I GSK 616/09
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-01-12
Skład orzekający: Andrzej Kisielewicz, Zofia Borowicz, Krystyna Czajecka-Szpringer
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pisma szwajcarskiej administracji celnej, uzyskane w ramach wzajemnej pomocy administracyjnej, mogą stanowić dowód urzędowy w polskim postępowaniu celnym i podatkowym, a tym samym stanowić podstawę do zakwestionowania autentyczności dokumentu zakupu i ustalenia wartości celnej towaru innymi metodami niż wartość transakcyjna?Ratio decidendi
Pisma szwajcarskiej administracji celnej, uzyskane w ramach wzajemnej pomocy administracyjnej, stanowią dokumenty urzędowe w rozumieniu art. 194 Ordynacji podatkowej, ponieważ zostały sporządzone przez powołany do tego organ władzy publicznej zgodnie z wiążącymi Polskę umowami międzynarodowymi. Wynik weryfikacji zawarty w tych pismach jest wiążący dla polskich organów celnych. Zakwestionowanie autentyczności dokumentu zakupu na podstawie takich pism uzasadnia odstąpienie od ustalania wartości celnej metodą wartości transakcyjnej i zastosowanie innych metod, w tym metody "ostatniej szansy".Stan faktyczny
Skarżąca importowała samochód ze Szwajcarii, załączając rachunek na kwotę 300 CHF. Szwajcarskie organy celne nie potwierdziły istnienia podmiotu wystawiającego rachunek. W związku z tym organy celne określiły wartość celną pojazdu, podatek akcyzowy i VAT na wyższe kwoty, stosując metodę "ostatniej szansy". Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną skarżącej, która kwestionowała uznanie pism szwajcarskich organów celnych za dowód urzędowy i prawidłowość ustalenia wartości celnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną i zasądzono od U.K. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w R. kwotę 450 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz (spr.) Sędzia NSA Zofia Borowicz Sędzia del. WSA Krystyna Czajecka-Szpringer Protokolant Patrycja Kozłowska po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2011 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej U.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 5 maja 2009 r. sygn. akt I SA/Go 788/08 w sprawie ze skargi U.K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w R. z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego, podatku akcyzowego oraz kwoty podatku od towarów i usług 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od U.K. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w R. kwotę 450 zł (czterysta pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 5 maja 2009 r. sygn. akt I SA/Go 788/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. oddalił skargę U.K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w R. z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie wartości celnej towaru.
Ze stanu faktycznego sprawy przyjętego przez Sąd I instancji wynika, że skarżąca zgłosiła według dokumentu SAD z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] do procedury dopuszczenia do wolnego obrotu samochód Audi A4 Avant Quattro, rok produkcji 1997 załączając rachunek z dnia [...] lipca 2006 r., wystawiony przez A. z siedzibą w R. w Szwajcarii na kwotę 300 CHF. Po zwolnieniu pojazdu organ celny przystąpił na podstawie art. 78 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.302.1), zwanego dalej: WKC, do kontroli dokumentów załączonych do zgłoszenia i przesłał rachunek szwajcarskim organom celnym do weryfikacji, a te nie potwierdziły istnienia podmiotu, który wystawił rachunek.
W związku z powyższym, decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. Naczelnik Urzędu Celnego w Z. na podstawie art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), zwanej dalej O.p., art. 20, art. 29 ust. 1, art. 30 ust. 1, art. 31 ust. 1, art. 78 ust. 1, 2 i 3, art. 201 ust. 1 lit. a, art. 214 ust. 1, art. 220 ust. 1, art. 222 ust. 1 lit. a) WKC, art. 144, art. 181a ust. 1 i art. 199 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.253.1 ze zm.) zwanego dalej: RWKC, rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz Wspólnej Taryfy Celnej (Dz.U.UE.L256.1 ze zm.), art. 51, art. 65 § 5 i § 6, art. 73 i art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 ze zm.), zwanej dalej: Prawem celnym, art. 5 ust. 1 pkt 3, art. 17 ust. 1 pkt 1, art. 19 ust. 7, art. 29 ust. 13 i 15, art. 33 ust. 2, ust. 4 i ust. 6, art. 37 ust. 1 i art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej: ustawą z dnia 11 marca 2004 r., art. 4 ust. 1 pkt 4, art. 7 ust. 2 pkt 1, art. 10 ust. 1 pkt 4, art. 20 ust. 2 i 5 oraz art. 80 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pkt pkt 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257 ze zm.), zwanej dalej: ustawą o podatku akcyzowym, § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 87, poz. 825 ze zm.), zwanego dalej: rozporządzeniem z dnia 22 kwietnia 2004 r. w związku z § 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 10 listopada 2006 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 210, poz. 1551) określił wartość celną importowanego samochodu na kwotę 5.871,00 PLN, kwotę wynikającą z długu celnego podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 587 zł wraz z należnymi odsetkami, kwotę podatku akcyzowego w wysokości 4.198,00zł., a kwotę tego podatku do zapłaty w wysokości 3571,00zł. wraz z odsetkami i kwotę podatku VAT w wysokości 2344,00zł., a kwotę tego podatku do zapłaty w wysokości 1994,00 zł wraz z odsetkami.
Dyrektor Izby Celnej w R. decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu stwierdził, że wynik weryfikacji przeprowadzonej przez szwajcarskie władze celne jest wiążący dla polskich organów. Fakt, że zgodnie z przepisami obowiązującymi w Szwajcarii obowiązek wpisu do rejestru handlowego uzależniony jest od wysokości osiągniętych obrotów nie przesądza o istnieniu podmiotu – wystawcy rachunku. Szwajcarskie władze celne wskazały, że nie znaleziono żadnych wskazówek do przyjęcia, że taki podmiot kiedykolwiek istniał. Ustalając wartość celną należało zastosować metodę "ostatniej szansy", określoną w art. 31 WKC w oparciu o opinię rzeczoznawców, katalogów i wyspecjalizowanych czasopism zawierających średnie ceny pojazdów, uwzględniając indywidualne cechy pojazdu. Ustalając wartość celną pojazdu organ przyjął jego wartość ustaloną w opinii nr [...] z dnia [...] października 2007 r. pomniejszając ją o należności celne, podatek VAT i podatek akcyzowy. Podkreślił, iż metoda ostatniej szansy określona w art. 31 WKC nie pozwala określić wartości towaru na podstawie ceny sprzedaży na obszarze UE towarów wytworzonych w UE. Pojazdy AUDI A4 avant quatro są produkowane na obszarze UE, dlatego nie można przyjąć za punkt wyjścia czynionych obliczeń wartości pojazdów tej marki. W takiej sytuacji zalecane jest zgodnie z Studium 1.1 Postępowanie wobec używanych pojazdów samochodowych Światowej Organizacji Celnej zastosowanie metody wartości transakcyjnej towarów identycznych lub podobnych w oparciu o podobne pojazdy produkowane w innych krajach. Organ posiłkował się opinią biegłego który ustalił, iż najbardziej zbliżone parametry posiada samochód marki SUBARU 4WD 2.0 wyprodukowany w Japoni, a także dokonał odliczeń od ceny bazowej na podstawie dostępnych danych. Z uwagi na to, że dokument załączony do zgłoszenia celnego okazał się niewiarygodny, zamieszczona na nim deklaracja nie mogła stanowić podstawy do zastosowania preferencyjnej zerowej stawki celnej. Z tego powodu określono należności celne według stawki celnej 10%.
W skardze na powyższą decyzję skarżąca zarzuciła naruszenie art. 107 § 3 k.p.a., art. 122, art. 133 § 1, art. 187 § 1, art. 188, art. 191 i art. 199a § 3 Ordynacji podatkowej oraz § 7 załącznika nr 2 pkt 27 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w R. wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., stwierdził, że organy skutecznie podważyły wartość transakcyjną sprowadzonego pojazdu, należycie wyjaśniły motywy swojego stanowiska, wskazały na środki dowodowe oraz powołały prawidłową podstawę prawną decyzji. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, że organ nie wyjaśnił w sposób należyty, czy podmiot – wystawca rachunku istnieje Sąd podzielił stanowisko organu, że nie jest to okoliczność istotna, bowiem decydującym jest, czy wartość wskazana w rachunku wystawionym odpowiada rzeczywistej wartości transakcji. Dla jej sprawdzenia jest wystarczające, zgodnie z art. 181a RWKC powzięcie przez organ uzasadnionych wątpliwości. Z pisma szwajcarskich organów celnych z dnia 22 września 2006 r. wynika, że nie mogły ustalić, czy dany podmiot – wystawca rachunku istniał. Otrzymanie tej informacji uzasadnia wątpliwości organów, co do wartości pojazdu wskazanej w fakturze. Organy celne nie mogły ustalić, czy dowód sprzedaży został sfałszowany, nie miały też uprawnień do kontroli prawidłowości postępowania szwajcarskich organów celnych m.in., co do wiarygodności zeznań świadków. Za bezzasadny Sąd uznał zarzut naruszenia art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie ustalenia, czy rachunek został sfałszowany, bowiem nie jest to warunek konieczny dla powzięcia wątpliwości, co do wartości celnej towaru i w konsekwencji do ustalenia tej wartości w drodze metod innych, niż określona w art. 29 WKC. Skarżąca nie podważyła ustaleń organów celnych. Skarżąca nie otrzymała opinii biegłego w zakresie wartości pojazdu, co jest naruszeniem przepisów postępowania przez organ celny, jednakże przed wydaniem decyzji mogła się z nią zapoznać, a zatem naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik postępowania.
U.K. zaskarżyła powyższy wyrok w całości skargą kasacyjną, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania i zwolnienie skarżącej od opłat sądowych w postępowaniu kasacyjnym.
Skarżąca zarzuciła wyrokowi naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 141 § 4, art. 151, 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 p.p.s.a. w związku z art. 122, art. 180, art. 181, art. art. 187 § 1, art. 191 i art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej i art. 73 ust. 1 Prawa celnego polegające na dokonaniu błędnych ustaleń faktycznych i błędnym przyjęciu, że organy celne w sposób wyczerpujący zebrały materiał dowodowy, pomimo, że ustalenia faktyczne zostały oparte wyłącznie na pismach szwajcarskich organów celnych z dnia 22 września 2006 r. nr 68.0.74500.392.06 i 68.0.74500.416.06, które nie mogą stanowić dowodu w sprawie, bowiem nie zostały zebrane w toku postępowania celnego i podatkowego, a z ich treści nie wynika w sposób jednoznaczny, że wystawca rachunku dla skarżącej nie istnieje. Ponadto Sąd I instancji nie podjął przewidzianych przez prawo środków w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów wydanych we wcześniejszych etapach postępowania.
Skarżąca zarzuciła też naruszenie przepisów prawa materialnego, polegające na niewłaściwym zastosowaniu art. 29 WKC w związku z art. 31, art. 32 i art. 33 WKC oraz art. 181a ust. 1 RWKC polegające na przyjęciu, że wartość wskazana na rachunku nie odzwierciedla rzeczywistej ceny towaru. W sprawie nie zachodziła przyczyna wyłączenia stosowania art. 29 WKC, a wątpliwości organów celnych nie były uzasadnione.
W uzasadnieniu powyższych zarzutów skarżąca podniosła, że błędne działania organów, to jest wadliwie przeprowadzone postępowanie dowodowe i nieprawidłowa ocena zebranego materiału dowodowego, nie doprowadziły do wyjaśnienia wątpliwości co do wiarygodności rachunku oraz deklaracji pochodzenia towaru, a spowodowały odmowę zastosowania preferencyjnej stawki celnej 0% dla towaru sprowadzonego przez skarżącą ze Szwajcarii. Organy celne oraz Sąd I instancji przyjęły, że podmiot, który wystawił skarżącej rachunek nie istnieje, opierając się na pismach szwajcarskich władz celnych z dnia 22 września 2006 r., które nie stanowią dokumentów urzędowych. Zgodnie z przepisami obowiązującymi w Szwajcarii, obowiązek wpisu do rejestru handlowego uzależniony jest od wysokości osiągniętych obrotów. Odstąpienie od zastosowania przez organy metody wartości transakcyjnej przy ustalaniu wartości celnej towaru wymaga wykazania, że istnieją uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi cenę faktycznie zapłaconą lub należną. Organy nie wykazały, że ustalenie tej wartości jest bezwzględnie niemożliwe w oparciu o pozostałe metody określone w art. 30 WKC. Sąd I instancji nie będąc związany granicami skargi powinien dokonać wnikliwej kontroli prawidłowości ustaleń poczynionych przez organy oraz kwestii uznania określonych faktów ze udowodnione oraz dać temu wyraz w uzasadnieniu wyroku, czego nie uczynił.
Dyrektor Izby Celnej w R. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarżąca nie godząc się z zakwestionowaniem wiarygodności dokumentu z dnia [...] lipca 2006 r., wystawionego przez A. z siedzibą w R. w Szwajcarii na kwotę 300 CHF, załączonego do zgłoszenia celnego używanego samochodu osobowego AUDI A4 sprowadzonego ze Szwajcarii, zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, polegające na akceptacji wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 122, art. 180, art. 181, art. art. 187 § 1, art. 191 i art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego.
Zarzuty te są bezzasadne. O zakwestionowaniu autentyczności dokumentu z dnia [...] lipca 2006 r. zdecydował negatywny wynik weryfikacji deklaracji pochodzenia, przeprowadzonej na podstawie art. 78 WKC, podany w pismach szwajcarskiej administracji celnej z dnia 22 września 2006 r. nr 68.0.74500.392.06 i 68.0.74500.416.06, uzasadniony niemożnością ustalenia eksportera na podstawie danych zawartych w tym dokumencie.
Przy ocenie prawidłowości tych ustaleń należało mieć na uwadze, że stosownie do art. 73 ust. 1 Prawa celnego do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 180 Ordynacji podatkowej, organ celny może dopuścić jako dowód w sprawie wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Z art. 194
§ 1 i 2 Ordynacji podatkowej wynika, że dokumenty urzędowe, to dokumenty sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej lub przez inne jednostki, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów organy te uprawnione są do ich wydawania. Jeżeli więc dany dokument spełnia łącznie wymienione przesłanki, to należy go uznać za urzędowy i traktować wówczas stanowi on dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Ordynacja podatkowa nie ogranicza przy tym pojęcia dokumentów urzędowych do dokumentów krajowych. Uznanie dokumentu zagranicznego za dokument urzędowy w rozumieniu tego przepisu jest uzależnione od uregulowań zawartych w wiążących Polskę umowach międzynarodowych. Taką umową międzynarodową, którą Polska jest związana od czasu uzyskania członkostwa w UE (art. 91 i art. 9 Konstytucji RP), jest Porozumienie z dnia 9 czerwca 1997 r. w formie wymiany listów między Wspólnotą Europejską a Konfederacją Szwajcarską uzupełniające Umowę z 1972 r. między Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską o Protokół dodatkowy w sprawie wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych, zatwierdzone w imieniu Wspólnoty decyzją Rady z dnia 2 czerwca 1997 r. (Dz.U.UE.L.1997.169.77). Przepisy tego Protokołu określają m.in. organy właściwe do realizacji wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych (art. 1 lit. c i d), ich kompetencje i formy działania (art. 2 - 5), formy przekazu informacji (art. 8), a także kwestie poufności (art. 10) i sposobu wykorzystywania uzyskanych informacji (art. 11).
W świetle powyższego, pisma szwajcarskiej administracji celnej z dnia 22 września 2006 r. są, wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, dokumentami urzędowymi w rozumieniu art. 194 Ordynacji podatkowej, albowiem zostały sporządzone zgodnie z wspomnianym Protokołem, przez powołany do tego szwajcarski organ władzy publicznej, na wniosek polskiego organu i stanowią dowód tego, co zostało w nich "urzędowo stwierdzone". Podany w nich wynik weryfikacji był więc wiążący dla polskich organów celnych.
Również w literaturze i orzecznictwie zwraca się uwagę, że zwiększona moc dowodowa dokumentu urzędowego sprowadza się do przyjęcia dwóch domniemań, tj. prawdziwości (autentyczności) oraz zgodności z prawdą twierdzeń w nim zawartych (wiarygodności). Domniemanie zgodności z prawdą twierdzeń zawartych w dokumencie urzędowym (wiarygodności) nakazuje uznać, że treść dokumentu jest zgodna z rzeczywistością i nie istnieje potrzeba udowadniania faktów, które wynikają z dokumentu urzędowego. Organ nie może pominąć okoliczności wynikających z dokumentu urzędowego, jeżeli są one istotne w sprawie i nie może ich kwestionować bez uprzedniego wzruszenia domniemania z art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej (por. P. Pietrasz, Komentarz do art. 194 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa [w:] C. Kosikowski, L. Etel, R. Dowgier, P. Pietrasz, S. Presnarowicz, Ordynacja podatkowa. Komentarz, LEX, 2007, wyd. II, teza 2, por. też pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 19 stycznia 2010 r. sygn. akt I GSK 940/08, dostępne na stronie internetowej www.nsa.gov.pl – zakładka Orzecznictwo, Baza orzeczeń - orzeczenia.nsa.gov.pl.).
W związku z tym, że domniemania autentyczności i wiarygodności wynikające z pism szwajcarskich władz celnych nie zostały obalone przez skarżącą w trybie art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej, podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty nieuwzględnienia przez Sąd I instancji naruszenia przez organy przepisów prawa procesowego, polegające na niewłaściwej ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego i naruszenia zaufania do organów celnych nie mogą być uznane za zasadne.
W konsekwencji za bezzasadne należy uznać zarzuty akceptacji przez Sąd I instancji wadliwej oceny wyjaśnień szwajcarskiej administracji celnej dotyczących nieistnienia podmiotu - wystawcy rachunku, to jest niemożliwości jego ustalenia na podstawie danych zawartych w dokumencie z dnia [...] lipca 2006 r. W wymienionym piśmie z dnia 22 września 2006 r. nr 68.0.74500.416.06 szwajcarska administracja celna stwierdziła, że nie znaleziono wskazówek (w bazach danych, wyjaśnieniach prowadzonych z dzierżawcami i sąsiadami) by podmiot – wystawca rachunku – kiedykolwiek istniał. Dla możliwości ustalenia wystawcy nie ma więc znaczenia wysokość osiąganych przez ten podmiot obrotów, warunkująca istnienie obowiązku uzyskania wpisu do rejestru handlowego. Powyższe ustalenia dawały podstawę do stwierdzenia, że załączony do zgłoszenia celnego rachunek nie jest autentyczny. Zupełnie bezzasadny jest zatem zarzut, że Sąd I instancji nie podjął przewidzianych przez prawo środków w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów wydanych we wcześniejszych etapach postępowania.
Potwierdzone wątpliwości organów celnych, co do autentyczności dokumentu zakupu stanowiły wystarczającą podstawę do odstąpienia od ustalania wartości celnej sprowadzonego samochodu w oparciu o metodę wartości transakcyjnej określoną w art. 29 ust. 1 WKC. W świetle tego przepisu wiarygodność dokumentu zakupu obejmuje jego autentyczność oraz wiarygodność podanej w nim ceny transakcyjnej. Stanowisko takie znajduje swoje uzasadnienie w treści art. 181a RWKC. Przepis ten wskazuje, że organy celne nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej, jeżeli mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC. Na skutek zakwestionowania wiarygodności zadeklarowanej wartości transakcyjnej towaru, organy miały obowiązek określić tę wartość w oparciu o jedną z metod określonych w art. 30 - 31 WKC. Uzasadniając brak możliwości zastosowania metod ustalania wartości celnej, określonych w art. 30 WKC, organy celne prawidłowo odwołały się do stanowiska sformułowanego przez Komitet Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej (WCO). Zarówno metoda wartości transakcyjnej identycznych towarów, jak i metoda wartości transakcyjnej podobnych towarów (art. 30 ust. 2 lit. a) i b) WKC) odnosi się do cech towarów (identyczność lub podobieństwo), jakich nie spełniają sprowadzane z zagranicy używane samochody, z uwagi na ich różny stopień zużycia. Również nie znajduje zastosowania do towarów używanych metoda oparta o cenę jednostkową towarów importowanych (art. 30 ust. 2 lit. c) WKC), po jakiej towary są sprzedawane we Wspólnocie w największych zbiorczych ilościach, bowiem dotyczy towarów masowych. Do określenia wartości celnej sprowadzanych samochodów używanych nie znajduje też zastosowania metoda wartości kalkulowanej - art. 30 ust. 2 lit. d) WKC, która wymaga określenia kosztów lub wartości materiałów i produkcji, kwoty zysku i kosztów ogólnych oraz kosztów lub wartości elementów wymienionych w art. 32 ust. 1 lit. e) WKC, które są zmienne.
W świetle powyższego, Sąd I instancji zasadnie zaakceptował stanowisko organów celnych uznające, że wobec niemożliwości zastosowania wymienionych metod wartość celną sprowadzonego ze Szwajcarii używanego samochodu należało ustalić przy zastosowaniu metody, o której mowa w art. 31 WKC - zwanej metodą ostatniej szansy. Zastosowanie tej metody podlega ograniczeniom, o których mowa w art. 31 ust. 2 WKC - wartość celna nie może być określana na podstawie ceny sprzedaży na obszarze Wspólnoty towarów wytworzonych we Wspólnocie. Zasadnie więc organy ustaliły wartość pojazdu na kwotę 5871,00 zł w oparciu o opinię biegłego z dnia [...] października 2007 r. nr [...] który stwierdził, że najbardziej zbliżone parametry posiada samochód marki SUBARU 4WD 2.0. z rynku pozaeuropejskiego (wyprodukowany w Japonii). Biegły dokonał szeregu odliczeń od ceny bazowej, określonej według katalogu Pojazdy Samochodowe Wartości Rynkowe część A VII na miesiąc lipiec 2006 r. dla pojazdu wyprodukowanego w 1997 r. Dopuszczalność posłużenia się danymi pochodzącymi z tej opinii, potwierdzają reguły korzystania z danych dostępnych we Wspólnocie, określone w art. 31 ust. 1 i 2 WKC. Powyższe świadczy więc o bezzasadności zarzutów naruszenia przez Sąd I instancji wskazanych w petitum skargi kasacyjnej przepisów prawa materialnego.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 183 § 1 i art. 204 pkt 1 p.p.s.a., w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło