I OZ 806/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz po rozpoznaniu w dniu 16 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 29 czerwca 2009 r., sygn. akt II SA/Sz 744/08 o oddaleniu wniosku R. S. o wyłączenie sędziego A. W. od orzekania w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie Na rozprawie w dniu 17 czerwca 2009 r. R. S. złożył do protokołu wniosek o wyłączenie Sędziego A. W. od orzekania w sprawie prowadzonej pod sygn. akt II SA/Sz 744/08 ze skargi wnioskodawcy na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] lipca 2008 r. w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Uzasadniając powyższy wniosek skarżący wskazał, iż wymieniony sędzia "popiera oszukańcze zachowania adwokata w sprawie II SA/Sz 1108/07". W dniu 17 czerwca 2009 r. Sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie A. W. złożył pisemne wyjaśnienie, w którym oświadczył, że nie pozostaje ze skarżącym w żadnym stosunku prawnym lub osobistym. Ponadto wskazał, że nie zachodzą żadne okoliczności uzasadniające wniosek o wyłączenie, które mogłyby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności przy orzekaniu w sprawie. Postanowieniem z dnia 29 czerwca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił wniosek o wyłączenie sędziego. Zdaniem Sądu, R. S. składając w niniejszej sprawie wniosek, nie wskazał przyczyn wymienionych w art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które w racjonalny sposób uzasadniałyby wyłączenie sędziego WSA A. W. od rozpoznania sprawy. Subiektywne przeświadczenie skarżącego, iż sędzia sprawozdawca prowadzący sprawę popiera "oszukańcze działania adwokata w sprawie II SA/Sz 1108/07" nie daje podstawy do wyłączenia sędziego w sprawie II SA/Sz 744/08, albowiem nie zachodzą rzeczywiste powody wskazujące na brak bezstronności sędziego. Na powyższe postanowienie R. S. wniósł zażalenie domagając się jego uchylenia i podtrzymując wcześniejszą argumentację odnoszącą się do okoliczności uzasadniających wyłączenie sędziego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przyczyny wyłączenia sędziego z mocy samej ustawy zostały enumeratywnie wymienione w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a. ). Zgodnie z powyższym przepisem sędzia jest wyłączony w sprawach: 1) w których sędzia jest stroną bądź pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki, 2) małżonka sędziego, krewnych sędziego lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia oraz powinowatych bocznych do drugiego stopnia, 3) osób związanych z sędzią z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli, 4) w których sędzia był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron, 5) w których sędzia świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą, 6) w których sędzia brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego sporządzonego z jego udziałem lub rozpoznanego przez niego, a także w sprawach, w których występował jako prokurator, 7) w których sędzia brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Art. 19 p.p.s.a. zakreśla tzw. względne przesłanki wyłączenia. Wskazuje mianowicie, że niezależnie od wymienionych w art. 18 p.p.s.a. przyczyn wyłączenia, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W każdym ze wskazanych wypadków podstawowym celem przyjętych regulacji jest przede wszystkim zapewnienie bezstronności sędziego i eliminacja wpływu, jaki może wywierać występowanie pewnej kategorii powiązań (osobistych, ekonomicznych, służbowych itp.) na orzekanie w postępowaniu sądowym (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt SK 53/04, OTK-A z 2005 r., nr 11, poz. 134). Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego sprowadza się więc "do eliminowania wszelkich przyczyn, mogących skutkować w otoczeniu jakimikolwiek wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznawaniu określonej sprawy" (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 lipca 2004 r., sygn. akt SK 19/02, OTK-A z 2004 r., nr 7, poz. 67). Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy należy zauważyć, że z oświadczenia złożonego przez sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie A. W. w dniu 17 czerwca 2009 r. wynika, że nie zachodzą żadne okoliczności, które mogłyby uzasadniać jego wyłączenie. Skarżący zarówno we wniosku o wyłączenie sędziego, jak i w zażaleniu na postanowienie o odmowie wyłączenia sędziego, nie wskazał żadnych ustawowych przesłanek uzasadniających wyłączenie. Podstawą wyłączenia nie może być natomiast powoływanie się przez skarżącego, że sędzia "popiera oszukańcze zachowania adwokata w sprawie II SA/Sz 1108/07". Na marginesie należy również zauważyć, że postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2009 r. sygn. akt I OZ 765/09 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 czerwca 2009 r., sygn. akt II SA/Sz 1108/07 o oddaleniu wniosku R. S. o wyłączenie sędziego WSA w Szczecinie A. W. od orzekania w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1108/07, na którą powołuje się skarżący we wniosku o wyłączenie sędziego. W takiej sytuacji należy uznać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zasadnie zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 czerwca 2009 r. oddalił wniosek skarżącego o wyłączenie sędziego. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowił zażalenie oddalić.