II SA/Wa 1681/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędzia WSA: Anna Mierzejewska, Sędzia WSA: Joanna Kube (spr.), , Protokolant Anna Siwonia, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2009 r. sprawy ze skargi S.L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji - oddala skargę - Raportem z dnia [...] października 2006 r., skierowanym do Komendanta Głównego Policji, S.L. wystąpił o zwolnienie ze służby w Policji wskazując, aby to nastąpiło nie wcześniej niż z dniem [...] stycznia 2007 r. Jednocześnie zwrócił się z wnioskiem o skierowanie go do komisji lekarskiej. W dniu [...] stycznia 2007 r. S.L. ponownie złożył raport o zwolnienie ze służby z dniem [...] stycznia 2007 r. Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...], działając na podstawie art. 41 ust. 3 w zw. z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 ze zm.), zwolnił wymienionego ze służby z dniem [...] stycznia 2007 r. Organ odstąpił od uzasadnienia decyzji na podstawie art. 107 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.); zwanej dalej kpa. Po rozpoznaniu odwołania z dnia [...] stycznia 2007 r., Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny z dnia [...] stycznia 2007 r. W wyniku rozpoznania skargi S.L. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 1038/07 stwierdził nieważność decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] kwietnia 2007 r. Sąd uznał, że rozkaz personalny z dnia [...] stycznia 2007 r. wszedł do obrotu prawnego 5 lutego 2007 r. wobec czego nie mógł być przed tą datą skutecznie zaskarżony. Następnie S.L. w dniu [...] kwietnia 2008 r. złożył do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji odwołanie od rozkazu personalnego z dnia [...] stycznia 2007 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, po przywróceniu terminu do wniesienia odwołania, wydał w dniu [...] września 2008 r. decyzję nr [...], którą uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby i ustalił nowy termin zwolnienia ze służby na dzień [...] października 2008 r. w pozostałym zakresie zaś utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że przepis art. 41 ust. 3 ustawy o Policji nakłada na organ obowiązek zwolnienia funkcjonariusza w terminie do 3 miesięcy od dnia pisemnego zgłoszenia przez niego wystąpienia ze służby. Podano, że organ wydał decyzję o zwolnieniu S.L. ze służby w związku z jego raportami z dnia [...] października 2006 r. i z dnia [...] stycznia 2007 r. Funkcjonariusz do chwili podjęcia decyzji o zwolnieniu nie wycofał złożonego raportu ani nie zgłosił zmiany terminu rozwiązania stosunku służbowego. Zdaniem organu, brak jest podstaw do przyjęcia, że funkcjonariusz składając oświadczenie woli o zwolnienie ze służby znajdował się w stanie wyłączającym świadome lub swobodne podejmowanie decyzji i wyrażanie woli. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, odnosząc się do zarzutów skarżącego dotyczących nakłaniania go przez przełożonych do złożenia raportu o zwolnienie ze służby, uznał je za nieuzasadnione. Jako bezpodstawne ocenił wnioski funkcjonariusza o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków oraz opinii fonoskopijnej. Ponadto stwierdził, że nie ma podstaw do wiązania zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 3 ustawy o Policji z kwestią oceny przydatności funkcjonariusza do służby dokonywaną przez komisję lekarską. W skardze do Sądu S.L. zakwestionował decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2008 r. nr [...], zarzucając organowi naruszenie przepisów ustawy o Policji, Kodeksu postępowania administracyjnego, a także Konstytucji RP, poprzez pozbawienie go możliwości wyboru i wykonywania zawodu. Wniósł o stwierdzenie nieważności lub uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanego nią w mocy rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji, a także o zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przypisanych. W uzasadnieniu skargi zwrócił uwagę na nienaganny od 1985 r. przebieg swojej służby. Podniósł, że zgodził się na napisanie raportu o zwolnienie ze służby na warunkach w nim określonych. Nie żądał w nim zwolnienia ze służby na zasadach określonych w art. 41 ust. 3 ustawy o Policji lecz wyrażał zgodę na zwolnienie ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. Zarzucił organowi wadliwą interpretację złożonego raportu. Poinformował, że od [...] października 2006 r. do dnia wydania orzeczenia o jego niezdolności do służby przebywał na zwolnieniu lekarskim. Wojewódzka Komisja Lekarska w dniu [...] kwietnia 2007 r. wydała orzeczenie o całkowitej niezdolności do służby od dnia [...] stycznia 2007 r., które zostało zatwierdzone orzeczeniem z dnia [...] czerwca 2007 r. Podniósł, że pismem z dnia [...] lipca 2007 r. uchylił się od skutków prawnych oświadczenia woli w zakresie terminu zwolnienia ze służby w Policji i ponownie zwrócił się o zwolnienie ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. W ocenie skarżącego organ nie wyjaśnił sprawy nakłaniania go przez przełożonych do złożenia raportu o zwolnienie ze służby, w tym nie przesłuchał na tę okoliczność wskazywanych funkcjonariuszy. Jego zdaniem, nie odniesiono się do faktu, że jego zwolnienie ze służby nastąpiło po upływie 3 miesięcy. Wyjaśnił, że raport z dnia [...] stycznia 2007 r. doręczony został Komendantowi Głównemu Policji w kopii, gdyż oryginał raportu odebrał po godzinie uznając, że ta czynność przerywa nadany mu bieg. Wskazał na brak upoważnienia K.Ł. do podpisania w imieniu Komendanta Głównego Policji rozkazu o jego zwolnieniu. Stwierdził, że zawarte w rozkazie o zwolnieniu ustalenie uposażenia narusza art. 121 ust. 1 ustawy o Policji. Jego zdaniem, organ odwoławczy zastosował nieprawidłową podstawę rozstrzygnięcia, tj. art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Wnoszący skargę zarzucił organowi brak odniesienia się do jego raportu z dnia [...] stycznia 2007 r. w sprawie odszkodowania za doznany w związku ze służbą uszczerbek na zdrowiu. Uważa, że zastosowana przez organ podstawa prawna jego zwolnienia ze służby z dniem [...] października 2008 r. pozostaje w sprzeczności z faktem, że od dnia [...] stycznia 2007 r. jest niezdolny do służby. Ponadto wskazał, że zaskarżoną decyzję z dnia [...] września 2008 r. doręczono tylko pełnomocnikowi w dniu 6 października 2008 r. mimo tego, że pismem z dnia 20 września 2008 r. ograniczył pełnomocnictwo i zażądał doręczania mu wszelkich pism procesowych. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie i powołał argumentację przedstawioną już w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego i to w dacie jego wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Materialnoprawną podstawę decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2007 r. stanowił art. 41 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, zgodnie z którym policjanta zwalnia się ze służby w terminie do 3 miesięcy od dnia pisemnego zgłoszenia przez niego wystąpienia ze służby. Z powyższego przepisu wynika, że w przypadku złożenia przez policjanta wniosku o zwolnienie ze służby, obowiązkiem organu jest wydanie decyzji w przedmiocie zwolnienia policjanta, nie później niż w terminie do 3 miesięcy od daty złożenia wniosku. Organowi administracji pozostawiono jednak swobodę w zakresie określenia daty, w jakiej nastąpi zwolnienie policjanta, z tym zastrzeżeniem, że moment zwolnienia musi zamykać się w okresie do 3 miesięcy od złożenia wniosku (takie stanowisko zostało przyjęte również w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 11 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OSK 958/05 niepublikowany, z dnia 21 września 2007 r., sygn. akt I OSK 360/07 niepublikowany, a także z dnia 20 listopada 2001 r., sygn. akt II SA 1866/01 - LEX nr 121908). Zarzut skarżącego, dotyczący nieuwzględnienia przez organ zwalniający jego warunków zwolnienia, jest nieuzasadniony ponieważ złożenie raportów z dnia [...] października 2006 r. i z dnia [...] stycznia 2007 r. spowodowało, że Komendant Główny Policji zobowiązany był do wydania decyzji o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby w Policji najpóźniej w terminie do 3 miesięcy od daty złożenia ostatnio wymienionego raportu. Termin zaś zwolnienia skarżącego mógł być przez organ ustalony swobodnie w okresie przypadającym w ciągu trzech miesięcy od dnia złożenia pisemnego zgłoszenia wystąpienia ze służby. Należy stwierdzić, że organ zwalniając skarżącego ze służby dochował terminu przewidzianego w zastosowanej podstawie materialnoprawnej zwolnienia, ponieważ data zwolnienia ze służby określona w decyzji I instancyjnej mieści się w terminie do 3 miesięcy od dnia pisemnego zgłoszenia wystąpienia ze służby (por. wyrok z dnia 26 sierpnia 2005 r., sygn. akt I OSK 958/05 –niepublikowany). Nie można podzielić stanowiska wnoszącego skargę, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji jako organ odwoławczy nie mógł wydać decyzji o zwolnieniu S.L. ze służby z datą [...] października 2006 r., z uwagi na fakt, że od [...] stycznia 2007 r. był już niezdolny do służby. Należy wyjaśnić, że decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby ma charakter konstytutywny, bowiem rozwiązuje istniejący dotąd administracyjnoprawny stosunek służbowy. Zgodnie z art. 130 § 2 kpa wniesienie odwołania wstrzymuje wykonanie decyzji. W konsekwencji rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby funkcjonariusza, który się od niego odwołał, uzyskuje moc prawną dopiero od dnia wydania decyzji odwoławczej, albo od wydania postanowienia kończącego sprawę w inny sposób. Termin orzeczonego ostatecznie zwolnienia ze służby nie może być wcześniejszy od decyzji ostatecznej w tym przedmiocie (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2000 r., sygn. akt II SA 2224/00, LEX nr 53773). Zdaniem Sądu, w świetle całokształtu sprawy nie ma podstaw do przyjęcia, że skarżący skutecznie odwołał swoje oświadczenia woli o wystąpieniu ze służby. Ustawa o Policji nie reguluje problematyki oceny skuteczności oświadczeń woli składanych w toku postępowania o zwolnienie ze służby, a zatem należy w tym zakresie stosować przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm.); zwanej dalej k.c. Zgodnie z art. 61 § 1 k.c. oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Odwołanie takiego oświadczenia jest skuteczne, jeżeli doszło jednocześnie z tym oświadczeniem lub wcześniej. Analiza dowodów zgromadzonych w przedmiotowej sprawie prowadzi do wniosku, że skarżący nie złożył skutecznego oświadczenia, którym odwołał wcześniejsze, pisemne zgłoszenie wystąpienia ze służby w Policji. Próbę wycofania swoich oświadczeń z dnia [...] października 2006 r. i z dnia [...] stycznia 2007 r. skarżący podjął dopiero w dniu [...] lipca 2007 r., zatem po wydaniu przez Komendanta Głównego Policji decyzji w przedmiocie zwolnienia ze służby. Organ nie wyraził też zgody na odwołanie oświadczenia woli funkcjonariusza, co znalazło wyraz w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Skarżący, poza pismem z dnia [...] lipca 2007 r. uchylającym się od skutków prawnych oświadczenia woli w zakresie terminu i podstawy prawnej zwolnienia ze służby nie złożył na piśmie żadnego innego oświadczenia. Jednocześnie nie można przyjąć, że skarżący skutecznie odwołał oświadczenie woli z dnia [...] stycznia 2007 r., poprzez fizyczne odebranie złożonego raportu. Zgodnie z procedurą określoną w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz. U. z 2002 r. Nr 151, poz. 1261), policjant składa wniosek w sprawie osobowej drogą służbową, z wyjątkiem przypadków określonych w odrębnych przepisach (§ 2 pkt 1). Bezpośredni przełożony przesyła niezwłocznie wyższemu przełożonemu wniosek w sprawie osobowej wraz z opinią dotyczącą sposobu jej załatwienia, jeżeli nie jest właściwy do załatwienia tej sprawy (§ 2 pkt 2). Jeżeli policjant składa osobiście pisemny wniosek w sprawie osobowej, przyjmujący wniosek potwierdza jego otrzymanie, umieszczając na oryginale i na kopii datę jego otrzymania oraz czytelny podpis (§ 2 pkt 3). Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy przyjmujący wniosek, tj. Naczelnik Zarządu w B. Centralnego Biura Śledczego KGP potwierdził otrzymanie powyższego raportu umieszczając na jego oryginale datę [...] stycznia 2007 r. oraz czytelny podpis. Fakt, iż raport ten został przesłany do Komendy Głównej Policji jedynie faksem, nie wpływa na skuteczność jego złożenia. Odnosząc się zaś do kwestii uchylenia się przez skarżącego od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu na podstawie art. 88 k.c., trzeba wyjaśnić, że przepis ten dotyczy tylko oświadczeń składanych innej osobie w dziedzinie stosunków regulowanych przez Prawo cywilne (art. 1 k.c.), nie dotyczy natomiast wadliwości czynności podejmowanych przez stronę na płaszczyźnie publicznoprawnej, a w szczególności oświadczeń składanych organom państwa, w ramach obowiązujących procedur (por. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 1998 r., sygn. akt II CK V 92/98, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 grudnia 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 1582/05, LEX nr 187385). W świetle powyższego, zdaniem Sądu, nie było podstaw do przeprowadzenia przez organ żądanych przez skarżącego dowodów odnośnie wyjaśnienia kwestii nakłaniania i wymuszania złożenia raportu o zwolnieniu ze służby. Nie można zgodzić się ze skarżącym, że organ wadliwie interpretował jego raporty o zwolnienie ze służby. Należy zwrócić uwagę, że stosunek służbowy policjanta ma charakter administracyjnoprawny, z którego wynika podporządkowanie i brak równości stron. Stosunek służbowy funkcjonariusza Policji powstaje w drodze mianowania na podstawie dobrowolnego zgłoszenia się do służby, a to oznacza, że konsensusu stron wymaga jedynie zadecydowanie o przyjęciu do służby, a nie ustalenie warunków pełnienia tej służby. Ustalenie warunków pełnienia służby należy do strony służbowej i pragmatyka służbowa nie przewiduje układania się przełożonego z funkcjonariuszem w kwestii warunków służby. Zatem raporty skarżącego o zwolnienie ze służby były dla organu o tyle wiążące o ile wyrażały wolę odejścia ze służby. Kwestia zaś terminów, sposobu rozwiązania stosunku służbowego ma drugorzędne znaczenie i może, ale nie musi być przez organ uwzględniana. Należy zwrócić uwagę, że podstawa zwolnienia ze służby określona w art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji stanowi o obligatoryjnym zwolnieniu ze służby ze względu na orzeczenie trwałej niezdolności do służby i następuje bez udziału (woli) funkcjonariusza. Z istoty obligatoryjności zwolnienia ze służby wynika, że w razie wystąpienia, przed wydaniem decyzji o zwolnieniu policjanta ze służby, kilku spośród przesłanek obligatoryjnego zwolnienia podstawą wydania decyzji powinna stanowić ta spośród nich, która wystąpiła wcześniej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lipca 1995 r., sygn. akt II SA 956/95 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych adres: orzeczenia.nsa.gov.pl.). W rozpoznawanej sprawie takiej alternatywy nie było, ponieważ w dniu [...] stycznia 2007 r. nie było jeszcze wydanego orzeczenia o niezdolności do służby skarżącego. Nieuzasadniony okazał się również zarzut naruszenia Konstytucji RP, gdyż ani Konstytucja, ani żadna ustawa nie gwarantują nikomu prawa do zajmowania konkretnego stanowiska czy wykonywania określonej pracy. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 2 września 2008 r., sygn. akt K 35/06 (OTK-A 2008/7/120, Dz. U. RP 2008/163/1026), oceniając zakres ingerencji ustawodawcy w sferę praw i wolności funkcjonariuszy służb mundurowych, podkreślił specyfikę statusu przedstawicieli tej kategorii funkcjonariuszy publicznych w demokratycznym państwie prawnym, wyznaczoną przede wszystkim przez zakres przyznanych im kompetencji oraz szczególne warunki pełnienia służby. Szczególny charakter służby publicznej służb mundurowych umożliwia odmienne i bardziej rygorystyczne - niż w wypadku pozostałych zawodów i funkcji - ukształtowanie statusu służbowego, w tym zakresu jego utraty. Swoboda ustawodawcy ingerowania w sytuację prawną funkcjonariuszy publicznych jest znacznie większa, bo wynika z publicznoprawnego charakteru pełnionych przez nich funkcji. W związku z tym, że przedmiotem postępowania zakończonego wydaniem zaskarżonej decyzji było zwolnienie funkcjonariusza ze służby w Policji w związku z uwzględnieniem jego raportu o zwolnienie, za niezasadne uznać należy zarzuty dotyczące wadliwego ustalenia w nim uposażenia, gdyż umieszczenie w nim jego składników ma charakter wyłącznie informacyjny i nie kształtuje w tym zakresie praw i obowiązków funkcjonariusza. Ewentualne żądania skarżącego w zakresie należnego mu uposażenia mogą być dochodzone przed organem w odrębnym postępowaniu. Z uwagi na przedmiot rozstrzygnięcia nieuzasadnione są także zarzuty dotyczące braku odniesienia się przez organ do żądań odszkodowawczych skarżącego. Nie można zgodzić się ze skarżącym, że Dyrektor Biura Kadr i Szkolenia Komendy Głównej Policji K.Ł., który podpisał w imieniu Komendanta Głównego Policji rozkaz personalny z dnia [...] stycznia 2007 r. o zwolnieniu ze służby nie miał do tego upoważnienia. Otóż stosownie do art. 268a kpa, organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważniać pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Komendant Główny Policji na podstawie wskazanego przepisu wydał decyzję z dnia [...] czerwca 2006 r. w sprawie upoważnienia Dyrektora oraz Zastępcy Dyrektora Biura Kadr i Szkolenia KGP do podejmowania w jego imieniu decyzji w zakresie spraw osobowych policjantów (§ 1 pkt 1a). Nie budzi zastrzeżeń Sądu fakt, że zaskarżona decyzja z dnia [...] września 2008 r. została doręczona pełnomocnikowi skarżącego. Jak wynika bowiem z analizy akt administracyjnych, decyzję tę wysłano pełnomocnikowi skarżącego w dniu 22 września 2008 r. Natomiast skarżący dopiero w dniu 25 września 2008 r. skierował do organu wniosek ograniczający udzielone wcześniej pełnomocnictwo w zakresie doręczeń. Pismo to wpłynęło do organu w dniu 29 września 2008 r., a zatem ten wniosek w zakresie niedoręczania decyzji pełnomocnikowi był spóźniony i nie mógł zostać zrealizowany. Brak należytego, zgodnego z art. 107 ust. 3 kpa uzasadnienia decyzji organu I instancji został konwalidowany przez organ II instancji, który w swoim rozstrzygnięciu zawarł wszystkie niezbędne elementy, a uzasadnienie w ustalonym w sprawie stanie faktycznym i prawnym jest wystarczające. Organ w zaskarżonej decyzji wskazał jako podstawę rozstrzygnięcia przepis art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Sąd jednak biorąc pod uwagę sentencję wydanej decyzji i treść jej uzasadnienia uznał, że organ popełnił oczywistą omyłkę, ponieważ wszystkie okoliczności sprawy wskazują, że chodziło organowi o podstawę z art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Reasumując, kontrola zaskarżonej decyzji w granicach zakreślonych rozstrzygnięciem, nie daje Sądowi podstaw do stwierdzenia naruszenia przez organ przy jej wydaniu prawa materialnego, ani też naruszenia prawa procesowego, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku. Sąd nie uwzględnił wniosku o zasądzenie kosztów postępowania, ponieważ zgodnie z art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw, przysługuje skarżącemu od organu w wypadku uwzględnienia skargi, co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. d tej ustawy skarżący jest zwolniony z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.