I SA/Po 1300/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie WSA Katarzyna Nikodem /spr./ As. sąd. Szymon Widłak Protokolant st.sekr.sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2009r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. w P. na interpretacje indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania premii pieniężnych I. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną ; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w P. na rzecz skarżącej spółki kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. stwierdza, że interpretacja wymieniona w pkt I nie może być wykonana do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ Sz. Widłak /-/ E. Brychcy /-/ K. Nikodem Wnioskiem z dnia 11 kwietnia 2008r. [A] sp. z o.o. zwróciła się do upoważnionego przez Ministra Finansów Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania premii pieniężnej (bonusu). Spółka, przedstawiła stan faktyczny, opisując, że w ramach prowadzonej działalności gospodarczej podpisała z dostawcą z Niemiec porozumienie w sprawie obrotu, w którym zawarto zasady przyznawania bonusu pieniężnego z tytułu dokonywanych nabyć wewnątrzwspólnotowych. W grudniu 2007r. spółce przyznano premię pieniężną, której rozliczenie następowało poprzez obniżenie płatności za bieżące dostawy. W ocenie spółki otrzymywanie bonusu (premii pieniężnej) nie jest wynagrodzeniem za świadczenie usług i nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust.1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U.Nr 54, poz.535 ze zm.; dalej: u.p.t.u.). Spółka wskazała, że uznanie określonego zdarzenia za odpłatne świadczenie usług uzależnione jest od istnienia zobowiązania się do określonego działania lub powstrzymania się od określonych czynności. Spółka podniosła, że podpisując porozumienie zobowiązała się jedynie do dokonywania u dostawcy niemieckiego zakupów, a w przypadku osiągnięcia określonego poziomu zakupów u kontrahenta zagwarantowano jej premię pieniężną. Niezrealizowanie natomiast określonej wielkości obrotów nie wiąże się z ujemnymi konsekwencjami ze strony dostawcy towarów. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji z dnia 09.07.2008r. nr [...] uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe. Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że z art. 7 ust. 1 u.p.t.u. wynika, iż każde odpłatne świadczenie polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czy innym zachowaniu mieści się w pojęciu usługi. Przytoczył, że wypłacona premia pieniężna związana jest z określonym zachowaniem wnioskodawcy, tym samym jest świadczeniem usług przez podmiot otrzymujący taką premię. W związku z powyższym sporna premia stanowi rodzaj wynagrodzenia dla nabywcy za świadczone na rzecz dostawcy usługi. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej tego typu zachowanie stanowi relację zobowiązaniową, która w świetle przepisów ustawy o podatku od towarów i usług winna być traktowana jako odpłatne świadczenie usług, o którym mowa w art. 8 ust.1 u.p.t.u. w związku z tym otrzymana premia od unijnego dostawcy powinna być opodatkowana 22% stawką podatku i udokumentowana zgodnie z art. 106 ust 1 u.p.t.u., fakturą VAT . W dniu 23.07.2008r. [A] sp. z o.o. wezwała na podstawie art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.;dalej:p.p.s.a.) do usunięcia naruszenia prawa poprzez błędną wykładnię art.5 ust.1 pkt 1 w zw z art. 8 ust.1 u.p.t.u. Ponownie podniosła, że otrzymanie premii pieniężnej od niemieckiego kontrahenta nie jest związane ze świadczeniem usługi. Spółka wskazała, że zakupy jakich dokonuje oraz terminowa opłata za nie mieści się w zakresie czynności opodatkowanej podatkiem od towarów i usług jako dostawa towarów. Natomiast zsumowane czynności będące dostawą towarów w świetle art.8 ust 1 u.p.t.u. nie mogą jednocześnie stanowić usługi. Spółka uznała również za nietrafne stanowisko wyrażone w interpretacji jakoby premia była pozbawiona dobrowolnego charakteru wskazując iż tego typu świadczenie ma właśnie taki charakter bowiem przyznawana jest przez kontrahenta niemieckiego jako nagroda, natomiast osiągnięcie określonego poziomu sprzedaży nie skutkuje roszczeniem o wypłatę premii pieniężnej po stronie spółki. W ocenie spółki opodatkowanie premii pieniężnej bezpośrednio związanej z dostawą towarów, prowadziłoby do podwójnego opodatkowania tej samej transakcji, ponieważ transakcja została już opodatkowana podatkiem od towarów i usług w momencie zakupu towarów jako nabycie wewnątrzwspólnotowe. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji indywidualnej, przytaczając argumenty wskazane w interpretacji. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że opodatkowanie premii pieniężnej nie prowadzi do podwójnego opodatkowania ponieważ stosunek prawny na podstawie którego wypłacana jest premia, stanowi odrębną relację zobowiązaniową niezależną od dostawy towarów. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [A] sp. z o.o. wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji, ponownie podnosząc zarzut naruszenia art.5 ust.1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust 1 u.p.t.u. poprzez ich błędną wykładnię. W uzasadnieniu skargi wskazała, że w świetle powyższych przepisów usługą jest świadczenie, które nie stanowi dostawy towarów, natomiast zakupy w zamian za które otrzymuje premię pieniężną, mieszczą się w czynności opodatkowanej podatkiem od towarów i usług w postaci dostawy towarów. W dalszej części uzasadnienia skarżąca powołała się na Dyrektywę VAT Rady Unii Europejskiej 2006/112/WE, z której wynika zasada, że dostawa towarów nie może stanowić jednocześnie świadczenia usług. W ocenie spółki podwójne opodatkowanie tej samej czynności jest również sprzeczne z konstytucyjną zasadą równości i powszechności opodatkowania. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w odpowiedzi na skargę z 24.10.2008r. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w interpretacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153 , poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)- dalej zwaną p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W przedmiotowej sprawie skarga okazała zasadna. Istota sporu sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega premia pieniężna wypłacona kontrahentowi na podstawie umowy, która przewiduje wypłatę premii po zrealizowaniu przez nabywcę towaru określonej w umowie wielkości obrotu. W ocenie Sądu stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej indywidualnej interpretacji narusza przepisy prawa materialnego poprzez błędną wykładnię. W pierwszej kolejności należy wskazać przedmiot opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1u.p.t.u. opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Bez wątpienia w przypadku wypłaty premii pieniężnej nie mamy do czynienia z dostawą towaru. Zdaniem organu podatkowego czynność tę należy uznać za świadczenie usług. Pojęcie świadczenia usług ustawodawca zawarł w art. 8 ust. 1 u.p.t.u. Przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towaru w rozumieniu art. 7, w tym: przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej; zobowiązanie do powstrzymywania się od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji; świadczenie usług zgodnie z nakazem władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa. Usługą zatem jest świadczenie, które nie jest dostawą towaru. Nie może wystąpić sytuacja, aby ta sama czynność kwalifikowana była jako dostawa towaru i świadczenie usług. Powołane przepisy ustawy o VAT oraz zaprezentowana wykładnia jest zgodna z przepisami Dyrektywy Rady Unii Europejskiej 2006/112/WE (art. 2 ust. 1, art. 14 ust. 1-3 i 24ust. 1). Sąd rozpatrując złożoną skargę w pełni podziela stanowisko zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 czerwca 2008 r. sygn. akt I FSK 707/07, że przesłanką uznania danego zdarzenia za świadczenie usług jest istnienie bezpośredniego beneficjenta, konsumenta świadczenia. Usługą w rozumieniu powołanego wyżej art. 8 ust. 1 ustawy o VAT oraz art. 24 ust. 1 ww. Dyrektywy jest transakcja gospodarcza. Oznacza to, że stosunek prawny łączący strony musi wiązać się ze świadczeniem wzajemnym. W stanie faktycznym przedstawiony we wniosku skarżącej, pomimo zawartej umowy, w której jedna strona zobowiązuje się do wypłaty premii pieniężnej po dokonaniu przez nabywcę towaru określonej wielkości zakupów, nie rodzi żadnego zobowiązania po stronie kontrahenta skarżącej. Niezrealizowanie przez nabywcę towaru określonego pułapu obrotu, nie rodzi żadnych ujemnych konsekwencji. Wypłata premii nie jest wynagrodzeniem za świadczone usługi, podstawą wypłaty premii nie jest bowiem konkretna transakcja, a wyłącznie wcześniejsze dostawy towarów. W wyroku z dnia 6 lutego 2007 r. sygn. akt I FSK 94/06 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że z przepisów określających przedmiot opodatkowania podatkiem od towarów i usług niemożliwa jest sytuacja, w której dana czynność będąca dostawą towarów stanowiłaby jednocześnie świadczeniem usług. Dlatego też opinii Sądu za usługę w rozumieniu ustawy o VAT nie można uznać osiągnięcia przez nabywcę towaru określonej w umowie wysokości obrotu. Słusznie zauważono, że opodatkowanie nabycia określonej ilości towaru jako usługi świadczonej przez nabywcę towaru prowadziłoby do podwójnego opodatkowania tej samej czynności: pierwszy raz jako wewnątrzwspólnotowej dostawy towaru, drugi – jako świadczenia usługi przez nabywcę towaru, co w obowiązującym systemie prawa jest niedopuszczalne. W związku z powyższym na podstawie art. 146 § 1, 152 oraz 200 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/ Sz. Widłak /-/ E. Brychcy /-/ K. Nikodem