IV SA/Po 387/08

WyrokWSA w Poznaniu2009-02-18

Skład orzekający: Ewa Kręcichwost – Durchowska, Ewa Makosz-Frymus, Paweł Miładowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego z powodu braku współpracy wnioskodawcy z pracownikiem socjalnym, w tym niepodjęcia oferowanej pracy, jest uzasadniona?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy obu instancji prawidłowo odmówiły przyznania zasiłku celowego. Brak współpracy wnioskodawcy z pracownikiem socjalnym, w tym niepodjęcie oferowanej pracy, stanowiło naruszenie postanowień kontraktu socjalnego i przepisów ustawy o pomocy społecznej, co uzasadniało odmowę przyznania świadczenia.
Stan faktyczny
Wnioskodawca P. P. zwrócił się o przyznanie zasiłku celowego na pokrycie różnych wydatków. Organ I instancji odmówił przyznania zasiłku, wskazując na brak współpracy wnioskodawcy z pracownikiem socjalnym, w tym odmowę podjęcia oferowanej pracy w restauracji "McDonalds". Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, podkreślając obowiązek współdziałania klienta pomocy społecznej. Wnioskodawca zaskarżył decyzję SKO, zarzucając organom negowanie faktów i działanie na jego szkodę. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Kręcichwost – Durchowska Sędziowie NSA Ewa Makosz-Frymus NSA Paweł Miładowski (spr.) Protokolant Sekr.sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 18 lutego 2009 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę /-/ P. Miładowski /-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/ E. Makosz-Frymus JH Decyzją nr [...] z dnia 30.04.2008 r., po rozpoznaniu wniosku Pana P. P., działający z upoważnienia Prezydenta Miasta Kierownik Filii [...] - Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie, na podstawie art. 2 ust. 1, art. 4, art. 8 ust. 1, art. 11 ust. 2, art. 14, art. 39 ust. 1 i 2, a rt. 106 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2005 roku o pomocy społecznej (Dz.U. Dz 2004 r. Nr 64, poz. 593 ze zm.), odmówił wnioskodawcy przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na: zakup żywności w wys. 300 zł za maj 2008 r., zakup środków czystości w wys. 20 zł za maja 2008 r., zakupu koszulek t-shirt w wys. 20 zł (maj 2008 r.), zakup bielizny osobistej w wys. 8 zł (maj 2008 r.), zakup biletu sieciowego w wys. 81 zł (maj 2008 r.), opłacenie różnicy w czynszu w wys. 137 zł (maj 2008 r.), opłacenie różnicy rachunku za energię w wys. 55 zł (za okres marzec 2008 -maj 2008 r.), opłacenie rachunku za gaz w wys. 55 zł (za okres marzec 2008 - maj 2008 r.), pokrycie kosztów usługi kserokopiowania w wys. 3 zł (maj 2008 r.). W uzasadnieniu Organ I instancji wskazał, że odmowa przyznania zasiłku celowego wynika z braku współpracy wnioskodawcy z pracownikiem socjalnym. W wyniku przeprowadzonego w dniu 11.03.2008 r. wywiadu środowiskowego ustalono, że Pan P. P. zamieszkuje wspólnie ze swoją matką p. K. P., jednakże prowadzi jednoosobowego gospodarstwo domowe. Jest osobą bezrobotną, zarejestrowaną w PUP, bez prawa do zasiłku. Zajmuje jeden pokój wraz z wspólną kuchnią i łazienką z matką. Wnioskodawca zobowiązany jest do pokrywania Vi kosztów związanych z eksploatacją mieszkania. Miesięczny koszt Vi czynszu wynosi 68,88 zł (bez dodatku mieszkaniowego w wysokości 137,76 zł), gazu 31,03 zł, energii 17,53 zł. Łącznie wydatki mieszkaniowe P. P. wynoszą 117,44 zł. Organ ustalił, że Wnioskodawca spełnia kryterium dochodowe określone w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, konieczne do otrzymania pomocy zgodnie z art. 39 wskazanej ustawy. Organ wskazał, że dnia 21.03.2008 roku pracownik socjalny zaproponował Panu P. P. aktualną ofertę pracy w restauracji "McDonalds", na którą Wnioskodawca wyraził zgodę. Tego samego dnia zgłosił się do ww. restauracji, w celu podjęcia pracy. W trakcie wizyty w MOPR w dniu 26.03.2008 r. Pan P. P. oświadczył, że odbył rozmowę kierownikiem restauracji "McDonalds" i oczekuje na telefon z ww. firmy. Jednocześnie odmówił udzielenie informacji czy kontaktował się z pracownikiem PUP w sprawie otrzymanej ofert pracy. W trakcie rozmowy telefonicznej w dniu 26.03.2008 r. pracownik socjalny uzyskał informację od kierownika restauracji "McDonalds", że P. P. zaoferowano pracę na pełen etat wraz z pełnym ubezpieczeniem w ZUS, z wynagrodzeniem 8 zł brutto/godzinę w okresie próbnym, zaś po tym okresie w wysokości 8,50 zł brutto/godzinę. W dniu 27.03.2008 r. do MOPR wpłynęło pismo z restauracji "McDonalds", w którym poinformowano, że p. P. P. nie podjął oferowanej mu pracy. W dniu 31.03.2008 r. MOPR wystosował pismo do p. P. P., wzywając go do zgłoszenia się do Ośrodka celem rozliczenia się z otrzymanych ofert pracy w firmach "Trans Kontrol", "Oddział Ochrony 1", "Techn. Serwis" oraz "Carefour". P. P. w dniu 04.04.2008 r. odebrał pismo, jednak nie zgłosił się do Ośrodka w wyznaczonym terminie. Organ I instancji wskazał, że brak współpracy z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, skutkował odmową przyznania świadczenia. W odwołaniu od tej decyzji P. P. wskazał, że odmowa podjęcia pracy w restauracji "McDonalds" nie nastąpiła z jego winy. Po przeprowadzeniu rozmów oczekiwał na telefon od potencjalnego pracodawcy. Wskazał, że pracownicy socjalni nie mieli i nie mają zamiaru udzielać mu pomocy finansowej, czym naruszają przepisy ustawy o pomocy społecznej. Decyzją z dnia 12 czerwca 2008 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO), na podstawie art. 127 § 1 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu swojej decyzji SKO wskazało, że zadaniem polityki społecznej państwa jest wspieranie osób w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb. Miedzy innymi wspieranie oraz pomoc ze strony pracownika socjalnego polega na wskazywaniu ofert pracy, gdyż podjęcie pracy przez osobę znajdującą się w trudnej sytuacji materialnej rozwiąże jej długotrwałe bezrobocie, a tym samy poprawi sytuację materialną. Wskazano, że z przedstawionych akt wynika, że P. P. w sposób lekceważący podchodzi do kolejnych, przedstawianych mu ofert pracy - w rozpatrywanym kolejnym wypadku z restauracji "McDonads". SKO wskazało, na obowiązek klienta pomocy społecznej polegający na obowiązku współdziałania w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej. P. P. w dniu 11 marca 2008 r. odmówił podpisania "Zasad współdziałania", co świadczy o jego negatywnej postawie. Wskazano, że P. P. jako osoba młoda, nie zgłaszająca żadnych schorzeń, rezygnując z oferowanej mu pracy, nie dąży do poprawy swojej sytuacji materialnej, a jedynie biernie oczekuje na wsparcie finansowe ze strony Ośrodka. Wskazując na art. 11 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, SKO wskazało, że nieuzasadniona odmowa podjęcia pracy przez osobę bezrobotną może stanowić podstawę do wydania decyzji odmawiającej udzielenie pomocy. Ponadto wskazano, że decyzje o przyznawaniu zasiłków mają charakter uznaniowy. W związku z tym z mocy prawa nie istnieje obowiązek udzielenia takiego wsparcia. P. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu nie zgadzając się z decyzją SKO. W swojej skardze zarzucił decyzji SKO "negowanie istnienia faktów i dokumentów", poprzez wskazywanie że wbrew twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu decyzji wywiązywał się z wszystkich obowiązków nakładanych na niego przez pracowników socjalnych. Ponadto zarzucił organowi socjalnemu działanie na jego szkodę, poprzez nie udzielenie mu wsparcia finansowego. Zarzucił także organowi posługiwanie się "nieoryginalnymi" dokumentami, a także brak staranności w przeglądaniu akt przez organ. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Na rozprawie w dniu 18 lutego 2009 roku P. P. podtrzymał argumentację prezentowaną w skardze. Stwierdził, że pracy nie mógł podjąć ponieważ nie otrzymał wsparcia finansowego z MOPR. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Skarga okazała się niezasadna. W rozstrzyganej sprawie Sąd nie znalazł podstaw do podważenia ustaleń i argumentów zawartych w decyzjach organów obu instancji, w pełni je podzielił. Świadczenia z tytułu zasiłku celowego należy do świadczeń fakultatywnych i zdaniem Sądu organy obu instancji właściwie wykazały przyczyny odmowy przyznania świadczeń skarżącemu. Sąd podziela ustalenia organów obu instancji, czyniąc je integralną częścią ustaleń Sądu. Odnosząc się do kwestionowanych przez skarżącego odpisów dokumentów, którymi posługiwały się organy, Sąd wskazuje, ze odpisy te zasługują na danie im wiary. Zgodnie z postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 27.01.2006 r. - III CK 369/05 - OSNC 11/06/187, odpisem w rozumieniu kpc jest dokument wiernie odzwierciedlający tekst oryginału, dokument taki nie musi być uwierzytelniony ani poświadczony za zgodność z oryginałem. Żaden z załączonych odpisów dokumentów nie nasunęła wątpliwości, że nie odzwierciedla należycie oryginałów pism. Ocena tych dokumentów nie wpłynęła na ważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2005 roku - prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. 2002, nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądu administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. W ramach tej kontroli Sąd ocenia, czy organ administracji prawidłowo ocenił stan faktyczny, w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy, czy prawidłowo zastosował właściwe normy prawne. W niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się wad i uchybień przepisów prawa materialnego i procesowego, co przesądziło o oddaleniu skargi. W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004, nr 64, poz. 593 ze zm.) pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mająca na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których osoby te nie są w stanie same pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Jednocześnie potrzeby osób korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celą i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 1 i 4 ustawy). Stosownie do art. 39 ust. 1,2 i 4 ustawy o pomocy społecznej w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków, leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, także kosztów pogrzebu. Zdaniem Sądu postępowanie organów obu instancji było przeprowadzone w sposób prawidłowy i w ich wyniku ustalono całokształt faktów niezbędnych do prawidłowego wydania decyzji. Decyzje o odmowie przyznania zasiłku celowego były trafne. Osoby korzystające z pomocy społecznej są zobowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej (art. 4 ustawy o pomocy społecznej). Zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym w celu rozwiązania trudnej sytuacji życiowej, odmowa zawarcia kontraktu socjalnego, niedotrzymywanie jego postanowień, nieuzasadniona odmowa podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej przez osobę bezrobotną lub wykonywania prac społecznie użytecznych (...), mogą stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia. P. P. w dniu 14 marca 2008 roku podpisał Kontrakt Socjalny. Zgodnie z pkt VII tego Kontraktu "nieuzasadniona odmowa podjęcia pracy przez osobę bezrobotną" może stanowić podstawę odmowy przyznania świadczenia. Zdaniem Sądu nie podjęcie przez P. P. pracy w restauracji "McDonalds" stanowi złamanie pkt VII Kontraktu Socjalnego a także naruszenie art. 11 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej. Wobec tego organu obu instancji zasadnie wydały decyzję odmawiające udzielenia zasiłku celowego skarżącemu. Sąd wskazuje, że wiek skarżącego, posiadane przez niego wyższe wykształcenie, znajomość dwóch języków obcych, doświadczenie zawodowe (6,5 roku) są czynnikami pozwalającymi skarżącemu znaleźć stosowne zatrudnienie. Oferty pracy przekazywane skarżącemu przez prawników socjalnych były przez niego odrzucane. Skarżący nie współdziała w celu poprawy swojej sytuacji życiowej z organami socjalnymi. Taka jego postawa uzasadniała odmowną decyzję organów pomocy społecznej. Skargę jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 ppsa należało oddalić. /-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/ E. Makosz-Frymus /-/ P. Miładowski KB/

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło