II SA/Po 630/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2009r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [..] nr [..] w przedmiocie upoważnienia do badań technicznych pojazdu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty C. z dnia [..] Nr [..], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżącego kwotę 457-,zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ W. Batorowicz /-/ B. Drzazga /-/ M. Kwiecińska Decyzją z dnia [...] kwietnia 2008r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 84 ust. 2 i 2a ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz § 2 pkt 4, § 11 ust. 1, § 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 246, poz. 2469), utrzymało w mocy decyzję Starosty Cz.-T. z dnia [...] marca 2008r. nr [...] odmawiającą J. R. nadania uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów. Kolegium orzekło mając na względzie następujący stan faktyczny i prawny. J. R. zwrócił się [...] stycznia 2008r. do Starosty Cz.-T. z wnioskiem o przyznanie uprawnień diagnosty do przeprowadzania badań technicznych pojazdów. Do wniosku dołączył zaświadczenie z dnia [...] lipca 2003r. Nr [...] o ukończeniu szkolenia dla diagnostów w zakresie przeprowadzania badań technicznych pojazdów, które jednocześnie potwierdzało złożenie egzaminu z wynikiem ogólnym pozytywnym. Z zaświadczenia podpisanego przez kierownika szkolenia S. P. wynikało, że szkolenie odbyło się w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 listopada 2002r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 208, poz. 1769). Kolejno, do wspomnianego wyżej wniosku J. R. dołączył świadectwo dojrzałości potwierdzające ukończenie technikum mechanicznego oraz zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, z którego wynikało, że prowadzi on zakład mechaniki pojazdowej i usług transportowych od [...] maja 1996r. Pismem z [...] stycznia 2008r. Starosta zwrócił się do wnioskodawcy o uzupełnienie dokumentów o zaświadczenie potwierdzające zdanie egzaminu kwalifikacyjnego przed Komisją powołaną przez Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego (zgodnie z art. 84 ustawy – Prawo o ruchu drogowym) oraz zaświadczenia o nieprzerwanym prowadzeniu działalności gospodarczej w zakresie mechaniki pojazdowej minimum 8 lat lub udokumentowania tej praktyki w inny sposób. W odpowiedzi J. R. wskazał, ze przedłożył już zaświadczenie o ukończeniu szkolenia i złożeniu egzaminu, jednocześnie dołączył zaświadczenie o wpisie do ewidencji gospodarczej, dokumentując w ten sposób 8-letnia praktykę w warsztacie samochodowym. Starosta ponownie zwrócił się do wnioskodawcy z żądaniem złożenia zaświadczenia wymaganego powołanym wyżej przepisem, wskazując przy tym, że przedłożone zaświadczenie jest niewystarczające. Wnioskodawca w odpowiedzi wyjaśnił, że jego zdaniem złożone zaświadczenie jest wystarczające, ponieważ egzamin, który złożył w 2003r. i wydane wówczas zaświadczenie wydane przed wejściem w życie zmian w Prawie o ruchu drogowym zachowują ważność. W tej sytuacji Starosta Cz.-T. decyzją z [...] marca 2008r. odmówił J. R. nadania uprawnień do wykonywania badan technicznych pojazdów, stwierdzając, że przedłożone przez niego zaświadczenie jest niewystarczające, bowiem uprawnienia nadaje się w oparciu o stan prawny obecnie obowiązujący. W odwołaniu J. R. podniósł, że w 2003r. odbył szkolenie i zdał egzamin zgodnie z wówczas obowiązującymi przepisami, w myśl zaś z § 14 aktualnie obowiązującego rozporządzenia wszelkie zaświadczenia o ukończeniu szkolenia zachowują ważność. Ponadto skoro według § 13 tegoż rozporządzenia osoby, które przed wejściem w życie nowej ustawy rozpoczęły szkolenie i nie ukończyły go przed wejściem w życie rozporządzenia otrzymują zaświadczenie o ukończeniu tego szkolenia i mogą przystąpić do egzaminu, to dlaczego odwołujący się jeszcze raz winien zdać egzamin pomimo ukończenia szkolenia i zdania egzaminu przed wejściem w życie rozporządzenia. Wskazał również, że w 2003r. nie istniał przepis, który obligowałby go do zarejestrowania się jako diagnosta zaraz po ukończeniu szkolenia i zdaniu egzaminu. W tych okolicznościach Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło stanowisko organu I instancji. Nie zakwestionowało spełnienia wymogu 8-letniej praktyki w zakładzie naprawy pojazdów oraz ukończenia odpowiedniego szkolenia. W ocenie organu odwoławczego zaświadczenie o ukończeniu szkolenia w 2003r. zgodnie z § 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów zachowuje ważność, co jednak istotne przepis ten dotyczy jedynie zaświadczenia o ukończeniu szkolenia, a nie zdania egzaminu. Stosownie zaś do obecnie obowiązującego przepisu art. 84 ust. 2 i 2a Prawa o ruchu drogowym starosta wydaje uprawnienia do wykonywania badań technicznych, jeżeli osoba ubiegająca się o jego wydanie posiada wymagane wykształcenie i praktykę, odbyła wymagane szkolenie oraz zdała z wynikiem pozytywnym egzamin kwalifikacyjny przed Dyrektorem Transportu Dozoru Technicznego. W konsekwencji odwołujący się w celu uzyskania uprawnień diagnosty zobowiązany jest - zgodnie z powołanym przepisem ustawy oraz § 11 ust. 1 rozporządzenia z 2004r. - dostarczyć zaświadczenie potwierdzające zdanie egzaminu kwalifikacyjnego przed komisją powołaną przez Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego. Skoro zaś takiego zaświadczenia takiego nie przedłożył trafnie odmówiono mu nadania uprawnień. J. R. zaskarżył powyższą decyzję do Sądu, podtrzymując zarzuty zgłoszone w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Nadto podniósł, iż literalna wykładnia przepisu § 14 rozporządzenia z 2004r. jest niewystarczająca. W obowiązującym w 2003 i 2004r. stanie prawnym wystarczającym dokumentem do zarejestrowania na liście diagnostów było zaświadczenie o ukończeniu szkolenia - takie jakim dysponuje skarżący. Nie było wówczas egzaminów. Tym samym intencją ustawodawcy było, aby zaświadczenie o ukończeniu szkolenia było równoznaczne ze złożeniem egzaminu – zgodnie z obowiązującymi od 4 listopada 2004r. przepisami. W innym razie istnienie przepisu § 14 rozporządzenia pozbawione byłoby sensu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Ponadto wskazało, że aktualnie obowiązujące przepisy wyraźnie rozróżniają zaświadczenie o ukończeniu szkolenia od zaświadczenia potwierdzającego zdanie egzaminu kwalifikacyjnego. W związku z tym skarżący w celu uzyskania uprawnienia diagnosty zobowiązany jest dostarczyć dodatkowo zaświadczenie potwierdzające zdanie egzaminu kwalifikacyjnego przed komisją powołaną przez Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona. W ocenie Sądu organy obu instancji dokonały błędnej wykładni przepisów prawa materialnego, co miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.l Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Przypomnieć należy, że w niniejszej sprawie spór sprowadza się do kwestii, czy zaświadczenie o ukończeniu szkolenia dla diagnostów w zakresie przeprowadzania badań technicznych pojazdów uzyskane przez skarżącego na podstawie przepisów nieobowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 listopada 2002r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 208, poz. 1769) potwierdza jedynie fakt ukończenia szkolenia, czy również złożenie egzaminu na diagnostę? W konsekwencji zaś, czy można odmówić nadania uprawnień osobie, która ukończyła szkolenie na podstawie poprzednio obowiązującego rozporządzenia z tego powodu, że nie złożyła egzaminu przed komisją powołaną przez Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego? Sąd podzielił pogląd skarżącego, zgodnie z którym zaświadczenie o ukończeniu szkolenia wydane w oparciu o przepisy rozporządzenia z 2002r. zwalnia go z obowiązku zdawania egzaminu uregulowanego przepisem art. 84 ust. 2 i 2a ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (j.t. Dz. U. z 2005r. Nr 108, poz. 908, ostatnia zmiana Dz. U. z 2008r. Nr 37, poz. 214). Stwierdzić należy, iż zgodnie z przepisem § 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 246, poz. 2469) zaświadczenie o ukończeniu szkolenia wydane na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują ważność. Istotne jest, że w stanie prawnym obowiązującym w dacie uzyskania przez skarżącego zaświadczenia potwierdzającego fakt ukończenia szkolenia dla diagnostów, obowiązujący wówczas przepis art. 84 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003r. Nr 58, poz. 515) wymagał odbycia szkolenia zakończonego egzaminem z wynikiem pozytywnym. Przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 listopada 2002r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 208, poz. 1769) zawierały "Wzór zaświadczenia o ukończeniu szkolenia dla diagnostów w zakresie przeprowadzenia badań technicznych pojazdów" (załącznik nr 3), który obejmował także informację o złożonym po zakończeniu szkolenia egzaminie. Oznacza to zdaniem Sądu, że ustawodawca gwarantując przepisem § 14 rozporządzenia z 2004r. ważność zaświadczeń wydanych na podstawie § 5 rozporządzenia z 2002r. miał na uwadze całość zaświadczenia, zawierającego również informację o zdanym egzaminie. Gdyby intencją ustawodawcy było, aby osoby, które ukończyły szkolenie w oparciu o przepisy rozporządzenia z 2002r. miały dodatkowo obowiązek zdania egzaminu to uregulowałby to wprost, jak uczynił to wobec osób, które przed dniem wejścia w życie rozporządzenia rozpoczęły szkolenie dla diagnostów prowadzone na podstawie przepisów dotychczasowych, ale nie ukończyły go przed dniem wejścia w życie rozporządzenia. Stosownie bowiem do przepisu § 13 powołanego rozporządzenia z 2004r. osoby takie otrzymują zaświadczenie o ukończeniu szkolenia i przystępują do egzaminu zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 1 lipca 2008r., III SA/Lu 6/08, dostępne na stronie internetowej: https://cbois.nsa.gov.pl/doc/999E9DBE93). Za taką wykładnią wymienionych przepisów przemawia również fakt, że przepis art. 77 ust. 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004r. – Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1808) pozostawił uprawnienia do wykonywania badań technicznych pojazdów diagnostom, którzy nabyli te uprawnienia na podstawie uprzednio obowiązującego art. 84 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym. Uznać należy więc, że intencją ustawodawcy było aby diagności, którzy uzyskali uprawnienia i kandydaci na diagnostów, którzy ukończyli szkolenie pod rządami poprzednio obowiązujących przepisów nie byli zobowiązani do składania egzaminu według obecnie obowiązujących przepisów. Z dołączonego przez skarżącego zaświadczenia z dnia [...] lipca 2003r. wynika nie tylko, że ukończył on szkolenie dla diagnostów w zakresie przeprowadzania badań technicznych pojazdów, ale też, że złożył egzamin z wynikiem ogólnym pozytywnym. Zaświadczenie potwierdza zatem, że skarżący starający się o uprawnienia spełnił określone wymagania. Żaden z przepisów tak ówcześnie, jak obecnie obowiązującego prawa nie określał zaś w jakim czasie po zdaniu egzaminu i spełnieniu innych przesłanek powinno się uzyskać uprawnienia diagnosty. Reasumując, stwierdzić należy, że przepis § 14 powołanego rozporządzenia z 2004r. wyłącza stosowanie przepisów § 4-11 tegoż rozporządzenia w zakresie w jakim dotyczą osób, które uzyskały zaświadczenie o szkoleniu na podstawie dotychczasowych przepisów. Mając na względzie powyższe należało przyjąć, że wykładnia przepisów, na podstawie których wydano decyzje w niniejszej sprawie okazała się błędna i z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylono zarówno zaskarżoną, jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy orzekające winny – mając na uwadze przepis art. 153 p.p.s.a. – zastosować się do oceny prawnej wyrażonej w niniejszym wyroku. O kosztach orzeczono w oparciu o przepis art. 200 p.p.s.a. /-/ W. Batorowicz /-/ B. Drzazga /-/ M. Kwiecińska BR