II SA/Kr 1299/08
WyrokWSA w Krakowie2009-02-26
Skład orzekający: Andrzej Irla, Izabela Dobosz, Andrzej Niecikowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zgłosić sprzeciw wobec zgłoszenia robót budowlanych (budowy ogrodzenia) z powodu braku uzgodnienia z Parkiem Narodowym, jeśli roboty te mają być wykonane na działce stanowiącej drogę gminną, znajdującej się w sąsiedztwie otuliny Parku Narodowego, a nie na jego terenie?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji błędnie przyjęły, iż istnieje obowiązek uzgodnienia budowy ogrodzenia z Parkiem Narodowym. Brak takiego uzgodnienia, wynikający z pisma Wójta, nie stanowił podstawy prawnej do zgłoszenia sprzeciwu, ponieważ przepisy dotyczące otuliny Parku Narodowego nie nakładają takich wymogów w kontekście budownictwa, a sama droga gminna, mimo sąsiedztwa z otuliną, pozostaje w administracji gminy. Organy naruszyły przepisy postępowania, nie wyjaśniając należycie sprawy i nie wskazując konkretnej podstawy prawnej obowiązku uzgodnienia.Stan faktyczny
M.P. zgłosił roboty budowlane polegające na wykonaniu ogrodzenia przy drodze gminnej na działkach położonych w sąsiedztwie otuliny Parku Narodowego. Starosta stwierdził braki w zgłoszeniu z powodu braku uzgodnienia z Parkiem Narodowym i nałożył obowiązek uzupełnienia. Po bezskutecznym terminie Starosta zgłosił sprzeciw, a Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący argumentował, że droga jest własnością gminy i uzgodnienie z nią jest wystarczające, a wymóg uzgodnienia z Parkiem Narodowym jest bezprawny. Sąd administracyjny uznał argumenty skarżącego za zasadne.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Andrzej Irla Sędziowie NSA Izabela Dobosz (spr) NSA Andrzej Niecikowski Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2009 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Wojewody z dnia 23 września 2008r., nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji , II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego M. P. kwotę 500 zł ( pięćset złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania .
W dniu 11.07.2008 r. M.P. zamieszkały w K. nad D. zgłosił roboty budowlane polegające na wykonaniu ogrodzenia z gminną drogą publiczną na działce ewid. nr [...] i [...] położonej w K. nad D. Do zgłoszenia dołączył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, rysunki oraz mapki, a także pismo Wójta z [...].07.2008 r. [...] dotyczące warunków wykonania ogrodzenia.
Postanowieniem z dnia [...].07.2008 r.[...] wydanym na podstawie art. 30 ust. 2 w zw. z art. 80 ust. 1 pkt 1, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 82 ust. 2 Prawa budowlanego oraz art. 123 § 1 kpa Starosta stwierdził braki w złożonym wniosku polegające na braku uzgodnienia zamierzenia inwestycyjnego z [...] Parkiem Narodowym, zgodnie z pismem Wójta Gminy K. nad D. z dnia [...].07.2008 r. i nałożył na M.P. obowiązek usunięcia tej nieprawidłowości w nieprzekraczalnym terminie do dnia 31.07.2008 r. podając, że w przeciwnym razie urząd wniesie od zamierzenia budowlanego sprzeciw. Pouczono stronę, że na postanowienie nie przysługuje zażalenie.
Decyzją z dnia [...].08.2008 r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 30 ust. 2 w zw. z art. 80 ust. 1 pkt 1, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118) oraz art. 104 kpa Starosta zgłosił sprzeciw na przedłożone zgłoszenie robót budowlanych uzasadniając go tym, że w wyznaczonym terminie strona nie wywiązała się z nałożonego obowiązku.
W odwołaniu od tej decyzji M.P. podnosi, że buduje ogrodzenie w sąsiedztwie działki należącej do [...] Parku Narodowego, "lecz w całości stanowiącą drogę gminną i będącą w administracji Gminy K. nad D. ". Dokonując zgłoszenia budowy ogrodzenia dołączył wymagane dokumenty, w tym również uzgodnienie z administratorem drogi publicznej, czyli Urzędem Gminy K. nad D. Administrator drogi w załączonym piśmie ustalił linię lokalizacji ogrodzenia, sposób budowy wjazdów, zajęcie pasa drogowego lecz "bezprawnie umieścił zapis o konieczności dodatkowego uzgodnienia inwestycji z właścicielem drogi tj. [...] Parkiem Narodowym". Zapis zawarty w piśmie Wójta jest bezprawny, gdyż nie istnieje obowiązek przedłożenia takiego uzgodnienia. Ponadto właściciel drogi nie jest stroną władną do podejmowania decyzji do celów budowlanych, stroną tą jest tylko Urząd Gminy w K. Zdaniem odwołującego się powołanie się na zapis dokonany przez Wójta przez Starostwo Powiatowe w N. jest również naruszeniem prawa, gdyż nie wykonanie nieistniejącego obowiązku nie może stanowić podstawy do wydania decyzji o sprzeciwie.
Wojewoda decyzją z dnia [...].09.2008 r., znak:[...], wydaną na podstawie 81 ust. 1 i art. 82 ust 3 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm)oraz art. 138 §1 pkt 1 i art. 104 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W decyzji powołano się na treść art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego i przyjęto, że prawidłowo postąpił organ I instancji nakładając obowiązek uzupełnienia braku w określonym terminie. Obowiązek ten był zasadny, gdyż zgłoszone zamierzenie leży w otulinie [...] Parku Narodowego. Skoro zatem M.P. wspomnianego braku do chwili obecnej nie uzupełnił brak podstaw do uchylenia prawidłowej decyzji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M.P. podnosi argumenty, o których była mowa w odwołaniu. Twierdzi, że przedmiotowe działki nie leżą ani na terenie [...] Parku Narodowego, ani też jego otuliny, chociaż w sąsiedztwie drogi gminnej będącej własnością [...] Parku Narodowego, lecz jednak nie będącej terenem Parku Narodowego w rozumieniu ustawy o parkach narodowych. Droga ta jest wpisana do gminnego rejestru dróg gminnych Gminy K. nad D. i pozostaje w jej administracji. Dlatego do zgłoszenia dołączył uzgodnienie pochodzące od Gminy. Zdaniem skarżącego zapis o konieczności uzgodnienia z [...] Parkiem Narodowym zawarty w piśmie Wójta nie jest źródłem prawa, toteż brak takiego uzgodnienia nie może być podstawą do sprzeciwu od zamierzonego przedsięwzięcia inwestycyjnego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wnosi o jej oddalenie podtrzymując argumenty, o których mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zdaniem organu konieczność uzgodnienia z [...] Parkiem Narodowym wynika z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego oraz z faktu, iż zgłoszone zamierzenie leży w otulinie tegoż Parku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2008 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Sądowa kontrola wykazała zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy.
Wojewoda uznał zasadność przeprowadzenia w niniejszej sprawie uzgodnienia z [...] Parkiem Narodowym faktem, iż działki, na których mają być przeprowadzone prace budowlane znajdują się w otulinie [...] Parku Narodowego.
Przepisy ustawy o ochronie przyrody z dnia 16.04.2004 r. (Dz. U. z 2004 r., Nr 92, poz. 880) wspominają w art. 10 i art.11 o otulinie parków narodowych, jednakże brak w nich jakichkolwiek unormowań, które mogłyby mieć zastosowanie w niniejszej sprawie. W szczególności art. 11 ust. 2 przewiduje wyłącznie, iż w otulinie "może być utworzona strefa ochronna zwierząt łownych ze względu na potrzebę ochrony zwierząt w parku narodowym", a dalsze uregulowanie pozostawia w gestii ministra właściwego do spraw środowiska. Takie rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 20.10.2004 r. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej zwierząt łownych w otulinie [...] Parku Narodowego (Dz. U. Nr 237, poz. 2380) reguluje wyłącznie kwestie związane z inwentaryzacją i polowaniem na zwierzynę łowną. Nie ma w tym rozporządzeniu żadnego przepisu dotyczącego budownictwa w otulinie.
W rozporządzeniu [...] brak również unormowań, które dotyczyłyby niniejszej sprawy.
Natomiast art. 15 ust. 1 pkt 1 cytowanej wyżej ustawy o ochronie przyrody przewiduje m. in. zakaz budowy lub rozbudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych, z wyjątkiem obiektów i urządzeń służących celom parku narodowego. Przepis ten dotyczy jednakże obszaru położonego w samym parku narodowym, a nie w jego otulinie. Rozpatrując sprawę zarówno organ I instancji, jak i drugiej instancji nie stwierdził nigdzie, że realizowana inwestycja ma mieć miejsce na terenie parku narodowego, a organ II instancji wyraźnie wypowiedział się, iż nie chodzi o obszar [...] Parku Narodowego, a jego otuliny.
W szczególności nie podano analizie dołączonej do akt (k. [...] akt administracyjnych) mapki w zestawieniu z prezentowanymi na k. [...] akt wykresami przedstawiającymi granicę otuliny tegoż Parku. Organ zatem wbrew treści art. 7 kpa nie podjęły wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Również wbrew treści art. 77 kpa nie zebrano w sposób wystarczający i nie rozpatrzono całego materiału dowodowego.
Wydane decyzję naruszają ponadto art. 9, 11 kpa oraz art. 107 § 3 kpa, należało bowiem podać podstawę prawną, z której wynikać miałaby konieczność uzgodnienia budowy ogrodzenia na przedmiotowych działkach.
Zwrócić należy uwagę, że powołany w decyzjach art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego odwołuje się do treści art. 30 ust. 1, w którym jest m. in. mowa o "budowie ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, terenów kolejowych i innych miejsc publicznych". Organy jednakże nie przeanalizowały charakteru drogi, przy której skarżący zamierza wznieść ogrodzenie.
Art. 30 ust. 2 nie może być rozpatrywany w oderwaniu od treści art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego, gdyż najpierw wymaga wyjaśnienia kwestia, czy na przedmiotową inwestycję wymagane jest zgłoszenie.
Rację ma skarżący podnosząc, że nałożenie na stronę obowiązku musi mieć określoną podstawę prawną i że nie stanowi jej pismo urzędu, czy też urzędnika. Toteż nie można zaakceptować faktu, iż organ kontrolujący decyzję organu I instancji nie sprawdził czy nałożony obowiązek oparty był na konkretnym przepisie prawa, ale zajął stanowisko, że wystarczające do wydania sprzeciwu od robót budowlanych jest samo już nałożenie obowiązku, którego strona nie dochowała. Organ I instancji winien był bowiem wskazać stronie podstawy prawne swojej decyzji, zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 8 i 11 kpa.
Z powyższych względów należało orzec jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270)
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tejże ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło