I OZ 155/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Izabella Kulig-Maciszewska po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia I. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 grudnia 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 1924/07 odrzucające wniosek I. R. z dnia 27 października 2008 r. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 1924/07 w sprawie ze skarg Komitetu Obrony Policjantów Stowarzyszenie Zwykłe z siedzibą w Szczecinie oraz I. R. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 17 grudnia 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 1924/07 odrzucił wniosek I. R. z dnia 27 października 2008 r. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 1924/07. W uzasadnieniu postanowienia powołując się na przepisy art. 86 § 1, 87, art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej P.p.s.a. uznał, iż przytoczone artykuły wskazują, iż warunkiem dopuszczalności merytorycznego rozpoznania przez Sąd wniosku o przywrócenie terminu, jest złożenie go w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W ocenie Sądu, przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi, w niniejszej sprawie, ustała w chwili odebrania przez skarżącego postanowienia Sądu z dnia 12 maja 2008 r., a więc w dniu 17 maja 2008 r. W tym dniu skarżący dowiedział się, że jego skarga kasacyjna została odrzucona z powodu wniesienia w sposób nieprawidłowy, z przekroczeniem 30 - dniowego ustawowego terminu. Dodatkowo pouczony o trybie i sposobie wniesienia zażalenia zwrócił się do pełnomocnika I. P. o sporządzenie zażalenia, które zostało oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 sierpnia 2008 r., sygn. akt I OZ 596/08. Orzeczenie to skarżący otrzymał w dniu 1 września 2008 r. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd I instancji uznał, że wniosek skarżącego z dnia 27 października 2008 r. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej został złożony z przekroczeniem terminu zakreślonego w art. 87 § 1 P.p.s.a. Sąd podniósł, iż podjęcie w tym okresie przez skarżącego wskazanych czynności, w szczególności zaś udzielenie w dniu 23 maja 2008 r. adwokat I. P. pełnomocnictwa do sporządzenia zażalenia świadczą, że wnioskodawca był w stanie prowadzić swoje sprawy i posiadał rozeznanie, co do podejmowanych czynności oraz ich znaczenia i skutków. Nie ulega wątpliwości, że skarżący już w dniu 17 maja 2008 r. wiedział o wniesieniu skargi kasacyjnej po terminie i mógł wystąpić z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej złożenia. Termin na dokonanie tej czynności upłynął zatem w dniu 26 maja 2008 r. Twierdzenie skarżącego, że dopiero od dnia 24 października 2008 r. odczuwa pozytywne skutki leczenia Sąd I instancji odrzucił jako okoliczność pozwalającą przyjąć, że w tym dniu ustała przyczyna uchybienia terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Czynności procesowe podejmowane przez stronę od dnia doręczenia postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej, tj. od dnia 17 maja 2008 r., wyraźnie wskazują bowiem, że strona była w stanie podejmować działania w celu obrony swych praw już od tego dnia. Na postanowienie z dnia 17 grudnia 2008 r. złożono zażalenie, w którym na podstawie art. 194 § 3, wniesiono o jego uchylenie. W uzasadnieniu podniesiono, po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy, iż skarżący wniósł wniosek o przywrócenie terminu w prawidłowym terminie, bowiem w odpowiedzi na wezwanie Sądu - piśmie z dnia 13 listopada 2008 r., podał precyzyjnie, że przyczyna uchybienia terminu, według skarżącego, ustała w dniu 24 października 2008 r., a zatem wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej z dnia 27 października 2008 r. został złożony w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Wniosek nie był spóźniony, byłby takim, gdyby został złożony po dniu 31 października 2008 r. Dlatego Sąd I instancji nie miał powodu do zastosowania art. 88 P.p.s.a. jako podstawy rozstrzygnięcia. Cytując komentarz, nadto wskazano, że "termin 7 - dniowy liczy się od chwili uchybienia terminu, a nie od daty, w której strona dowiedziała się o uchybieniu terminu. Fakt spóźnienia musi wynikać wyraźnie z treści wniosku. Sąd nie ma prawa domniemywać, że strona uchybiła terminowi w tej, a nie innej dacie." Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionej podstawy. Stosownie do treści art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu do dokonania określonej czynności procesowej. Pozytywne rozpatrzenie wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z wystąpieniem czterech przesłanek łącznie, takich jak: złożenie wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie terminu do złożenia tego rodzaju wniosku, uprawdopodobnienie braku winy w niedokonaniu czynności procesowej w przewidzianym terminie oraz jednoczesne dokonanie wraz ze składanym wnioskiem o przywrócenie terminu czynności procesowej. Ponadto, stosownie do treści art. 86 § 2 P.p.s.a., we wniosku o przywrócenie terminu, powinno zostać wskazane czy uchybienie terminu do dokonania określonej czynności, pociąga za sobą ujemne skutki dla strony w zakresie postępowania sądowego. Należy stwierdzić, że wniosek I. R. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie został wniesiony w terminie. Z analizy akt sprawy wynika, iż w dniu 17 maja 2008 r. skarżący I. R. otrzymał odpis postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2008 r., z którego dowiedział się, iż jego skarga kasacyjna została wniesiona nieprawidłowo z uchybieniem - 30 dniowego terminu, gdyż termin do jej wniesienia upłynął w dniu 21 kwietnia 2008 r. a została złożona do Sądu 24 kwietnia 2008 r. i jako taka została odrzucona. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo przyjął, iż w dniu 17 maja 2008 r. ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Za takim stanowiskiem przemawiają okoliczności faktyczne, a nie domniemania Sądu jak podnosi skarżący w zażaleniu. Skarżącemu upłynął 7 - dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w dniu 26 maja 2008 r. Złożenie wniosku dopiero w dniu 27 października 2008 r. musiało skutkować jego odrzuceniem, jako że został on złożony znacznie z przekroczeniem ustawowego 7 - dniowego terminu określonego w art. 87 § 1 P.p.s.a. Wynika to z faktu, iż skarżący był świadomy swojego postępowania, gdyż udzielił adwokatowi stosownego pełnomocnictwa w dniu 23 maja 2008 r. do sporządzenia zażalenia na postanowienie z dnia 12 maja 2008 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Nawet gdyby przyjąć, że sam skarżący nie wiedział, bądź nie miał świadomości, z uwagi na leczenie, o możliwości wniesienia wniosku o przywrócenie terminu w dniu 17 maja 2008 r., to mógł to uczynić jego pełnomocnik w dniu 23 maja 2008 r., w którym skarżący udzielił mu pełnomocnictwa wraz z wniesieniem zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Jednak tego nie zrobił i wniosek jako spóźniony został odrzucony. Na marginesie należy podkreślić, iż skarga kasacyjna I. R. została również odrzucona przez Sąd I instancji z przyczyn formalnych, gdyż wniesiono ją nieprawidłowo z uchybieniem ustawowego 30 - dniowego terminu. Dodatkowo w orzecznictwie został przyjęty pogląd, iż skutki działania pełnomocników obciążają niestety mocodawcę, czyli że ponosi on ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się swojego pełnomocnika. Podkreślić tu należy, że profesjonalny pełnomocnik podlega dodatkowym wymogom związanym z wykonywaniem zawodu adwokata, czy też radcy prawnego, w związku z czym oczekiwać można od niego należytej staranności w prowadzeniu spraw przed sądem. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach (sygn. akt I OZ 285/07, I OZ 421/07, II OZ 468/06). Reasumując, z okolicznościami podnoszonymi w zażaleniu nie sposób się zgodzić, gdyż Sąd I instancji wydając postanowienie opierał się na faktach wynikających z akt sprawy a nie na domniemaniach. W świetle zebranego materiału należy przyjąć, iż wniosek I. R. z dnia 27 października 2008 r. o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej został wniesiony z przekroczeniem ustawowego 7 - dniowego terminu zakreślonego w art. 78 § 1 P.p.s.a. Sąd I instancji prawidłowo najpierw zbadał zachowanie terminu i pominął rozpatrzenie innych okoliczności zaistniałych w sprawie, gdyż te nie miały większego znaczenia, ponieważ doszło do odrzucenia wniosku z przyczyn formalnych a nie merytorycznych. Z tych wszystkich względów, uznając, że zażalenie nie jest zasadne Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak wyżej.