II SA/Kr 26/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie: NSA Izabela Dobosz AWSA Inga Gołowska (spr.) Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi ,, [....] " Spółki z o.o. w K. na decyzję Wojewody z dnia [....] w przedmiocie sprzeciwu wobec zamiaru wykonania robót budowlanych skargę oddala Organ I instancji Prezydent Miasta K., decyzją z dnia [....] wydaną do sprawy znak:[...] , na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U z 2003r. Nr 207,poz. 2016 z póź.zm) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z póź.zm)-po rozpatrzeniu wniosku-zgłoszenia R.L. ,pełnomocnika ,,[.....] ‘’ , sp. z o.o. w K. z dnia .......2006r. w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, polegających na montażu tablic reklamowych na płycie fundamentowej przy ul. ...... w K. na dz. nr ......obr. .... jedn.ewid.....- wniósł sprzeciw wobec zamiaru wykonania robót budowlanych . W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji, podniósł, że wnioskodawca zgłosił zamiar montażu tablic ... tablic reklamowych na 2 płytach fundamentowych przenośnych. Ustawienie stóp fundamentowych żelbetowych o wymiarach 2,12 m x 3,0m x 0,30 m, ustawienie konstrukcji stalowej dwugałęziowej z rur kwadratowych o wysokości około 6,0 m. Połączenie konstrukcji z fundamentem nastąpi przy pomocy śrub. Organ I instancji podniósł także, że w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego określono, że zwolnienie z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę są roboty budowlane polegające na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków. Wykonywanie w określonym miejscu obiektu budowlanego takiego jak zgłoszona budowa konstrukcji na której zostaną zainstalowane urządzenia reklamowe stanowi budowlę o której mowa w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Za budowlę należy uznać między innymi wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe. W art. 3 pkt 3 cyt. ustawy do budowli zostały także załączone fundamenty pod urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową a także wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe. Fundament nie został zwolniony z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Zgłoszenie obejmuje budowę urządzenia reklamowego, które jest budową, posiada fundament, nie może być realizowane metodą instalowania o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 a tym samym nie jest zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Odwołanie od decyzji organu I instancji wniosła ,,[.....] ‘’ Sp. z o.o. w K. , wnosząc o uchylenie skarżonej decyzji w całości , zarzucając nieprawidłową ocenę stanu faktycznego polegającą na uznaniu, że instalacja (montaż) przedmiotowych tablic reklamowych nie jest objęty dyspozycją przepisu art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane co doprowadziło do naruszenia prawa materialnego tj. art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego. W uzasadnieniu odwołania podniesiono również, że organ I instancji błędnie dokonał kwalifikacji konstrukcji na której ma zostać zainstalowane urządzenie reklamowe jako ,,budowli" w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego albowiem w niniejszym przypadku mamy do czynienia z wolnostojącą płytą fundamentową o charakterze przenośnym do której przymocowany jest nośnik reklamowy (konstrukcja wieży). Zaskarżona decyzja została zatem wydana w oparciu o nieprawidłową ocenę przedłożonego materiału dowodowego skutkującego przyjęciem rozróżnienia na urządzenia reklamowe i na fundament pod urządzenie oraz przyjęciem trwałego związania z gruntem urządzenia reklamowego. W zgłoszeniu wyraźnie został wskazany zamiar montażu dwóch tablic na płycie fundamentowej (wolnostojącej) przenośnej. Pogląd powyższy znajduje oparcie w orzecznictwie sądów administracyjnych. Odwołujący się podniósł także, że płyta fundamentowa jest gotowym elementem dostarczanym przez dostawcę reklamy wraz z drugim elementem (konstrukcją pylonu) natomiast oba elementy są łączone – skręcane na miejscu posadowienia reklamy i stawiane na gruncie. Organ II instancji Wojewoda ......., decyzją z dnia [....] wydaną na podstawie art. 138§ 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (jednolity tekst: Dz. U z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z póź.zm), oraz art. 81 ust. 1 i art.82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (jednolity tekst: Dz. U z 1.09.2006r. Nr 156, poz.1118) –utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W motywach rozstrzygnięcia, organ II instancji podniósł , że zaskarżona decyzja jest prawidłowa a wniesiony sprzeciw słuszny. W art. 29 Prawa budowlanego wymienione zostały obiekty budowlane i roboty budowlane, których realizacja jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i które mogą być wykonywane w oparciu o zgłoszenie. Zawarty w tym przepisie katalog jest zamknięty i niedopuszczalne jest stosowanie w stosunku do listy z art. 29 wykładni rozszerzającej. Prawo budowlane nie definiuje pojęcia ,,instalowanie". Posługując się w tym zakresie słownikiem języka polskiego należy przyjąć, że instalacja czyli zakładanie czy montowanie jest to łączenie elementów (urządzeń technicznych) w sposób rozłączny za pomocą śrub, wkrętów lub nierozłączny za pomocą spawu, nitów, klei itd. Czynnikiem decydującym o kwalifikacji danego urządzenia reklamowego jest czy urządzenie to jest trwale związane z gruntem czy też nie. Zgodnie z art. 3 pkt 1 lit b i pkt 3 ustawy z 1994r.Prawo budowlane, za obiekt budowlany-budowlę uważa się miedzy innymi ,,wolnostojące trwale z gruntem związane urządzenie reklamowe". Ponieważ projektowana reklama jest konstrukcją stalową zamocowaną do żelbetowej podstawy (elementu stabilizującego), która musi stawić czoło parciu wiatrów oraz innych warunków atmosferycznych to musi być też w odpowiedni sposób powiązana z gruntem nawet jeśli ta podstawa nie będzie zagłębiona w gruncie. Faktycznie opisana sytuacja dotyczy budowli czyli obiektu budowlanego, którego wykonanie jest budową wymagającą uzyskania pozwolenia na budowę. Skargę do Sądu wniosła ,,[....] ‘’ Sp. z o.o. w K., wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i zarzucając naruszenie art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane- poprzez jego niezastosowanie w odniesieniu do montażu tablic reklamowych objętych zgłoszeniem skarżącego i uznanie , że instalacja (montaż) przedmiotowych tablic reklamowych wymaga pozwolenia na budowę ,,budowli" , przepisu art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez jego zastosowanie, przepisów art. 77 w zw. z art. 80 i art.140 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nieprawidłową ocenę materiału dowodowego zebranego w sprawie. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż utrzymanie przez organ II instancji w mocy decyzji zawierającej sprzeciw wobec zamiaru wykonania przedmiotowych robót budowlanych jest bezpodstawne. W opinii strony skarżącej w niniejszym przypadku mamy do czynienia z instalowaniem urządzeń reklamowych objętych uproszczoną procedurą zgłoszenia prac zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Nie sposób podzielić też twierdzenia organu II instancji, jakoby podstawa zgłoszonej przez stronę reklamy, zbudowana z gotowego elementu stabilizującego , uznana mogła zostać za fundament w rozumieniu art.3 pkt 3 Prawa budowlanego. Zgodnie z definicją znajdująca się w Słowniku języka polskiego PWN –fundament oznacza dolną część budowli lub innej konstrukcji osadzoną w ziemi , co oznacza, iż podstawa reklamy zbudowana z przenośnego, nie związanego z gruntem oraz nie będącego fundamentem (gdyż nie jest osadzona w ziemi ale na ziemi) elementu stabilizującego została zwolniona przez ustawodawcę z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Nakładanie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę przy wykonywaniu prostych prac montażowych urządzenia reklamowego nie znajduje uzasadnienia. W odpowiedzi na skargę organ II instancji, wniósł o jej oddalenie przytaczając argumenty zawarte w uzasadnieniu organu II instancji . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie Sąd zauważa , iż zgodnie z art. 184 Konstytucji w związku z art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002r.-Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm), kontrola zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ppsa sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Sąd zwraca również uwagę na treść art. 134 § 1 ppsa, który stanowi, iż Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Cytowany przepis daje podstawę do uwzględnienia skargi także wtedy, gdy strona nie podniosła w trakcie toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego indywidualnego aktu administracyjnego. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią- bez wątpienia- sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. Jak wynika z treści art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U z 2003r. Nr 207,poz. 2016 z póź.zm) – pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na: instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Stosownie do treści przepisu art. 3 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego, według stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzji administracyjnej, budowla - to obiekt budowlany stanowiący całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, nie będący budynkiem ani obiektem małej architektury. Przykładowe wyliczenie budowli zostało zawarte w przepisie art. 3 pkt 3 ustawy. Wyliczenie to nie jest jednak kompletne i nie stanowi zamkniętego katalogu, ale ma ułatwić kwalifikację określonego obiektu do kategorii budowli w sytuacji, gdy obiekt ten posiada cechy tożsame lub znacznie zbliżone do jednego z wymienionych w tym przepisie oraz gdy stanowi całość techniczno-użytkową (vide B. Bodziony i in. "Prawo budowlane. Komentarz do ustawy" cz. I, Difin, Warszawa 1995 r., s. 16) Wskazane cechy konstrukcyjne oraz wielkość nie pozwalają zaliczyć tego obiektu ani do budynku (brak przegród budowlanych, fundamentu i dachu - art. 3 pkt 3), ani do obiektu małej architektury, którym są zazwyczaj obiekty niewielkie, nieskomplikowane pod względem technicznym, łatwe do posadowienia czy przeniesienia w inne miejsce (w szczególności obiekty kultu religijnego, architektury ogrodowej, czy obiekty użytkowe służące codziennej rekreacji i utrzymaniu porządku - art. 3 pkt 4 cytowanej ustawy). Jednocześnie należy podnieść, iż Sąd nie podzielił stanowiska skarżącego, który wywodził, iż urządzenie reklamowe nie jest obiektem budowlanym, a jego posadowienie na gruncie nie było wykonaniem robót budowlanych. Dla zaliczenia konkretnego obiektu do kategorii obiektów budowlanych nie ma znaczenia okoliczność istnienia fundamentów, ale trwałe związanie obiektu z gruntem. Wolnostojąca reklama, o którą toczy się spór, niewątpliwie je posiada, albowiem jej posadowienie na gruncie jest stabilne i odporne na działanie czynników atmosferycznych np. wiatru. Nazwanie określonych czynności robotami budowlanymi nie oznacza, iż muszą być wykonywane tylko i wyłącznie przy wykorzystaniu materiałów budowlanych, albowiem mogą polegać także na składaniu, zespalaniu części zespołów w dalsze zespoły lub gotowy wyrób, zakładaniu instalacji, czy łączeniu oddzielnych części w jedną całość. Posadowienie wolnostojącej reklamy na gruncie, zważywszy na jej ciężar i wymiary, dokonywane jest z wykorzystaniem urządzeń budowlanych i stanowi roboty budowlane. Tym samym Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi. Sporny obiekt niewątpliwie jest konstrukcją przestrzenną stanowiącą budowlaną i techniczno-użytkową całość, odpowiada zatem ogólnym cechom budowli, o jakich mowa w art. 3 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego co bezpośrednio i wprost wynika z projektu technicznego dołączonego do akt sprawy i to zarówno części opisowej jak i graficznej tego projektu. Ten konkretny projekt nośnika reklamowego stanowił przedmiot analizy dokonanej przez organ I instancji. Organ I instancji prawidłowo przyjął, iż jest to budowla w postaci wolno stojącego urządzenia reklamowego trwale związanego z gruntem. Z opisu technicznego konstrukcji wynika bowiem jednoznacznie, iż posadowienie przedmiotowego obiektu wymagało przygotowania określonego nośnika (stopy żelbetowej) i wiązało się z koniecznością zadziałania w określony sposób na istniejący w miejscu jego ustawienia grunt, poprzez jego częściową wymianę (do 50 cm w głąb) i wzmocnienie.(karta ......) Wzmocniona warstwa posadowienia musiała stanowić wystarczająco stabilną podstawę dla słupa z tablicą. Dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania przez obiekt fundamentów, czy wielkość zagłębienia w gruncie. Istotne jest, czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję, co w rozpoznawanym przypadku sprowadzało się do konieczności zapewnienia słupowi i tablicy stabilnej podstawy uniemożliwiającej łatwe jej przesunięcie, przeniesienie w inne miejsce czy zniszczenie przy silnych podmuchach wiatru (por. wyrok NSA z dnia 11.01.1999 r. w sprawie sygn. akt II SA 1617/98, Lex Nr 46756 oraz wyrok WSA w Warszawie z dnia 12.04.2005 r. w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 383/04, Lex Nr 169390 oraz wyrok NSA z dnia 23.06.2006r. sygn.: IIOSK 923/05 LEX nr 266325) Zwarty układ konstrukcyjny, który tworzą stopa żelbetowa, słup oraz tablica stanowią bowiem służącą jednemu celowi, techniczno-użytkową całość stabilnie zamocowaną w gruncie. Stanowisko, iż urządzenie reklamowe w postaci wolnostojącego nośnika reklam jest budowlą jest podzielane przez orzecznictwo (por. wyrok NSA z dnia 19.12.2000 r. w sprawie sygn. akt II SA/Po 1799/99, niepubl.). Skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm) gdyż zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa zarówno procesowego jak i materialnego a przeprowadzone postępowanie rozpoznawcze wykazało nieistnienie naruszenia prawa w działalności organu administracji , której skarga dotyczy. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji.