I SA/Po 1567/08

WyrokWSA w Poznaniu2009-03-17

Skład orzekający: Karol Pawlicki, Elwira Brychcy, Maciej Jaśniewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy syndyk masy upadłości, jako posiadacz nieruchomości, jest traktowany jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a tym samym czy nieruchomości te podlegają opodatkowaniu najwyższą stawką podatku od nieruchomości, nawet jeśli ze względów technicznych nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że syndyk masy upadłości, będąc posiadaczem nieruchomości, jest traktowany jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, co uzasadnia opodatkowanie tych nieruchomości. Jednakże, sąd podkreślił, że wyłączenie nieruchomości z opodatkowania ze względów technicznych nie może być uzależnione wyłącznie od decyzji organu nadzoru budowlanego, a organ podatkowy powinien samodzielnie ocenić stan techniczny nieruchomości i ustalić, czy nie są one i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 r. dla spółki w upadłości. Organ pierwszej instancji określił podatek, uznając nieruchomości za związane z działalnością gospodarczą. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Syndyk masy upadłości zaskarżył decyzję, argumentując, że nie prowadzi działalności gospodarczej i że nieruchomości ze względów technicznych nie nadają się do jej prowadzenia.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza O., zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego oraz wstrzymał wykonanie zaskarżonych decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karol Pawlicki Sędziowie WSA Elwira Brychcy Maciej Jaśniewicz (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Urszula Kosowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2009 r. sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości w. F. M. SA z siedzibą w O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2008 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza O. z dnia [...] 2008 r., o sygn. [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile na rzecz skarżącego kwotę [...],- złotych (słownie: [...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, III. wstrzymuje wykonanie zaskarżonych decyzji do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ M.Jaśniewicz /-/K.Pawlicki /-/ E.Brychcy Decyzją dnia 14 lipca 2008 r. Burmistrz O. określił [...] S.A. w Upadłości z siedzibą w O. przy ul. [...] wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości na rok 2008 w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że postanowieniem [...] z dnia 08.05.2008 r. (doręczonym 14.05.2008 r.) Burmistrz O. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia [...] S.A. w Upadłości wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na rok 2008. Przeprowadzone w tej sprawie postępowanie wyjaśniające potwierdziło, że spółka jest użytkownikiem wieczystym działek nr [...],[...],[...] o łącznej powierzchni 21.385 m2, położonych w O., które w ewidencji gruntów i budynków są sklasyfikowane jako tereny przemysłowe. Do dnia 08.01.2008 r. Spółka była użytkownikiem wieczystym działki nr [...] oraz właścicielem działki nr [...], położonych w S.. Natomiast do dnia 14.05.2008 r. była także użytkownikiem wieczystym działki [...], położonej w O. przy ul. [...] sklasyfikowanej w ewidencji gruntów i budynków jako inne tereny zabudowane. Organ podatkowy wskazał, że zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. - Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.; dalej ustawa o podatkach i opłatach lokalnych) za grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uważa się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Zatem o uznaniu gruntu, budynku i budowli jako związane z działalnością gospodarczą decyduje sam fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę i nie ma znaczenia czy lub jak intensywnie są wykorzystywane ani czy działalność przynosi efekty gospodarcze. Wyjątek jedynie dotyczy budynków mieszkalnych oraz sytuacji, w której grunty, budynki i budowle nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności ze względów technicznych. W ocenie organu pierwszej instancji przepisy podatkowe w zakresie definicji obiektów budowlanych odwołują się bezpośrednio do prawa budowlanego. W przypadku budynków i budowli brak możliwości wykorzystywania przedmiotów opodatkowania ze względów technicznych winien być potwierdzony przez właściwy organ administracji budowlanej np. w przypadku wydania przez organ nadzoru budowlanego decyzji o opróżnieniu bądź wyłączeniu z użytkowania całości lub części budynku ze względu na jego zły stan techniczny albo gdy obiekt budowlany jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku. Natomiast w przypadku gruntów, zdaniem organu podatkowego, wyłączenie ze względów technicznych nastąpi tylko w niektórych sytuacjach np. chemicznego, radioaktywnego lub bakteriologicznego skażenia gruntu, które uniemożliwi jego użytkowanie. Nie będzie to dotyczyć np. sytuacji, gdy prowadzenie działalności nie jest możliwe z przyczyn ekonomicznych. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ podatkowy ustalił, że grunty [...] S.A. w Upadłości nie mogą być wyłączone z działalności gospodarczej ze względów technicznych, gdyż nie występują sytuacje, które byłyby podstawą do takiego wyłączenia (np. chemiczne, radioaktywne lub bakteriologiczne skażenie gruntu, które uniemożliwiają jego użytkowanie). Jeśli chodzi o budynki to wyłączenie spod opodatkowania najwyższą stawką też nie może mieć miejsca, ponieważ w przypadku spółki nie została wydana przez właściwy organ administracji budowlanej decyzja o opróżnieniu, bądź o wyłączeniu z użytkowania budynków ze względu na zły stan techniczny. Przejściowe niewykorzystywanie nieruchomości lub ich części służących do wykonywania działalności gospodarczej nie daje podstaw do tego, by do określenia wysokości zobowiązania podatkowego nie miały zastosowania stawki przewidziane dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. Nieruchomości takie mimo niewykorzystywania ich przez pewien czas, z różnych przyczyn nie przestają być nieruchomościami związanymi z prowadzeniem działalności gospodarczej, ponieważ chodzi tu o związek w szerokim tego słowa znaczeniu. Konieczność poniesienia nakładów finansowych, przeprowadzenia remontów nie oznacza pozbawienia tych budynków związku z działalnością gospodarczą. Ze względów technicznych organ podatkowy wyłączył spod opodatkowania jedynie budowlę - komin stalowy, który spółka zgłosiła do opodatkowania w deklaracji rocznej, a skorygowała w miesiącu lutym, ponieważ spółka otrzymała decyzję Starosty O. nr [...] z dnia 04.01.2007 r. o pozwoleniu na rozbiórkę komina stalowego. Od powyższej decyzji odwołał się syndyk masy upadłości [...] S.A. w Upadłości, podnosząc, że została ona wydana z naruszeniem art. 230 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. nr 60, poz. 535 ze zm.) oraz art. 2 ust. 1 pkt 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 i art. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W uzasadnieniu odwołania wskazał, że organ podatkowy przyjął niewłaściwe stawki podatkowe dla nieruchomości położonych w O. przy ul. [...], albowiem nie nadają się one do prowadzenia działalności gospodarczej, nie mogą wiec znaleźć do nich zastosowania stawki podatkowe właściwe dla nieruchomości związanych z prowadzeniem takiej działalności. W konkluzji odwołujący się wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Decyzją z dnia 22 września 2008 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podniesiono, że w toku postępowania podatnik nie przedłożył jakichkolwiek dokumentów, ani nie dostarczył innych dowodów, z których wynikałoby, że budynki i grunty w O. ze względów technicznych nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej. Natomiast w czasie oględzin przeprowadzonych przez organ podatkowy (a także na podstawie zgromadzonej w aktach postępowania dokumentacji) ujawniono w szczególności, że w przedmiotowych budynkach część pomieszczeń jest wynajmowana na cele działalności gospodarczej przez osoby trzecie. W ocenie organu odwoławczego, brak sprawnie działającego centralnego ogrzewania, a w części pomieszczeń dopływu wody, trudno zakwalifikować jako czynnik wyłączający możliwość korzystania z obiektów ze względów technicznych. Brak przy tym danych, że podatnik podjął jakiekolwiek czynności w administracji budowlanej zmierzające do wydania odpowiednich decyzji wyłączających budynki z użytkowania. W skardze z dnia 17 listopada 2008 r. syndyk masy upadłości [...] S.A. w Upadłości zarzucił decyzji organu odwoławczego obrazę przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwą interpretację art. 2 ust 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a także błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę stwierdzenia, że zadaniem syndyka możliwe jest prowadzenie działalności gospodarczej na nieruchomości położonej w O.. oraz, że w obiektach może być prowadzona działalność gospodarcza. W związku z powyższym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej w mocy decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi syndyk podniósł, że z założenia działalność syndyka nie zmierza do prowadzenia czy też kontynuacji działalności gospodarczej, a ma na celu likwidację majątku wchodzącego w skład masy upadłości oraz zaspokojenie wierzytelności. To, że sam grunt wraz z budynkami wszedł do masy upadłości [...] S.A. z siedzibą w O.. nie przesądza, że syndyk prowadzi działalność gospodarczą o charakterze związanym z nieruchomością. Koszty i wydatki postępowania upadłościowego zostały w sposób numeryczny wymienione w art. 230 Prawa upadłościowego i naprawczego. Jedynym z wydatków są podatki i inne daniny publiczne za okres po ogłoszeniu upadłości. Syndyk złożył deklarację dotyczącą podatku za 2008 r. od nieruchomości wchodzących w skład masy upadłości położnych w S. k/O.. oraz w O.. Zgodnie ze stanem faktycznym wykazał w deklaracji nieruchomości położonej w O.. w rejonie ulicy [...] w pozycji inne, jako że nie prowadzi działalności gospodarczej. Zdaniem skarżącego również względy techniczne nie pozwalają na prowadzenie działalność gospodarczej. Nie istotne jest czy syndyk podjął jakiekolwiek czynności w administracji budowlanej zmierzające do wydawania odpowiednich decyzji wyłączających budynki z użytkowania. To, że budynki są pozbawione wody, ogrzewania, a dachy są częściowo zawalone potwierdza również organ podatkowy. W ocenie skarżącego stanowisko organu, który przyjął, że syndyk wynajmuje część obiektu jest całkowicie pozbawione podstaw. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych oraz pisma Ministra Finansów skarżący wskazał, że należy brać pod uwagę możliwości wykorzystania budynków na cele związane z konkretną prowadzoną działalnością gospodarczą. Zdaniem skarżącego interpretacja przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych została dokonana tylko w interesie organu podatkowego a winna być zastosowana interpretacja rozszerzająca uwzględniająca stan faktyczny jak również interes podatnika. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Pile uznało podniesione zarzuty za bezpodstawne i wniosło o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne dokonują kontroli legalności działań administracji publicznej zgodnie z art.3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) poprzez orzekanie w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Na podstawie art.134 p.p.s.a. w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które to związane są z materią zaskarżonych decyzji. Granice rozpoznania skargi przez Sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów podatkowych w zaskarżonej sprawie, a z drugiej przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego (zakaz reformationis in peius). Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zarzuty skargi sprowadzają się do kwestionowania przez skarżącego pozycji syndyka jako podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą w rozumieniu art.1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz wskazania, że w względy techniczne nie pozwalają na prowadzenie działalność gospodarczej, co stanowi przesłankę wyłączającą opodatkowanie na podstawie powołanego powyżej przepisu. Odnosząc się do pierwszej z przytoczonych powyżej kwestii należy stwierdzić, iż stanowisko skarżącego, zgodnie z którym działalność syndyka nie zmierza do prowadzenia czy też kontynuacji działalności gospodarczej, a ma na celu likwidację majątku wchodzącego w skład masy upadłości oraz zaspokojenie wierzytelności, więc tym samym nie prowadzi on działalności gospodarczej nie jest uzasadnione. Na wstępie należy zaznaczyć, że ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie zawiera definicji "przedsiębiorcy", a w art.1a ust.1 pkt 4) określa działalność gospodarczą jako działalność, o której mowa w przepisach Prawa działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem wyjątków uregulowanych w art. 1a ust. 2 ustawy. Zgodnie z art.2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 roku - prawo o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. - Dz. U. z 2007 r. nr 155 poz.1095 ze zm.; dalej Prawo o swobodzie działalności gospodarczej) działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Natomiast na podstawie art.6 ust.1 Prawa działalności gospodarczej podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach, z zachowaniem warunków określonych przepisami prawa. Należy także podkreślić, że wykreślenie przedsiębiorcy z Krajowego Rejestru Sądowego poprzedzone może być postępowaniem upadłościowym. Do chwili zatem zakończenia procesu upadłości dany podmiot nie traci przymiotu przedsiębiorcy. Z kolei przepis ten odsyła m.in. do przepisów Prawa upadłościowego i naprawczego jako określającego warunki zakończenia działalności gospodarczej. Przepis art.75 ust.1 Prawa upadłościowego i naprawczego stanowiący, że jeżeli ogłoszono upadłość obejmującą likwidację majątku upadłego, upadły traci prawo zarządu oraz możliwość korzystania i rozporządzania mieniem wchodzącym do masy upadłości, nie stanowi, iż upadły traci status przedsiębiorcy. Jedynie przechodzi on w inną, końcową fazę, w której najczęściej dochodzi do "wygaszania" działalności gospodarczej. Objęcie majątku upadłego przez syndyka polega na stworzeniu takiej sytuacji faktycznej i prawnej, w której syndyk ma zapewnione całkowite władztwo nad majątkiem upadłego, z wyłączeniem osób trzecich. Termin więc "czynności zarządu syndyka" obejmuje tylko czynności faktyczne i prawne oraz czynności postępowania związane z bieżącym utrzymywaniem majątku upadłego, jak również prowadzeniem jego przedsiębiorstwa, o czym stanowi właśnie art.312 Prawa upadłościowego i naprawczego (por. komentarz do art.173 w A.Jakubecki, F.Zedler, Prawo upadłościowe i naprawcze. Komentarz, Zakamycze, 2003). W dotychczasowym orzecznictwie wypowiadano już poglądy, że brak jest uzasadnionych podstaw, aby z chwilą objęcia obowiązków przez syndyka posiadanie gruntów przez podatnika, które jest stanem faktycznym nadal trwającym, miało przestać decydować o kwalifikacji gruntów. O wysokości stawki podatku od nieruchomości, opłacanego przez podmiot będący spółką akcyjną w upadłości, decyduje pozycja prawna i faktyczna właściciela, a nie syndyka masy upadłości (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2004 r. w sprawie FSK 90/04, publ. ONSAiWSA 2004/3/62). Godzi się także zauważyć, że w literaturze wskazuje się, iż z definicji z art.1a ust.1 pkt.3) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wynika, że sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że budynek, budowla, grunt są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Nawet różnego rodzaju obiekty niewykorzystywane w danym momencie lub wykorzystywane na potrzeby działalność innej niż gospodarcza (np. socjalna), należy uznać za związane z działalnością gospodarczą. W definicji nie ma bowiem warunku wykorzystywania tego rodzaju nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą, wystarczy sam fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę. Posiadanie zaś w myśl tego przepisu nie może być odnoszone tylko i wyłącznie do posiadania w rozumieniu art.336 Kodeksu cywilnego. Również władający nieruchomością na podstawie innych tytułów prawnych niż objętych zakresem przedmiotowym Kodeksu cywilnego jest posiadaczem w rozumieniu przyjętym na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W niektórych ustawach ustawodawca posługuje się tym terminem w celu oznaczenia władztwa ekonomicznego nad rzeczą, pozwalającego na korzystanie z niej bez względu na to, czy władztwo to jest wyrazem prawa (własności, użytkowania, dzierżawy), czy też nie jest z takim prawem związane. Sam fakt objęcia we władanie przez przedsiębiorcę nieruchomości powoduje, że staje się on jej posiadaczem (por. t.3 do art.1a w L.Etel, w Podatek od nieruchomości, rolny, leśny, C.H.Beck, 2005, str.38-41). Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że syndyk jest podmiotem prowadzący działalność gospodarczą w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Należy także podkreślić, że w obecnie obowiązującym stanie prawnym nie ma znaczenia, czy przedmiot opodatkowania jest wykorzystywany na potrzeby prowadzonej działalności i czy grunty, budynki i budowle są wykorzystywane w związku z prowadzoną działalnością. Przesądziła o tym nowelizacja ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dokonana na podstawie ustawy z dnia 30 października 2002 r. o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 200, poz. 1683), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2003 r. Na mocy powołanej nowelizacji za grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uznaje się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Dla powstania obowiązku podatkowego wystarcz więc ustalenie, że grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Nie jest więc konieczne wykazywanie, że poszczególne składniki majątku podatnika rzeczywiście są wykorzystywane na potrzeby lub w związku z prowadzoną działalnością. Należy więc podkreślić, że poza sporem w rozpatrywanej sprawie pozostaje to, że przedmiot opodatkowania jest w posiadaniu syndyka masy upadłości [...] S.A., co wypełnia zakres podmiotowy z art.3 ust.1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Ponadto rozważenia wymaga, czy przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Pojęcie "względów technicznych" nie zostało bezpośrednio zdefiniowane przez ustawodawcę. Należy zatem przyjąć rozumienie tego sformułowania wynikające z języka potocznego i pomocniczo z prawa budowlanego. W doktrynie podkreśla się, że nie znajduje uzasadnienia twierdzenie, że tylko decyzja organów nadzoru budowlanego jest podstawą do wykazania, że w budynku nie może być, ze względów technicznych, prowadzona działalność gospodarcza. Takiego wymogu ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie formułuje. Jeżeli organ podatkowy kwestionuje poprawność złożonej informacji lub deklaracji podatkowej, to powinien wszcząć postępowanie i ustalić, czy wspomniane "względy techniczne" faktycznie występują (por. Dudar G., Etel L., Presnarowicz S., Komentarz do art.1(a) ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U.06.121.844), ABC, 2008). Potwierdzenie tego stanowiska można także znaleźć w orzecznictwie sądów administracyjnych. Przykładowo, w wyroku z dnia 10 września 2007 r., III SA/Wa 767/07, niepubl., WSA w Warszawie stwierdził, że organ podatkowy winien samodzielnie dokonać oceny, czy z powodów technicznych budynek nie może być wykorzystany do prowadzenia działalności gospodarczej. W uzasadnieniu orzeczenia podkreślono, że przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych expressis verbis nie obligują podatnika do legitymowania się stosownym aktem administracyjnym z zakresu prawa budowlanego (por. także wyrok NSA z dnia 17listopada 2005 r., FSK 2319/04 i wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 czerwca 2008 r., III SA/Wa 298/08). Należy wiec stwierdzić, że organ podatkowy winien przeprowadzić postępowanie mające na celu ustalenie stanu technicznego przedmiotu opodatkowania korzystając z ogółu dostępnych środków dowodowych, w tym z opinii biegłego w razie wątpliwości w zakresie dokonanych ustaleń. Z uzasadnienia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego przez organ pierwszej instancji wynika, ze Burmistrz O. uzależnił wyłączenie określonych przedmiotów od opodatkowania z powodu złego stanu technicznego od uzyskania przez podatnika decyzji właściwego organu administracji budowlanej. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ podatkowy ustalił, że grunty [...] S.A. w Upadłości nie mogą być wyłączone z działalności gospodarczej ze względów technicznych, gdyż nie występują sytuacje, które byłyby podstawą do takiego wyłączenia (np. chemiczne, radioaktywne lub bakteriologiczne skażenie gruntu, które uniemożliwiają jego użytkowanie). W ocenie organu podatkowego pierwszej instancji wyłączenie nie mogło mieć miejsca także w przypadku budynków, ponieważ spółka nie uzyskała decyzji o opróżnieniu, bądź o wyłączeniu z użytkowania budynków ze względu na zły stan techniczny. Ze względów technicznych organ podatkowy wyłączył spod opodatkowania jedynie komin stalowy, z uwagi na decyzję Starosty O. nr [...] z dnia 04.01.2007 r. o pozwoleniu na rozbiórkę. Prezentowana w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji oraz podtrzymana w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego wykładnia przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie znajduje uzasadnienia w świetle przytoczonych powyżej poglądów doktryny oraz tez głoszonych w orzecznictwie sądów administracyjnych. Organ podatkowy dokonał wprawdzie oględzin budowli będących w posiadaniu skarżącego, lecz przeprowadzenie tego dowodu nie wpłynęło na treść decyzji podatkowej. W protokole z dnia 3 czerwca 2008 r. (k. 37 akt adm.) stwierdzono m.in., że w budynku biurowym dwukondygnacyjnym jest prąd, natomiast nie ma wody i ogrzewania. Choć korytarze są w stanie dobrym, to biura na parterze i pierwszym piętrze nie nadają się do użytku. Wskazano też, że na terenie działek znajduje się 5 kompleksów hal, bez wody, prądu i ogrzewania. Modelarnia i tapicernia nadają się do kapitalnego remontu, a magazyn materiałów podstawowych i pomocniczych do rozbiórki. Ponadto dokonując oględzin w budynku biurowym czterokondygnacyjnym (k. 35 akt adm.) stwierdzono, że trzecie i czwarte piętro nadaje się do remontu. Dokonane ustalenia faktyczne nie przyczyniły się jednak do wyłączenia określonych budynków lub ich części i budowli spod opodatkowania. Organ podatkowy w żaden sposób nie ustosunkował się do tego, w jaki sposób pomimo istotnym uwag co do stanu technicznego budynków mogą być one wykorzystywane do prowadzenia działalności przez podatnika. Można wręcz odnieść wrażenie, że oględziny budynków miały dla organu podatkowego jedynie znaczenie formalne, gdyż wnioski płynące z przeprowadzenia tego dowodu nie rzutowały na rozstrzygnięcie sprawy z uwagi na przyjęcie stanowiska, iż wyłączenie spod opodatkowania może nastąpić wyłącznie na mocy decyzji właściwego organu nadzoru budowlanego. Rozpoznając sprawę ponownie organ podatkowy będzie zobowiązany ocenić stan techniczny gruntów, budynków i budowli będących w posiadaniu skarżącego i ustalić, które składniki majątku podatnika nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych w rozumieniu art.1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Wyłączenie przedmiotu opodatkowania spod opodatkowania podatkiem od nieruchomości nie może być uzależnione wyłącznie od decyzji właściwego organu nadzoru budowlanego. Organ, ponownie prowadząc postępowanie, powinien precyzyjnie ustalić stan faktycznych poszczególnych gruntów, budynków i budowli oraz samodzielnie ocenić, które z wymienionych przedmiotów nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności ze względów technicznych i w takim przypadku nie brać ich pod uwagę przy ustalaniu podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości na 2008 r. W razie wątpliwości co do stanu technicznego i braku wiadomości specjalnych w tym zakresie organ podatkowy zobligowany będzie zgodnie z art.197 §1 Ordynacji podatkowej do powołania biegłego w celu ustalenia stanu faktycznego stosownie do zasad wynikających z art.122 i art.187 §1 Ordynacji podatkowej. Z tych powodów Sąd wniesioną skargę uznał za uzasadnioną i na podstawie art.145 §1 pkt.1 lit.a) i c), art. 152 i art. 200 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. /-/M. Jaśniewicz /-/K. Pawlicki /-/ E. Brychcy

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło