III SA/Kr 1288/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tadeusz Wołek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 marca 2009 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego z dnia 24 października 2008 r. nr [...] w przedmiocie powołania do odbycia zasadniczej służby wojskowej postanawia 1. umorzyć postępowanie sądowe; 2. oddalić wniosek skarżącego o zasądzenie kosztów postępowania. Wojskowy Komendant Uzupełnień: 1. wydał decyzję - kartę powołania Seria A Nr [...] z dnia [...] 2008 r. do odbycia zasadniczej służby wojskowej przez skarżącego R. S., 2. decyzją z dnia [...] 2008 r. Nr [...] odmówił udzielenia skarżącemu odroczenia odbycia zasadniczej służby wojskowej ze względu na pobieranie nauki. Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego : 1. decyzją Nr [...] z dnia 24 października 2008 r. utrzymał w mocy decyzję Wojskowego Komendanta Uzupełnień - kartę powołania Seria A Nr [...] z dnia [...] 2008 r. do odbycia zasadniczej służby wojskowej przez skarżącego R. S., 2. decyzją Nr [...] z dnia [...] 2008 r. utrzymał w mocy decyzję Wojskowego Komendanta Uzupełnień z dnia [...] 2008 r. Nr [...] o odmowie udzielenia skarżącemu odroczenia odbycia zasadniczej służby wojskowej ze względu na pobieranie nauki. R. S. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł objęte jednym pismem skargi na powyższe decyzje Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wraz z wnioskiem o zasądzenie kosztów postępowania. Przesyłka pocztowa zawierająca pismo została nadana w dniu 28 listopada 2008 r. a do organu wpłynęła w dniu 1 grudnia 2008 r. W odpowiedzi na skargi Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego wniósł o umorzenie postępowania, z uwagi na fakt, że decyzją z dnia 9 grudnia 2008 r. Nr [...] Wojskowy Komendant Uzupełnień uchylił decyzję w postaci karty powołania Seria A Nr [...] z dnia [...] 2008 r. do odbycia zasadniczej służby wojskowej przez skarżącego. Sąd zwrócił się do organu o udzielenie informacji czy decyzja Wojskowego Komendanta Uzupełnień Nr [...] z dnia 9 grudnia 2008 r. jest decyzją ostateczną. W odpowiedzi na wezwanie, organ poinformował, iż decyzja ta jest decyzją ostateczną i została ona doręczona skarżącemu w dniu 17 grudnia 2008 r. Przedłożone wraz z odpowiedzią na skargi akta postępowania zawierają decyzję z dnia 9 grudnia 2008 r. Nr [...] Wojskowego Komendanta Uzupełnień. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 154 §1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.). W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że zgodnie z art.154 §1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ja wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. W związku z przesłanymi przez skarżącego zwolnieniami lekarskim, nie jest możliwe stawienie się do odbywania czynnej służby wojskowej w terminie i w miejscu określonym w karcie powołania. W związku z powyższym, uzasadnione jest wycofanie z obiegu prawnego przedmiotowej decyzji. Zarządzono rozdzielenie skarg na powyższe decyzje. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania: 1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę; 2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba, że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania; 3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym (§ 2). Z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn" w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. będziemy mieć do czynienia, kiedy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Taka sytuacja zaistnieje w szczególności wówczas, gdy zaskarżona decyzja zostanie pozbawiona bytu prawnego w nadzwyczajnym wewnątrzadministracyjnym postępowaniu kontrolnym (np. w wyniku stwierdzenia jej nieważności) lub w rezultacie skorzystania przez organ, którego decyzja została zaskarżona, z uprawnień autokontrolnych przewidzianych w art. 54 § 3 tej ustawy i uchylenia jej, wygaśnięcia decyzji obarczonej terminem ustawowym lub ustalonym w decyzji (wyrok NSA W-wa, 2005.10.25, sygn. II OSK 85/05, LEX nr 188791). W przedmiotowej sprawie doszło do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji - karty powołania Seria A Nr [...] z dnia [...] 2008r., ponieważ Wojskowy Komendant Uzupełnień decyzją nr [...] z dnia 9 grudnia 2008 r. uchylił powyższą decyzję - kartę powołania, a decyzja uchylająca jest decyzja ostateczną. Należy zauważyć, że w sprawie nie nastąpiło wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji w trybie tzw. autokontroli przewidzianej w art. 54 § 3 p.p.s.a. określającego, że organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Zastosowano natomiast tryb przewidziany w art. 154 § 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd nie odnosząc się do prawidłowości przyjętego przez organ w powyższej decyzji Wojskowego Komendanta Uzupełnień nr [...] z dnia 9 grudnia 2008 r. z uwagi na jej ostateczność, trybu wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji - karty powołania uznał, że postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe. Nie istnieje już, bowiem w obrocie prawnym decyzja, która wywołała wniesienie skargi. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy (art. 134 §1 p.p.s.a.). Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 p.p.s.a. Sądy administracyjne dokonują, więc kontroli decyzji uwzględniając stan faktyczny i prawny istniejący w chwili wydawania decyzji. Biorąc jednak pod uwagę indywidualny charakter obowiązku odbycia zasadniczej służby wojskowej określony wobec skarżącego decyzją - kartą powołania Seria A Nr [...] z dnia [...] 2008 r., należy uznać, że ostateczne wyeliminowanie z obrotu prawnego tej decyzji doprowadziło do sytuacji w której postępowanie sądowe zmierzające do jej kontroli i utrzymującej ją w mocy decyzji Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego Nr [...] z dnia 24 października 2008 r.- stało się w chwili obecnej bezprzedmiotowe. Wobec powyższego Sąd umorzył postępowanie sądowe zainicjowane wniesieniem skargi na decyzję - kartę powołania Seria A Nr [...] z dnia [...] 2008r., na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd oddalił wniosek skarżącego o zasądzenie kosztów postępowania, do których ewentualnie należałoby zaliczyć wynagrodzenie ustanowionego w sprawie adwokata zgodnie z treścią art. 205 § 2 p.p.s.a. Zwrot kosztów postępowania przysługuje skarżącemu od organu w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 p.p.s.a., co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.