II SA/Łd 954/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi- Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Protokolant aplikant radcowski Aleksandra Kasiuwara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2009r. sprawy ze skargi A SA na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie udzielenie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości gruntowej -oddala skargę Starosta [...] orzekł decyzją z dnia [...] o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości gruntowej, stanowiącej własność T. K., składającej się z działki nr 738 położonej w O., gm. S., niezbędnej do zajęcia pod wyrobisko górnicze. Nieruchomość ta w planie zagospodarowania przestrzennego Gminy S. znajduje się na terenach przeznaczonych dla potrzeb prowadzenia eksploatacji złoża węgla brunatnego "Pole S.". T. K. odwołał się od tej decyzji, została ona wycofana z obrotu rozstrzygnięciem organu II instancji Wcześniej, decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 122 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.), Starosta [...] udzielił Spółce A. zezwolenia na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości oraz nadał jej rygor natychmiastowej wykonalności. Od powyższej decyzji odwołanie złożył T. K. podnosząc, że w/w decyzja narusza art. 122 ustawy o gospodarce nieruchomościami, gdyż spółka nie wykazała w toku postępowania administracyjnego żadnych dowodów z dokumentów potwierdzających istnienie potrzeby niezwłocznego zajęcia nieruchomości Decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do rozstrzygnięcia organowi I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że spółka podczas rozpraw wywłaszczeniowych wniosła o nadanie decyzji na podstawie art. 122 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 108 k.p.a. rygoru natychmiastowej wykonalności z uwagi na to, że niezajęcie przez kopalnię przedmiotowej działki skutkowałoby niemożliwością transportu węgla i nakładu z Odkrywki S. do Odkrywki B., co w dalszej kolejności skutkowałoby również zachwianiem równowagi energetycznej kraju. W piśmie z dnia 18 marca 2008 r. wskazano, że węgiel brunatny z udostępnionego aktualnie wyrobiska Odkrywki S. jest zbilansowany z potrzebami pracujących bloków Spółki A. oraz rozpoczętej budowy nowego bloku energetycznego o mocy 833 MW, co wymusza ścisłą realizację przyjętego harmonogramu w przedmiocie zdejmowania nadkładu i prowadzenia innych górniczych robót integralnie z tym związanych. Opóźnienia w zakresie udostępnienia złoża z "Pola S." spowodują niewykorzystanie mocy produkcyjnych pracujących bloków energetycznych co ma bezpośredni związek z bezpieczeństwem energetycznym państwa. Ponadto spółka przedstawiła zestawienie nie urobionych w kolejnych latach ilości węgla. W ocenie organu odwoławczego powyższe oświadczenie nie stanowi wystarczającego dowodu, gdyż brak jest w aktach sprawy dokumentów potwierdzających taką potrzebę, np. harmonogramu prac kopalni obrazującego opisane w piśmie przewidywane straty. Ponadto Wojewoda [...] wskazał, że poważnym uchybieniem jakiego dopuścił się organ I instancji jest pominięcie w prowadzonym postępowaniu pełnomocników ustanowionych przez spółkę – L. K., J. I. – Ż., C. W., S. O. oraz P. K. Ponadto w aktach postępowania brakuje oryginałów pełnomocnictw udzielonych przez T. K. – J. K. z dnia 27 października 2006 r. oraz z dnia 26 listopada 2007 r., a także podpisu pracownika Starostwa Powiatowego w B. – K. P. na protokole z rozprawy wywłaszczeniowej z dnia 28 marca 2007 r. Zdaniem organu odwoławczego, błędy proceduralne popełnione w przeprowadzonym postępowaniu przez organ I instancji uniemożliwiają kontrolę instancyjną decyzji Starosty [...]. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, Spółka A. wniosła o uchylenie decyzji Wojewody [...] w całości jako naruszającej prawo W ocenie skarżącej spółki, zastosowanie normy art. 138 § 2 k.p.a. do uchylenia decyzji l instancji i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia, uznać należy za nadużycie. W żadnej mierze okoliczności podnoszone przez organ odwoławczy nie powinny stanowić uzasadnienia dla uchylenia się przez organ odwoławczy od merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Spółka wskazała, że zgromadzona dokumentacja w pełni pozwalała ocenić zasadność wniosku o zezwolenie na niezwłoczne zajęcie działki. Ponadto, organ w ramach toczącego się postępowania, zarządził wizje lokalną podczas której zapoznał się z postępem prac inwestycyjnych prowadzonych przez kopalnie, polegających na budowie magistrali przenośników łączącej Odkrywkę S. z Odkrywkę B.. Pozwolenie na jej budowę było realizowane stopniowo, ostatni etap przypadł na obręb O., w którym to znajduje się zajęta działka. W związku z wcześniejszą niemożnością wejścia na działkę nastąpiło opóźnienie w pracach przygotowawczych zmierzających do budowy przenośników. Wobec tego dalsze opóźnienie spowodowałoby dla kopalni poważne szkody oraz uniemożliwiłoby dokończenie całej magistrali i jej uruchomienie. Ponadto spółka wskazała, że pełnomocnicy ustanowieni przez kopalnię są pracownikami spółki i wszelkie zawiadomienia ze strony Starostwa były przez spółkę do nich kierowane, o czym świadczy ich udział w czynnościach podejmowanych przez Starostwo. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w dniu 17 lutego 209 roku pełnomocnik skarżącej potwierdził , iż decyzja o wywłaszczeniu spornej nieruchomości została wycofana z obrotu prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Przeprowadzając taką kontrolę, sąd zgodnie z art. 134 § 1 powołanej ustawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji także w innym zakresie niż zakres, w jakim zakwestionowała decyzję strona skarżąca. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji stwierdza, że zaskarżona decyzja ostatecznie odpowiada prawu. Niezależnie od zarzutów podniesionych przez stronę skarżącą stwierdzić należy, iż w toku postępowania doszło do zmiany sytuacji prawnej. Zaskarżona decyzja została bowiem wydana na podstawie art. 122 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Zgodnie z §1 i 4 tego przepisu, (...) starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może, w drodze decyzji, udzielić podmiotowi, który będzie realizował cel publiczny, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości, jeżeli zwłoka w jej zajęciu uniemożliwiałaby realizację celu publicznego, na który nieruchomość została wywłaszczona. Unormowanie to wyraźnie uzależnia wydanie zezwolenia od uprzedniego wydania decyzji o wywłaszczeniu. Decyzja w trybie art. 122 ustawy o gospodarce nieruchomościami ma o tyle rację bytu, o ile istnieje w obrocie prawnym decyzja o wywłaszczeniu, jest decyzją od tamtej w tym sensie zależną, iż jej celem jest umożliwienie wykonania decyzji wywłaszczeniowej jeszcze w toku kontroli instancyjnej. Zatem pozostawanie w obrocie prawnym decyzji wywłaszczeniowej stanowi warunek sine qua non wydania decyzji w trybie art. 122 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W konsekwencji, uchylenie decyzji wywłaszczeniowej przesądza o konieczności wyeliminowania z obrotu prawnego także decyzji będącej przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu. Reasumując - skoro w dacie orzekania w niniejszej sprawie nie ma w obrocie prawnym decyzji o wywłaszczeniu w trybie art. 124 ustawy, oznacza to, iż zaskarżona decyzja, wycofująca z obrotu prawnego decyzję wydaną na podstawie art. 122 ustawy jest decyzją , która swą treścią zgodna jest z prawem, niezależnie od wagi argumentów zawartych w skardze. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, sąd orzekł jak w sentencji.