VII SA/Wa 98/09
WyrokWSA w Warszawie2009-04-01
Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Mirosława Kowalska, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoby, które nie były stroną w pierwotnym postępowaniu o pozwolenie na użytkowanie, mogą być stronami w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji wydanej po wznowieniu postępowania w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie, jeśli pierwotna decyzja o pozwoleniu na budowę została wyeliminowana z obrotu prawnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że jeśli pierwotna decyzja o pozwoleniu na budowę została wyeliminowana z obrotu prawnego, to art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego, ograniczający krąg stron postępowania o pozwolenie na użytkowanie do inwestora, nie ma zastosowania. W takiej sytuacji krąg stron postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji wydanej po wznowieniu postępowania powinien być określony na podstawie art. 28 k.p.a., uwzględniając interes prawny tych osób.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. i J. P. oraz S. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB), która z kolei odmówiła stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) udzielającej pozwolenia na użytkowanie. Skarżący zarzucili organom błędne uznanie, że nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi A. i J. P. oraz S. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz A. i J. P. oraz S. P. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) - zwanej dalej k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania A. i J. P. oraz S. P. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008 r., znak: [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2008 r., nr [...] - uchylił decyzję organu I instancji i umarzył postępowanie przed tym organem.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, organ II instancji przedstawił przebieg przeprowadzonego w sprawie postępowania.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], po wznowieniu postępowania, decyzją z dnia [...] marca 2008 r., nr [...], odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] czerwca 2004 r., nr [...] udzielającej, na podstawie art. 59 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, T. K. pozwolenia na użytkowanie inwestycji polegającej na montażu torowiska dla pilarki taśmowej w budynku gospodarczym wraz ze zmianą sposobu użytkowania części tego budynku, zlokalizowanej na działkach o nr ewid. [...] w J., przy ul. [...] nr [...].
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po wszczęciu na wniosek A. i J. P. oraz S. P. postępowania nieważnościowego, decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., znak: [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2008 r., nr [...].
Po rozpoznaniu odwołania A. i J. P. oraz S. P., zapadła zaskarżona decyzja.
W jej uzasadnieniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że zgodnie z art. 59 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) stroną w postępowaniu o pozwolenie na użytkowanie jest wyłącznie inwestor, którym w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. był T. K. Wskazał, że w postępowaniu wznowieniowym, dotyczącym decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. stroną był również tylko T. K.
Zdaniem organu w świetle powyższej argumentacji A. i J. P. oraz S. P. nie byli uprawnieni do występowania z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2008 nie mają w tym postępowaniu przymiotu strony.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną wyżej decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2008 r. złożyli A. i J. P. oraz S. P., wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008 r.
Skarżący wskazali, że stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż nie byli uprawnieni do występowania z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2008 r., nr [...], jest sprzeczne z orzecznictwem sądów administracyjnych w sprawach dotyczących stron uprawnionych do składania wniosków o stwierdzenie nieważności decyzji w trybie art. 156 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga A. P. i J. P. oraz S. P. jest zasadna.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - zwanej dalej ppsa).
Zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 7 i 77 k.p.a., a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem oceny Sądu jest decyzja o charakterze formalnym, u podstaw której legło stwierdzenie organu, iż wszczynający postępowanie nadzorcze A. i J. P. oraz S. P. nie posiadali przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji odmawiającej po wznowieniu postępowania uchylenia decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie.
Zgodnie z dyspozycją art. 157 § 2 k.p.a. postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej może być wszczęte na żądanie strony lub z urzędu.
Podstawowe znaczenie ma więc określenie stron tego postępowania, zwłaszcza wszczynanego na żądanie strony, bowiem na wstępie ocenie podlega to, czy osoba żądająca wszczęcia takiego postępowania jest stroną legitymowaną do wystąpienia z takim żądaniem.
Zdaniem Sądu w okolicznościach niniejszej sprawy, nie zasługuje na aprobatę pogląd organu drugiej instancji dotyczący ustalenia stron niniejszego postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji w oparciu o art. 59 ust 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym po 11 lipca 2003 r.
Zauważyć należy, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, iż dyspozycja art. 59 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, która stanowi, że stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor, ma zastosowanie tylko w stanie prawnym i faktycznym, w którym inwestor uprzednio uzyskał pozwolenie na budowę i pozwoleniem tym się legitymuje (por. np. wyrok NSA z dnia 7 listopada 2006 r. II OSK 1281/05, Lex nr 317393).
Ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wynika, że kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2008 r., wydana po wznowieniu postępowania w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie, zapadła po wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczącej przedmiotowej inwestycji. Zdaniem Sądu w tych okolicznościach nie będzie miał w niniejszej sprawie zastosowania art. 59 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, a krąg stron w postępowaniu prowadzonym w trybie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] marca 2008 r. winien być określony na podstawie art. 28 k.p.a.
Rzeczą organu ponownie rozpoznającego sprawę będzie więc ponowna ocena w rozumieniu art. 28 k.p.a. interesu prawnego zarówno A. i J. P., jak i S. P. w zainicjowaniu niniejszego postępowania nadzorczego w świetle przedstawionych we wniosku o stwierdzenie nieważności argumentów.
Z tych wszystkich względów należało uznać, iż decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2008 r. wydana w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. zapadła przedwcześnie i z naruszeniem zasad opisanym w art., 7 i 77 i art. 80 k.p.a. w związku z art. 28 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Rozstrzygnięcie w pkt II i II wyroku znajduje oparcie w art. 152 i art. 200 wymienionej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło