III SAB/Kr 39/08
WyrokWSA w Krakowie2009-04-07
Skład orzekający: Dorota Dąbek, Elżbieta Kremer, Grażyna Danielec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do wydania zaświadczenia potwierdzającego ostateczność aktu własności ziemi, a jeśli tak, to w jakiej formie powinno nastąpić rozstrzygnięcie w przypadku odmowy lub braku działania?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej jest zobowiązany do wydania zaświadczenia na żądanie strony, jeśli potwierdza ono fakty lub stan prawny wynikający z przepisów prawa lub interesu prawnego strony. Postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia powinno zakończyć się wydaniem zaświadczenia lub postanowieniem o odmowie jego wydania, na które przysługuje zażalenie. Bezczynność organu w tym zakresie uzasadnia skargę do sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Strona Z. T. złożyła wniosek do Starosty o wydanie zaświadczenia potwierdzającego ostateczność aktu własności ziemi, na podstawie którego dokonano wpisu w ewidencji gruntów. Po otrzymaniu niejednoznacznych odpowiedzi i braku rozstrzygnięcia, strona wniosła skargę na bezczynność organu. Starosta uznał wniosek za podanie o zmianę w ewidencji gruntów i pozostawił je bez rozpoznania, twierdząc, że nie jest właściwym organem do wydania takiego zaświadczenia. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Zobowiązał Starostę do rozpoznania wniosku strony z dnia 3 czerwca 2008r. uzupełnionego pismem z dnia 1 października 2008r. w terminie dwóch tygodni od dnia doręczenia akt oraz zasądził od Starosty na rzecz strony skarżącej koszty postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek Sędziowie WSA Elżbieta Kremer (spr.) NSA Grażyna Danielec Protokolant Honorata Kuźmicka-Wełna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2009r. sprawy ze skargi Z. T. na bezczynność Starosty I. zobowiązuje Starostę do rozpoznania wniosku strony z dnia 3 czerwca 2008r. uzupełnionego pismem z dnia 1 października 2008r. w terminie dwóch tygodni od dnia doręczenia akt, II. zasądza od Starosty na rzecz strony skarżącej Z. T. koszty postępowania sądowego w kwocie 374 zł (trzysta siedemdziesiąt cztery złote).
Skargą z dnia 7.11.2008r. wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem Starosty Powiatowego Z. T. wniosła o zobowiązanie Starosty by dokonał czynności wydania zaświadczenia, że wpis do ewidencji gruntów został dokonany na podstawie ostatecznego aktu własności ziemi.
Wyjaśniła, że zamierza uregulować stan prawny swoich nieruchomości m. in. Dz. Ew. [...] położonej w Z. - B. W. W ewidencji gruntów,
w jej operacie jako właścicielkę wspomnianej wyżej nieruchomości wpisano skarżącą - na podstawie aktu własności ziemi nr [...] z 4.12.1980r. wydanego przez Zastępcę Naczelnika Miasta i Gminy. W związku z tym, że w Urzędzie Miasta stwierdzono, że w/w akt własności nie stał się ostateczny - pismem z dnia 3.06.2008r. skarżąca zwróciła się do Starosty o wyjaśnienie na jakiej podstawie w rejestrze gruntów nr jed. rej [...] wpisano Z. T. jako właścicielkę przedmiotowej działki, względnie
w przypadku gdyby organ stał na stanowisku, że akt własności ziemi był ostateczny - wniosła o wydanie odpisu tego aktu z klauzulą ostateczności - czyli zaświadczenia, że wpisu dokonano na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej jaką były akty własności ziemi wydawane na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r.
o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych.
W związku z tym, że w ocenie skarżącej, organ w odpowiedziach kierowanych do niej w pismach z dnia 18.06.2008r., 19.08.2008r. i 17.09.2008r. nie ustosunkował się do wniosku, w piśmie z dnia 1.09.2008r. wniosła zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie, natomiast pismem z dnia 1.10.2008r. wezwała Starostę Powiatowego do usunięcia naruszenia prawa i rozpoznana jej wniosku z 3.06.2008r. Wniosek ten organ pismem z dnia 16.10.2008r. pozostawił bez rozpoznania.
W dalszej części skargi Z. T. sprecyzowała, że przedmiotem skargi jest bezczynność organu w zakresie wydania zaświadczenia. Podniosła, że dążąc do formalnego uregulowania stanu prawnego nieruchomości ma interes prawny
w urzędowym potwierdzeniu stanu prawnego. Nie ma wpływu na obowiązek wydania zaświadczenia przez Starostę okoliczność, że do 2004r. ewidencję prowadził inny organ, gdyż skarżąca może zwrócić się tylko do organu aktualnie posiadającego ewidencję, z której domaga się wydania zaświadczenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając, że pismo skarżącej z 3.06.2008r. potraktował jako podanie zwierające żądanie dokonania zmian w ewidencji gruntów, tym samym wezwał ją o przedłożenie w terminie 7 dni dokumentów potwierdzających, że stan prawny przedmiotowej nieruchomości jest inny niż ujawniony w ewidencji gruntów i budynków, mając na uwadze zapis
w prawie geodezyjnym i kartograficznym, że wszelkie zmiany dotyczące własności dokonywane są jedynie na podstawie stosownych dokumentów. Po otrzymaniu od skarżącej zażalenia na niezałatwienie sprawy i wniosku o przekazaniu sprawy do organu wyższego stopnia - Starosta Powiatowy ponowił wezwanie
o przedłożenie dokumentacji potwierdzającej, że prawo własności przysługuje innemu podmiotowi, niż temu, który aktualnie jest wpisany w ewidencji gruntów i budynków, jednocześnie informując, że w sprawie nie toczy się postępowanie administracyjne w związku z tym zażalenie nie może być uznane jako etap poprzedzający skargę na bezczynność. Ostatecznie, organ pismem z dnia 16.10.2008r. pozostawił wniosek skarżącej z 3.06.2008r. bez rozpoznania.
Organ wyjaśnił ponadto, że wobec nieprzedłożenia Staroście odpowiednich dokumentów określonych w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa podanie skarżącej stało się bezskuteczne na podstawie art. 64 kpa i tym samym, pozostawione bez rozpoznania. Starosta nie jest właściwym organem do wydawania zaświadczenia stwierdzającego, że akt własności ziemi [...], powołany w j. rej. [...] jest ostateczny, gdyż nie można tego stwierdzić nie będąc w posiadaniu niniejszego dokumentu. Ponadto o wydanie przedmiotowego zaświadczenia należy zwrócić się do Burmistrza Miasta jako organu legitymowanego do wydawania tego rodzaju zaświadczeń.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego, stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.169), nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany zarzutami skargi, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego
i przepisów postępowania, obowiązujących w dacie wydania zaskarżonego aktu.
Skarga Z. T. jest zasadna i podlega uwzględnieniu.
Na wstępie należy określić, że treść pisma skarżącej z dnia 3.06.2008r.
w powiązaniu z treścią pisma z 1.10.2008r. są podstawą do przyjęcia, że zamiarem Z. T. było w istocie rzeczy żądanie wydania zaświadczenia, że wpis oznaczony w ewidencji nr [...] a dotyczący działki w Z. - B. W. został dokonany na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej. Tak sformułowane żądanie odpowiada pojęciu żądania wydania zaświadczenia, którego cechy normatywne określone są w art. 217 kpa. Stanowi on, że organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie, natomiast zaświadczenie wydaje się, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa lub osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Natomiast zgodnie z art. 219 kpa odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Tym samym postępowanie o wydanie zaświadczenia może zakończyć się: wydaniem zaświadczenia lub wydaniem postanowienia, innej formy prawnej zakończenia tego postępowania przepisy nie przewidują.
Starosta Powiatu w sposób błędny dokonał interpretacji żądania skarżącej, co przełożyło się na nie odpowiadającą prawu formę ostatecznej odpowiedzi organu. Postępowanie wszczęte bowiem wnioskiem o wydanie zaświadczenia powinno zakończyć się wydaniem zaświadczenia żądanej treści lub postanowieniem o odmowie wydania zaświadczenia, na które służy zażalenie. Postępowanie to nie ma charakteru postępowania administracyjnego ogólnego i nie kończy się rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej poprzez wydanie decyzji administracyjnej, niemniej jednak organ jest zobligowany treścią przepisów kodeksu postępowania administracyjnego do załatwienia sprawy w wyżej wskazanej formie.
Stąd dopuszczalnym jest skarga na bezczynność organu, który nie podejmuje działań zgodnych z prawem, w tym nie wydaje rozstrzygnięcia w formie, jaką przewidują dla danego postępowania przepisy prawne. Bez znaczenia prawnego jest w tej sytuacji okoliczność, że Starosta rozpoznał wniosek Z. T. jako podanie o dokonanie zmian w ewidencji gruntów i podjął rozstrzygnięcie o pozostawieniu podania bez rozpoznania.
Skarżąca wyczerpała tryb zaskarżenia warunkujący wniesienie skargi na bezczynność w przedmiocie wydania zaświadczenia z art. 52 § 3 p.p.s.a, wnosząc pismem z dnia 1.10.2008r. wezwanie o usunięcie naruszenia prawa. Przepis ten, jak orzekł w tezie postanowienia z 4.04.2008r. Naczelny Sąd Administracyjny II OSK 465/08 , dotyczy bowiem nie tylko skarg na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a ( tzw. "inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa"), ale także skarg na bezczynność w tych sprawach.
W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 149 p.p.s.a zobowiązał Starostę do rozpoznania wniosku strony z dnia 3.06.2008r. uzupełnionego pismem z dnia 1.10.2008r. w terminie dwóch tygodni od dnia doręczenia akt .
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło