II GSK 701/09

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-11-26

Skład orzekający: Cezary Pryca, Joanna Kabat - Rembelska, Tadeusz Geremek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym w postępowaniu egzekucyjnym, a także czy spółka wykonała nałożone na nią obowiązki dotyczące zmiany nazw handlowych produktów?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, jednakże musi ustalić, czy obowiązek ten istniał i podlegał egzekucji w dacie wszczęcia postępowania. Sąd stwierdził, że WSA nie uwzględnił wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych, w tym definicji suplementu diety, co czyniło jego ocenę przedwczesną. Niedoprecyzowanie obowiązku w decyzji administracyjnej również wpływa na ocenę jego wykonania.
Stan faktyczny
Spółka 'U. P.' Sp. z o.o. została zobowiązana decyzją administracyjną do zmiany nazw handlowych produktów leczniczych, sugerujących działanie lecznicze. Po kontroli stwierdzono niewykonanie części obowiązków, co doprowadziło do wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Spółka wniosła zarzuty, które zostały odrzucone, a następnie skargę do WSA, która również została oddalona. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących postępowania egzekucyjnego i błędną ocenę wykonania nałożonych obowiązków.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we W.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) Sędzia NSA Joanna Kabat - Rembelska Sędzia del. NSA Tadeusz Geremek Protokolant Michał Mazur po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2010 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "U. P." Spółki z o.o. we W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 24 kwietnia 2009 r. sygn. akt III SA/Wr 519/08 w sprawie ze skargi "U. P." Spółki z o.o. we W. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we W.; 2. zasądza od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. na rzecz "U. P." Spółki z o.o. we W. kwotę 380 (słownie: trzysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2009 r., sygn. akt III SA/Wr 519/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. oddalił skargę "U." sp. z o.o. we W. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...], w przedmiocie odrzucenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Sąd I intonacji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia faktyczne: Decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny we W. nakazał "U." spółce z o.o. we W. (dalej także spółka, skarżąca) m.in. wykonanie obowiązków o następującej treści: W pkt 2) - zapewnić prawidłowe znakowanie preparatu pn. "H. Kaszel" w zakresie: a. Zmiany nazwy handlowej w zakresie członu "kaszel" sugerującego działanie lecznicze produktu. b. Usunięcia z kartonika jednostkowego zapisów "uciążliwy kaszel", "podrażnione śluzówki dróg oddechowych", "...działają przeciwzapalnie i ściągająco, łagodzą podrażnienia śluzówki dróg oddechowych", sugerujących właściwości preparatu polegające na przeciwdziałaniu objawom chorobowym. c. Zmiany nazwy formy chemicznej regulatora kwasowości zamiast "kwas askorbowy" należy użyć nazwy "kwas askorbinowy". W pkt 3) - zapewnić prawidłowe znakowanie preparatu PN. "H. Kaszel i Gardło" w zakresie: a. Zmiany nazwy handlowej w zakresie członu "kaszel" sugerującego działanie lecznicze produktu. b. Usunięcia z kartonika jednostkowego zapisów "uciążliwy kaszel", "...działają przeciwzapalnie ściągąjąco. Łagodzą podrażnienie śluzówki gardła", "...działają osłaniające na podrażnione uciążliwym kaszlem śluzówki", które sugerują właściwości preparatu polegające na przeciwdziałaniu objawom chorobowym. c. Zmiany nazwy formy chemicznej regulatora kwasowości zamiast "kwas askorbowy" należy użyć nazwy "kwas askorbinowy". W pkt 4) - zapewnić prawidłowe znakowanie preparatu pn. "H. Gardło" w zakresie: a. Usunięcia z kartonika jednostkowego zapisów "na podrażnione gardło", "...działa przeciwzapalnie", "wspomaga regenerację śluzówki", "...jest niezbędna do regeneracji błon śluzowych i tkanki łącznej", które sugerują właściwości preparatu polegające na przeciwdziałaniu objawom chorobowym. b. Zmiany nazwy formy chemicznej witaminy C zamiast "kwas askorbowy" należy użyć nazwy "kwas askorbinowy". W pkt 8) - zamieścić na opakowaniach jednostkowych preparatów "H. Kaszel", "H. Kaszel i Gardło", "H. Gardło", określenie "suplement diety" w bezpośrednich sąsiedztwach nazw handlowych. Po rozpoznaniu odwołania strony, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we Wrocławiu decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wyrokiem z dnia 29 listopada 2007 r., sygn. akt III SA/Wr 396/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. oddalił skargę "U." Sp. z o.o. we W. na powyższą decyzję. W dniu 4 kwietnia 2008 r. przedstawiciele Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego we W. przeprowadzili kontrolę sprawdzającą wykonanie przez spółkę nałożonych obowiązków, stwierdzając - w protokole kontroli nr [...] - iż nie zostały wykonane powinności określone w pkt 2a i w pkt 3a decyzji z dnia [...] kwietnia 2007 r. Pierwotne nazwy handlowe zakwestionowanych tam produktów zostały bowiem zmienione w następujący sposób: "H. pastylki na kaszel" oraz "H. pastylki na kaszel i gardło". Na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] maja 2008 r., nr[...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny we W. wszczął postępowanie egzekucyjne w administracji przeciwko "U." Sp. z o.o. we W. w celu przymuszenia do wykonania obowiązków określonych w pkt 2a i w pkt 3a decyzji tego organu z dnia [...] kwietnia 2007 r. W piśmie z dnia 19 maja 2008 r. spółka sformułowała zarzuty pod adresem wydanego tytułu wykonawczego, wnosząc o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r., nr [...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny we W. odrzucił zarzuty jako nieuzasadnione. Pismem z dnia 4 czerwca 2008 r. spółka wniosła zażalenie na powyższe postanowienie. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...], Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. W skardze do WSA we W. spółka zakwestionowała zasadność wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego, wnosząc o uchylenie postanowień organów inspekcji sanitarnej obu instancji i samego tytułu wykonawczego oraz o zasądzenie kosztów. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie: art. 1 ust. 3 w związku z pkt 5 Preambuły do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. nr 1924/2006 w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych dotyczących żywności, poprzez ich niezastosowanie (Dz. Urz. UE z 2006 r. Nr L 404, poz. 9 ze zm.); art. 26 § 1 i § 4 pkt 1 w związku z art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j. t. Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) poprzez ich zastosowanie w konsekwencji błędnego przyjęcia, że obowiązki nałożone decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. nie zostały wykonane w całości; art. 124 § 2 i art. 107 § 3 w związku z art. 126 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej k.p.a.) i art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie. Oddalając powyższą skargę WSA we W. wskazał, iż kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie przypisać należy postanowieniu art. 29 ust. 1 ustawy postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z tym przepisem organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zdaniem Sądu z przepisu tego wynika jednoznacznie niedopuszczalność kwestionowania w ramach postępowania egzekucyjnego prawidłowości nałożenia obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zasadność nałożenia na stronę tego obowiązku mogła być jedynie podważana w toku postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego, zakończonego - jak w tym przypadku - skutecznym rozstrzygnięciem formułującym egzekwowaną powinność. W związku z tym, za nieuprawnioną Sąd uznał podjętą przez stronę skarżącą próbę podważania prawidłowości podjętego i prowadzonego przez organy postępowania egzekucyjnego, opartą na wskazaniu rozwiązań przyjętych w rozporządzeniu (WE) nr 1924/2006, w świetle których zmienione nazwy handlowe obu spornych specyfików są - w ocenie spółki - zgodne z prawem. Sąd I instancji nie podzielił także poglądu strony, że wykonała ona wszystkie powinności wynikające z decyzji z dnia [...] kwietnia 2007 r. Wskazał, iż analizowane obowiązki nałożone zostały dla osiągnięcia konkretnego celu. Chodziło mianowicie o wyeliminowanie z nazw handlowych sugestii leczniczego oddziaływania obu produktów. Skoro pierwotna nazwa mogła wywoływać u potencjalnego nabywcy wrażenie, że chodzi o specyfiki przeciwdziałające kaszlowi lub łagodzące dolegliwości wynikające z kaszlu, nałożonego obowiązku nie sposób było odczytać inaczej jak powinności polegającej na zmianie obu nazw handlowych, poprzez wyeliminowanie z nich słowa "kaszel", ponieważ właśnie to określenie wywoływać mogło wspomniane sugestie. W ocenie Sądu zmiany dokonane przez spółkę nie tylko nie usunęły wcześniej opisanych sugestii leczniczego oddziaływania obu preparatów, lecz sugestie te wprost potęgują. Skargę kasacyjną od wyroku WSA we W. z dnia 24 kwietnia 2009 r., sygn. akt III SA/Wr 519/08, wniosła "U." sp. z o.o. we W. Strona wnosząca skargę kasacyjną zaskarżyła powyższy wyrok w całości, żądając jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA we W. oraz przyznania kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.) strona zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: niewłaściwe zastosowanie art. 141 §4 p.p.s.a. przez przedstawienie stanu faktycznego niezgodnie ze stanem rzeczywistym, tj. przez przyjęcie, że pkt 2a i 3a decyzji z 13 kwietnia 2007 r., nr 2577/07, nakładający obowiązek zmiany nazwy handlowej produktów "H. Kaszel" oraz "H. Kaszel i Gardło" w zakresie członu "kaszel" nie został wykonany, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 151 p.p.s.a. przez niezasadne oddalenie skargi; niewłaściwe zastosowanie art. 151 p.p.s.a. przez niezasadne oddalenie skargi zamiast zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., choć istniały podstawy do jejuwzględnienia, gdyż organ egzekucyjny naruszył art. 3 §1 w związku z art. 2 §1 pkt 10 oraz w związku z art. 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którymi egzekucja jest wszczynana tylko wtedy, gdy zobowiązany uchyla się od wykonania ciążących na nim obowiązków, podczas gdy skarżąca wykonała wszystkie nałożone na nią obowiązki, w związku z czym organ egzekucyjny nie powinien był wszczynać postępowania egzekucyjnego, lub powinien był umorzyć wszczęte postępowanie egzekucyjne na podstawie art. 59 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji; niewłaściwe zastosowanie art. 151 p.p.s.a. przez niezasadne oddalenie skargi zamiast zastosowania art. 145 §1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., choć istniały podstawy do jej uwzględnienia, gdyż organ egzekucyjny naruszył art. 29 §1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 124 § 2 k.p.a. oraz 107 §3 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a. oraz w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie dokonując sprawdzenia z urzędu czy prowadzenie egzekucji jest dopuszczalne z uwagi na zmianę stanu prawnego skutkującą powstaniem nowej sprawy administracyjnej, która podlega nowemu rozstrzygnięciu bez potrzeby nawiązywania do wcześniejszej decyzji ostatecznej, wydanej na podstawie odmiennego stanu prawnego, w związku z czym organ egzekucyjny nie powinien był wszczynać postępowania egzekucyjnego, gdyż było ono niedopuszczalne lub powinien był umorzyć wszczęte postępowanie egzekucyjne na podstawie art. 59 §1 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji; niewłaściwe zastosowanie art. 141 §4 p.p.s.a. przez brak odniesienia się do zarzutu skarżącej podniesionego w skardze do WSA, że wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego jest niedopuszczalne z uwagi na zmianę prawa opisaną w pkt 3 powyżej, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 151 p.p.s.a. przez niezasadne oddalenie skargi; niewłaściwe zastosowanie art. 151 p.p.s.a. przez niezasadne oddalenie skargi zamiast zastosowania art. 145 §1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., choć istniały podstawy do jej uwzględnienia, gdyż organy naruszyły art. 153 p.p.s.a. w ten sposób, że nie zastosowały się do oceny prawnej i wskazań wyrażonych w uzasadnieniu wyroku WSA z 29 listopada 2007 r., III SA/Wr 396/07,: "Wszelakie zaś zmiany stanu faktycznego, zaszłe po dacie ostatecznego rozstrzygnięcia, mogą być ewentualnie podstawą do wszczęcia nowego postępowania administracyjnego w sprawie, zależnie od okoliczności."; niewłaściwe zastosowanie art. 141 §4 p.p.s.a. przez przedstawienie stanu faktycznego niezgodnie ze stanem rzeczywistym, tj. przez stwierdzenie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że "Skład orzekający w sprawie III SA/Wr 396/07, zakończonej wydaniem prawomocnego wyroku z dnia 29 listopada 2007 r., skonstatował też, iż zarzuty już wtedy formułowane wszak przez stronę na kanwie rozporządzenia (WE) Nr 1924/2006 nie mogą mieć znaczenia dla oceny zasadności naruszenia przepisów prawa żywnościowego, co skutkowałoby - między innymi -nałożeniem obowiązku zmiany nazw handlowych dwóch produktów z serii "H.", podczas gdy w rzeczywistości w uzasadnieniu wyroku z 29 listopada 2007 r., III SA/Wr 396/07, WSA uznał jedynie, że zarzuty podnoszone na podstawie ww. rozporządzenia nie mogą być uwzględnione wyłącznie z tego powodu, że zaczęło ono obowiązywać od 1 lipca 2007 r., a więc już po dacie wydania zaskarżonej decyzji z [...] czerwca 2007 r., a nie z powodów merytorycznych. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. strona zarzuciła naruszenie prawa materialnego, to jest niezastosowanie art. 3 ust. 3 pkt 39 ustawy z 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. Nr 171, poz. 1225 ze zm.). W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano w szczególności, iż nie można podzielić stanowiska WSA, że nałożonego na skarżącą obowiązku nie sposób było odczytywać inaczej niż powinności polegającej na zmianie obu nazw handlowych, poprzez wyeliminowanie z nich słowa "kaszel". Takie podejście jest bowiem sprzeczne z brzmieniem rozstrzygnięcia zawartego w decyzji z [...] kwietnia 2007 r., a ponadto skutkowałoby koniecznością dokonywania przez skarżącą wykładni treści tegoż rozstrzygnięcia w sytuacji, gdy powinno ono być jasne i precyzyjne. W ocenie kasatora obowiązki nałożone na skarżącą w pkt 2a i 3a decyzji z [...] kwietnia 2007 r. zostały wykonane. W związku z tym egzekucja administracyjna, której celem jest doprowadzenie do przymusowego wykonania decyzji, nie powinna była zostać w ogóle wszczynana, gdyż obowiązek nałożony decyzją został wykonany przed wszczęciem egzekucji. Strona wnosząca skargę kasacyjną podniosła nadto, iż WSA nie odniósł się do zarzutów skarżącej dotyczących niedopuszczalności prowadzenia postępowania egzekucyjnego w przypadku zmiany prawa, choć stosowna argumentacja znalazła się w samej skardze oraz w załączniku do protokołu z rozprawy. Podano, iż skarżąca nie kwestionowała zasadności nałożenia na nią obowiązków wskazanych w pkt 2a i 3a decyzji z [...] kwietnia 2007 r., lecz kwestionowała dopuszczalność wszczęcia postępowania egzekucyjnego w przypadku zmiany prawa polegającej na rozpoczęciu obowiązywania Rozporządzenia 1924//2006. Zdaniem kasatora przy ocenie wykonania decyzji z [...] kwietnia 2007 r. WSA nie wziął pod uwagę art. 3 ust. 3 pkt 39 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, który wprowadza legalną definicję suplementu diety. Zgodnie z tą definicją suplementy diety mogą być wprowadzane do obrotu w formie pastylek, tabletek i innych postaciach umożliwiających dawkowanie. Określenie "pastylki" nie jest zarezerwowane wyłącznie dla produktów leczniczych. Jest to forma dopuszczalna również dla suplementów diety. Natomiast dodanie do określenia postaci produktu "pastylki" zwrotu "na kaszel" jest zgodne z Rozporządzeniem 1924/2006. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest zasadna i skutkuje uchyleniem zaskarżonego wyroku oraz przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu, choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty należy uznać za trafne. W szczególności należy podkreślić, że zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art.183 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec takich regulacji poza sporem winna pozostawać okoliczność, iż wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, a uzasadnione jest odniesienie się do poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została oparta na obu podstawach kasacyjnych określonych w art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a. Przechodząc do oceny zarzutów zgłoszonych w petitum skargi kasacyjnej należy na wstępie przypomnieć, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte po uprzednim nałożeniu przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego we W., ostateczną decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 roku , numer [...], na "U." spółkę z o.o. we W. między innymi obowiązków w postaci zapewnienia prawidłowego znakowania preparatu pod nazwą "H. Kaszel" w zakresie zmiany nazwy handlowej odnoszącej się do członu "kaszel" sugerującego działanie lecznicze produktu, a także zapewnienia prawidłowego znakowania preparatu pod nazwą "H. Kaszel i Gardło" w zakresie zmiany nazwy handlowej odnoszącej się do członu "kaszel" sugerującego działanie lecznicze produktu. Uwzględniając wyniki kontroli przeprowadzonej w spółce w dniu 4 kwietnia 2008 roku Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny we W. wystawił w dniu [...] maja 2008 roku tytuł wykonawczy i wszczął postępowanie egzekucyjne celem przymuszenia "U." spółki z o.o. we W. do wykonania opisanych wyżej obowiązków objętych treścią ostatecznej decyzji z [...] kwietnia 2007 roku. Oznacza to, że w ocenie organu, w opisanym wyżej zakresie, spółka nie wywiązała się z nałożonych na nią obowiązków na podstawie ostatecznej decyzji z [...] kwietnia 2007 roku. W tym miejscu należy także podkreślić, że ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest zaliczana do procesowych aktów normatywnych, niemniej jednak zawiera ona zarówno przepisy postępowania (regulujące tryb postępowania egzekucyjnego), jak i przepisy prawa materialnego (stanowiące podstawę prawną rozstrzygnięć zapadających w tym postępowaniu). Jeśli chodzi o instytucję umorzenia postępowania egzekucyjnego, a zwłaszcza o przepis art. 59 § 1 i § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, to przepis ten określający przesłanki umorzenia postępowania jest zaliczany do przepisów prawa materialnego. Umorzenie postępowania egzekucyjnego może nastąpić, gdy na skutek zgłoszonych zarzutów wyjdą na jaw przeszkody lub wady postępowania, albo wtedy, gdy okoliczności te zostaną ujawnione w toku kontroli postępowania przeprowadzonej z urzędu przez organ egzekucyjny, a także na wniosek zobowiązanego lub wierzyciela. Istotą umorzenia jest przerwanie postępowania, uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych oraz rozstrzygnięcie o dalszym nieprowadzeniu postępowania. Przyczyny uzasadniające umorzenie zostały enumeratywnie wymienione w art. 59 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ponadto należy zwrócić uwagę na dwie okoliczności, które w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego umknęły uwadze Sądu I instancji przy formułowaniu stanowiska w zakresie braku podstaw do uznania, że spółka wywiązała się z nałożonych na nią obowiązków przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Po pierwsze z treści ostatecznej decyzji z [...] kwietnia 2007 roku, numer [...], wynika, że "U." spółka z o.o. we W. została zobowiązana do zamieszczenia na opakowaniach jednostkowych preparatów "H. Kaszel" i "H. Kaszel i Gardło" w bezpośrednim sąsiedztwie nazw handlowych określenia "suplement diety". Po drugie z treści znajdującego się w aktach sprawy protokołu z kontroli przeprowadzonej w dniu 4 kwietnia 2008 roku przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego we W. wynika, że zmieniono nazwy opisanych wyżej produktów w ten sposób, że na opakowaniach jednostkowych w dacie dokonywania kontroli znajdowały się oznaczenia: "H. pastylki na kaszel suplement diety" oraz "H. pastylki na kaszel i gardło suplement diety". Oczywiście należy podzielić stanowisko Sądu I instancji wskazujące, że przepis art. 29 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nakłada na organ egzekucyjny obowiązek zbadania z urzędu dopuszczalności egzekucji administracyjnej. Organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Powyższa okoliczność nie zwalnia jednak organu od obowiązku ustalenia, czy w dacie wszczęcia postępowania egzekucyjnego obowiązek określony w tytule egzekucyjnym nadal istnieje i powinien być egzekwowany. Tak więc stwierdzenie istnienia egzekwowanego obowiązku w dacie wszczęcia egzekucji ma podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. W tym stanie rzeczy nieuwzględnienie przez organ egzekucyjny opisanych wyżej okoliczności związanych z wyjaśnieniem kwestii wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym i zaakceptowanie tego stanu rzeczy przez Sąd I instancji, w sytuacji także braku odniesienia się do treści art. 3 ust. 3 pkt 39 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 roku o bezpieczeństwie żywności i żywienia czyni zasadnym zarzuty skargi kasacyjnej opisane w punkcie I.1. petitum skargi kasacyjnej oraz w punkcie II.7 petitum skargi kasacyjnej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego bez uwzględnienia opisanych wyżej okoliczności faktycznych oraz treści powołanego wyżej przepisu prawa, stawianie jednoznacznej tezy o braku podstaw do ustalenia, że obowiązek objęty treścią tytułu wykonawczego nie został wykonany przez spółkę przed datą wszczęcia postępowania egzekucyjnego jest co najmniej przedwczesne. Dla stwierdzenia istnienia egzekwowanego obowiązku w dacie wszczęcia egzekucji istotne jest także jednoznaczne wskazanie treści tegoż obowiązku. Pamiętać bowiem należy, że stosownie do przepisu art. 27 § 1 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji tytuł wykonawczy zawierać musi treść podlegającego egzekucji obowiązku. Poza sporem winna pozostawać okoliczność, iż w ostatecznej decyzji z [...] kwietnia 2007 roku organ w sposób mało precyzyjny określił obowiązek spółki w zakresie objętym treścią tytułu wykonawczego, a więc w zakresie objętym postępowaniem egzekucyjnym. Okoliczność ta nie może pozostawać bez wpływu na ocenę kwestii związanych z wykonaniem egzekwowanego obowiązku. Użyte przez organ określenie "zmiana nazwy handlowej w zakresie członu "kaszel" sugerującego działanie lecznicze produktu", w zestawieniu z pozostałą treścią wskazanej wyżej decyzji, w której organ wyraźnie nakazuje "usunięcie" określonych zapisów z jednostkowego opakowania, bądź nakazuje zmianę określonej nazwy poprzez jej zastąpienie inną wskazaną w treści decyzji nazwą, nie może uzasadniać stanowiska Sądu I instancji dotyczącego odczytywania potencjalnych zamiarów organu w zakresie wyeliminowania z nazwy handlowej słowa "kaszel". W związku z powyższym stwierdzić należy, że ponowna ocena dokonana przez Sąd I instancji przy uwzględnieniu powyższych uwag może doprowadzić do wniosku, że zamieszczenie (zgodnie z obowiązkiem nałożonym w ostatecznej decyzji) w bezpośrednim sąsiedztwie nazwy handlowej określenia "suplement diety" daje podstawy do postawienia tezy o zmianie nazwy handlowej produktu eliminującej stanowisko organu o niewykonaniu obowiązku określonego w tytule wykonawczym. W związku z powyższym za zasadny należy uznać także zarzut skargi kasacyjnej (choć niewłaściwie zgłoszony w ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) opisany w punkcie I.2 petitum skargi kasacyjnej. Natomiast na obecnym etapie postępowania za bezzasadne należy uznać pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej odnoszące się w szczególności do zmiany stanu prawnego. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. oraz art. 203 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło