I SA/Bd 159/09
WyrokWSA w Bydgoszczy2009-05-05
Skład orzekający: Halina Adamczewska-Wasilewicz, Mirella Łent, Ewa Kruppik-Świetlicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż towarów wystawionych przed wynajmowanym boksem handlowym, ale w ramach tej samej działalności gospodarczej, podlega odrębnej opłacie targowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe niezasadnie obciążyły skarżącego dodatkową opłatą targową za wystawienie towaru przed wynajmowanym boksem handlowym. Wystawienie towaru poza czerwoną linią stanowi jedynie ofertę sprzedaży tego, co znajduje się w pawilonie, a nie odrębną sprzedaż obnośną. Ponowne opodatkowanie tej samej sprzedaży jest niedopuszczalne. Opłata targowa jest pobierana od sprzedaży, a nie od zajęcia dodatkowej powierzchni.Stan faktyczny
Skarżący, będący najemcą boksu handlowego, odmówił zapłaty dziennej opłaty targowej za powierzchnię zajmowaną przed boksem. Organy podatkowe uznały, że wystawienie towaru poza czerwoną linią stanowi sprzedaż obnośną podlegającą opłacie. Skarżący twierdził, że sprzedaż odbywa się w pawilonie handlowym w ramach umowy najmu i nie jest sprzedażą obnośną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, określił, że nie może być wykonana w całości i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. na rzecz H. P. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędziowie: sędzia WSA Mirella Łent sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Stanisława Majkut po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi H. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie opłaty targowej za grudzień 2007 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. na rzecz H. P. kwotę 100,00 ( sto ) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania
Decyzją z dnia [...]., wydaną po ponownym rozpoznaniu sprawy, Prezydent G. określił H. P. wysokość zobowiązania podatkowego w dziennej opłacie targowej za [...] r. w łącznej kwocie [...] zł.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że strona, będąc najemcą boksu handlowego (nr [...]) znajdującego się w P. H. przy ul. A. [...] – [...] w G., odmówiła zapłaty opłaty targowej za sprzedaż na zajmowanej powierzchni przed boksem handlowym.
W ocenie organu I instancji skarżący zwolniony jest z obowiązku opłaty targowej od zajmowanego boksu handlowego, który stanowi budynki w rozumieniu przepisów prawa budowlanego. Ciąży na nim jednak obowiązek zapłaty opłaty targowej od powierzchni zajmowanej przed boksem, na której wystawia on swoje towary i dokonuje sprzedaży obnośnej. Okres za jaki organ I instancji określił wysokość opłaty targowej, ustalony został na podstawie informacji inkasenta uprawnionego do poboru tej opłaty.
W odwołaniu od tej decyzji strona podniosła, że zawarła umowę najmu, której przedmiotem jest pawilon handlowy położony w P. H. w G. W jej ocenie nie dokonuje sprzedaży w warunkach tzw. sprzedaży obnośnej, tylko w pawilonie handlowym, w ramach umowy najmu, płacąc z tego tytułu należny czynsz. Z tego względu, zdaniem strony, nie można uznać, że dokonywała sprzedaży i realizowała tę czynność na targowisku.
Decyzją z dnia [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w T. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazało, że przepis art. 15 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wprowadza zasadę powszechności wnoszenia opłaty targowej przez podmioty (niezależnie od ich formy organizacyjnej) dokonujące sprzedaży na targowiskach, przy czym zgodnie z art. 15 ust. 2 targowiskami są wszelkie miejsca, w których prowadzony jest handel,
z zastrzeżeniem ust. 2a, który to przepis wyłącza spod obowiązku wnoszenia opłaty sprzedaż prowadzoną w budynkach lub częściach budynków z wyjątkiem targowisk pod dachem oraz hal używanych do targów, aukcji i wystaw.
Kolegium wyjaśniło, że w uchwale Rady Miejskiej Grudziądza Nr XXX/143/04 z dnia 01 grudnia 2004r. określono odrębne stawki opłaty targowej przy sprzedaży obnośnej oraz sprzedaży prowadzonej w budynkach i obiektach budowlanych nie związanych trwale z gruntem, dzierżawionych, najmowanych od osób fizycznych lub prawnych.
Organ podkreślił, że zgodnie z § 1 regulaminu funkcjonowania P. H. prawo handlu w pasażu mają osoby, które podpisały z M. sp. z o.o. (zarządcą pasażu) umowy najmu na boksy handlowe oraz umowy dzierżawy. Zgodnie z § 9 ust. 4 regulaminu sprzedający mają prawo wystawiać swoje towary do czerwonej linii znajdującej się przed ich miejscem handlu. W przypadku przekroczenia linii czerwonej, osoby te mają obowiązek uiszczania dziennej opłaty targowej w wysokości określonej uchwałą Rady Miejskiej.
Kolegium podkreśliło, że obowiązek uiszczenia opłaty targowej będącej daniną o charakterze publiczno prawnym, powstaje każdorazowo z chwilą dokonania sprzedaży na targowisku. Obowiązek zapłaty jest niezależny od istnienia jakichkolwiek stosunków cywilno - prawnych istniejących między podmiotem prowadzącym targowisko a przedsiębiorcą dokonującym sprzedaży na targowisku, nie znosi go więc łącząca te podmioty umowa najmu pawilonu ( boksu) handlowego.
Organ odwoławczy stwierdził, że jak wynikało z akt sprawy inkasent uprawniony do pobierania opłaty targowej w pasażu handlowym przy A. [...] – [...] w G. wskazał, że skarżący, zajmując powierzchnię pasażu przed wynajmowanym pawilonem, nie uiścił należnej z tego tytułu opłaty targowej za [...] r. Zdaniem Kolegium, z chwilą wyjścia przez stronę z ofertą sprzedaży poza wynajmowany przez nią pawilon i zajęcie dla celów ekspozycji oferowanych towarów powierzchni targowiska (pasażu handlowego) zaczęła ona prowadzenie sprzedaży w warunkach sprzedaży obnośnej, o której mowa w § 1 ust. 2 pkt 1 przywołanej na wstępie uchwały Rady Miejskiej Grudziądza Nr XXX/143/04 z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłaty targowej.
W ocenie organu odwoławczego, zajęcie ziemi na targowisku, przez najemcę pawilonu (boksu) handlowego, nawet w sytuacji gdy wynajmujący, będący jednocześnie podmiotem prowadzącym targowisko, wyraził zgodę na zajęcie powierzchni przed wynajmowanym pawilonem, nie wyczerpuje dyspozycji art. 15 ust. 2 a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Na koniec organ stwierdził, że skarżący nie będąc podatnikiem podatku od nieruchomości należnego od zajmowanego przez niego pawilonu, nie może być zwolniony z obowiązku opłacania opłaty targowej na podstawie art. 16 w zw. z art. 15 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
W skardze do Sądu strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji
i powtórzyła argumentację zawartą w odwołaniu. Ponownie stwierdziła, że w jej opinii, nie dokonuje sprzedaży obnośnej, tylko w pawilonie handlowym w ramach umowy najmu płacąc z tego tytułu należny czynsz dzierżawny. Skarżący stwierdził, że nie dokonuje sprzedaży w warunkach określonych uchwałą Rady Miejskiej w Grudziądzu nr XXX/143/04 z dnia 01 grudnia 2004r. tj:. z ręki, z kosza, ze skrzynki, z wiadra, z wózka ręcznego, ze stołu, z ławy, ze straganu składanego ani
z ziemi. W związku z powyższym, jego zdaniem, nie dokonywał on sprzedaży
i nie realizował tej czynności na targowisku - art. 15 ust.2 ustawy o podatkach
i opłatach lokalnych. Ponadto dodał, że w obiekcie przy A. [...] w G. - "P. H." - nie każdy sprzedający ma swobodny dostęp do miejsca sprzedaży, lecz jedynie ci przedsiębiorcy, którzy zawarli umowy najmu na znajdujące się tam pawilony handlowe. Są to ograniczenia cywilno prawne i wobec tego, w opinii skarżącego, nie ma tam miejsca sprzedaż o charakterze obnośnym.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm./ sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje administracyjne w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W oparciu zaś o treść art. 133 § 1 powołanej wyżej ustawy sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy tzn. na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu.
W zakresie tak określonej kognicji Sąd stwierdza, że skarga jest zasadna, bowiem skarżona decyzja organu II instancji tj. Samorządowego Kolegium Odwoławczego narusza prawo w stopniu nie dającym się zaakceptować.
Spór w niniejszej sprawie dotyczy kwestii, czy organy podatkowe zasadnie uznały, iż skarżący winien uiszczać opłatę targową z tytułu zajęcia powierzchni przed wynajmowanym przez siebie boksem handlowym, znajdującym się na terenie p. h. w G., przy ul. A. [...] – [...].
Jak wynika z akt sprawy, skarżący jest najemcą boksu nr [...] i z tego tytułu ponosi opłaty na rzecz zarządcy targowiska. Zgodnie z informacją uzyskaną od poborcy odmówił zapłaty tzw. dziennej opłaty targowej za [...] dni [...]r. (za powierzchnię przed boksem) w łącznej w kwocie [...] zł. W związku z czym, Prezydent Miasta po wszczęciu postępowania podatkowego w sprawie - decyzją z dnia [...]r. określił wysokość zobowiązania.
W wyniku złożonego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] uchyliło ww. decyzję i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. Zgodnie z wyrokiem tut. Sądu z dnia [...]r. w sprawie I SA/Bd 474/07 uznano, że boksy te stanowią budynki a zatem od budynków zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie uiszcza się opłaty targowej.
Sprawę opłat targowych reguluje ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006r. Nr 121, poz. 844 ze zm. ). Przepis art. 15 ust. 1 wprowadza zasadę powszechności wnoszenia opłaty targowej przez podmioty (niezależnie od ich formy organizacyjnej) dokonujące sprzedaży na targowiskach, przy czym zgodnie z art. 15 ust. 2 targowiskami są wszelkie miejsca, w których prowadzony jest handel, z zastrzeżeniem ust. 2a, który to przepis wyłącza spod obowiązku wnoszenia opłaty sprzedaż prowadzoną w budynkach lub częściach budynków z wyjątkiem targowisk pod dachem oraz hal używanych do targów, aukcji i wystaw. Co oznacza, że opłatą targową opodatkowana jest sprzedaż na targowiskach z pominięciem boksów handlowych, które jako budynki opłacie tej nie podlegają.
Jak wynika z akt administracyjnych, stan faktyczny sprawy nie jest sporny. Obie strony go nie zakwestionowały. Spór sprowadza się wyłącznie do tego, czy wystawienie towaru poza czerwoną linię jest odrębną sprzedażą i czy z tego względu podlega dziennej opłacie targowej. W opinii strony wystawienie towaru nawet poza czerwoną linię nie jest sprzedażą obnośną, gdyż sprzedaż odbywa się w pawilonie. W opinii organów, dziennej opłacie targowej podlega teren poza wynajętym boksem.
Sąd stwierdza, że stanowisko organów podatkowych jest nieprawidłowe. Wystawianie towaru jest ofertą sprzedaży tego konkretnego handlowca, a ekspozycja towaru jest formą reklamy tego, co znajduje się w pawilonie. Nie jest ofertą innego handlowca tylko tego, który wynajmuje przedmiotowy pawilon. Nie stanowi odrębnej oferty i dlatego trudno zgodzić się z opinią organów, iż z tego tytułu skarżący winien opłacać opłatę targową. Gdyby uznać stanowisko organów za prawidłowe to w takiej sytuacji doszłoby do kolejnego opodatkowania z tytułu tej samej sprzedaży.
W kontekście powyższego warto powołać wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Wydział Zamiejscowy w Białymstoku z dnia 07 czerwca 2001 r. sygn. akt SA/Bk 354/01 w którym Sąd wyraził m. innymi takie stanowisko, iż nie można pobierać dodatkowej opłaty za dokonywanie sprzedaży przez ten sam podmiot w tym samym czasie. Opłata targowa pobierana od osób dokonujących sprzedaży na targowisku nie może obejmować opłaty za zajęcie dodatkowej powierzchni. Upraszczając, można stwierdzić, że opłata targowa jest "od sprzedaży", a nie "od zajęcia dodatkowej powierzchni na targowisku".
Podobne stanowisko wyraził NSA oz. w Lublinie w wyroku z dnia 12 października 1993r. w sprawie SA/Lu 591/93 stwierdzając, że:
"1. Art. 15 ust. 1 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych stwarza podstawę do pobierania opłaty targowej od podmiotów dokonujących sprzedaży na targowiskach. Dokonywanie sprzedaży na targowiskach nie może oznaczać nic innego, jak zawieranie umów sprzedaży w rozumieniu art. 535 Kc. Samo zajęcie miejsca na targowisku lub poza nim nie jest równoznaczne z dokonywaniem sprzedaży. Obowiązek uiszczania opłaty targowej powinien być konsekwencją dokonywania rzeczywistych transakcji kupna-sprzedaży.
2. Fiskalizm w poczynaniach organów gmin jest dopuszczalny tylko wówczas, gdy znajduje swoje bezpośrednie oparcie w powszechnie obowiązujących przepisach prawa".
Organy podatkowe, jak wynika z akt administracyjnych, obowiązek zapłaty opłaty targowej wywodzą z przepisów porządkowych tj. z zapisów "Regulaminu funkcjonowania p. h." gdzie w § 9 pkt 4 wskazano, że sprzedający mają prawo wystawiać swoje towary do czerwonej linii, znajdującej się przed ich miejscem handlu ". Przepisy regulaminu dalej stanowią (§ 10), iż za nieprzestrzeganie regulaminu przewidziano środki dyscyplinujące w postaci:
• wezwania osoby dopuszczającej się naruszeń do opuszczenia pasażu ( pkt 1)
• zawiadomienia odpowiednich służb i organów;
• wypowiedzenia umowy najmu lub umowy dzierżawy (pkt 2).
Zatem można stwierdzić, iż są to ewentualne środki, które zgodnie
z przywołanym regulaminem zarządca ma prawo zastosować. Najemca, co należy podkreślić, działa w oparciu o stosowne zezwolenia, opłaca podatek dochodowy jak
i uiszcza stosowny czynsz z tytułu najmu przedmiotowego boksu handlowego. Obciążanie go w tej sytuacji dodatkowym podatkiem za nieprzestrzeganie regulaminu w opinii Sądu jest niedopuszczalne.
Mając powyższe na względzie w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) orzeczono, jak
w sentencji wyroku. O wykonalności orzeczono w oparciu o art. 152 , o kosztach na podstawie art. 200 cyt. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło