I OZ 1142/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jolanta Rajewska po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 lipca 2009 r., sygn. akt II SA/Gd 121/09 o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia z funduszu alimentacyjnego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 30 lipca 2009 r. , sygn. akt II SA/Gd 121/09, odmówił K. S. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku tego Sądu z dnia 6 maja 2009 r., sygn. akt II SA/Gd 121/09, oddalającego jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia z funduszu alimentacyjnego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, iż skarżąca o terminie rozprawy w dniu 6 maja 2009 r., na której zapadł wyrok, została prawidłowo powiadomiona. Pismem z dnia 15 czerwca 2009 r. wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, wskazując, iż uchybiła terminowi z uwagi na zły stan zdrowia, który uniemożliwił jej zarówno uczestnictwo w rozprawie, jak również złożenie w terminie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Dodatkowo do wniosku dołączyła orzeczenie z dnia 26 listopada 2008 r., z którego wynika, iż została zaliczona do stopnia niepełnosprawności umiarkowane, oraz kartę leczenia szpitalnego w okresie od dnia 22 grudnia 2008 r. do dnia 24 grudnia 2008 r. Nadto dołączyła wynik badania RTG z dnia 11 marca 2009 r. oraz receptę wystawioną w dniu 3 czerwca 2009 r. Sąd I instancji uznał, że wprawdzie nie ulega wątpliwości, iż skarżąca jest osobą starszą i schorowaną, jednakże przedłożona dokumentacja lekarska nie wykazuje, by cierpiała na choroby, które uniemożliwiają jej codzienne funkcjonowanie, bądź by była niezdolna do samodzielnej egzystencji. Sąd wskazał, iż okoliczność na którą powołuje się skarżąca, a więc zły stan zdrowia, nie została przez nią w sposób dostateczny uprawdopodobniona. Podkreślił, iż w sprawie niniejszej termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 6 maja 2009 r. upłynął w dniu 13 maja 2009 r., natomiast skarżąca przedmiotowy wniosek złożyła dopiero w dniu 15 czerwca 2009 r., zatem ustanie przeszkód winno nastąpić najpóźniej w dniu 8 czerwca 2009 r. Jednocześnie Sąd I instancji podkreślił, iż wzywał skarżącą do wskazania, w jakiej dacie ustała przyczyna uchybienia terminu, jednakże K. S. daty tej nie podała, powtarzając jedynie, iż uchybiła terminowi z uwagi na zły stan zdrowia. Sąd uznał, iż z przedłożonych dokumentów nie wynika, aby przez okres przewidziany do złożenia wniosku, a także w okresie ponad 4 tygodni po wydaniu wyroku skarżąca nie była zdolna, z powodu swoich schorzeń, do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Mając na uwadze powyższe, WSA w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), odmówił K. S. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Pełnomocnik skarżącej w dniu 4 września 2009 r. wraz z zażaleniem na powyższe postanowienie wniósł o przywrócenie terminu do jego wniesienia, domagając się przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 6 maja 2009 r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Wyraził przy tym pogląd, iż skarżąca w sposób dostateczny wykazała, że nie ponosi winy w uchybieniu terminowi, bowiem stan zdrowia uniemożliwił jej prawidłowe rozeznanie się w swoich sprawach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 22 października 2009 r., sygn. akt II SA/Gd 121/09 przywrócił K. S. termin do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 30 lipca 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Sąd odwoławczy, rozpoznając środek zaskarżenia, uchyla lub zmienia zaskarżone orzeczenie tylko wówczas, gdy narusza ono prawo. Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku takich uchybień nie można zarzucić, gdyż prawidłowo zinterpretował i zastosował obowiązujące przepisy prawa. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwaną dalej ustawa P.p.s.a., czynność w postępowaniu przed sądem podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Stosownie do art. 86 § 1 ustawy P.p.s.a, jeżeli strona uchybiła terminowi, jego przywrócenie jest możliwe jedynie wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. W orzecznictwie i literaturze prawniczej przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło w skutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż skarżąca nie uprawdopodobniła w wystarczający sposób okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Zgodzić należy się z poglądem wyrażonym w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, iż podeszły wiek skarżącej oraz zły stan zdrowia nie przesądzają jeszcze o braku winy w uchybieniu terminu (por. postanowienia NSA z dnia 2 października 2007 r. sygn. akt II OZ 872/07). Zasadnie Sąd I instancji przyjął, iż przedstawiona przez skarżącą dokumentacja lekarska nie dowodzi, by w okresie od dnia wydania wyroku do dnia złożenia przedmiotowego wniosku przebywała ona w szpitalu bądź by jej stan zdrowia uległ pogorszeniu. Z dołączonej dokumentacji wynika, wprawdzie iż K. S. jest osobą schorowaną, jednakże jej stan zdrowia w omawianym okresie nie uległ takiemu pogorszeniu, który uniemożliwiałby jej złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Stanowisko Sądu I instancji jest prawidłowe tym bardziej, że skarżąca przed dniem ogłoszenia wyroku, tj. w dniu 27 kwietnia 2009 r. złożyła pismo, z którego wynika, iż nie będzie obecna na rozprawie w dniu 6 maja 2009 r. Zwrócić uwagę należy, iż dokumentacja lekarska dołączona do wniosku, dotyczyła okresu przebywania przez skarżącą w szpitalu w okresie od 22 grudnia 2008 r. do dnia 24 grudnia 2008 r., natomiast orzeczenie o stopniu niepełnosprawności wydane zostało w dniu 29 listopada 2008 r. – a zatem dołączona dokumentacja obrazuje stan zdrowia skarżącej jedynie w drugiej połowy roku 2008 a nie w omawianym okresie. Podkreślić również należy, iż nie zawsze samo powoływanie się na chorobę czyni miarodajnym twierdzenie strony, iż uchybienie terminu było przez nią niezawinione. Spełnienie wymogu uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających wniosek o przywrócenie terminu następuje, jeżeli zostaną przytoczone okoliczności uzasadniające ten wniosek zarówno merytorycznie, tj. wskazując na brak winy strony w uchybieniu terminu, jak i pod względem formalnym. Uprawdopodobnienie jest tylko wyjątkiem od reguły formalnego przeprowadzenia dowodu. Nie oznacza jednak, że może w każdej sytuacji opierać się tylko na samych twierdzeniach strony. Uprawdopodobnienie okoliczności uzasadniających przywrócenie terminu nie zwalnia zatem strony od obowiązku udowodnienia istnienia powoływanych okoliczności oraz wykazania, że z powodu niemożliwych do przezwyciężenia trudności nie mogła ona dokonać czynności w terminie bez swojej winy. Niezależnie od powyższych rozważań zauważyć należy, iż zgodnie z art. 87 § 1 ustawy P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od momentu ustania przyczyny uchybienia terminu. W sprawie niniejszej Sąd I instancji zwrócił się do skarżącej o podanie daty, w jakiej ustała przyczyna uchybienia, jednakże skarżąca nie wskazała jednoznacznie daty, powtarzając jedynie okoliczności zawarte już we wniosku o przywrócenie terminu. Zatem zasadnie Sąd I instancji przyjął, iż wobec wątpliwości co do terminu określonego w art. 87 § 1 ustawy P.p.s.a. rozpoznać należało sprawę merytorycznie w trybie przewidzianym w art. 86 § 1 ustawy P.p.s.a. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd I instancji prawidłowo odmówił K. S. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 6 maja 2009 r., zaś wniesione zażalenie podlega oddaleniu na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.