VI SA/Wa 287/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska–Przewłoka Sędzia WSA Maria Jagielska (spr.) Protokolant Aneta Stefaniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2009 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] października 2008 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego J. G. kwotę 737 (siedemset trzydzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Na podstawie ustaleń dokonanych podczas kontroli drogowej dnia [...] września 2008 r., z której sporządzono protokół, Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] decyzją z dnia [...] października 2008 r. nałożył na wykonującego transport drogowy taksówką J. G. bez wymaganej licencji karę pieniężną w wysokości 3.000,00zł. Organ ustalił stan powyższy w oparciu o wynik kontroli przeprowadzonej w dniu [...] września 2008 r., z której sporządzony został protokół podpisany przez kontrolowanego. Jak stwierdził organ J. G. był prowadzącym oznakowany jako taksówka o numerze bocznym [...] samochód osobowy marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] i numerze VIN – [...]. Kontrolowany J. G. okazał licencję nr [...] na wykonywanie transportu drogowego taksówką wydaną na pojazd o numerze rejestracyjnym [...] i numerze VIN [...], zmienioną decyzją z dnia [...] października 2004 r. w zakresie numeru rejestracyjnego pojazdu - [...] i numeru VIN [...]. Organ uznał, iż kontrolowany nie posiada licencji na pojazd, którym wykonywał przewóz osób taksówką, czym uchybił art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) – dalej utd. co w konsekwencji skutkowało obowiązkiem nałożenia kary pieniężnej 3.000,00zł. W wyniku złożonego odwołania, w którym skarżący podkreślał, że nie można mu zarzucić wykonywania transportu taksówką bez licencji, a jedynie niedokonanie jej aktualizacji, Główny Inspektor Transportu Drogowego (GITD) decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając iż nałożona na podstawie art. 92 ust. 1 i art. 92 ust. 4 i l.p. 1.2 załącznika do utd. kara pieniężna za wykonywanie transportu taksówką bez licencji została nałożona prawidłowo. Organ wskazał, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż skarżący J. G. wykonywał transport drogowy taksówką innym pojazdem, niż wpisany do licencji, co musiało skutkować uznaniem wykonywania transportu drogowego taksówką bez licencji. Organ stwierdził, że licencja na transport drogowy taksówką, z uwagi na fakt udzielania jej na określony obszar i pojazd, jest uprawnieniem o charakterze podmiotowo - przedmiotowym. Przedsiębiorca taksówkowy może wykonywać swoje uprawnienie wyłącznie pojazdem, na który prawo zostało przyznane, co w konsekwencji oznacza, że wykonując przewóz taksówką pojazdem niewpisanym do licencji przewoźnik narusza prawo, bo wykracza poza zakres udzielonego uprawnienia. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze, reprezentowany przez pełnomocnika J. G. domagał się uchylenia decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego, zarzucając jej rażące naruszenie prawa materialnego poprzez błędne uznanie, że w chwili kontroli doszło do naruszenia przepisów prawa w zakresie obowiązku posiadania licencji na wykonywanie transportu drogowego osób taksówką. Podniósł, iż licencję na wykonywanie transportu drogowego taksówką uzyskał początkowo na pojazd [...] o numerze rejestracyjnym [...] użytkowany w latach 2001 – 2004. W związku ze zmianą pojazdu na samochód marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] licencja została zmieniona decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] października 2004 r. Pojazd kontrolowany [...] o numerze rejestracyjnym [...] został zakupiony [...] lutego 2008 r. i zarejestrowany z datą [...] marca 2008 r. Dokonując przystosowania pojazdu do działalności przewozowej taksówką (instalacja kasy fiskalnej oraz czynności związane z bezpiecznym użytkowaniem pojazdu), skarżący zapomniał dokonać aktualizacji licencji. Decyzja zmieniająca wydana została [...] września 2008 r. i jak wynika z jej treści stanowi ona integralną część licencji [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. Z powyższego oraz z treści przepisu art. 14 ust. 1 utd. wynika, że dokonując zmiany pojazdu skarżący zobowiązany był dokonać zmiany licencji, a nie złożyć wniosek o wydanie nowego uprawnienia. Skarżący powołał się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym niewpisanie nowego pojazdu do licencji może być traktowane jako prowadzenie działalności niezgodnie z warunkami licencji, a nie wykonywanie transportu bez licencji, a brak wymaganej licencji należy interpretować ściśle i oznacza ono rzeczywisty brak licencji, a nie jej wadliwość w postaci braku aktualizacji (sygn. akt II GSK 13/08). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podkreślając podmiotowo-przedmiotowy charakter licencji na wykonywanie transportu taksówką, co prowadzi do wniosku, że wykonywanie takiego przewozu pojazdem niewpisanym do licencji jest wykonywaniem go bez wymaganego uprawnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 tego artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada akty lub czynności z zakresu administracji publicznej pod kątem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a nie według przesłanek celowości czy słuszności. Ponadto, w świetle art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skargę, analizowaną w kontekście podanych wyżej kryteriów kontroli decyzji administracyjnych przez sąd, należało uwzględnić, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja pierwszoinstancyjna podjęte zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego. Stosownie do art. 6 ust. 1 utd., licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką udziela się przedsiębiorcy, jeżeli m.in. spełnia wymagania określone w art. 5 ust. 3 pkt 1 i 5. Zgodnie z ust. 5 cyt artykułu przedsiębiorcy udziela się licencji, jeżeli posiada tytuł prawny do dysponowania pojazdem lub pojazdami samochodowymi spełniającymi wymagania techniczne określone przepisami prawa o ruchu drogowym, którymi transport drogowy ma być wykonywany. W art. 6 ust. 4 utd. stwierdza się natomiast, że przedmiotowa licencja udzielana jest na określony pojazd i obszar, przy czym jak stanowi art. 8 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 pkt 8 ustawy licencji udziela się na pisemny wniosek przedsiębiorcy, który winien zawierać m.in. rodzaj i liczbę pojazdów samochodowych, którymi dysponuje przedsiębiorca; przedsiębiorca obowiązany jest dołączyć do wniosku m.in. wykaz pojazdów samochodowych wraz z kserokopiami krajowych dokumentów dopuszczających pojazd do ruchu, a w przypadku, gdy nie jest właścicielem pojazdu, również dokument potwierdzający prawo do dysponowania nim. Zgodnie z art. 14 ust. 1 i 2 ustawy przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać na piśmie organowi, który udzielił licencji, wszelkie zmiany danych, o których mowa w art. 8, nie później niż w terminie 14 dni od ich powstania. Jeżeli zmiany te obejmują dane zawarte w licencji, przedsiębiorca jest obowiązany wystąpić z wnioskiem o zmianę treści licencji. W niniejszej sprawie ustalony przez organy wydające decyzje stan faktyczny, stwierdzający brak wpisu w licencji numeru rejestracyjnego samochodu, którym skarżący wykonywał przewóz taksówką, nie był przez niego kwestionowany. Jednak - w ocenie Sądu - poczynione ustalenia faktyczne zostały błędnie zakwalifikowane na gruncie przepisów ustawy o transporcie drogowym jako wykonywanie przez skarżącego transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji. Nie budzi wątpliwości, że w dniu [...] września 2008 r. podczas kontroli skarżący okazał licencję na wykonywanie transportu drogowego taksówką, udzieloną mu dnia [...] sierpnia 2003 r. z terminem ważności do dnia [...] sierpnia 2053 r., na pojazd o numerze rejestracyjnym [...] i numerze VIN [...]. Jest również niesporne, iż skarżący realizował w dniu kontroli uprawnienia z udzielonej mu licencji pojazdem marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], a więc innym, niż ujawniony w posiadanej przez niego licencji. Niekwestionowane jest również, że skarżący wniosek o zmianę licencji złożył do organu wydającego taką decyzję dnia [...] września 2008 r. tj. po dacie kontroli. W ocenie Sądu, poczynione przez organ ustalenia zostały błędnie zakwalifikowane jako wykonywanie przez skarżącego transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem GITD, iż skarżący wskutek zmiany pojazdu pierwotnie wpisanego do licencji na inny wykonywał tym innym pojazdem transport drogowy taksówką bez ważnej licencji, skoro legitymował się licencją na wykonywanie tego transportu udzieloną z terminem ważności do [...] sierpnia 2053 r. (czyli na 50 lat). Braku odnotowania w tak wydanej licencji zmiany numeru rejestracyjnego oraz numeru podwozia pojazdu aktualnie używanego do prowadzenia licencjonowanej działalności nie można utożsamiać, jak to uczynił organ, z wykonywaniem tej działalności bez ważnej licencji, gdyż brak ten nie wpływa na byt prawny udzielonego zezwolenia, tylko dotyczy jego treści. Dokument ten, niezależnie od tego, że z uwagi na wniosek skarżącego do organu udzielającego licencji oczekiwał na zaktualizowanie, stanowił prawomocną i ważną decyzję wydaną osobie, która tą decyzją się posłużyła. Udzielona przedsiębiorcy i okazana kontrolującym licencja funkcjonuje nadal w obrocie prawnym, tyle tylko, że w swej treści nie uwzględnia jeszcze zmiany danych podlegających wpisowi do licencji, co może zostać zakwalifikowane jedynie jako naruszenie obowiązku wynikającego z art. 14 ust. 1 i 2 utd. W świetle przytoczonych unormowań ustawy uprawnione jest stwierdzenie, że licencji udziela się przedsiębiorcy na określony (wskazany przez niego we wniosku) pojazd, z tym, że wymienienie tego pojazdu przez wpis w licencji numeru rejestracyjnego i numeru podwozia jest jedynie elementem treści licencji, który sam w sobie nie przesądza o ważności licencji w sytuacji, gdy przedsiębiorca zmieni pojazd. Pojazd, którym wykonywany ma być transport taksówką wraz z przynależnym mu numerem rejestracyjnym i podwozia jest elementem licencji i dlatego podlega ze strony przedsiębiorcy na podstawie art. 14 ust. 2 utd. obowiązkowi zgłoszenia właściwemu organowi z wnioskiem o zmianę licencji. W przypadku posługiwania się licencją z nieaktualnymi danymi co do pojazdu, można mówić o wadliwości licencji, która w swojej treści nie uwzględnia samochodu faktycznie używanego przez przedsiębiorcę. W takiej sytuacji uzasadnione jest przyjęcie, że przedsiębiorca taksówkowy prowadzi działalność niezgodnie z warunkami licencji, nie jest jednak uprawnione, aby przyjąć twierdzenie, że wykonywany transport taksówką dokonuje się bez licencji. W tym miejscu zaznaczyć należy, iż z brakiem licencji mamy do czynienia, jeżeli przewoźnik nigdy licencji nie uzyskał bądź udzielona licencja wygasła lub została mu cofnięta, a taki stan nie miał miejsca w rozpatrywanej sprawie. Zastosowanych przez organ przepisów ustawy o nałożeniu kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego taksówką bez licencji nie da się pogodzić z treścią art. 15 ust. 3 pkt 1 ustawy, który niezgłoszenie danych z art. 8 ustawy, w tym niewystąpienie z wnioskiem o zmianę treści licencji w trybie art. 14 ust. 2 ustawy, obwarował sankcją cofnięcia licencji. Wskazany przepis art. 15 ust. 3 pkt 1 ustawy uniemożliwia zaakceptowanie stanowiska organów inspekcji transportu drogowego, sprowadzającego się do potraktowania faktu posługiwania się przez przewoźnika niezmienioną w zakresie danych pojazdu licencją na wykonywanie transportu drogowego taksówką, jako wykonywania tego transportu bez licencji. Zaakceptowanie stanowiska organu, zgodnie z którym licencja z nieaktualnym numerem pojazdu nie stanowi ważnej licencji, prowadziłoby do stanu, w którym przepis art. 15 ust. 3 pkt 1 ustawy, przewidujący możliwość cofnięcia licencji za niedopełnienie obowiązków m.in. z art. 14 utd. nie mógłby znaleźć zastosowania, względnie znajdowałby zastosowanie jako sankcja niezależna od nałożenia kary za wykonywanie transportu bez licencji, co ze względu na określony dla danego rodzaju sankcji inny stan faktyczny, wyklucza się wzajemnie. Jak już wyżej była o tym mowa, stosownie do przepisu art. 15 ust. 1pkt 2b utd. istnieje obowiązek cofnięcia licencji w przypadku rażącego naruszenia warunków w niej określonych lub na podstawie art. 15 ust. 3 pkt 1 utd. istnieje możliwość cofnięcia licencji na skutek zaniechania przez przedsiębiorcę transportowego działań sprowadzających się de facto do dostosowania treści posiadanej licencji do aktualnych uwarunkowań prowadzonej na jej podstawie działalności transportowej. Niedostosowanie tej treści nie oznacza, że przedsiębiorca wykonuje transport drogowy taksówką bez licencji, tylko, że prowadząc w takiej sytuacji tę działalność narusza istotne warunki licencji (tu używa innego pojazdu niż wymieniony w licencji). Brak jest natomiast podstaw prawnych do nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji w trybie art. 92 ust. 1 ustawy w zw. z lp. 1.3. załącznika, gdyż w myśl powyższych wywodów wskazanej sankcji nie można odnieść do ustalonych w niniejszej sprawie okoliczności stanu faktycznego. Stosownie do art. 87 ust. 4 ustawy, podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca taksówki jest obowiązany mieć przy sobie i okazać na żądanie licencję. Skarżący, jak ustalono, licencję miał i okazał kontrolującym. To, że nie była ona zgodna z pojazdem, którego używał do prowadzonej działalności, mogło uzasadniać inicjowanie postępowania w przedmiocie naruszenia jej warunków skutkiem niewystąpienia z wnioskiem o zmianę treści licencji, ale nie postępowania w płaszczyźnie nałożenia kary pieniężnej za brak licencji. Reasumując, posługiwanie się pojazdem, który nie został zgłoszony do licencji, nie jest wykonywaniem transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji, tylko stanowi naruszenie istotnych jej warunków i może być w przypadku stwierdzenia naruszenia art. 14 ust. 2 u.t.d., przyczyną cofnięcia licencji. Ustalenie przez organ rażącego naruszenia warunków licencji, którą to okoliczność organ musi udowodnić, prowadzić będzie do obligatoryjnego cofnięcia licencji, przy czym trudno uznać jednorazowe opóźnienie w zgłoszeniu wniosku o zmianę licencji za takie rażące naruszenie. Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 152 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.