VII SA/Wa 375/09

WyrokWSA w Warszawie2009-06-02

Skład orzekający: Ewa Machlejd, Jarosław Stopczyński, Jolanta Zdanowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu o sprzeciwie wobec zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych (budowy ogrodzenia) może zostać utrzymana w mocy, jeśli sprzeciw został doręczony stronie po upływie 30-dniowego terminu od dnia zgłoszenia?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie prawa materialnego. Kluczowe było to, że sprzeciw wobec zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych został doręczony stronie po upływie ustawowego 30-dniowego terminu od dnia zgłoszenia. Zgodnie z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, do wykonania robót można przystąpić, jeżeli organ nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji w terminie 30 dni od doręczenia zgłoszenia. Termin ten jest terminem materialnoprawnym, a jego upływ wywołuje skutek w postaci nabycia prawa do wykonywania robót. Doręczenie decyzji jest kluczowe dla jej wejścia do obrotu prawnego.
Stan faktyczny
Skarżący A. A. zgłosił zamiar budowy ogrodzenia. Starosta zgłosił sprzeciw wobec zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych, wskazując, że część ogrodzenia od strony ulicy wymaga zgłoszenia, a część od strony działek prywatnych stanowi samowolę budowlaną. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów KPA dotyczących braku odniesienia się do argumentów strony, kierowania się "źle rozumianą solidarnością" oraz wadliwe uzasadnienie decyzji. Sąd uznał skargę za uzasadnioną z innych przyczyn niż podniesione przez skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr), , Sędzia WSA Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi A. A. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. znak [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu wobec zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego A. A. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] lipca 2008 r., znak: [...] Starosta M., działając na podstawie art. 30 ust. 6 pkt. 2, art. 81 ust. 4, art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) zwanej dalej kpa po rozpatrzeniu zgłoszenia A. A. z dnia [...] lipca 2008 r. w sprawie zamiaru rozpoczęcia budowy polegającej na wykonaniu ogrodzenia z siatki na wbetonowanych słupkach metalowych (bez podmurówki) oraz montażu bramy metalowej dwuskrzydłowej od strony działki [...] na nieruchomości znajdującej się przy ul. S. [...] (działka [...] obr. [...]) w S. zgłosił sprzeciw wobec zamiaru rozpoczęcia przedmiotowych robót. W uzasadnieniu organ I instancji podał, iż w związku z faktem, że zgłoszenie dotyczy budowy od strony sąsiednich działek prywatnych oznaczonych numerami ewidencyjnymi [...], jak również od działki [...] stanowiącej ul. K. ( w zgłoszeniu podano również wysokość ogrodzenia -1, 80 m.) przedmiotem rozpatrywania może być wyłącznie zgłoszenie zamiaru budowy ogrodzenia od strony ul. K. w S. Zgodnie bowiem z art. 30 ust. 1 pkt. 2 Prawa budowlanego zgłoszenia właściwemu organowi wymaga między innymi budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. Co do części ogrodzenia od strony działek prywatnych wszczęto postępowanie w sprawie samowolnie rozpoczętej budowy wskutek czego wydana została decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] grudnia 2007 r., Nr [...] nakazująca dokonanie całkowitej rozbiórki ogrodzenia realizowanego między działkami [...], utrzymana w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2008 r., Nr [...]. Po rozpatrzeniu odwołania A. A. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r., znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 kpa utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, powołując się w zasadzie na argumentację zawartą w decyzji organu stopnia powiatowego. Zdaniem Wojewody [...] przedmiotem rozpatrywania może być jedynie część ogrodzenia objętego zgłoszeniem, a mianowicie ta o wysokości ponad 2, 20 m od strony ul. K. (działka nr ew. [...] w S.) Ze zgromadzonego materiału wynika, że inwestor samowolnie, tzn. bez wymaganego prawem zgłoszenia rozpoczął budowę ogrodzenia na działce nr ew. [...] od strony działki [...] od ul. K., zgodnie zaś z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego zgłoszenia właściwemu organowi należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie w drodze decyzji sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. W przedmiotowej sprawie wydana została decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] grudnia 2007 r., Nr [...] nakazująca dokonanie całkowitej rozbiórki ogrodzenia utrzymana w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2008 r., Nr [...]. Wobec powyższego Wojewoda [...] zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. o informację wraz z ewentualnym potwierdzeniem protokolarnym, czy inwestor dokonał rozbiórki przedmiotowego ogrodzenia, na co PINB odpowiedział pismem z dnia 16 grudnia 2008 r. o treści iż: "A. A. nie poinformował do dnia dzisiejszego tutejszego inspektoratu o dokonaniu rozbiórki ogrodzenia realizowanego pomiędzy działkami [...] obr. [...] w S.". Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył A. A. zarzucając naruszenie: - art. 7 kpa, poprzez brak odniesienia się organów obu instancji do argumentów strony skarżącej podnoszonych na etapie postępowania administracyjnego, - art. 8 kpa, poprzez kierowanie się przy wydawaniu decyzji przez organy "źle rozumianą solidarnością", - art. 107 § 1 i § 3 kpa poprzez nie wymienienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia drugoinstancyjnego jak również brak zadowalającego dla strony uzasadnienia faktycznego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona, lecz z innych powodów niż w niej wskazane. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że Sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu i może uwzględnić skargę z powodu innych uchybień, niż podniesione przez skarżącego. W przedmiotowej sprawie kontroli Sądu została poddana decyzja Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2008 r., znak: [...], którą organ odwoławczy na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Starosty M. zgłaszającą sprzeciw wobec zamiaru budowy ogrodzenia z siatki na wbetonowanych słupkach metalowych (bez podmurówki) oraz montażu bramy metalowej dwuskrzydłowej na nieruchomości znajdującej się przy ul. S. [...] (działka [...]) w S. Podstawą prawną rozstrzygnięcia jest przepis art. 30 ust. 6 pkt. 2 w związku z art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane, które to przepisy w przedmiotowej sprawie zostały naruszone. Przepis art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego stanowi, że "do wykonania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie w drodze decyzji sprzeciwu (...)"Należy stwierdzić, iż decyzja została doręczona z uchybieniem terminu do wniesienia sprzeciwu, powinna bowiem zostać doręczona przed upływem 30 dniowego terminu, który licząc od daty zgłoszenia czyli 3 lipca 2008 r. upływał z dniem 1 sierpnia 2008 r. W rozpoznawanej sprawie skarżący w dniu 3 lipca 2007 r. dokonał zgłoszenia budowy ogrodzenia, decyzja zgłaszająca sprzeciw wydana została w dniu [...] lipca 2008 r., natomiast jej doręczenie nastąpiło w dniu 7 sierpnia 2008 r., czego dowodem jest zwrotne potwierdzenie odbioru znajdujące się w aktach administracyjnych, gdzie obok podpisu A. A. widnieje data odbioru przesyłki przez adresata. W świetle uchwały składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 października 2008 r., sygnatura II GPS 4/08, termin 30-dniowy na wniesienie sprzeciwu jest terminem do doręczenia sprzeciwu stronie. Uchwała ta co prawda dotyczyła sprzeciwu wydawanego przez Ministra Sprawiedliwości na podstawie art. 69 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1058 ze zm.), a nie sprzeciwu wnoszonego przez organy budowlane w stosunku do zamiaru wykonywania robót budowlanych, jednak charakter zgłaszanego przez Ministra Sprawiedliwości sprzeciwu odnosi podobny skutek, a termin na jego wniesienie jest również terminem materialnoprawnym bowiem upływ tego terminu wywołuje skutek materialnoprawny w postaci nabycia prawa do wykonywania zawodu adwokata. W uzasadnieniu NSA przywołał uchwałę siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 października 2007 r., sygn. akt II GPS 3/07, w której "w sposób wyraźny podkreślono, że unormowania tyczące sprzeciwu (...) muszą być interpretowane zgodnie z zamysłem tych uregulowań zmierzających do maksymalnego skrócenia okresu niepewności, a nie do przedłużania postępowania". Sąd stwierdził, że "decyzja procesowa, jako akt zewnętrzny, musi być zakomunikowana stronie. Dopóki nie zostanie zakomunikowana stronie, dopóty jest aktem niewywierającym żadnych skutków. (...)" Doręczenie lub ogłoszenie decyzji stanowi jej wprowadzenie do obrotu prawnego. Fakt, że organ administracji do chwili doręczenia stronie lub ogłoszenia decyzji nie jest nią związany oznacza, że do tego momentu sporządzona już decyzja może zostać przez ten organ zmieniona, a zatem pozbawiona jest jeszcze przymiotu stabilnego rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty. Decyzja sporządzona (a więc spełniająca wymagania formalne) ale niedoręczona nie załatwia sprawy, ponieważ nie wiąże organu ani strony. Decyzja administracyjna jest aktem zewnętrznym, zawierającym władcze rozstrzygnięcie organu administracyjnego w konkretnej sprawie. Dopiero ujawnienie tego oświadczenia na zewnątrz organu i umożliwienie zapoznania się z jego treścią kończy proces decyzyjny. Biorąc pod uwagę fakt wniesienia sprzeciwu po terminie i utrzymania wadliwej decyzji w mocy przez organ odwoławczy, z uwagi na naruszenie przepisu prawa materialnego w postaci art. 30 ust. 6 pkt. 2 w związku z art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane obie zaskarżone decyzje podlegają uchyleniu na mocy art. 145 § 1 pkt. 1 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku z mocy art. 152 w/w ustawy. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 200 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło