II SA/Kr 324/09

WyrokWSA w Krakowie2009-06-04

Skład orzekający: Małgorzata Brachel-Ziaja, Joanna Tuszyńska, Mariusz Kotulski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy usunięcie drzew poprzez obcięcie korony, które zagrażało budynkowi mieszkalnemu i linii energetycznej, może być podstawą do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej na podstawie ustawy o ochronie przyrody, mimo że drzewa te zostały posadzone na działce budowlanej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że usunięcie drzew poprzez obcięcie korony, nawet jeśli drzewa te zagrażały bezpieczeństwu, stanowi podstawę do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej, jeśli zostało dokonane bez wymaganego zezwolenia. Przepisy ustawy o ochronie przyrody, w tym art. 88 i 89, mają na celu zapewnienie zgodności z prawem i ochronę środowiska, a ograniczenia prawa własności są dopuszczalne w celu ochrony tych wartości, o ile nie naruszają istoty prawa własności. Kara pieniężna pełni funkcję prewencyjną i stanowi konsekwencję naruszenia prawa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia przez Burmistrza Gminy kary pieniężnej na A.C. za usunięcie dwóch modrzewi bez zezwolenia. A.C. tłumaczył swoje działanie zagrożeniem dla budynku mieszkalnego i linii energetycznej, a także wskazywał, że drzewa rosły na działce budowlanej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, uznając odpowiedzialność za usunięcie drzew za obiektywną. A.C. zaskarżył decyzję do WSA, zarzucając naruszenie przepisów KPA i ustawy o ochronie przyrody, a także kwestionując zgodność przepisów z Konstytucją.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja Sędziowie : NSA Joanna Tuszyńska (spr.) WSA Mariusz Kotulski Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi A.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 16 grudnia 2008 r. nr [....] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzew; skargę oddala Decyzją z dnia 6 października 2008 r. Burmistrz Gminy S., na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 i ust. 3, 4, 5 oraz art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, póz. 880) w związku z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004 r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz. U. Nr 228, póz. 2306) oraz obwieszczeniem Ministra Środowiska z dnia 16 października 2007 r. w sprawie opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2008 r. (M.P. Nr 77, póz. 828), wymierzył A.C. administracyjną karę pieniężną w wysokości : [....] zł za usunięcie 2 modrzewi o obwodzie 83 i 104 m bez wymaganego zezwolenia. Jednocześnie odroczył termin płatności kary na okres 3 lat ze względu na fakt, że stopień uszkodzenia drzew nie wyklucza zachowania ich żywotności oraz możliwości odtworzenia korony, a posiadacz podjął starania w celu zachowania żywotności tych drzew. W uzasadnieniu organ podał, że postępowanie zostało wszczęte na żądanie T.C. W wyniku przeprowadzonej wizji terenowej stwierdzono, że na działce nr : [....] w miejscowości : [....] , w kwietniu 2008 r. posiadacz nieruchomości A.C. uszkodził 2 drzewa - modrzewie. Drzewa były w wieku powyżej 5 lat i zostały uszkodzone poprzez obcięcie korony na wysokości 203 cm w przypadku drzewa o obwodzie 83 cm oraz 200 cm w przypadku drzewa o obwodzie 104 cm. A.C. tłumaczył podcięcie drzew faktem stwarzanego przez nie zagrożenia budynku mieszkalnego oraz linii energetycznej. W decyzji organ wskazał sposób obliczenia kary. Odwołanie od wyżej opisanej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wniósł A.C . Wskazał w niej, że usunięcie drzew było konieczne ze względu na fakt, iż zagrażały budynkowi mieszkalnemu oraz linii energetycznej. Podał, że stara się naprawić szkodę. W piśmie z dnia : [....] listopada 2008 r. A.C. dodatkowo podniósł, że drzewa zostały posadzone na jego nieruchomości po zakwalifikowaniu jej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele budowlane. Decyzją z dnia 16 grudnia 2008 r. (znak:.....) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. , na podstawie art 88 ust. 1 pkt 2, ust. 3, 4, 5 oraz art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody oraz § 2 rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew oraz obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 12 października 2006 r. w sprawie opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2007 r. (Dz. U. Nr 73, póz. 733) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone przez organ l instancji w sposób zadowalający. Prawidłowo ustalono wysokość nałożonej kary oraz odroczono termin jej płatności. Argumenty podniesione przez odwołującego się nie mogły zostać uwzględnione, albowiem odpowiedzialność "karna" przewidziana w art. 86 ust. 1 pkt 2 ustawy jest odpowiedzialnością zobiektywizowaną, co oznacza, że do jej ponoszenia wystarczy samo wykazanie związku przyczynowego między działaniem określonego podmiotu, a usunięciem drzew lub krzewów. Natomiast jedyną okolicznością, która zwalnia od ponoszenia kary jest uzyskanie stosownego zezwolenia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wniósł A.C. Zaskarżonej decyzji zarzucił: naruszenie art. 77 § 1 kpa poprzez nieuwzględnienie faktu, że drzewa zostały posadzone na działce, która zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest działką budowlaną jak również, że ich istnienie w dotychczasowym kształcie zagrażało bezpieczeństwu ludzi i mienia; naruszenie art. 80 kpa poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i uznanie, że skarżący usunął drzewa, podczas gdy zostały one jedynie przycięte; naruszenie art. 84 kpa poprzez nie zasięgniecie opinii biegłego na okoliczność ustalenia, czy efektem zabiegów podjętych przez skarżącego było zniszczenie drzew czy też - jak przyjął organ l instancji - ich usunięcie, jak też, czy możliwe jest odtworzenie ich żywotności i korony; naruszenie art. 86 ust. 1 pkt 4 i 7 ustawy o ochronie przyrody, poprzez ich niezastosowanie, a to z uwagi na fakt, że przedmiotowe drzewa zagrażały bezpieczeństwu ludzi i mienia. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu l instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że w decyzja organu l instancji jest sprzeczna sama w sobie, albowiem w jej sentencji jest mowa o usunięciu drzew, natomiast w jej uzasadnieniu organ używa już pojęcia "uszkodzenia" drzew poprzez ich podcięcie. Ustalenia faktyczne przedstawione w uzasadnieniu wykluczają możliwość zastosowania w stosunku do skarżącego art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy. Organ II instancji nie odniósł się w ogóle do zarzutu posadowienia drzew na działce zakwalifikowanej jako budowlana oraz wskazywane okoliczności, że ich przycięcie było konieczne ze względów bezpieczeństwa. W ocenie skarżącego w sprawie winien znaleźć zastosowanie art. 86 ust. 1 pkt 4 i 7 ustawy o ochronie przyrody. Skarżący wniósł o wystąpienie przez sąd do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym dotyczącym zgodności art. 88 i 89 ustawy z konstytucją. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, póz. 1269) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 ustawy). Rozważania rozpocząć należy od przytoczenia przepisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z przepisem art.2 oraz art. 21 ust.1 Konstytucji, Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej oraz chroni własność i prawo dziedziczenia. W rozdziale II Konstytucji, zatytułowanym "Wolności, prawa i obowiązki człowieka i obywatela", w art.31 ust.3 statuowano ogólną zasadę, że ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Uzupełnieniem tej normy jest przepis art.64 ust.3 Konstytucji stanowiący, że własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. Ograniczenia mogą być ustanowione tylko w ustawie oraz tylko wtedy gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla ochrony wskazanych wartości (bezpieczeństwo państwa lub porządek publiczny, ochrona środowiska, zdrowia i moralności publicznej, wolności i praw innych osób), przy czym nie mogą naruszać istoty danej wolności lub prawa. Jak zwrócił uwagę Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 10 lipca 2008 r.(P 15/08) "wymóg "konieczności w demokratycznym państwie" oznacza nakaz zachowania zasady proporcjonalności. Z zasady tej wynika nakaz : 1) stosowania środków, które umożliwiają skuteczną realizację zamierzonych celów; 2) stosowania środków niezbędnych, tzn. środków najmniej uciążliwych dla jednostki; 3) zachowania odpowiedniej proporcji między korzyścią, którą przynoszą zastosowane środki, a ciężarem nałożonym na jednostkę." Analizując przepis art.64 ust.3 Konstytucji Trybunał podkreślał wielokrotnie, iż ochrona własności nie ma charakteru absolutnego, albowiem samo prawo własności nie może być traktowane jako ius infinitum (zob. orzeczenie z 28 maja 1991 r., K. 1/91, OTK w 1991 r., póz. 4 oraz orzeczenie z 31 stycznia 1996 r., K. 9/95, OTK ZU Nr 1/1996, póz. 2). Tak więc przepis art.31 ust.3 Konstytucji stanowi jednoznaczną i wyraźną konstytucyjną podstawę dla wprowadzania ograniczeń prawa własności, w tym - co jest istotne dla rozpatrywanej sprawy - ograniczeń koniecznych dla ochrony środowiska. Konstytucja do problematyki ochrony środowiska nawiązuje kilkakrotnie. W art.5 , zamieszczonym w rozdziale l Konstytucji "Rzeczpospolita", postanawia, że Rzeczpospolita Polska zapewnia ochronę środowiska, kierując się zasadą zrównoważonego rozwoju. W art.74 Konstytucji stwierdzono, że ochrona środowiska jest obowiązkiem władz publicznych. Z uwagi na wagę tej problematyki ochronę środowiska Konstytucja traktuje także w kategorii obowiązku obywatelskiego. Zgodnie z art.86 Konstytucji każdy jest obowiązany do dbałości o stan środowiska i ponosi odpowiedzialność za spowodowane przez siebie jego pogorszenie. Zasady tej odpowiedzialności określa ustawa. Wobec powyższego, ograniczeń w korzystaniu z prawa własności poszukiwać należy w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U.08.25.150 j.t.). W myśl art.81 cytowanej ustawy ochrona zasobów środowiska realizowana jest na podstawie ustawy oraz przepisów szczególnych. Szczegółowe zasady ochrony drzew, krzewów i zieleni - określają przepisy ustawy o ochronie przyrody. Stosownie do przepisu art.127 ust.1 pkt 6) ustawy o ochronie środowiska ochrona roślin polega m.in. na ograniczaniu możliwości wycinania drzew i krzewów oraz likwidacji terenów zieleni. W przepisach ustawy o ochronie środowiska przewidziano również możliwość pobierania opłat i kar za usuwanie drzew i krzewów (art.402 ust.5). Z kolei w przepisach ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2004 r., Nr 92, poz.880 z późn.zm.) w rozdziale pierwszym ustawy "Przepisy ogólne" w art.2 przewidziano, że ochrona przyrody polega na zachowaniu, zrównoważonym użytkowaniu oraz odnawianiu zasobów, tworów i składników przyrody, w tym zieleni w miastach i wsiach oraz zadrzewień. Stosownie do słowniczka ustawowego "tereny zieleni" to tereny wraz z infrastrukturą techniczną i budynkami funkcjonalnie z nimi związanymi, pokryte roślinnością, znajdujące się w granicach wsi o zwartej zabudowie lub miast, pełniące funkcje estetyczne, rekreacyjne, zdrowotne lub osłonowe, a w szczególności parki, zieleńce, promenady, bulwary, ogrody botaniczne, zoologiczne, jordanowskie i zabytkowe oraz cmentarze, a także zieleń towarzyszącą ulicom, placom, zabytkowym fortyfikacjom, budynkom, składowiskom, lotniskom oraz obiektom kolejowym i przemysłowym (art.5 pkt 21), a przez "zadrzewienie" rozumie się drzewa i krzewy w granicach pasa drogowego, pojedyncze drzewa lub krzewy albo ich skupiska niebędące lasem w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2000 r. Nr 56, póz. 679, z późn. zm.), wraz z terenem, na którym występują, i pozostałymi składnikami szaty roślinnej tego terenu, spełniające cele ochronne, produkcyjne lub społeczno-kulturowe (art.5 pkt 27). W rozdziale czwartym ustawy zatytułowanym "Ochrona terenów zieleni i zadrzewień" zamieszczony został podstawowy, w aspekcie ustawowego ograniczenia w korzystaniu z prawa własności, przepis art.83. Wprowadza on zasadę, że usunięcie drzew lub krzewów z terenu" nieruchomości może nastąpić wyłącznie po uzyskaniu zezwolenia. Wydanie zezwolenia może być uzależnione od przesadzenia drzew lub krzewów w miejsce wskazane przez wydającego zezwolenie albo zastąpienia ich innymi drzewami lub krzewami. W zezwoleniu takim ustala się również wysokość opłaty za usunięcie drzew lub krzewów. W tym samym rozdziale znajdują się, będące podstawą prawną decyzji, przepisy art.88 ust.1 pkt 2 i art.89 ust.1 i 3 ustawy o ochronie przyrody. Pierwszy z nich stanowi, że administracyjną karę pieniężną wymierza się za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia. Drugi, że karę tę ustala się w wysokości trzykrotnej opłaty za usunięcie drzew lub krzewów ustalonej na podstawie stawek, o których mowa w art. 85 ust. 4 -6. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela pogląd Wojciecha Jakimowicza, że "w prawie administracyjnym wykładnia językowa nie powinna prowadzić do rezultatów, które byłyby sprzeczne nie tylko z efektami wykładni systemowej, ale również z efektami wykładni celowościowej. Upatrywanie w metodzie wykładni celowościowej znaczenia tylko w sytuacji, gdy wykładnia językowa nie prowadzi do jednoznacznych rezultatów, jest w prawie administracyjnym niewystarczające. Ranga kryterium celu publicznego w prawie administracyjnym nie pozwala absolutyzować znaczenia wykładni językowej" ("Wykładnia w prawie administracyjnym" Zakamycze 2006). Prowadzi to do wniosku, że w działaniach organów administracji szczególną rolę powinna odgrywać wykładnia systemowa, a wykładnia językowa winna być dokonywana z dużą ostrożnością. Metoda wykładni systemowej opiera się na założeniu, że prawo powinno być spójną, niesprzeczną wewnętrznie całością i że pojedyncze przepisy nie powinny naruszać tego całościowego porządku. Zgodnie z nią analiza danego przepisu powinna obejmować również jego związek z innymi 6 przepisami danej ustawy. Nadto, wykładnia danego przepisu powinna być dokonywana na podstawie całokształtu obowiązujących przepisów dotyczących określonej sprawy, a nie na podstawie jednego przepisu w oderwaniu od innych. Organy administracji, przy rozstrzyganiu indywidualnej sprawy administracyjnej, zawsze winny mieć na względzie to, by poprzestanie na wykładni językowej przepisu nie doprowadziło do absurdu. Przy wykładni przepisów będących podstawą prawną zaskarżonej decyzji pomocne również będą wyjaśnienia, jakich udzielił Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 23 października 2007r sygn. akt P 28/07. Wskazał on, że horyzontalna niespójność przepisów nie jest przedmiotem oceny Trybunału. Przy kontroli ustaw Trybunał rozstrzyga jedynie kwestię ich zgodności z normami konstytucyjnymi, a nie rozstrzyga kwestii konfliktów "poziomych" pomiędzy normami o tej samej randze. To pozostawione jest sądom stosującym ustawy przy rozstrzyganiu konkretnych spraw (tak w wyroku z 24 maja 1999 r., sygn. P 10/98, OTK ZU nr 4/1999, póz. 77). Dlatego też wykładnia przepisów art.88 i 89 ustawy o ochronie przyrody dokonana w zestawieniu z innymi przepisami zamieszczonymi w rozdziale 4 ustawy pozwala na przyjęcie tezy, że dotyczą one również usunięcia drzew z terenu, który nie może być zaliczony ani do terenów zieleni, ani do terenu zadrzewień. Jak wynika z art.83 ust.1 ustawy usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić tylko po uzyskaniu zezwolenia. Jeżeli według ustępu 4 tego przepisu, wniosek o wydanie zezwolenia powinien zawierać imię i nazwisko posiadacza i właściciela nieruchomości, to zakaz usuwania drzew nie może nie dotyczyć nieruchomości będących własnością prywatną. Nadto, skoro w art.85 ust.6 ustawy przewidziano podwyższoną o 100 % opłatę za usunięcie drzew lub krzewów z terenu uzdrowisk, obszaru ochrony uzdrowiskowej, terenu nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków oraz terenów zieleni, to oznacza, że opłaty w wysokości podstawowej należne są za usuwanie drzew z innych terenów, w tym prywatnych. Ponadto nawet literalna wykładnia przepisu art.88 ust.1 ustawy wskazuje, że określenie "usuwanie drzew lub krzewów" nie zostało ograniczone do usuwania ich z terenów zieleni lub zadrzewień. Jak wyżej wskazano, również postulat ochrony drzew i krzewów zawarty w art.127 ust.1 pkt 6) ustawy o ochronie środowiska dotyczy wszystkich nieruchomości. 7 Z cytowanych przepisów jednoznacznie wynika, że pierwszoplanowym celem unormowania przewidzianego w art. 89 ust.1 ustawy Prawo ochrony jest zapewnienie w sferze stosunków podlegających przepisom tej ustawy stanu zgodności z prawem, zaś ograniczenie praw majątkowych jest konsekwencją działań z tym prawem niezgodnych. Można więc postawić tezę, że skoro Konstytucja nakazuje władzom publicznym zapewnić ochronę środowiska a jednocześnie nakłada na obywateli obowiązek przestrzegania prawa Rzeczypospolitej Polskiej (art.83) oraz dbałości o stan środowiska, to w granicach zakreślonych przez konstytucję ustawodawcy przysługuje swoboda określenia sankcji związanych z niedopełnieniem tego obowiązku. Sankcja przewidziana w art. 89 ust.1 ustawy Prawo o ochronie przyrody służy zapobieganiu sytuacjom łamania prawa i dlatego stanowi normę o charakterze prewencyjnym. Jednocześnie, jak wynika z art.402 ust.5 ustawy Prawo ochrony środowiska wpływy z tytułu opłat i kar za usuwanie drzew i krzewów stanowią przychód gminnego funduszu ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Środki funduszu przeznacza się na finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej w celu realizacji zasady zrównoważonego rozwoju i polityki ekologicznej państwa (art.405 ustawy). To wszystko prowadzi do wniosku, że unormowanie przewidziane w przepisie art.89 ust.1 ustawy o ochronie przyrody nie prowadzi do naruszenia istoty prawa własności. Obowiązek uiszczenia administracyjnej kary pieniężnej jest bowiem konsekwencją uprzedniego sprzecznego z prawem zachowania obywatela. Kara pieniężna musi być wyższa od opłat za zezwolenie, aby nie opłacało się ponosić ryzyka nieprzestrzegania prawa. Wydaje się, że wprowadzając instytucję administracyjnej kary pieniężnej ustawodawca nie przekroczył ram wyznaczonych treścią art. 31 ust. 3 Konstytucji, w szczególności zaś postulatu adekwatności. Dlatego też Sąd nie podzielił wątpliwości skarżącego co do zgodności z Konstytucją wskazanych przepisów ustawy o ochronie przyrody. Jak już wcześniej podniesiono, wysokość administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew powiązana została z wysokością opłaty za ich usunięcie zgodne z prawem. W przepisie art.85 ust.1 ustawy przewidziano, że opłatę za usunięcie drzew ustala się na podstawie stawki zależnej od obwodu pnia oraz rodzaju i gatunku drzewa, 8 przy czym przepisem rangi ustawowej (art.85 ust.2) ustalono stawki maksymalne tych opłat. Przepisem art.85 ust.4 ustawy minister właściwy do spraw środowiska został upoważniony do określenia, w drodze rozporządzenia, stawki dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew oraz współczynników różnicujących stawki w zależności od obwodu pnia drzewa. W wykonaniu tej delegacji Minister Środowiska w dniu 13 października 2004 r. wydał rozporządzenie w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz.U. z 2004 r. , Nr 228, poz.2306 z późn.zm.), zmienione przez obwieszczenie z dnia 16 października 2007 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2008 (M.P.07.77.828) z dniem 1 stycznia 2008 r. Stosownie do treści art.88 ust.1 pk oraz ust.3, 4 i 5 , będącego podstawą prawną decyzji, organ wymierza administracyjną karę pieniężną za usuwanie drzew bez wymaganego zezwolenia (ust.1). Termin płatności kar wymierzonych na podstawie ust. 1 odracza się na okres 3 lat, jeżeli stopień uszkodzenia drzew nie wyklucza zachowania ich żywotności oraz możliwości odtworzenia korony drzewa i jeżeli posiadacz nieruchomości podjął działania w celu zachowania żywotności tych drzew lub krzewów. Kara jest umarzana po upływie 3 lat od dnia wydania decyzji o odroczeniu kary i po stwierdzeniu zachowania żywotności drzewa albo odtworzeniu korony drzewa. W razie stwierdzenia braku żywotności drzewa albo nieodtworzenia korony drzewa karę uiszcza się w pełnej wysokości, chyba że drzewa nie zachowały żywotności z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości. Wobec powyższego , zgodnie z zasadami wykładni przedstawionymi wyżej, pod pojęciem "usunięcia" drzewa rozumie się również jego uszkodzenie, które może zmierzać do usunięcia drzewa. Usunięciem drzewa w rozumieniu tego przepisu jest również pozbawienie go korony. Stawki dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew oraz współczynniki różnicujące stawki w zależności od obwodu pnia określone zostały w załączniku do rozporządzenia. Według tego załącznika dla modrzewia stawkę za 1 cm obwodu pnia mierzonego na wysokości 130 cm ustalono na 31,97 zł, a współczynnik różnicujący stawkę w przypadku ustalonego obwodu pnia (83 cm i 104 cm) odpowiednio na 2,37 i 3,70. W związku z treścią zarzutów podnoszonych w odwołaniu podkreślić należy, ze unormowania zawarte w art.86 ust.1 pkt 1-13 ustawy o ochronie przyrody nie określają okoliczności, w których zezwolenie nie jest wymagane, a normują sytuacje, w których nie pobiera się opłaty za usunięcie drzew lub krzewów w związku z uzyskaniem zezwolenia, o którym mowa w art.88 ust.1 pkt 2 ustawy. Wynika to wprost z przepisów art.84 ust. 1-3 ustawy o ochronie przyrody. Tak więc przepis art.86 ust.1 pkt 6 ustawy, według którego nie pobiera się opłat za usunięcie drzew, które posadzono lub wyrosły na nieruchomości po zakwalifikowaniu jej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele budowlane nie zwalnia od obowiązku uzyskania zezwolenia na usunięcie takich drzew. Dotyczy on opłaty, ustalanej w postępowaniu o zezwolenie na usunięcie drzewa a nie kary pieniężnej, wymierzanej za usunięcie drzewa bez zezwolenia. Z przepisu tego nie wynika, że usuwanie takich drzew bez zezwolenia nie jest deliktem administracyjnym i nie podlega pieniężnej karze administracyjnej. Tak więc, zgodnie z przepisami ustawy, gdyby skarżący uzyskał zezwolenie na usunięcie drzew, to w myśl art.86 ust.1 pkt 6 nie zostałaby od niego pobrana opłata. W razie usunięcia drzew bez zezwolenia w okolicznościach wskazanych w tym przepisie organ zobowiązany jest do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej. Za taką wykładnią przepisów art.86 ust.1 ustawy, a co za tym idzie za brakiem przeszkód do zastosowania art.88 ust.1 pkt 2 ustawy i wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej w przypadkach określonych w art.86 ust.1 ustawy, opowiada się orzecznictwo i piśmiennictwo (wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2008 r., sygn. akt II OSK 1970/06, niepubl., wyrok NSA z dnia 12 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 2034/06, niepubl.). Z urzędu należy jeszcze stwierdzić, że sposób wyliczenia nałożonej kary jest zgodny z przepisem art.89 ust.3 i art.85 ust.3 ustawy oraz rozporządzeniem wykonawczym. Wobec powyższego, na podstawie art.151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. 10

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło