I SA/Wa 279/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie: WSA Monika Nowicka WSA Maria Tarnowska (spr.) Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi [...] Spółka z o. o. – K. Spółka komandytowa z siedzibą w W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. po rozpatrzeniu odwołania L. M. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] odmawiającej wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. nr [...] uchylającą w całości decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] stycznia 2002 r. nr [...] umarzającą postępowanie w sprawie zwrotu na rzecz L. M. nieruchomości położonej w K. przy ul. [...], oznaczonej w dacie wywłaszczenia jako działka nr [...] o pow. [...] m² i orzekającej o odmowie zwrotu przedmiotowej nieruchomości byłej właścicielce - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji Minister Infrastruktury podał, że Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] stycznia 2002 r. po rozpatrzeniu wniosku L. M. orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu na rzecz L. M. nieruchomości położonej w K. przy ul. [...], oznaczonej w dacie wywłaszczenia jako działka nr [...] o pow. [...] m², a Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r. uchylił w całości ww. decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] stycznia 2002 r. i orzekł o odmowie zwrotu przedmiotowej nieruchomości na rzecz L. M. Skarga L. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. została odrzucona prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 października 2005 r. sygn. akt II SA/Kr 2046/02. Z ustaleń organu wynika, że wnioskiem z dnia 6 maja 2008 r. L. M. wystąpiła o wznowienie postępowania w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 kwietnia 2008 r. sygn. akt K 6/05 stwierdzającym niezgodność z prawem przepisów art. 136 ust. 6, art. 137 ust. 2 i 229a ustawy o gospodarce nieruchomościami, uniemożliwiających zwrot wywłaszczonych nieruchomości. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., wskazując, iż "(...) w niniejszej sprawie powyżej opisany wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie ma zastosowania. W związku z powyższym brak jest podstaw do wznowienia przez Wojewodę [...] postępowania w sprawie zwrotu wywłaszczonej aktem notarialnym z dnia 19 sierpnia 1997 r. nieruchomości (...)". Minister Infrastruktury stwierdził, że w niniejszej sprawie odmowa wznowienia nastąpiła z przyczyn merytorycznych, a nie formalnych. Organ wojewódzki dokonał oceny przyczyn wznowienia przed wydaniem postanowienia o jego wznowieniu. Jednocześnie organ wskazał, że z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że wniosek o wznowienie postępowania oparty jest o ustawowe przesłanki wznowienia, oraz, że został wniesiony przez stronę z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 145 a § 2 kpa, co oznacza, iż brak było podstaw do odmowy wznowienia postępowania. Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością K. spółka komandytowa z siedzibą w W.; zarzucając naruszenie przepisów postępowania poprzez błędną wykładnię przepisu art. 149 § 3 kpa polegającą na przyjęciu, że w świetle cytowanego przepisu nie można odmówić wznowienia postępowania w sytuacji, gdy brak jest podstaw do wznowienia postępowania oraz błędną wykładnię art. 149 § 2 kpa, polegającą na przyjęciu, że ustalenie, czy istnieją podstawy wznowienia postępowania administracyjnego może nastąpić wyłącznie w toku postępowania wznowieniowego - wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanie w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. 2. Skarga nie jest zasadna, dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd podziela stanowisko organu wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a stan faktyczny ustalony przez Ministra Infrastruktury nie budzi wątpliwości. 3. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. odmawiającą wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. uchylającą w całości decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] stycznia 2002 r. umarzającą postępowanie w sprawie zwrotu na rzecz L. M. nieruchomości położonej w K. przy ul. [...], i orzekającej o odmowie zwrotu przedmiotowej nieruchomości byłej właścicielce. 4. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową, która umożliwia ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ta decyzja zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadą, o której mowa w art. 145 § 1 kpa i art. 145a kpa. Przedmiotem postępowania nadzwyczajnego, jakim jest wznowienie postępowania, jest przeprowadzenie kontroli prawidłowości decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Zgodnie z art. 145a kpa, można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja (§ 1); w sytuacji określonej w § 1 skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (§ 2). Przepisy kpa, w przeciwieństwie do postępowania zwykłego oraz pozostałych trybów nadzwyczajnych, określają formę wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania, bowiem stosownie do art. 149 § kpa, wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia (§ 1); postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (§ 2); odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze decyzji (§ 3). A zatem postanowienie o wszczęciu postępowania w sprawie wznowienia postępowania wymaga formy pisemnej, a art. 61 § 4 kpa nakłada na organ obowiązek zawiadomienia wszystkich stron w wszczęciu postępowania z urzędu lub na żądanie jednej ze stron. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 26 maja 1989 r. IV SA 339/89 (ONSA 1989, Nr 1, poz. 50) stwierdził, że "Postępowanie zmierzające do wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej może być prowadzone tylko po wydaniu przez organ i doręczeniu wszystkim stronom wymaganego postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 kpa) bądź też zawiadomienia (art. 61 § 4, art. 186 kpa)." Postanowienie o wszczęciu postępowania jest zatem tylko aktem procesowym, nie przesądzającym o bycie prawnym decyzji ostatecznej (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 1987 r. I SA 1326/86 (ONSA 1987, nr 2, poz. 80). Zgodnie z art. 151 § 1 kpa, organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150 kpa (organ właściwy), po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 (co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy) wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, albo 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. 5. Prawidłowo zatem Minister Infrastruktury uznał, że w niniejszej sprawie odmowa wznowienia postępowania nastąpiła z przyczyn merytorycznych, a nie formalnych, bowiem Wojewoda [...] dokonał oceny przyczyn wznowienia przed wydaniem postanowienia o jego wznowieniu. Równocześnie, jak wskazał Minister Infrastruktury, i jak wynika z akt sprawy, wniosek L. M. o wznowienie postępowania oparty został o ustawowe przesłanki wznowienia, oraz, został wniesiony przez stronę z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 145 a § 2 kpa, co oznacza, iż brak było podstaw do odmowy wznowienia postępowania. 6. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. ----------------------- 4