I SA/Lu 182/09
WyrokWSA w Lublinie2009-06-24
Skład orzekający: Irena Szarewicz-Iwaniuk, Małgorzata Fita, Wojciech Kręcisz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ celny może w postępowaniu podatkowym zmieniać wartość celną towaru ustaloną w postępowaniu celnym? Czy stawka akcyzy stosowana do importowanych samochodów używanych, które nie były wcześniej rejestrowane w Polsce, jest zgodna z zasadą niedyskryminacji i prawem UE?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe nie mogą w postępowaniu podatkowym zmieniać wartości celnej towaru ustalonej w postępowaniu celnym, gdyż jest to kwestia podlegająca przepisom prawa celnego. Jednakże, sąd uznał, że stawka akcyzy stosowana do importowanych samochodów używanych, które nie były wcześniej rejestrowane w Polsce, narusza zasadę niedyskryminacji wynikającą z Konstytucji RP i prawa UE, ponieważ nie uwzględnia faktycznej amortyzacji pojazdu w taki sam sposób, jak w przypadku samochodów już zarejestrowanych w Polsce. W związku z tym, sąd odmówił zastosowania przepisu ustalającego tę stawkę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła importu samochodu osobowego marki Opel Corsa ze Szwajcarii. Organ celny, po otrzymaniu informacji o istnieniu drugiej faktury sprzedaży opiewającej na wyższą kwotę, zmienił wartość celną pojazdu i określił należne podatki akcyzowy i VAT. Podatnik kwestionował ustalenie wartości celnej, argumentując, że druga faktura nie dotyczy spornego samochodu i że organ celny nie wykazał jej wiarygodności. Podatnik zarzucił również zastosowanie nielegalnej stawki podatku akcyzowego. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej, orzekł, że decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Sędziowie WSA Małgorzata Fita, WSA Wojciech Kręcisz (sprawozdawca), Protokolant Referent stażysta Julita Urbaś, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego i podatku od towarów i usług z tytułu importu samochodu I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz M. M. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania M. M. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego Nr [...[ z dnia [...], dotyczącej określenia kwoty podatku akcyzowego oraz kwoty podatku od towarów i usług w związku z importem samochodu osobowego marki Opel Corsa, wg zgłoszenia celnego SAD Nr [...] z dnia 5 lutego 2006 r. – utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Celnej wskazywał, że w dniu 5 lutego 2006 r. według dokumentu SAD Nr [...] M. M. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu sprowadzony ze Szwajcarii samochód osobowy marki Opel Corsa, rok produkcji 2000, numer nadwozia [...]. Do zgłoszenia celnego dołączył m.in. fakturę z dnia 1 lutego 2006r. określającą wartość przedmiotowego pojazdu na kwotę 100 CHF.
Zgłoszenie celne zostało przez organ celny przyjęte jako odpowiadające wymogom formalnym, zgodnie z art. 62 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19.10.1992 ze zmianami; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne rozdział 2 tom 4, str. 307). W związku jednak z wątpliwościami co do rzetelności wartości podanej na w/w fakturze, Dyrektor Izby Celnej za pośrednictwem Ministerstwa Finansów, przesłał przedmiotową fakturę zakupu do weryfikacji przez władze celne Szwajcarii.
Po otrzymaniu wyników weryfikacji, które wykazały istnienie drugiej faktury dotyczącej przedmiotowej transakcji opiewającej na kwotę 1000 CHF, z uzasadnieniem, że firma A wystawiała często na prośbę klientów polskich dwie faktury sprzedaży pojazdu, jedna na nadwozie, a drugą na części składowe do tego pojazdu - organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...], Nr [...], zmienił nieprawidłowe dane zawarte w w/w zgłoszeniu i określił wartość celną sprowadzonego towaru na kwotę 2.796 zł.
W związku z tym, że zmiana wartości celnej, spowodowała konieczność zmiany podstawy opodatkowania podatkiem akcyzowym oraz podatkiem od towarów i usług, po przeprowadzeniu postępowania w tym przedmiocie, decyzją z dnia [...] określił kwoty podatku akcyzowego oraz kwoty podatku od towarów i usług w związku z importem samochodu osobowego marki Opel Corsa, wg w/w zgłoszenia celnego z dnia 5 lutego 2006 r.
Od przedmiotowej decyzji M. M.odwołał się wnosząc o pozostawienie wartości celnej na dotychczasowym poziomie. Wyjaśnił, że weryfikacja dodatkowych faktur zakupu z firmy A nie jest tożsama z potwierdzeniem ich związku z fakturą zakupu spornego samochodu. Potwierdza jedynie oryginalność dokumentu zakupu otrzymanego od tego podmiotu przez firmę B (firmę podatnika) i nie wynika z niej, że dodatkowa faktura wystawiona samowolnie przez sprzedawcę A dotyczy części do otrzymanej przez firmę faktury.
Podatnik wezwany przez Dyrektora Izby Celnej, po przekazaniu mu odwołania wraz z aktami sprawy, do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego w odpowiedzi w piśmie z dnia [...] podtrzymał zarzuty zawarte w odwołaniu i dodatkowo podniósł, że organ celny w niniejszej sprawie zastosował nielegalną stawkę podatku akcyzowego - obecnie nie obowiązującą.
Rozpatrując sprawę i odnosząc się do zarzutów odwołania Dyrektor Izby Celnej odwołując się do definicji obowiązku podatkowego i zobowiązania podatkowego argumentował, że zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz.U. z 2004 r., Nr 29, poz. 257 ze zm.) w imporcie wyrobów akcyzowych obowiązek podatkowy powstaje z dniem powstania długu celnego w rozumieniu przepisów prawa celnego. Podatnicy dokonujący importu wyrobów akcyzowych są obowiązani do obliczenia i wykazania kwoty akcyzy w zgłoszeniu celnym, z uwzględnieniem obowiązujących stawek (art. 20 ust. 1 ustawy). Natomiast zgodnie z art. 19 ust. 7 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2004 r., Nr 54, poz. 535 ze zm.), obowiązek podatkowy w imporcie towarów powstaje z chwilą powstania długu celnego, z zastrzeżeniem ust. 8 i 9.
Odwołując się do treści art. 33 ust. 1 i 2 ustawy VAT oraz art. 20 ust. 2 ustawy akcyzowej organ odwoławczy wywodził, że obowiązkiem importera jest obliczenie i wykazanie w zgłoszeniu celnym kwoty podatku, z uwzględnieniem obowiązujących stawek, że zgłoszenie celne do procedury celnej jest formą deklaracji podatkowej, w której strona deklaruje kwotę podatku we właściwej wysokości i jeżeli organ celny stwierdzi, że w zgłoszeniu celnym kwota podatku została wykazana nieprawidłowo, to wydaje decyzję określającą podatek w prawidłowej wysokości.
Podnosił, że deklaracje podatkowe są prawną konsekwencją zastosowania w danym podatku metody jego samoobliczenia przez podatnika i mają na celu ułatwienie kontroli prawidłowości płacenia podatku i w świetle przepisów podatkowych nie jest istotne czy powstanie zaległości podatkowej było przez stronę zawinione czy też było wynikiem błędu organu celnego.
Dyrektor Izby Celnej argumentował, że zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 4 ustawy akcyzowej, podstawą opodatkowania w imporcie towarów w przypadku wyrażenia stawki akcyzy w procencie podstawy opodatkowania jest wartość celna wyrobów akcyzowych powiększona o należne cło, z uwzględnieniem ust. 6-9. Podstawa opodatkowania w imporcie wyrobów akcyzowych obejmuje również prowizję oraz koszty opakowania, transportu ubezpieczenia, jeżeli nie zostały do niej włączone, a już poniesione do pierwszego miejsca przeznaczenia na terytorium kraju (art. 10 ust. 8 ustawy).
Organ odwoławczy podnosił, że zgodnie z art. 75 ust 1 ustawy o podatku akcyzowym, stawka akcyzy na wyroby akcyzowe niezharmonizowane wynosi 65% podstawy określonej w art. 10, z wyjątkiem stawki na energię elektryczną, jednakże na podstawie delegacji ustawowej zawartej w tym przepisie Minister Finansów w dniu 22 kwietnia 2004 r. wydał rozporządzenie w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego.
Zgodnie natomiast z art. 29 ust. 13 ustawy VAT, podstawą opodatkowania podatkiem od towarów i usług w imporcie jest wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy. Podstawa opodatkowania, o której mowa w ust. 13 obejmuje, o ile elementy takie nie zostały do niej włączone: prowizję, opakowania, transport i koszty ubezpieczenia, które zostały już poniesione albo będą poniesione do pierwszego miejsca przeznaczenia w kraju (art. 29 ust. 15 ustawy o VAT). Na podstawie art. 41 ust. 1 tej ustawy - stawka podatku od towarów i usług na towar objęty kodem Taric B703 22 90 00 będący przedmiotem importu wynosi 22%.
W świetle powyższego argumentował, że decyzja Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...], określająca zobowiązanie w podatku akcyzowym i w podatku od towarów i usług została wydana na podstawie stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu celnym zakończonym określeniem wartości celnej importowanego pojazdu. Wartość celna sprowadzonego pojazdu została ostatecznie określona w wysokości 2.796,00 zł i ma charakter wiążący dla dalszych pochodnych postępowaniu również w postępowaniu w sprawie niniejszej.
Podkreślał również, że wartość celna importowanego towaru nie jest kategorią podatkową lecz celną. Podlega bowiem weryfikacji i ewentualnemu określeniu na podstawie przepisów prawa celnego, tym samym wszelkie zastrzeżenia dotyczące wartości celnej towarów kwestionować można we właściwym trybie, wynikającym z tych przepisów. Tym samym dopóki ostateczną decyzją właściwego organu w przedmiocie ustalenia wartości celnej towaru nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego, to wiąże inne organy orzekające w sprawach pochodnych (wyroki NSA z dnia 4 grudnia 2007 r., sygn. akt I FSK 1005/07 i z dnia 23 października 2008 r., sygn. akt I FSK 1314/07).
W tym kontekście Dyrektor Izby Celnej argumentował, że podnoszone przez podatnika zarzuty dotyczące weryfikacji dodatkowych faktur zakupu z firmy A są bezpodstawne, gdyż dotyczą ustalenia wartości celnej importowanego towaru, która została juz określona w postępowaniu celnym i nie podlega weryfikacji w prowadzonym postępowaniu podatkowym.
Odnosząc się do zarzutu zastosowania w niniejszej sprawie nielegalnej stawki podatku akcyzowego - obecnie nie obowiązującej, Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, iż w niniejszej sprawie przedmiotem opodatkowania jest import, jako że używany samochód osobowy został przez skarżącego przywieziony ze Szwajcarii, czyli terytorium państwa trzeciego, oznaczającego terytorium innego państwa niż terytorium kraju i terytorium państwa członkowskiego. Natomiast w imporcie wyrobów akcyzowych, obowiązek podatkowy powstaje z dniem powstania długu celnego w rozumieniu przepisów prawa celnego. Na podstawie art. 201 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) NR 2913/92, z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, dług celny powstaje w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego. Zgłoszenie celne miało miejsce w dniu 5 lutego 2006 r. Skoro wiec w tej dacie powstał obowiązek podatkowy w akcyzie, to należało zastosować stawkę podatku wynikającą z przepisów w tej dacie obowiązujących, a więc wg rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego. W związku z tym, w kontekście treść § 7 ust. 2 i 3 tego rozporządzenia podnosił, iż prawidłowo zastosowano w sprawie stawkę w wysokości 63,1 %.
W skardze na ostateczną decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...], Nr [...] M. M. zarzucał, że analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, iż została ona wydana z naruszeniem art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 191 i 194 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa w związku z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 ze zm.) w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co powinno prowadzić do jej uchylenia.
Zarzucał, że Naczelnik Urzędu Celnego odmówił uchylenia postanowienia ostatecznego Nr [...] z dnia [...] w przedmiocie podwyższenia wartości celnej sprowadzonego przez skarżącego samochodu, pomimo zaistnienia ku temu przesłanek
Argumentował, że wartość towaru na dodatkowej fakturze przesłanej przez władze celne Szwajcarii, wobec załączenia przez firmę skarżącego do zgłoszenia celnego oryginału faktury, budzi poważną wątpliwość i nie odpowiada stanowi faktycznemu.
Wywodził, iż Naczelnik Urzędu Celnego błędnie przyjął za władzami celnymi Szwajcarii kwotę podaną przez sprzedawcę w deklaracji podatkowej jako dodatkową faktyczną kwotę sprzedaży podwyższającą wartość celną. Wyjaśniał, że jeżeli kontrahent zachował się w sposób zgodny z ustawami podatkowymi, to nie można obciążać skutkami działań lub zaniechań innych osób, na które strona nie miała wpływu.
Podnosząc, że w niniejszej sprawie wartość importowanego pojazdu ustalono na podstawie ujawnionej w trakcie kontroli drugiej faktury, potraktowanej jako dokument urzędowy zarzucił naruszenie przez organ art. 30 i art. 31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego (W.K.C.) podnosząc, że w wydanej decyzji nie ustalono faktycznej wartości towaru przewożonego przez granicę i zadeklarowanego w zgłoszeniu celnym. Wskazał, że jeżeli prawidłowe było określenie wartości w dokumentach przedstawionych do odprawy celnej, to nie mogło dojść do narażenia Skarbu Państwa na uszczuplenie akcyzy i podatku VAT. Powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie sygn. akt K 24/03. Za chybione uznał stanowisko organu odwoławczego, że faktura opiewająca na 100 CHF zawiera fikcyjną cenę zakupu, gdyż dopiero faktura ujawniona w trakcie kontroli dokonanej przez szwajcarskie władze celne u eksportera i potwierdzona przez te władze stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 194 Ordynacji podatkowej. Wywodził, iż w myśl tego przepisu i w świetle art. 245 Kodeksu postępowania cywilnego (K.p.c.) faktura nie stanowi dokumentu urzędowego, lecz dokument prywatny i w sytuacji gdy są dwie faktury z tej samej daty, wystawione przez tę samą osobę, a zawierające różną treść i różne numery ciężar dowodu co do wiarygodności owych dokumentów spoczywał na organie celnym zwłaszcza, gdy strona zaprzecza związkowi faktury opiewającej na 1000 CHF z fakturą zakupu na kwotę 100 CHF, a w postępowaniu odwoławczym złożył dowody świadczące o wiarygodności faktury opiewającej na 100 CHF i w takim stanie rzeczy organ celny, zgodnie z regułą określoną w art. 253 K.p.c., a także dyrektywą wymienioną w art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, był obowiązany dowieść nie tylko tego, która z dwóch ujawnionych faktur zawiera nieprawdziwe dane, lecz również z punktu widzenia art. 29 ust. 1 i 3 lit. a W.K.C. jaka kwota została wypłacona lub miała zostać wypłacona przez kupującego na rzecz sprzedawcy tytułem zapłaty za przedmiotowy samochód. Skoro zaś organy tego nie zrobiły, to nie mogły odmówić waloru prawdziwości fakturze dostarczonej przez importera.
W dalszej części uzasadnienia skargi M. M. zarzucił brak podstaw do odrzucenia przez organ podstawy wniosku o wznowienie postępowania z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, z przytoczoną na te okoliczność argumentacja i w konkluzji wnosił o uchylenie postanowienia Nr [...] oraz co za tym idzie decyzji Dyrektora Izby Celnej [...].
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej, odwołując się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wnosił o oddalenie skargi.
Sąd zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie.
Kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji przeprowadzona zgodnie z zasadami wyrażonymi na gruncie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oraz ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) prowadzi do wniosku, że wydana ona została z naruszeniem przepisów obowiązującego prawa.
Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 4 ust. 1 pkt 4, art. 7 ust. 2 pkt 1, art. 10 ust. 1 pkt 4 i ust. 8, art. 20 ust. 2, art. 80 ust. 1 i ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym ( Dz. U. z 2004 r. Nr 29, poz. 257 ze zm.), § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz. U. z 2004r. Nr 87, poz. 825 ze zm.), art. 5 ust.1 pkt 3, art. 19 ust. 7, art. 29 ust. 13 i ust. 15, art. 33 ust. 2, art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004 r. Nr 54, poz. 535 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 5 lutego 2006 r.
Zgodnie z nimi, obowiązek podatkowy w imporcie wyrobów akcyzowych powstaje z dniem powstania długu celnego w rozumieniu przepisów prawa celnego. Podatnicy dokonujący importu wyrobów akcyzowych są obowiązani do obliczenia i wykazania kwoty akcyzy w zgłoszeniu celnym, z uwzględnieniem obowiązujących stawek Również w odniesieniu do podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą powstania długu celnego, a obowiązkiem importera jest obliczenie i wykazanie w zgłoszeniu celnym kwoty podatku, z uwzględnieniem obowiązujących stawek.
Zgłoszenie celne do procedury celnej jest formą deklaracji podatkowej, w której strona deklaruje kwotę podatku we właściwej wysokości. Jeżeli organ celny stwierdzi, że w zgłoszeniu celnym kwota podatku została wykazana nieprawidłowo, naczelnik urzędu celnego wydaje decyzję określającą podatek w prawidłowej wysokości. Podstawą opodatkowania w imporcie towarów w przypadku wyrażenia stawki akcyzy w procencie podstawy opodatkowania, jest wartość celna wyrobów akcyzowych powiększona o należne cło. Podstawa opodatkowania w imporcie wyrobów akcyzowych obejmuje również prowizję oraz koszty opakowania, transportu ubezpieczenia, jeżeli nie zostały do niej włączone, a już poniesione do pierwszego miejsca przeznaczenia na terytorium kraju. Stawka akcyzy na wyroby akcyzowe niezharmonizowane wynosi 65% podstawy opodatkowania z wyjątkiem stawki na energię elektryczną. W przypadku importu samochodów osobowych, dokonywanych po upływie 2 lat kalendarzowych od ich produkcji, wliczając rok produkcji jako pierwszy rok kalendarzowy, stosuje się procentowe stawki akcyzy obliczone według następującego wzoru: Su = Sn + 12 x (W-2), gdzie: Su - oznacza stawkę akcyzy, wyrażoną w procentach, dla (...) importu samochodu osobowego po upływie 2 lat od jego produkcji, Sn - oznacza stawki akcyzy dla samochodów osobowych, w zależności od pojemności silnika tych samochodów, określone (...) w poz. 23 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w przypadku (...) importu, W - oznacza wiek samochodu osobowego wyrażony w latach kalendarzowych liczonych w przypadku importu począwszy od roku produkcji do roku dokonania zgłoszenia celnego włącznie. Stawki akcyzy obliczone zgodnie z ust. 2 nie mogą być wyższe niż stawka akcyzy, o której mowa w art. 75 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym. Podstawą opodatkowania podatkiem od towarów i usług w imporcie jest wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy. Podstawa opodatkowania obejmuje, o ile elementy takie nie zostały do niej włączone: prowizję, opakowania, transport i koszty ubezpieczenia, które zostały już poniesione albo będą poniesione do pierwszego miejsca przeznaczenia w kraju. Stawka podatku od towarów i usług wynosi 22%.
Z przywołanych przepisów jednoznacznie wynika, że istnieje między nimi ścisły i nierozerwalny związek. Zaistnienie zdarzenia gospodarczo-prawnego określanego na gruncie przepisów celnych jako objęcie towaru procedurą dopuszczenia do obrotu i powstanie z tego tytułu długu celnego powoduje konsekwencje w postaci powstania obowiązku podatkowego w zakresie podatku od towarów i usług oraz w przypadku wyrobów akcyzowych powstanie obowiązku podatkowego w zakresie podatku akcyzowego. To przepisy podatkowe określając zasady opodatkowania w przypadku importu towarów odwołują się do rozwiązań prawnych przyjętych w prawie celnym i określonych w tym prawie zdarzeń, a nie na odwrót. W związku z tym, dla odwrócenia skutków prawnych związanych z nieprawidłowym określeniem wartości celnej, także w zakresie wynikających stąd skutków podatkowych, niezbędne jest zachowanie właściwej kolejności, co oznacza konieczność zastosowania w pierwszej kolejności trybu weryfikacji przewidzianego w przepisach celnych.
W związku z powyższym, według Sądu, brak jest podstaw, aby za zasadne uznać stanowisko skarżącego, że w ramach postępowania podatkowego organy mogą zmieniać określoną zgodnie z procedurą celną - wartość celną towaru.
Abstrahując od powyższego podnieść należy, że w rozpoznawanej sprawie organy określając podatek akcyzowy od importowanego przez skarżącego ze Szwajcarii samochodu osobowego zastosowały przepisy obowiązującej w dacie zgłoszenia towaru ustawy dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego. Działając na podstawie § 7 ust. 3 tego rozporządzenia zastosowały wyższą stawkę dla importu samochodu sprowadzonego po upływie 2 lat kalendarzowych od jego produkcji. Obliczona według wzoru stawka akcyzy wyniosła 63,1 %.
Dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nie pozostaje bez wpływu fakt, że Europejski Trybunał Sprawiedliwości w wyroku wydanym w sprawie o sygn. akt C-313/05 uznał, że uznał, że Polska niesłusznie pobierała zawyżoną akcyzę od 1 maja 2004 r. do 1 grudnia 2006 r., kiedy to weszły w życie przepisy znoszące dyskryminację aut z Unii Europejskiej (od 1 grudnia 2006 r. obowiązują już tylko dwie stawki akcyzy 3,1 i 13,6 w zależności od pojemności silnika (Dz. U. Nr 210, poz. 1551). Trybunał stwierdził bowiem, że artykuł 90 akapit pierwszy TWE należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on podatkowi akcyzowemu w zakresie, w jakim kwota podatku nakładana na pojazdy używane, starsze niż dwa lata, nabyte w państwie członkowskim innym niż to, które wprowadziło taki podatek, przewyższa rezydualną kwotę tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów, które zostały zarejestrowane wcześniej w państwie członkowskim, które nałożyło podatek. Poprzez "rezydualną kwotę podatku" należy rozumieć krajowy podatek obciążający pojazdy krajowe, który zawarty powinien być w wartości pojazdu.
Należy podkreślić, że chociaż sprawa rozpoznawana przez Trybunał dotyczyła wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego, zaś przedmiotem niniejszej sprawy jest import pojazdu ze Szwajcarii, to jednak wyrok wydany przez Trybunał nie jest bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy, albowiem jak wynika z deklaracji na fakturze, zgłoszenia celnego (pole 34 i 37) oraz z postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] sprowadzony przez skarżącego samochód jest towarem pochodzącym z Unii Europejskiej, a pomiędzy Szwajcarią a Unią Europejską zawarta została umowa międzynarodowa z dnia 22 lipca 1977 r. która zawiera postanowienia zakazujące stosowania praktyk dyskryminujących między produktami pochodzącymi z jednej z umawiających się stron a produktami pochodzącymi z obszaru drugiej umawiającej się strony (Dz.U.UE.L. 72.300.191). Zgodnie z art. 2, art. 6, art. 7 i art. 11 tej umowy w związku z art. 16 ust. 1 i art. 22 ust. 1 Decyzji nr 3/2005 Wspólnego Komitetu UE-Szwajcaria z dnia 15 grudnia 2005 r. zmieniającej protokół nr 3 do tej Umowy dotyczący definicji pojęcia "produkty pochodzące" oraz metod współpracy administracyjnej (Dz.U.U.E.L 2006.2.15), dowodem pochodzenia towaru z UE lub Szwajcarii mogą być: świadectwo przewozowe EUR.1, świadectwo przewozowe EUR-MED lub deklaracja sporządzona przez eksportera na fakturze, specyfikacji wysyłkowej lub innym dokumencie handlowym, opisującym dane produkty w sposób pozwalający do ich identyfikację, a taką załączył skarżący do zgłoszenia celnego.
Zgodnie z § 7 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r., kwota podatku akcyzowego na przywiezione samochody osobowe, obliczana zgodnie zawartym w nim wzorem, wzrastała z wiekiem samochodu, tj. w każdym kolejnym roku kalendarzowym zwiększała się o 12%, dochodząc do 65% ceny pojazdu. Wzrost stawki dotyczył zarówno pojazdów używanych, pochodzących z innego niż Polska Państwa Członkowskiego (załącznik nr 2 do rozporządzenia), jak i samochodów sprzedawanych w kraju po upływie 2 lat od jego produkcji, jeżeli nie były one wcześniej zarejestrowane w Polsce (załącznik nr 1). Tymczasem wysokość rezydualnego podatku akcyzowego (udział procentowy) ujęta w cenie używanego samochodu zarejestrowanego uprzednio w Polsce jako nowy, pozostawała stała, mimo że wartość pojazdu spadała z uwagi na stopień zużycia. Oznacza to, że osoba kupująca używany pojazd na terytorium Polski nie płaciła ponownie podatku akcyzowego związanego z rejestracją pojazdu, ale w rzeczywistości podatek ten zawierał się w cenie pojazdu i wynosił odpowiednio 3,1% lub 13,6% jego wartości
W ocenie Sądu, podatek akcyzowy, który różnicuje sposób obliczania podstawy opodatkowania używanych samochodów w ten sposób, że nie bierze pod uwagę faktycznej amortyzacji samochodów, podczas gdy uwzględnia się ten element dla samochodów zarejestrowanych wcześniej w Polsce, narusza zasadę niedyskryminacji, wynikającą z art. 32 Konstytucji. Dlatego też, Sąd na podstawie art. 178 ust. 1 Konstytucji RP odmówił zastosowania tego przepisu, tym bardziej, że od 1 grudnia 2006 r. brzmi on: "stawki akcyzy określone w poz. 27 załącznika nr 1 do rozporządzenia mają zastosowanie do każdej sprzedaży samochodu osobowego dokonanej przed pierwszą jego rejestracją na terenie kraju w trybie określonym w przepisach ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm.). Podkreślić ponadto należy w tym kontekście, co wspiera prezentowaną wyżej argumentację, że od 19 lipca 2008 r. obowiązuje ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o zwrocie nadpłaty w podatku akcyzowym zapłaconym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego albo importu samochodu osobowego (Dz.U. Nr 118, poz. 745), która określa zasady ustalania nadpłaty w podatku akcyzowym zapłaconym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego albo importu samochodu osobowego, dokonanego w okresie od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 30 listopada 2006 r., czyli w okresie, w którym skarżący sprowadził do Polski samochód marki Opel Corsa.
Ponownie rozpatrując sprawę, organ celny określając wysokość podatku akcyzowego zastosuje stawkę w wysokości 3,1 % jego wartości (podaną w poz. 27 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. a następnie skoryguje wysokość podatku od towarów i usług, którego podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy.
Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art. 152 ustawy Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi orzekł, jak na wstępie. Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego uzasadnia art. 200 ustawy Prawo . o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło