VI SA/Wa 646/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2009 r. sprawy ze skargi C. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...] września 2008 r. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (dalej WITD) nałożył na C. K., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą P. (dalej skarżący) karę pieniężną w łącznej kwocie 10.350 złotych, za skrócenie dziennego czasu odpoczynku i przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu przy wykonywaniu przewozu drogowego. Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie, w którym wniósł o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania administracyjnego wszczętego wobec niego. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej GITD) zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. utrzymał ww. decyzję WITD w mocy w części nakładającej karę w wysokości 9.400 złotych, a w pozostałej części – 950 złotych, decyzję uchylił i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez WITD. Jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia GITD wskazał m.in. art. 138 § 1 pkt 1 i § 2 k.p.a. Odnosząc się do części uchylonej, organ odwoławczy wskazał, że WITD winien w swoje decyzji wskazać fakty, które uznał za udowodnione; dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Ponieważ, zdaniem GITD organ I instancji tego nie uczynił, to przy ponownym rozpoznaniu sprawy, po ponownym przeanalizowaniu sprawy i zgromadzonego w niej materiału dowodowego, winien zadość uczynić powyższym wymogom i w sposób odpowiadający dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnić swoją decyzję. GITD uzasadniając natomiast utrzymanie w mocy decyzji WITD w pozostałej części uznał, że organ I instancji w sposób prawidłowy ocenił materiał dowodowy i na tej podstawie wymierzył słuszną i zgodną z prawem karę pieniężną. Jednocześnie GITD podkreślił, że skarżący jako profesjonalista winien dochować należytej staranności, w ramach czego obowiązany jest sprawować pośredni lub bezpośredni nadzór nad swoimi pracownikami, w zakresie przestrzegania przez nich norm czasu pracy. Nadto zauważył, że wysokości kar pieniężnych za naruszenia postanowień ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.),dalej u.t.d. przewidziane są w załączniku do u.t.d. Organy orzekające na jego podstawie, nie mają możliwości dowolnego stosowania kar i kształtowania ich wysokości, ponieważ taryfikator tych kar, określa je w sposób ścisły, niepozostawiający luzu administracyjnego, w ramach uznania administracyjnego. Na powyższą decyzję skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania administracyjnego wszczętego wobec niego, zarzucił naruszenie art. 19 ust. 1 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i Rady (WE) nr 2135/98, jak również uchylającego Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. U. UE L 102/1/ z dnia 11 kwietnia 2006 r.). Zdaniem skarżącego w wyniku jednej kontroli drogowej zostało nałożonych więcej kar pieniężnych niż jedna. Nadto w jego odczuciu nie może on ponosić winy za naruszenia, jakich dopuścił się jego pracownik – kierowca. Wnoszący skargę podniósł, że kierowca jest osoba dorosłą, odpowiadającą za swoje czyny, a ponadto został pouczony o zakresie swoich obowiązków i przepisach prawa z zakresu transportu drogowego, zobowiązując się do ich wykonywania i przestrzegania. Jednocześnie skarżący stwierdził, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte w stosunku do niego bezpodstawnie, bowiem w jego odczuciu nałożenia kary grzywny na kontrolowanego kierowcę, stanowiło zakończenie postępowania w odniesieniu do stwierdzonych podczas kontroli drogowej naruszeń. Wnoszący skargę uznał także, że przesłuchanie kontrolowanego kierowcy, w chwili kontroli, bez jego udziału było niezgodne z prawem i stanowiło naruszenie art. 79 k.p.a. a ponadto organ niewłaściwie ustalił stan faktyczny w sprawie. Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej, czyniąc to pod względem ich zgodności z prawem materialnym i procesowym. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 2002 r., Nr 153, poz. 1270), dalej jako p.p.s.a. sądy te rozstrzygają w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanymi zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Rozpoznając niniejszą sprawę, z punktu widzenia wskazanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie z przyczyn w niej wskazanych. Jak wskazano powyżej zaskarżona decyzja GITD została wydana na podstawie przepisu art. 138 k.p.a. W myśl § 1 tego przepisu organ odwoławczy – GITD, mógł podjąć następujące rozstrzygnięcia: 1. utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję WITD; 2. uchylić zaskarżoną decyzję WITD w całości lub w części i w tym zakresie – uchylonym, orzec co do istoty sprawy; 3. uchylić decyzję WITD i umorzyć postępowanie przed organem I instancji; 4. umorzyć postępowanie odwoławcze. Mógł również na podstawie § 2 art. 138 k.p.a. uchylić decyzję WITD w całości i przekazać mu sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdyby uznał, że rozstrzygnięcie jej wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Analizując treści omówionego przepisu k.p.a. i odnosząc go do stanu niniejszej sprawy Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem postanowień art. 138 k.p.a., co stanowi naruszenie przepisów procesowych. GITD w niniejszej sprawie wydał bowiem decyzję, nie mieszczącą się w katalogu określonym w ww. art. 138 k.p.a., ponieważ uchylił decyzję WITD tylko w części i tylko w tym zakresie – uchylonym, przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W pozostałej części zaś utrzymał decyzję WITD w mocy. Nadto w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD stwierdził, że powodem przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez WITD jest jedynie niedochowanie przez organ I instancji należytej staranności w zbadaniu i ocenie zgromadzonego materiału dowodowego, którego nie uznał za niewystarczający. Z powołanego przepisu art. 138 k.p.a. wynika zaś, że GITD, w sytuacji gdy doszedł do wniosku, że tylko część rozstrzygnięcia WITD jest wadliwa mógł je w tej części uchylić, orzekając jednocześnie w tej części co do istoty sprawy. W sytuacji gdyby uznał natomiast, że sprawa wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, mógł uchylić decyzję WITD w całości i w całości przekazać sprawę do ponownego rozpoznania. Nie mógł natomiast jednocześnie orzec w części o utrzymaniu w mocy decyzji WITD, a w części o jej uchyleniu i przekazaniu do ponownego rozpatrzenia, bowiem takie rozstrzygnięcie nie jest znane k.p.a. Dodatkowo Sąd uznał, że podkreślenia wymaga fakt, że w trakcie jednej kontroli jest nakładana zawsze jedna kara pieniężna. Niezależnie od stwierdzonej liczby naruszonych przepisów, będzie to jedna sprawa administracyjna, załatwiana jedną decyzją administracyjną, określającą jedną karę pieniężną, na którą składają się kary za poszczególne naruszenia (suma kar). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym w wyroku z dnia 11 kwietnia 2008 r. (sygn. akt II GSK 29/08) z unormowania art. 92 ust. 1 i 2 u.t.d. wynika, iż przedmiotem sprawy administracyjnej jest nałożenie kary pieniężnej za wszystkie naruszenia stwierdzone podczas kontroli. Wolą ustawodawcy było zatem takie ukształtowanie postępowania administracyjnego, by nałożenie kary pieniężnej za stwierdzone podczas kontroli drogowej naruszenia, stanowiło przedmiot jednej sprawy administracyjnej. W konsekwencji swoich wywodów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że przepis art. 138 § 1 i 2 k.p.a. zawiera zamknięty katalog rozstrzygnięć i dlatego nadanie mu treści innej, niż wynikająca z k.p.a., stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, powyższy pogląd podziela w całości. W tej sytuacji ocena zarzutów skargi, pod względem naruszenia prawa materialnego była bezprzedmiotowa. Powyższe okoliczności powodują konieczność uchylenia decyzji, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Na zasadzie art.152 p.p.s.a. Sąd stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.