VII SA/Wa 789/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, , Sędzia WSA Mariola Kowalska, Sędzia WSA Jarosław Stopczyńśki (spr.), , Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2009 r. sprawy ze skargi "T." S.A. w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2009 r. znak [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zmiennego skargę oddala Decyzją z dnia [...] marca 2009 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r., mocą której zatwierdzono projekt budowlany zamienny wybudowanego basenu portowego na terenie stanicy żeglarskiej "K." w P. k. R. nad jeziorem B. w miejscowości P. k. R. oraz nałożono na inwestora obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. W uzasadnieniu powyższego postanowienia organ II instancji wskazał, iż rozstrzygnięcie organu wojewódzkiego uznać należy za prawidłowe, albowiem inwestor wykonał nałożony na niego obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany w zakresie kształtu i wielkości basenu portowego. Decyzja organu I instancji jest efektem wykonania tego obowiązku i stwierdzenia jego prawidłowości. Odnosząc się do zarzutów strony dotyczących kwestii własności nieruchomości, na której znajduje się basen portowy, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, iż nie mają one znaczenia dla sprawy. Organ prowadząc postępowanie w powyższym trybie ogranicza się bowiem jedynie do sprawdzenia wykonania przez inwestora nałożonego na niego obowiązku, co oznacza, iż prawo własności jest dla rozstrzygnięcia nieistotne. W ocenie organu II instancji także zastrzeżenia dotyczące niezgodności pomiędzy warunkami określonymi w pozwoleniu wodnoprawnym a faktyczną rozbudową portu nie znajdują potwierdzenia w rzeczywistości. Inwestor dysponował bowiem prawomocnym pozwoleniem wodnoprawnym uprawniającym do rozpoczęcia inwestycji. Wykonane zmiany wykazane w projekcie budowlanym zamiennym nie doprowadziły w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do zmiany lokalizacji basenu portowego w stosunku do planu z roku 1983, a tym samym nie naruszyły pozwolenia, o którym wyżej mowa. Organ podkreślił powołując się na art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, że właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 i wydaje decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego nakładając jednocześnie obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Co do kwestii nielegalnego użytkowania portu jachtowego to może być ona wyjaśniania w odrębnym postępowaniu administracyjnym. Wykazano wreszcie iż organ nie był uprawniony do wzywania inwestora aby ten uzupełnił niepełną dokumentację. Decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego została zaskarżona w całości przez T. S.A. w W. Zarzucono jej: 1) naruszenie prawa materialnego tj. art. 64 Konstytucji RP przez przyjęcie, iż możliwe jest zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego wybudowanego basenu portowego w sytuacji gdy basen ten został wybudowany na terenie stanowiącym własność T. S.A. bez jego wiedzy i zgody, zaś projekt zamienny został sporządzony dla terenu stanowiącego własność skarżącego. 2) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego polegające na nienałożeniu na inwestora w czasie procedury obowiązku złożenia dokumentów wymaganych w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego w szczególności oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. 3) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego polegające na utrzymaniu w mocy decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O., podczas gdy bezskuteczny upływ terminu do usunięcia błędów w projekcie zamiennym po dniu 31 sierpnia 2006 r. powinien zgodnie z brzmieniem tego artykułu skutkować w przypadku niewykonania obowiązku decyzją nakazującą rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzeniem obiektu do stanu poprzedniego. Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji jak również decyzji ją poprzedzającej oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zarzuty sformułowane przez skarżącego nie podważają słuszności kwestionowanego rozstrzygnięcia. Brak jest również takich okoliczności, które w sprawie należałoby brać pod uwagę z urzędu, a które miałyby wpływ na jego treść. Z uwagi na treść skargi rozważania należy poprzedzić przypomnieniem, iż art. 32 ust 4 pkt 2 Prawa budowlanego został zmieniony ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718). Od jej wejścia w życie obowiązkiem inwestora nie jest wykazanie prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ale złożenie oświadczenia (pod rygorem odpowiedzialności karnej) o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W stosunku do stanu prawnego obowiązującego do dnia 10 lipca 2003 r. nastąpiła zatem modyfikacja polegająca na tym, że w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę inwestor nie musi wykazać tytułu prawnego do nieruchomości. Wystarczy jeżeli złoży oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2. Złożenie powyższego oświadczenia nie odbiera jednak organowi administracji architektoniczno-budowlanej kompetencji do zbadania jego prawdziwości. W szczególności domniemanie prawdziwości oświadczenia może być obalone dowodami przeciwnymi, a nawet wiadomościami znanymi organowi z urzędu. Takie dowody musiałyby jednak zostać przedstawione i to w postępowaniu w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę. To w tym postępowaniu jest możliwe kwestionowanie oświadczenia przewidzianego w art. 32 ust. 4 pkt 2, podobnie jak i możliwe jest uzyskanie zgody wszystkich współwłaścicieli nieruchomości na realizację inwestycji. Uzyskanie takiej zgody powinno bowiem nastąpić przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Wydanie pozytywnej decyzji mimo jej braku prowadzi do uznania, iż decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem art. 32 ust. 4 pkt 2 (por. m.in. wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 listopada 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 692/05, niepubl.) Chodzi jednak o decyzję wydaną w sprawie pozwolenia na budowę i o postępowanie, jakie toczyło się w takiej właśnie sprawie, nie zaś o postępowanie, które dotyczyło zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego. W jego toku inwestor nie ma obowiązku ponownego składania oświadczenia o przysługującym mu prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Inny jest bowiem jego przedmiot i obowiązki inwestora, które poprzedzają uzyskanie pozytywnej decyzji. W każdym razie obowiązek taki nie wynika z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, który odnosi się do omawianej sytuacji. W tym stanie rzeczy za niezasadny uznać należy zarzut skarżącego, jakoby w sprawie doszło do naruszenia art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego przez to, iż nie nałożono na inwestora obowiązku złożenia dokumentów wymaganych w art. 32 ust. 4, w szczególności oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Dokumenty wyszczególnione w wyżej wymienionym przepisie wymagane są bowiem wówczas, kiedy inwestor występuje z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę, nie zaś z wnioskiem o zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego. W ocenie sądu nie jest zasadny także zarzut naruszenia art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego. Stanowi on, iż w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3 art. 51, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź też doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Termin ten ma bowiem charakter procesowy, a jego niedotrzymanie nie może być podstawą orzeczenia nakazu rozbiórki. Uchybienie temu terminowi nie może także uzasadniać wydania nakazu zaniechania prowadzonych robót budowlanych. Organ w tym zakresie dysponuje bowiem tzw. luzem decyzyjnym, ponieważ zakres i bieg tego terminu nie wynika wprost z przepisu prawa, lecz z woli organu administracji. Przepis art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego ma na celu wyegzekwowanie od inwestora obowiązku przedłożenia projektu zamiennego, a tym samym nie powinien mieć zastosowania do sytuacji, w których projekt ten został przedłożony z uchybieniem terminu (zob. m.in. wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 listopada 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 441/06 – Lex nr 304161). Sąd nie podziela również zarzutu naruszenia art. 64 Konstytucji RP. Ochrona współwłasności spornej nieruchomości może być przez skarżącego realizowana na innej drodze. Z treści skargi wynika, iż podjęte zostały w tej materii pewne kroki. T. S.A. wystąpiła bowiem do sądu cywilnego o zniesienie współwłasności tejże nieruchomości. Poza tym może skorzystać także z innych możliwości, jakie dają przepisy działu IV Kodeksu cywilnego. Może wreszcie kwestionować decyzję Wojewody [...] w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego i wydania pozwolenia na budowę ([...]) w trybie postępowania przewidzianego w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego. Podstawą rozstrzygnięcia sądu jest art. 151 ustawy z dn. 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).