IV SA/Po 240/09
WyrokWSA w Poznaniu2009-07-17
Skład orzekający: Paweł Miładowski, Bożena Popowska, Izabela Kucznerowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma obowiązek prowadzić postępowanie w sprawie zgodności z prawem legalnie wybudowanego obiektu budowlanego, jeśli roboty budowlane zostały wykonane zgodnie z zatwierdzonym projektem i warunkami pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego nie mają podstaw do ingerencji i są zobowiązane do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego, jeśli stwierdzą, że roboty budowlane były wykonywane zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i warunkami decyzji o pozwoleniu na budowę. Brak naruszenia przepisów prawa budowlanego sprawia, że postępowanie w tym zakresie traci przedmiot, co uzasadnia jego umorzenie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.Stan faktyczny
Skarżąca Ewa W. wniosła o wszczęcie postępowania w sprawie wybudowania silosów na kiszonkę, mimo wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę. Po stwierdzeniu bezczynności organu, WSA zobowiązał PINB do rozpatrzenia sprawy. PINB umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ silosy zostały wybudowane zgodnie z pozwoleniem na budowę z 2005 r. Wielkopolski WIiN utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. i prawa budowlanego, kwestionując bezprzedmiotowość postępowania i swój status strony.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie WSA Bożena Popowska WSA Izabela Kucznerowicz Protokolant st. sekr. sąd. Monika Zaporowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 09 lipca 2009 r. sprawy ze skargi Ewy W. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia 25 lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę /-/I. Kucznerowicz /-/P. Miładowski /-/B. Popowska
Wnioskiem z 5 października 2007r. Ewa W. wystąpiła do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie o wszczęcie postępowania w sprawie wybudowania silosów na kiszonkę w Lutogniewie przy ul. M. na działce nr [...], pomimo wstrzymania wykonania decyzji z dnia 11 grudnia 2002r. w sprawie pozwolenia na budowę.
Wobec niezałatwienia wskazanego wniosku w ustawowym terminie, na skutek skargi na bezczynność, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 10 czerwca 2008r. w sprawie II SAB/Po 7/08 zobowiązał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie do rozpatrzenia sprawy w terminie 1 miesiąca od dnia zwrotu akt administracyjnych.
Decyzją nr [...] z 10 listopada 2008r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie na podstawie art. 105 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.) umorzył postępowanie administracyjne. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja Starosty Krotoszyńskiego nr [...] z dnia 25 stycznia 2005r. zmieniła decyzję z dnia 11 grudnia 2002r. w zakresie projektu zamiennego, nie spowodowała jednak jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Kontrola przedmiotowych silosów przeprowadzona w dniu 3 listopada 2008r. potwierdziła, że zostały one wybudowane zgodnie z uzyskanym pozwoleniem na budowę. Wobec powyższego organ I instancji uznał, że postępowanie jest bezprzedmiotowe i należy je umorzyć.
W odwołaniu skarżąca zarzuciła rażące naruszenie przepisów art. 6 -8 k.p.a., art. 80 k.p.a., 61 §4 k.p.a., 105 §1 k.p.a. oraz art. 107 §1 k.p.a., wskazując że wstrzymanie decyzji nie nastąpiło z powodu naruszenia przepisów techniczno-budowlanych. Ponadto skarżąca podniosła, że wbrew twierdzeniom organu I instancji, ma przymiot strony w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę i nie wyjaśniono szeregu kwestii, między innymi, czy postanowienie o wstrzymaniu z dnia 21 sierpnia 2003r. zostało zaskarżone i czy stało się ostateczne. Dalej skarżąca wskazała, że decyzja z dnia 25 stycznia 2005r. nie została wydana w wyniku wznowienia postępowania, albowiem zostało ono zakończone decyzją Wojewody wielkopolskiego z 17 marca 2008r. zaskarżoną następnie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.
Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu decyzją nr [...] z 25 lutego 2009r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję wskazując, że art. 81 i 84 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006r., nr 156, poz. 1118 ze zm., dalej: prawo budowlane) są przepisami kompetencyjnymi i nie mogą stanowić podstawy do wydania decyzji w sprawie indywidualnej. Przy czym przepisy te nie upoważniają organów nadzoru budowlanego do prowadzenia postępowania w sprawie zgodności z prawem legalnie wybudowanego obiektu budowlanego. W ocenie organu odwoławczego musiało to skutkować uznaniem postępowania za bezprzedmiotowe.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu oparto na zarzutach niezastosowania zasad ogólnych Kodeksu postępowania administracyjnego oraz niewłaściwe zastosowanie art. 28 k.p.a., 105 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. i art. 138 § 1 k.p.a. W ocenie skarżącej, orzeczenie Sądu z dnia 10 czerwca 2008r. w sprawie sygn. akt II SAB/Po 7/08 zobowiązywało ograny nadzoru budowlanego do sprawdzenia, czy inwestor dostosował się do postanowienia z 21 sierpnia 2003r. wstrzymującego wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Dalej w uzasadnieniu skargi podniesiono, że organy nie ustaliły, czy inwestor wstrzymał roboty budowlane i czy postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji przestało obowiązywać, a jeżeli tak to kiedy i na jakiej podstawie. Ponadto skarżąca ponownie podniosła argumenty świadczące o tym, że jest stroną postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę. Zwrócono również uwagę na brak podania skonkretyzowanej podstawy prawnej umorzenia postępowania i na to, że wstrzymanie decyzji nastąpiło z przyczyn innych niż techniczne.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty podniesione w zaskarżonym rozstrzygnięciu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r., nr 153, poz. 1269, dalej: u.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola, o której mowa w art.1 §1 u.s.a., sprawowana jest pod względem zgodności z prawem – art. 1 § 2 u.s.a. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.
Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotnym jest ustalenie zakresu kontroli sprawowanej przez organy nadzoru budowlanego odnośnie przedmiotowych silosów, z czym wiąże się również ustalenie decyzji w oparciu o którą przeprowadzono te roboty budowlane.
Sąd wskazuje, że przepisy art. 84 i art. 84a prawa budowlanego określają zakres zadań organów nadzoru budowlanego, wskazując że do ich właściwości należy między innymi kontrola przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego obejmująca kontrolę zgodności wykonywania robót budowlanych z przepisami prawa budowlanego, projektem budowlanym i warunkami określonym w decyzji o pozwoleniu na budowę.
Oznacza to, że organy nadzoru budowlanego w przypadku stwierdzenia, że roboty budowlane wykonywane są zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i warunkami decyzji o pozwoleniu na budowę nie mają prawa ingerować i zobowiązane są do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego. Ustalając bowiem, że nie doszło do uchybienia przepisom prawa budowlanego, a roboty przeprowadzono w oparciu o odpowiednie orzeczenia organów administracji architektoniczno – budowlanej, organ nadzoru budowlanego nie ma możliwości wydania rozstrzygnięcia którego celem miałoby być zapewnienie zgodności stanu faktycznego z przepisami prawa budowlanego. Innymi słowy ustalenie w toku czynności kontrolnych, braku naruszenia przepisów sprawia, że postępowanie prowadzone w tym zakresie uznać należy za bezprzedmiotowe zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a.
W niniejszej sprawie organ nadzoru budowlanego w trakcie czynności kontrolnych zgodnie z art. 81 ust. 4 prawa budowlanego dokonał w dniu 3 listopada 2008r. oględzin obiektu budowlanego, z którego sporządzono protokół stwierdzając, że przedmiotowe silosy są użytkowane a ich budowa prowadzona na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z 25 stycznia 2005r. została już zakończona. Nadto w aktach administracyjnych znajdują się kopie zawiadomienia o zakończeniu budowy przedmiotowego obiektu z dnia 8 września 2005r., oraz kart dziennika budowy i oświadczenia kierownika budowy i zawiadomienia o terminie rozpoczęcia robót budowlanych z 11 czerwca 2005r.
Powyższe pozwoliło organom ustalić, że roboty budowlane w zakresie wybudowania przedmiotowych silosów prowadzone były na podstawie pozwolenia na budowę z dnia 25 stycznia 2005r.
Dlatego też na ocenę legalności rozstrzygnięć organów nadzoru budowlanego nie mogło mieć wpływu postanowienie z 21 sierpnia 2008r. wstrzymujące wykonanie decyzji z 11 grudnia 2002r. Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach administracyjnych jasno wynika bowiem, że roboty budowlane wszczęto na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia 25 stycznia 2005r. Dlatego też okoliczność wstrzymania wykonania poprzedniej decyzji o pozwoleniu na budowę słusznie uznana została przez organy za nie mającą wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.
W ocenie Sądu organy wyczerpująco ustaliły stan faktyczny, w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku skarżącej z dnia 5 października 2007r. Nie ma też sprzeczności między postępowaniem przeprowadzonym przez organy, a wytycznymi zawartymi w uzasadnieniu wyroku z 10 czerwca 2008r. w sprawie sygn. akt II SAB/Po 7/08. Zobowiązując organy do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy wniosku w sposób przewidziany prawem, Sąd wskazał jedynie na zakres i rodzaj postępowania kontrolnego. Błędem jest interpretowanie powyższego wyroku jako wskazującego podstawę prawną rozstrzygnięcia organu administracji, a w szczególności art. 50 a prawa budowlanego. Uwzględnienie skargi na bezczynność nie ma na celu wskazania organowi administracji konkretnego rozstrzygnięcia i jego podstawy prawnej, a jedynie zobowiązanie go do wydania orzeczenia w zakresie i formie przewidzianej przepisami prawa.
Zarzuty dotyczące naruszenia art. 28 k.p.a. i zasad ogólnych k.p.a. są niezrozumiałe i gołosłowne, skoro skarżącej nie odmówiono przymiotu strony i w takim charakterze występowała ona w postępowaniu administracyjnym będącym przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie. Z akt administracyjnych wynika, że strony zostały prawidłowo zawiadomione o terminie przeprowadzenia kontroli oraz o możliwości zapoznania się z aktami sprawy.
Kwestia podstawy prawnej wydanych orzeczeń, również nie budzi wątpliwości Sądu. Istotnie organ I instancji nie wskazał w sentencji decyzji na którym paragrafie art. 105 k.p.a. oparł swoje rozstrzygnięcie, uczynił to jednak w uzasadnieniu decyzji wyjaśniając jednocześnie na czym polegała bezprzedmiotowość niniejszego postępowania. Organ II instancji utrzymując w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne podał pełną i precyzyjną podstawę prawną umorzenia postępowania. Niezależnie od powyższego zdaniem Sądu uchybienie organu I instancji nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy.
Reasumując powyższe rozważania Sąd wskazuje skarżącej, że organ nadzoru budowlanego po otrzymaniu zawiadomienia sprawdza, czy roboty budowlane zostały wykonane zgodnie z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę oraz przepisami Prawa budowlanego. W przypadku ustalenia, że doszło do uchybień wydaje rozstrzygnięcie prowadzące do uzgodnienia stanu faktycznego z przepisami prawa. Ustalenie, że do naruszeń nie doszło, a roboty budowlane przeprowadzono w oparciu o odpowiednie orzeczenie, skutkuje stwierdzeniem braku przedmiotu tego postępowania.
Wzorcem do którego w niniejszej sprawie organy porównywały kontrolowany obiekt budowlany, była decyzja o pozwoleniu na budowę z dnia 25 stycznia 2005r. zatwierdzająca projekt zamienny i zmieniająca wcześniejsze pozwolenie na budowę. Stąd też postanowienie wstrzymujące wykonanie wcześniejszej decyzji z dnia 11 grudnia 2002r. nie miało i nie mogło mieć wpływu na ocenę wykonania robót budowlanych w niniejszej sprawie.
W związku z powyższym, nie dopatrując się naruszenia prawa materialnego i procesowego, Sąd orzekł jak w sentencji zgodnie z art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., nr 153, poz. 1270 ze zm.).
/-/ I. Kucznerowicz /-/ P. Miładowski /-/ B. Popowska
Za nieobecną z powodu urlopu
/-/ P. Miładowski
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło