II SA/Wa 911/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula – Dąbrowska (spr.), Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędzia WSA Joanna Kube, Protokolant Łukasz Mazur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń [...] oddala skargę Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268 a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.) utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...], którą do decyzją cofnięto R. K. pozwolenie na broń palną myśliwską. W motywach uzasadnienia organ wskazał, że cofnięcie R. K. pozwolenia na broń palną myśliwską, nastąpiło w związku ze skazaniem go za przestępstwo z art. 174 § 2 kk w zb. z art. 177 § 1 kk w zw. z art 11 § 2 kk (przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji). Podniósł, że zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Wyjaśnił, że stosownie do art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy pozwolenia nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Stwierdził też, że w przytoczonym wyżej przepisie ustawodawca jedynie przykładowo wymienił okoliczności uzasadniające przedmiotową obawę, tj. skazanie za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo toczące się o nie postępowania karne. Dlatego uznał, że oskarżenie lub popełnienie innych, niż wymienione w tym przepisie przestępstw, pozwala zaliczyć posiadacza pozwolenia na broń do osób, wobec których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zdaniem organu, świadczy o tym użycie w art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy sformułowania "w szczególności", które stanowi jedynie wytyczną interpretacyjną co do faktów, które uzasadniają obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jednocześnie Komendant Główny Policji podkreślił, że wykładnia tego przepisu musi uwzględniać fakt, że od osób starających się o pozwolenie na posiadania broni lub posiadających takie pozwolenie należy wymagać bezwzględnego przestrzegania przepisów prawa. W stosunku do takich osób obowiązuje miernik najwyższej staranności i każde naruszenie przez nie przepisów prawa, a zwłaszcza prawa karnego, musi podlegać ocenie z punktu widzenia uzasadnionej obawy możliwości użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Organ podkreślił też, że R. K. został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w N. z dnia [...] listopada 2006 r., sygn. akt [...] za spowodowanie wypadku drogowego na karę jednego roku i sześciu miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres próby – 4 lat. Wobec skarżącego orzeczono też zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych przez okres 1 roku. Dodatkowo Komendant Główny Policji podkreślił, że w przeszłości R. K. popełnił przestępstwo z art. 18 § 2 w zw. z art. 272 kk (przeciwko wiarygodności dokumentów), a postępowanie karne w tej sprawie zostało umorzone z powodu przedawnienia karalności czynu. W konsekwencji organ wywiódł, że strona powodując wypadek komunikacyjny stworzyła zagrożenie katastrofy, czego skutkiem były obrażenia ciała innych osób, a zatem zachowanie jej prawa do broni byłoby sprzeczne z interesem społecznym, któremu ustawodawca poprzez obligatoryjny charakter w art. 18 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy przyznał bezwzględne pierwszeństwo. Dodatkowo stwierdził też, że wcześniejszy sprzed zdarzenia konflikt R. K. z prawem świadczy o jego lekceważącym stosunku do ładu prawnego i bezwzględnie nakazuje cofnięcie prawa do broni. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi R. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zarzucił Komendantowi Głównemu Policji naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy o broni i amunicji poprzez ich niewłaściwą wykładnię i przyjęcie, że zachodzą wobec niego obligatoryjne przesłanki cofnięcia pozwolenia na broń, w sytuacji gdy materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie pozwala na taką ocenę. Podniósł również, że organ uchybił przepisom postępowania tj. art. 6, 7 i 8 w zw. z art. 138 § 1 ust. 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji, wydanej z naruszeniem art. 107 § 3 w zw. z art. 11 k.p.a., a także z naruszeniem art. 140 w zw. z art. 7 i 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, tj. pozytywnych opinii przedstawionych przez koła łowieckie oraz uznanie, iż zachodzi uzasadniona obawa, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Podkreślił także, iż powoływanie się przez organ na jego wcześniejsze konflikty z prawem, w sytuacji gdy skarżący nie został za nie skazany prawomocnym wyrokiem narusza zasadę domniemania niewinności wyrażoną w art. 42 ust. 3 Konstytucji RP. Wywodził, iż gdyby ustawodawca chciał cofnąć pozwolenie na broń wszystkim skazanym, to przyjąłby wprost takie uregulowanie w ustawie o broni i amunicji. Zaznaczył, że sam czyn karalny powinien pozostawać w związku z posiadaną bronią, by mógł stanowić podstawę do jej pozbawienia. Argumentował też, że został skazany za popełnienie przestępstwa, które miało charakter nieumyślny, oraz że nie znajdował się pod wpływem alkoholu ani innych substancji odurzających. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na swoje wcześniejsze ustalenia faktyczne oraz prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazać należy, że zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.), pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Stosownie natomiast do postanowień art. 18 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 cyt. ustawy. Z powyższych regulacji wynika obowiązek organu do wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń w sytuacji ziszczenia się warunku określonego w art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy. Jednocześnie przykładowe wskazanie przez ustawodawcę, w wyżej wymienionym przepisie, przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, nie oznacza, iż katalog ten ma charakter zamknięty i że popełnienie przez daną osobę innych przestępstw nie może spowodować uzasadnionej obawy, że może ona użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Dodatkowo sformułowanie zawarte w art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy o treści "istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni" wskazuje, że organy zobowiązane są jedynie do uprawdopodobnienia możliwości użycia broni w sposób wskazany w cyt. przepisie. Zdaniem Sądu, organ prawidłowo zakwalifikował skarżącego do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Podkreślić przede wszystkim należy, że skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem za spowodowanie wypadku drogowego, w wyniku którego dwie osoby odniosły obrażenia skutkujące naruszeniem czynności ciała i rozstrojem zdrowia na czas powyżej siedmiu dni. Jednocześnie, wbrew twierdzeniom skarżącego, istotne znaczenie dla sprawy ma również warunkowe zawieszenie wykonania kary za ten czyn na bardzo długi okres próby, co świadczy o jego dużej szkodliwości społecznej oraz poważnych skutkach. Istotne jest również, że wobec skarżącego został orzeczony zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych przez okres jednego roku. Czyny skarżącego, objęte prawomocnym wyrokiem, naruszające porządek i ład prawny, ich kwalifikacja i wymierzone sankcje przemawiają za uznaniem, że skarżący nie daje rękojmi, iż nie użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zdaniem Sądu bezsporna okoliczność skazania skarżącego stanowiła podstawę do wydania decyzji o cofnięciu mu pozwolenia na broń. Podkreślenia wymaga fakt, iż pozytywne opinie o skarżącym z miejsca zamieszkania oraz ze środowiska łowieckiego, a także prawidłowe przechowywanie przez niego broni nie exculpują zdarzenia z jego udziałem, objętego prawomocnym wyrokiem karnym. W żaden sposób nie można było zgodzić się z zarzutem skargi, iż organ naruszył art. 42 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez stwierdzenie, że skarżący dopuścił się przestępstwa opisanego w art. 18 § 2 kk w zw. z art. 272 kk (przeciwko wiarygodności dokumentów). Prawo do posiadania broni jest dobrem reglamentowanym, specyficznym, wymagającym od organów, które je przyznają najwyższej staranności. Najmniejsze nawet uchybienia w zakresie oceny przesłanek uzasadniających przyznanie takiego prawa mogą stanowić zagrożenia dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Przy ocenie cech osobowościowych i charakterologicznych osoby posiadającej pozwolenie na broń lub ubiegającej się o nią każda informacja świadcząca o zachowaniach lekceważących porządek prawny nie tylko może, ale i musi zostać przez organ uwzględniona. To, że Sąd Rejonowy [...] w O. w sprawie o sygn. akt [...] (k. [...]), z uwagi na przedawnienie karalności czynu, umorzył wobec skarżącego postępowanie karne dotyczące czynu z art. 18 § 2 kk w zw. z art. 272 kk, nie oznacza wbrew twierdzeniom skarżącego, że organ dokonując oceny przesłanki istnienia obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego był zwolniony z obowiązku wzięcia tego faktu pod uwagę. W ocenie Sądu powołanie się na wyroki sądowe, co do których nastąpiło zatarcie skazania z mocy prawa, jest naruszeniem art. 75 k.p.a., zgodnie z którym nie może być dopuszczony dowód sprzeczny z prawem (a contrario z treści art. 75 k.p.a.). W świetle art. 106 Kodeksu karnego i odpowiednio art. 37 Kodeksu karnego wykonawczego powoływanie się na kary objęte zatarciem jest niedopuszczalne i nieskuteczne, gdyż samo prawo uważa te kary za niebyłe. Jednakże, orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego jak i Sądu Najwyższego oraz doktryna przyjmują, iż zatarcie skazania nie stanowi przeszkody do ustalenia w trybie art. 75 k.p.a., że osoba posiadająca pozwolenie na broń popełniła czyn, który sam w sobie lub w powiązaniu z innymi okolicznościami rodzi obawę, że osoba ta użyje broni w celach sprzecznych z interesem porządku publicznego. Zatarcie skazania pozwala wprawdzie daną osobę uznać za niekaraną, jednakże przy ocenie osobowości kandydata do posiadania broni ważny jest nie tyle fakt ukarania bądź nie ukarania, ale dotychczasowe życie i jej sposób postępowania. Fakt uprzednio popełnionego przestępstwa i prawomocnego skazania nie jest obojętny w tej sferze stosunków społecznych, w których znaczenie ma nie tylko ocena prawna, lecz także ocena etyczno-moralna danej osoby. Zgodnie z dyspozycją art. 75 § 1 k.p.a., organ administracyjny może w granicach prawa przeprowadzić wszelkie dowody (np. z przesłuchania świadków), co do zdarzeń, które w innym postępowaniu zostały zakwalifikowane jako przestępstwa, mimo, że później skazanie zostało zatarte (v. wyroki NSA z dnia: 12 maja 1999 r. Lex 45099 oraz 22 października 1981 r. – ONSA 1981/2/103, wyrok SN z dnia 27 listopada 1984 r. OSNC 1985/8/105). Nie zasługuje też na uwzględnienie zarzut skarżącego dotyczący naruszenia przez organy administracji przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 6, 7 i 8 w zw. z art. 138 § 1 ust. 1 k.p.a. Wskazać bowiem należy, iż organ II instancji – Komendant Główny Policji, rozpoznając odwołanie, ponownie przeanalizował całość materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, m.in. eliminując dostrzeżone uchybienia organu I instancji w zakresie nieuwzględnienia korzystnych i pozytywnych dla skarżącego okoliczności i opinii na jego temat. Nie ma również racji skarżący, zarzucając organowi naruszenie art. 140 w zw. z art. 7 i 80 k.p.a. Z analizy akt administracyjnych sprawy wynika, że organ w sposób prawidłowy i kompleksowy zgromadził materiał dowodowy w sprawie i poddał sprawę wszechstronnej ocenie, biorąc pod uwagą wszelkie okoliczności przemawiające tak na korzyść, jak i na niekorzyść skarżącego. Ważąc je dokonał prawidłowej kwalifikacji prawnej. Odnosząc się do powołanych w skardze orzeczeń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o sygn. VI SA/Wa 709/05 oraz VI SA/Wa 1137/07, zważyć należy, iż zapadły one w odmiennych stanach faktycznych. Jednocześnie Sąd w niniejszym składzie podziela i przyjmuje jako własny pogląd zaprezentowany w uzasadnieniu tego wyroku, że gdyby ustawodawca chciał cofnąć pozwolenie na broń wszystkim skazanym, to przyjąłby wprost takie uregulowanie w ustawie o broni i amunicji. Skoro takie rozwiązanie nie zostało przyjęte, organ każdorazowo ma obowiązek przeanalizować czy w stosunku do danej osoby istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W rozpatrywanej sprawie taką analizę organ w sposób prawidłowy przeprowadził. Ze względu na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł, jak w sentencji.