I OW 98/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Borowiec po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Starosty Staszowskiego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Starostą Staszowskim a Starostą Mińskim w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie ponoszenia kosztów utrzymania E. M. K. w rodzinie zastępczej A. M. postanawia odrzucić wniosek Starosta Staszowski złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego ze Starostą Mińskim w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie ponoszenia kosztów utrzymania E. M. K. w rodzinie zastępczej A. M. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że Sąd Rejonowy w S. postanowieniem z dnia [...] listopada 2008r. sygn. akt [...], udzielił zabezpieczenia w sprawie o pozbawienie władzy rodzicielskiej poprzez umieszczenie małoletniej E. M. K. w rodzinie zastępczej A. M. do czasu prawomocnego zakończenia postępowania. Starosta Staszowski w wykonaniu postanowienia decyzją z dnia [...]grudnia 2008r. znak: [...] przyznał rodzinie zastępczej pomoc na częściowe pokrycie kosztów utrzymania E. M. K. w wysokości 658,80zł miesięcznie począwszy od dnia [...] listopada 2008. Równocześnie uznając Powiat Miński za właściwy, wystąpił w trybie art. 86 ust. 3 i ust. 4 ustawy o pomocy społecznej do Starosty Mińskiego o zawarcie porozumienia i ponoszenia wydatków na utrzymanie E. M. K. w rodzinie zastępczej w łącznej kwocie udzielonych świadczeń. W ocenie Starosty Staszowskiego właściwość Powiatu Mińskiego w niniejszej sprawie wynika bowiem z faktu, że: * E. M. K. przed umieszczeniem w rodzinie zastępczej była zameldowana na pobyt stały w miejscowości L. ul. [...] gm. L., powiat miński, * pobyt matki S. J. P. wraz z małoletnią E. M. K. w okresie przed umieszczeniem w rodzinie zastępczej tj. od [...]maja 2008r. do [...] października 2008r. w miejscowości P. gm. P. powiat staszowski był oparty na zasadzie meldunku czasowego; * powiatem ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały matki S. J. P. i małoletniej E. M. K. był powiat miński. (dowód: poświadczenie adresu i okresy zameldowania matki S. J. P. i małoletniej E. M. K. wydane przez Urząd Gminy w L.). Starosta Staszowski wskazał, że zgodnie z treścią art. 86a ustawy o pomocy społecznej, powiatem właściwym do ponoszenia wydatków na dziecko jest powiat miejsca zamieszkania dziecka przed jego umieszczeniem w pierwszej formie opieki zastępczej nad dzieckiem. Jeżeli nie można ustalić powiatu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania dziecka, właściwy do ponoszenia wydatków na to dziecko jest powiat miejsca jego ostatniego zameldowania na pobyt stały. W związku z powyższym Starosta Staszowski wystąpił do Starosty Mińskiego w sprawie zawarcia porozumienia dotyczącego ponoszenia kosztów utrzymania małoletniej E. M..K. umieszczonej w rodzinie zastępczej A. M. Powiat Miński - Centrum Pomocy Rodzinie w piśmie z dnia 5 marca 2009 r. stwierdził, że samo zameldowanie nie przesądza o miejscu zamieszkania i uznał się za niewłaściwy w sprawie. Starosta Staszowski pismem z dnia 18 marca 2009r. ponownie wystąpił do Starosty Mińskiego w sprawie zawarcia porozumienia dotyczącego ponoszenia wydatków na utrzymanie E. M. K. w rodzinie zastępczej. Starosta Miński w odpowiedzi na to pismo podtrzymał swoje stanowisko uznając, iż nie jest właściwy w sprawie ponoszenia kosztów utrzymania małoletniej w rodzinie zastępczej. We wniosku o rozstrzygnięcie sporu o właściwość Starosta Staszowski wskazał, że przepisy ustawy o pomocy społecznej nie definiują miejsca zamieszkania dziecka, określa je natomiast przepis art. 26 kodeksu cywilnego, stanowiący że miejscem zamieszkania dziecka jest miejsce zamieszkania rodziców. S. J. P. jest natomiast zameldowana na pobyt stały w gm. L. powiat Miński i ten powiat jest powiatem ostatniego miejsca zameldowania na stałe małoletniej E. M. K. Zatem, w ocenie Starosty Staszowskiego, powiatem właściwym do ponoszenia wydatków na małoletnią E. M. K. jest powiat miński. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi (o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej) oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Wskazany przepis dotyczy sytuacji, gdy między organami administracji publicznej zachodzi rozbieżność poglądów co do ich upoważnienia do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia tej samej sprawy administracyjnej. Do sporu dochodzi w sytuacji, gdy przynajmniej dwa organy jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia danej sprawy (spór pozytywny) albo gdy każdy z nich uważa się za niewłaściwy do załatwienia tej sprawy (spór negatywny). Aby sprawa, w której powstał między organami spór mogła być rozpatrzona przez Sąd w omawianym trybie, musi być indywidualną sprawą z zakresu administracji publicznej. Z istoty bowiem sporu o właściwość i sporu kompetencyjnego, o których mowa w art. 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi wynika, że spór może mieć miejsce w takiej sytuacji prawnej, kiedy istnieje materialnoprawna podstawa do załatwienia przez organ administracji określonej sprawy administracyjnej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2005 r., sygn. akt II OW 79/05, ONSAiWSA 2006/3/75). Wniosek Starosty Staszowskiego dotyczy ustalenia powiatu, który jest właściwy do ponoszenia kosztów utrzymania małoletniej E. M. K. w rodzinie zastępczej. Zgodnie z art. 86 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) w przypadku umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej na terenie innego powiatu, powiat właściwy ze względu na miejsce zamieszkania dziecka przed umieszczeniem w rodzinie zastępczej ponosi wydatki na jego utrzymanie w łącznej kwocie świadczeń przysługujących danej rodzinie zastępczej. Stosownie zaś do ust. 4 powołanego artykułu, powiat prowadzący całodobową placówkę opiekuńczo-wychowawcą lub rodzinę zastępczą przyjmującą dziecko oraz powiat na terenie którego funkcjonuje całodobowa placówka opiekuńczo-wychowawcza, zawiera z powiatem właściwym ze względu na miejsce zamieszkania przyjętego dziecka przed umieszczeniem w rodzinie zastępczej lub skierowaniem do całodobowej placówki opiekuńczo-wychowawczej, porozumienie w sprawie umieszczenia dziecka i wysokości wydatków, o których mowa w ust. 2 lub 3. Wskazane porozumienie nie ma charakteru aktu administracyjnego, lecz jest umową cywilnoprawną. W przypadku więc sporu, który organ administracji publicznej jest zobowiązany do ponoszenia wydatków na utrzymanie dziecka w rodzinie zastępczej nie jest dopuszczalne jego rozpoznanie przez Sąd administracyjny, nie jest to bowiem spór, o którym mowa w art. 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a. Wobec powyższego wniosek podlegał odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 15 § 2 i art. 64 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.