II SA/Wa 298/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Adam Lipiński, Protokolant Agnieszka Bieniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi B. C. na rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z zajmowanego stanowiska i przeniesienia do dyspozycji - oddala skargę - Komendant [...] Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r., po rozpatrzeniu odwołania B. C., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.); powołany dalej jako kpa, utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji [...] Nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r., wydany na podstawie art. 32 ust. 1 i art. 37a pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) w sprawie zwolnienia z dniem 14 grudnia 2008 r. [...] B. C. z zajmowanego dotychczas stanowiska specjalisty [...] tejże Komendy, pełniącej powierzone obowiązki na stanowisku specjalisty [...] Komisariatu Policji [...] i przeniesienia z dniem 15 grudnia 2008 r. do dyspozycji Komendanta [...] Policji [...]. W uzasadnieniu decyzji organ podał, iż Rozkazem Organizacyjnym nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r. Komendanta Rejonowego Policji [...], z dniem 15 grudnia 2008 r. zostało zlikwidowane stanowisko oficerskie; w tym zajmowane przez B. C., stanowisko specjalisty [...] Komendy Rejonowej Policji [...]. Organ podał także, że likwidacja tego stanowiska służbowego, była konsekwencją realizacji polecenia Komendanta [...] Policji, zawartego w piśmie [...] z dnia [...] listopada 2008 r. dotyczącego przywrócenia w jednostkach organizacyjnych Policji garnizonu [...] proporcji pomiędzy liczbą stanowisk w korpusach: oficerskim i aspiranckim, a ogólną liczbą stanowisk policyjnych w garnizonie [...], określonych w § 13 ust. 1 pkt 1 i 2 Zarządzenia Nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2007 r. w sprawie szczegółowych zasad organizacji i zakresu działania komend, komisariatów i innych jednostek organizacyjnych Policji (Dz.Urz. KGP z 2007 r. Nr 18, poz. 135, z 2008 r. Nr 9, poz. 54, Nr 11, poz. 62 i Nr 17, poz. 102). Stwierdzono ponadto, że zwolnienie B. C. ze wskazanego stanowiska wynikało również z faktu, iż od dnia 2 września 2008 r. nie realizowała ona zadań przypisanych do tego stanowiska służbowego. Wskazano też, że przeniesienie do dyspozycji właściwego przełożonego następuje na okres poprzedzający powołanie lub mianowanie na inne stanowisko służbowe albo zwolnienie ze służby, nie dłuższy niż 12 miesięcy. Decyzji nadano ponadto rygor natychmiastowej wykonalności w trybie art. 108 § 1 kpa, uzasadniając to potrzebą ochrony interesu społecznego, tożsamego z interesem służby polegającym na niezwłocznym wykonaniu przedmiotowej decyzji w celu zapewnienia prawidłowej realizacji ustawowych zadań Policji przez Referat [...] Komendy Rejonowej Policji [...]. B. C. złożyła odwołanie od tego rozkazu personalnego do Komendanta [...] Policji przedstawiając obszernie swoją sytuację służbową w okresie dziesięcioletniej służby w Policji. Komendant [...] Policji uzasadniając swój rozkaz personalny, oprócz argumentów przedstawionych już w uzasadnieniu rozkazu personalnego organu pierwszej instancji podał, że działania podjęte w przedmiotowej sprawie znajdują uzasadnienie w treści art. 32 ust. 1 i art. 37 a pkt 1 ustawy o Policji. Wskazał też, że Komendant Rejonowy Policji [...] jest odpowiedzialny za zapewnienie ładu i porządku publicznego a także zapewnienie bezpieczeństwa publicznego, na terenie podległych mu dzielnic, a jednocześnie zobowiązany jest do prawidłowej realizacji ustawowych zadań Policji, uwzględniającej interes społeczny, tożsamy z interesem służby. Wskazał, że posiada on prawo do kształtowania struktury organizacyjnej tej jednostki Policji, z uwzględnieniem szczegółowych zasad organizacji określonych w powołanym zarządzeniu Komendanta Głównego Policji. Wskazał też, że stosunek służbowy funkcjonariusza Policji powstaje w drodze mianowania na podstawie dobrowolnego zgłoszenia się do służby, a nie ustalenia warunków pełnienia tej służby. Istotą służby jest dyspozycyjność funkcjonariuszy i dlatego temu stosunkowi służbowemu nadano charakter stosunku administracyjnoprawnego, w którym organ jednostronnie i władczo kształtuje sytuację prawną funkcjonariusza. Tak więc zawarte w ustawie uregulowanie w zakresie rozstrzygania o przeniesieniu funkcjonariusza do dyspozycji, daje przełożonemu służbowemu władzę jednostronnego ustalania treści stosunku służbowego. Organ powołał się też na wyrok z dnia 6 marca 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 1984/07, w którym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, iż na podstawie przepisu art. 32 ust. 1 ustawy o Policji możliwe jest zwolnienie policjanta z zajmowanego stanowiska służbowego połączone z równoczesnym przeniesieniem policjanta na podstawie art. 37a pkt 1 ustawy o Policji do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych na okres poprzedzający powołanie lub mianowanie na inne stanowisko służbowe albo zwolnienie ze służby, nie dłuższy niż 12 miesięcy. Przepisy ustawy o Policji pozostawiają właściwym przełożonym ocenę zasadności i celowości przeniesienia policjanta do dyspozycji, z uwzględnieniem interesu publicznego i słusznego interesu strony, wyrażonych w art. 7 kpa. Organ wyjaśnił również, że zgodnie z art. 121 ust. 1 ustawy o Policji w razie choroby, urlopu, zwolnienia od zajęć służbowych oraz w okresie pozostawania bez przydziału służbowego policjant otrzymuje uposażenie zasadnicze, dodatki do uposażenia o charakterze stałym i inne należności pieniężne należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym - z uwzględnieniem powstałych w tym okresie zmian, mających wpływ na prawo do uposażenia i innych należności pieniężnych lub na ich wysokość. Reasumując organ stwierdził, że zwolnienie B. C. z zajmowanego stanowiska specjalisty [...] Komendy Rejonowej Policji [...] i przeniesienie jej do dyspozycji Komendanta Rejonowego Policji [...] uzasadnione było potrzebami służby i wynikającą z nich koniecznością zapewnienia prawidłowego toku służby w Referacie [...] Komendy Rejonowej Policji [...], w związku ze zmianami organizacyjnymi wprowadzonymi z dniem 15 grudnia 2008 roku. Odnośnie zaś nadania rozkazowi rygoru natychmiastowej wykonalności organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie interes służby wymagał zwolnienia B. C. z zajmowanego stanowiska służbowego specjalisty [...] Komendy Rejonowej Policji [...], bowiem w interesie społecznym jest dostosowanie etatu jednostki Policji do obowiązujących norm, określonych zarządzeniem Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2007 r., w sprawie szczegółowych zasad organizacji zakresu działania komend, komisariatów i innych jednostek organizacyjnych Policji, poprzez wyłączenie tegoż stanowiska oficerskiego z etatu Komendy Rejonowej Policji [...] i włączenie w zamian stanowiska korpusu podoficerskiego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie B. C. wnosząc o uchylenie rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji Nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. zarzuciła mu naruszenie zasad wykorzystania kwalifikacji funkcjonariuszy Policji dla dobra publicznego i w interesie dobra społecznego przez powoływanie się na dostosowanie etatu jednostki policji do struktury organizacyjnej, a w szczególności wyłączenie stanowiska oficerskiego o wysokiej specjalizacji z etatu Komendy Rejonowej [...] i włączenia zmian na stanowisko w korpusie podoficerskim. Zarzuciła organowi również brak kierowania się w rozstrzygnięciu dyrektywą zawartą w art. 7, w szczególności poprzez nieuwzględnienie interesu publicznego. W uzasadnieniu skargi podała, iż jest lekarzem, posiada specjalizację z zakresu medycyny sądowej oraz patomorfologii i opisała, podobnie jak w odwołaniu od rozkazu organu I instancji, swój dziesięcioletni okres służby w Policji. Wskazała też, że niezrozumiałe jest dla niej odwoływanie się przez organ do Zarządzenia Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2007 r. w sprawie szczegółowych zasad organizacji i zakresu działania komend, komisariatów i innych jednostek organizacyjnych Policji poprzez wyłączenie oficerskiego stanowiska z etatu Komendy Rejonowej Policji [...] i włączenie na to stanowisko podoficerskie. Podała też, że jej przypadek jest kazuistyczny bowiem dotyczy jej interesu jako strony, ale wartością w tym przypadku jest dobro interesu publicznego, sprowadzające się do wykorzystania przez Policję fachowców, którzy pełnią w niej służbę. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując się na argumentację zawartą w zaskarżonym rozkazie personalnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : W świetle art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do art. 1 § 2 tej ustawy kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów stwierdzić należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazać należy, że stosownie do przepisu art. 28 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) stosunek służbowy funkcjonariusza Policji, powstaje w drodze mianowania na podstawie dobrowolnego zgłoszenia się do służby. Wynika z tego, że zgody stron wymaga jedynie zadecydowanie o przyjęciu do służby, a nie ustalenie warunków pełnienia tej służby. Istotą służby w Policji jest zaś dyspozycyjność funkcjonariuszy i dlatego temu stosunkowi służbowemu nadano charakter stosunku administracyjnoprawnego, a więc takiego, w którym organ jednostronnie i władczo kształtuje sytuację prawną funkcjonariusza. Tak więc zawarte w ustawie uregulowanie w zakresie rozstrzygania o przeniesieniu funkcjonariusza do dyspozycji, co do zasady daje przełożonemu służbowemu władzę jednostronnego ustalenia treści stosunku służbowego. Przypomnieć należy, że zwolnienie skarżącej z zajmowanego stanowiska specjalisty [...] tejże Komendy, pełniącej powierzone obowiązki na stanowisku specjalisty [...] Komisariatu Policji [...] i przeniesienia z dniem 15 grudnia 2008 r. do dyspozycji Komendanta Rejonowego Policji [...] z zachowaniem dotychczasowego uposażenia nastąpiło na podstawie art. 32 oraz art. 37a pkt 1 powołanej ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Zgodnie z art. 32 ust. 1 tej ustawy do mianowania policjanta na stanowisko służbowe, przenoszenia oraz zwalniania z tych stanowisk, właściwi są przełożeni: Komendant Główny Policji, komendanci wojewódzcy i powiatowi (miejscy) Policji oraz komendanci szkół policyjnych. Stosownie zaś do art. 37a ustawy o Policji, policjanta w przypadku zwolnienia z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego można przenieść do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych, na okres: poprzedzający powołanie lub mianowanie na inne stanowisko służbowe albo zwolnienie ze służby, nie dłuższy niż 12 miesięcy (pkt 1), zwolnienia z obowiązku wykonywania zadań służbowych, udzielonego na zasadach określonych w przepisach o związkach zawodowych (pkt 2), delegowania do pełnienia zadań służbowych poza Policją w kraju lub za granicą (pkt 3). Z treści przepisu art. 32 powołanej ustawy wynika, iż jest to przepis o charakterze kompetencyjnym, gdyż określono w nim wyłącznie organy uprawnione do podejmowania decyzji w sprawach w nim wymienionych. Nie wskazano natomiast w tym przepisie kryteriów i merytorycznych przesłanek uzasadniających podejmowanie decyzji w tych sprawach. Nie ulega jednak wątpliwości, iż na podstawie tego przepisu jest możliwie zwolnienie policjanta z zajmowanego stanowiska służbowego połączone z równoczesnym przeniesieniem policjanta na podstawie art. 37a pkt 1 ustawy o Policji do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych na okres poprzedzający powołanie lub mianowanie na inne stanowisko służbowe albo zwolnienie ze służby, nie dłuższy niż 12 miesięcy (...). W ustawie o Policji nie podano przy tym kryteriów, którymi powinien kierować się organ dokonujący takiego przeniesienia, a zatem przepisy omawianej ustawy pozostawiają właściwym przełożonym ocenę zasadności i celowości przeniesienia policjanta do dyspozycji. Nie oznacza to jednak, w ocenie Sądu, prawa do dowolności podejmowanego rozstrzygnięcia, lecz zobowiązuje do kierowania się dyrektywą art. 7 kpa, tj. do uwzględnienia interesu publicznego i słusznego interesu strony. Zaskarżona decyzja wymagania takie spełnia, tj. przekonująco wskazuje racje, którymi kierował się Komendant Rejonowy Policji [...], zwalniając skarżącą z zajmowanego stanowiska i przenosząc ją do swojej dyspozycji. Stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja została wystarczająco uzasadniona. Podano w niej, że przyczyną zwolnienia B. C. ze stanowiska i przeniesienia jej do dyspozycji Komendanta Rejonowego Policji [...] była likwidacja zajmowanego przez nią stanowiska specjalisty [...] Komendy Rejonowej Policji [...] dokonana rozkazem organizacyjnym Komendanta Rejonowego Policji [...], nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r. Likwidacja stanowiska, była konsekwencją realizacji polecenia Komendanta [...] Policji, zawartego w piśmie [...] z dnia [...] listopada 2008 r., dotyczącego przywrócenia w jednostkach organizacyjnych Policji garnizonu [...] proporcji pomiędzy liczbą stanowisk w korpusach: oficerskim i aspiranckim, a ogólną liczbą stanowisk policyjnych w garnizonie [...] ( § 13 ust. 1 pkt. 1 i 2 Zarządzenia Nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2007 r. [...] Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu, że rozkaz personalny Komendanta Rejonowego Policji [...], wydany w rozpoznawanej sprawie stanowi element realizacji zadań nałożonych na Policję przez ustawę, tj. zapewnienie ochrony, bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Realizacja bowiem tych celów następuje także poprzez kształtowanie struktur Policji oraz sytuacji kadrowej w sposób najbardziej, według założeń kierownictwa resortu, odpowiadający potrzebom do realizacji zadań i obowiązków ustawowych. Organ uzasadniając rozkaz podał ponadto, że zwolnienie B. C. ze wskazanego stanowiska wynikało również z faktu, iż od dnia 2 września 2008 r. nie realizowała ona zadań przypisanych do tego stanowiska, pełniąc powierzone obowiązki służbowe specjalisty [...]. Należy podkreślić, że istotą rozpoznawanej sprawy było wyjaśnienie przyczyn zwolnienia skarżącej ze stanowiska i przeniesienia jej do dyspozycji, nie zaś badanie zasadności likwidacji stanowiska służbowego, które skarżąca zajmowała. Wskazywane zatem przez skarżącą zarzuty odnośnie zasadności likwidacji tego stanowiska służbowego, wynikające ze zmian organizacyjnych nie mogły zostać uwzględnione. Zgodzić się zatem należy z organem, że dla zapewnienia realizacji ustawowych zadań Policji ma on prawo, w ramach uznania administracyjnego przewidzianego w powołanej podstawie prawnej rozstrzygnięcia, zwolnić funkcjonariusza ze stanowiska w sytuacji likwidacji jego stanowiska i przenieść go do swej dyspozycji. Pamiętać należy również, że zgodnie z art. 37a ustawy o Policji przeniesienie funkcjonariusza do dyspozycji przełożonego ma charakter tymczasowy, pozwalający w terminie 12 miesięcy, zdecydować organowi o zawodowej przyszłości funkcjonariusza z uwzględnieniem potrzeb etatowych Policji. Reasumując zatem należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie nie można zarzucić organowi naruszenia przepisów prawa materialnego, czy też przepisów postępowania administracyjnego, w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji.