II OSK 402/10

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-03-08

Skład orzekający: Maria Czapska – Górnikiewicz, Jerzy Stelmasiak, Leszek Kiermaszek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie na rozbudowę i przebudowę obiektu budowlanego, usytuowanego w granicy działki, może zostać wydane, jeśli skarżący podnoszą zarzuty dotyczące naruszenia ich interesów jako właścicieli sąsiedniej nieruchomości oraz potencjalnej zmiany przeznaczenia obiektu?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił zgodność zamierzenia budowlanego z przepisami. Sąd podkreślił, że kwestia legalności istniejącego obiektu budowlanego została rozstrzygnięta w odrębnym postępowaniu nadzoru budowlanego. Rozbudowa nowego obiektu, usytuowanego w odległości ponad 3 metrów od granicy, nie narusza przepisów techniczno-budowlanych ani usprawiedliwionych interesów osób trzecich, zwłaszcza gdy projekt przewiduje jedynie funkcję gospodarczą, a skarżący nie przedstawili konkretnych planów zabudowy swojej działki.
Stan faktyczny
M. K. i U. K. zaskarżyli decyzję Wojewody Podkarpackiego zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę i przebudowę budynku gospodarczego oraz przyłącza energetycznego. Skarżący, właściciele sąsiedniej działki, podnosili, że inwestor zamierza przekształcić budynek gospodarczy na mieszkalny, co ograniczy ich możliwości zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną skarżących.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska – Górnikiewicz Sędziowie sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del NSA Leszek Kiermaszek (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Monika Myślak – Kordjak po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. K. i U. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 17 listopada 2009 r. sygn. akt II SA/Rz 589/09 w sprawie ze skargi M. K. i U. K. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na rozbudowę i przebudowę obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 17 listopada 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 589/09 oddalił skargę U. K. i M. K. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Jednocześnie przyznał adw. A. S. wynagrodzenie w kwocie 257 zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny przytoczył następujący stan faktyczny i prawny sprawy: W dniu 30 stycznia 2009 r. P. S., właściciel działki nr [...] położonej w P. N., złożył wniosek o wydanie pozwolenia na rozbudowę i przebudowę istniejącego budynku gospodarczego oraz przyłącza energetycznego kablowego położonego na tej działce. Do wniosku dołączył projekt budowlany rozbudowy i przebudowy istniejącego budynku gospodarczego oraz projekt budowlany przebudowy istniejącego przyłącza elektroenergetycznego, decyzję Wójta Gminy P. N. z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...] o warunkach zabudowy terenu dla inwestycji obejmującej rozbudowę w/w obiektu budowlanego, a nadto oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Starosta Mielecki decyzją z dnia [...] marca 2009 r., nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na rozbudowę i przebudowę istniejącego budynku gospodarczego, przebudowę przyłącza energetycznego na działce nr [...] (poprzedni nr [...]), położonej w miejscowości P. N.. Starosta uznał, że zostały spełnione wszystkie wymagania określone w art. 35 ust. 1 i art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), co w konsekwencji daje podstawę do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę zgodnie z wnioskiem inwestora. W odwołaniu U. K. i M. K., właściciele działki sąsiedniej nr [...], zakwestionowali legalność budowy obiektu będącego przedmiotem rozbudowy. W ocenie odwołujących się inwestor zamierza w pierwszej fazie rozbudować przedmiotowy budynek gospodarczy, a następnie przekwalifikować go na budynek mieszkalny. Rozbudowa tego obiektu, który usytuowany jest w granicy obu nieruchomości, spowoduje w przyszłości ograniczenia w zabudowie ich działki. W odwołaniu wskazali również na swoją trudną sytuację zdrowotną i materialną. Wojewoda Podkarpacki nie uwzględnił odwołania i decyzją z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Motywując podjęte rozstrzygnięcie Wojewoda nie podzielił stawianych w odwołaniu zarzutów i wyjaśnił, że inwestor dołączył do wniosku wymagane dokumenty wymienione w art. 33 ust. 2 Prawa budowlanego, tj. przedłożył projekt budowlany wraz z wymaganymi opiniami, uzgodnieniami, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz ostateczną decyzję o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Usytuowanie projektowanej rozbudowy budynku gospodarczego jest zgodne z wymogami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Ściana projektowanej rozbudowy budynku od granicy z działką odwołujących się usytuowana będzie w odległości 3,0 m jako ściana pełna bez otworów okiennych lub drzwiowych. Zatem zostały zachowane wymagania w zakresie odległości określone w § 12 ust. 1 pkt 2 w/w rozporządzenia. W granicy z nieruchomością odwołujących się (działka nr [...]) usytuowana jest ściana istniejącej części budynku nie przewidziana do rozbudowy. Przypuszczenia odwołujących się dotyczące zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczego na mieszkalny nie znajdują uzasadnienia w przedłożonym materiale dowodowym, poza tym na taką zmianę użytkowania budynku wymagana jest odrębna decyzja właściwego organu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie U. K. i M. K. powtórzyli dotychczasową argumentację podkreślając, że istniejący obiekt budowlany, usytuowany w granicy ich działki jest nielegalny. Obiekt ten spełnia rolę budynku garażowego, a działania inwestora zmierzają do zmiany użytkowania budynku na mieszkalny, na co nie wyrażają zgody. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Podkarpacki wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do autokontroli swojego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę wskazał, że stosownie do art. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia inwestycyjnego z przepisami. Przez prawo do dysponowania nieruchomością należy rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych (art. 3 pkt 11 ustawy). Pozwolenie na budowę może zaś być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, złożył oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 ustawy). Sąd pierwszej instancji stwierdził, że inwestor do wniosku o pozwolenie na budowę dołączył wymagane dokumenty określone w art. 33 ust.2 pkt 1-3 ustawy, tj. projekt budowlany, oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ostateczną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, zatem słusznie uznał organ, że zostały spełnione warunki, o których mowa w art. 35 ust.1 i art. 32 ust. 4 ustawy, a w tej sytuacji organ nie mógł odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 ust. 4 ustawy). Sąd zaakceptował pogląd organu, że usytuowanie obiektu jest zgodne z wymogami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 poz. 690 ze zm.). Ściana projektowanej rozbudowy budynku od granicy z działką skarżących jest usytuowana w odległości 3 metrów jako ściana pełna bez otworów okiennych i drzwiowych. Zachowanie takiej odległości stanowi spełnienie wymogu określonego w § 12 ust.1 pkt 2 rozporządzenia. W granicy z działką skarżących usytuowana jest ściana istniejącej części budynku, jednakże nie przewidzianej do rozbudowy, gdyż rozbudowa tego obiektu skierowana jest w kierunku przeciwnym. Sprawa legalności spornego obiektu była przedmiotem rozważań Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Mielcu, który decyzją z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] umorzył postępowania w tej sprawie. W postępowaniu tym zostało ustalone, że sporny obiekt budowlany został wybudowany w latach osiemdziesiątych przez byłego właściciela obu sąsiednich działek, które to wówczas stanowiły jedną nieruchomość. Z nieruchomości tej w 1999 r. wydzielono działkę nr [...] o powierzchni 0,18 ha, ustalono wówczas obecną granicę obu sąsiednich nieruchomości. Powyższa decyzja organu nadzoru budowlanego została doręczona skarżącym wraz z pouczeniem o terminie i sposobie jej zaskarżenia, z którego to uprawnienia skarżący nie skorzystali. Zatem postawiony zarzut wykonania tego obiektu niezgodnie z prawem w niniejszym postępowaniu nie może odnieść skutku. W tym stanie rzeczy Sąd pierwszej instancji skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie U. K. i M. K., reprezentowani przez adwokata z urzędu, wnieśli skargę kasacyjną. Zaskarżając ten wyrok w całości, z powołaniem się na przepisy art. 173 § 1, art. 176 i art. 185 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę kasacyjną oparli o następujące podstawy: 1) naruszenia prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy - Prawo budowlane i art. 144 Kodeksu cywilnego w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 marca 2001 r., sygn. akt P. 11/2000 oraz art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez nieuwzględnienie zasady respektowania obowiązku zapewnienia ochrony usprawiedliwionych interesów osób trzecich, w tym właścicieli sąsiedniej nieruchomości, przy granicy której ma zostać rozbudowany obiekt budowlany, a przy tym nierozważenie sprawy w świetle art. 140 i art. 144 Kodeksu cywilnego; 2) naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: - art. 141 § 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego przez nieustosunkowanie się w wyroku do zgłaszanych zarzutów dotyczących ograniczenia możliwości korzystania przez nich z własnej nieruchomości, a także naruszenia zasady równego traktowania stron; - art.151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez oddalenie skargi, mimo naruszenia przez organy administracyjne art. 7, art. 77 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Podnosząc te zarzuty pełnomocnik wnoszących skargę kasacyjną wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącym z urzędu. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że rozpoznając skargę Sąd pierwszej instancji nie wziął pod uwagę interesów strony wnoszącej skargę, a jedynie uznał, że wydana decyzja odpowiada prawu, co narusza konstytucyjny obowiązek równego traktowania wszystkich stron oraz przepisy konstytucyjne o ochronie prawa własności. Według pełnomocnika skarżących nie dokonano w ogóle oceny, jakie względy przemawiają za tym, aby przedłożyć interes inwestora nad interesem właścicieli działki sąsiedniej. Tym samym usankcjonowano decyzję inwestora o optymalnej zabudowie swojej działki, co jednocześnie wiąże się z określeniem zakresu korzystania z przysługującego skarżącym prawa własności w sposób odpowiadający potrzebom inwestora. Nie ma wątpliwości, że rozbudowanie istniejącego garażu pozbawia właścicieli działki sąsiedniej swobody w jej zagospodarowaniu, co jest "niedopuszczalnym ujęciem zakresu prawa własności". Zdaniem autora skargi kasacyjnej narusza to również nałożony przepisem art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego obowiązek ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, a ten przepis - po wyeliminowaniu przez Trybunał Konstytucyjny niezgodnych z Konstytucją przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych - daje podstawę dokonania oceny możliwości wydania pozwolenia na budowę przy granicy. Pomimo tego, że przedmiotem sprawy jest zagadnienie z dziedziny prawa administracyjnego materialnego, to jednak - zdaniem pełnomocnika skarżących - unormowań prawnych należałoby poszukiwać zarówno w przepisach prawa administracyjnego, jak i przepisach prawa cywilnego. W związku z powyższym organ administracji powinien rozważyć sprawę w szczególności w świetle przepisów art. 140 i art. 144 Kodeksu cywilnego, z których nie wynika wprawdzie zakaz budowy przy granicy nieruchomości ani warunek uzyskania na taką budowę zgody sąsiada, jednakże nie oznacza to możliwości wydania dowolnego rozstrzygnięcia w sprawie, albo że jedynie od woli inwestora zależeć ma określenie usytuowanie obiektu w sposób wiążący dla organu. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że organ otrzymując wniosek o wydanie pozwolenia na budowę przy granicy powinien pouczyć wnioskodawcę, stosownie do art. 9 Kpa, o tym, że proponowane usytuowanie obiektu powinno być uzasadnione, a brak uzasadnienia stanowiska strony powinien podlegać ocenie organu orzekającego w sprawie stosownie do art. 77 § 1 i art. 80 Kpa. Pełnomocnik skarżących powołał się na uzasadnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 marca 2001 r., sygn. akt P 11/00 oraz wyrok składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2006 r., sygn. akt II OSK 794/2005, w których stwierdzono, że pozwolenie na budowę przy granicy nieruchomości może być wydane wyjątkowo, gdy są szczególnie uzasadnione przyczyny. Pełnomocnik skarżących wskazał również, że organ administracji powinien mieć na względnie zasadę wyrażoną w art. 7 Kpa, wymagającą uwzględnienia słusznego interesu stron postępowania. Stąd decyzja o pozwoleniu na budowę w granicy może być wydana stronie, które wykaże w toku postępowania, że nie zakłóci to korzystania z nieruchomości sąsiedniej ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno – gospodarczego przeznaczenia nieruchomości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej Ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec niestwierdzenia w niniejszej sprawie przyczyn nieważności, określonych w § 2 powołanego przepisu, należało ją rozpoznać w granicach przytoczonych w skardze kasacyjnej podstaw. Nie znajduje usprawiedliwienia pierwszy z postawionych zarzutów naruszenia przepisu art. 141 § 4 Ppsa. Należy więc stwierdzić, że uwzględniając normatywną treść wymienionego przepisu, prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Analiza pisemnych motywów zaskarżonego wyroku prowadzi do wniosku, że zasadniczo uzasadnienie to spełnia powyższe wymogi. Trafnie wyeksponował Sąd pierwszej instancji, że przedmiotem postępowania nie była kwestia sposobu usytuowania na działce nr [...] obiektu budowlanego ( garażu ) bezpośrednio przy granicy z działką nr [...], stanowiącą własność skarżących kasacyjnie. Zagadnienie to, w tym także legalność budowy tego obiektu, zostało wyjaśnione i rozstrzygnięte w odrębnym postępowaniu, zakończonym ostateczną decyzją organu nadzoru budowlanego. Zatem sygnalizowane uciążliwości związane ze znoszeniem istnienia dotychczasowego obiektu przy granicy z działką skarżących nie mogły być realizowane w ramach prowadzonego postępowania, którego przedmiotem było zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę nowego obiektu budowlanego. Okoliczność, że rozwiązania projektowe określające funkcję, formę, konstrukcję i gabaryty tego obiektu zakładają rozbudowę i częściowo przebudowę istniejącego obiektu, nie zmienia faktu, iż zamierzenie inwestycyjne obejmuje zupełnie nowy obiekt budowlany. Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane ( Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623) każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Powyższa regulacja, nawiązując do treści art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), stanowi rozwinięcie i konkretyzację zasady wyrażonej w art. 140 Kodeksu cywilnego, w myśl której właściciel może, z wyłączeniem innych osób, m.in. korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa z tym, że w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego. Własność nie jest więc prawem absolutnym, która dawałaby właścicielowi niczym nie skrępowaną władzę nad rzeczą. Słusznie zauważają wnoszący skargę kasacyjną, że właściciel nieruchomości powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymywać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych (art. 144 Kodeksu cywilnego). Każdy ma bowiem prawo, również w granicach określonych ustawą, do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób (art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ), a poszanowanie uzasadnionych interesów osób trzecich winno być respektowane na każdym etapie postępowania inwestycyjnego, w tym na etapie postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę (art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy – Prawo budowlane). Ochrona ta obejmuje bardzo szeroki wachlarz zagadnień obejmujący oddziaływanie jednej nieruchomości na drugą i to nie tylko z punktu widzenia zachowania wymagań określonych w przepisach techniczno – budowlanych (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1996 r., sygn. akt III ARN 87/95 – OSNCP 1996 r. z. 21, poz. 316). Z drugiej jednak strony ochrona tych interesów nie może sięgać tak daleko, by uniemożliwiać inwestorowi realizację zamierzenia budowlanego, gdy jest ono zgodne z przepisami. Wynika to wprost z art. 35 ust. 4 ustawy – Prawo budowlane, który stanowi, że w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. W rozpoznawanej sprawie, wbrew zarzutowi autora skargi kasacyjnej, Sąd pierwszej instancji dokonując kontroli zaskarżonej decyzji miał w polu widzenia powyższe uwarunkowania prawne. Nie jest kwestionowane, że sposób usytuowania projektowanego budynku na działce nie narusza przepisu § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Aczkolwiek Sąd pierwszej instancji nie umotywował swego stanowiska o zgodności zamierzenia budowlanego z innymi przepisami, w tym techniczno - budowlanymi, zawartymi w cytowanym rozporządzeniu, to jednakże w skardze kasacyjnej nie podniesiono zarzutu niezgodności w tym zakresie. Nie spełnia tego wymogu ogólne odwołanie się do immisji pochodzących z terenu działki inwestora zakłócających korzystanie z nieruchomości skarżących, bez powołania się na konkretny przepis, który został naruszony. W tym kontekście przyjdzie zauważyć, że obawy wnoszących skargę kasacyjną, że w przyszłości może dojść do zmiany sposobu użytkowania tego budynku są o tyle nietrafne na obecnym etapie postępowania, skoro zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę projekt budowlany przewiduje użytkowanie budynku tylko jako budynku gospodarczego. Nie znajdują uzasadnienia zarzuty skargi kasacyjnej zmierzające do wykazania, że Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił w sposób dostateczny interesu skarżących przejawiającego się w prawie do swobodnego zagospodarowania działki stanowiącej ich własność. Wskazać więc trzeba, że z projektu zagospodarowania działki, na której uwidoczniono sposób usytuowania przedmiotowego budynku, wynika również aktualny stan zagospodarowania działki sąsiedniej. Działka oznaczona nr [...] zabudowana jest budynkiem mieszkalnym oraz dwoma budynkami gospodarczymi. Skarżący w toku całego postępowania administracyjnego, w którym brali czynny udział i byli informowani o przysługujących im uprawnieniach, nie przedstawili organom swoich zamierzeń, przede wszystkim w zakresie przyszłej zabudowy. Uwzględniając sposób usytuowania projektowanego budynku gospodarczego istniały podstawy do uznania, że przedmiotowe zamierzenie budowlane nie powoduje kolizji z możliwością swobodnego zagospodarowania działki nr [...]. Na akceptację zasługuje bowiem pogląd, że spełnienie wymagań wynikających z przepisów techniczno – budowlanych, przy braku istnienia niedopuszczalnych immisji zakłócających korzystanie z nieruchomości sąsiedniej oznacza, że co do zasady usprawiedliwione interesy osób trzecich w procesie inwestycyjnym nie zostały naruszone. W tym stanie rzeczy zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 141 § 4 Ppsa w powiązaniu ze wskazanymi w petitum skargi kasacyjnej przepisami procedury administracyjnej odnoszącymi się do zasad postępowania ( art. 6, 7, 8, 9 i 11 Kpa), gromadzenia materiału dowodowego ( art. 77 § 1 Kpa) oraz konstrukcji uzasadnienia decyzji administracyjnej ( art. 107 § 3 Kpa ) okazał się nieusprawiedliwiony. Odnosząc się z kolei do grupy zarzutów realizowanych w granicach podstawy naruszenia prawa materialnego należy stwierdzić, że autor skargi kasacyjnej nie sprecyzował, czy wymienione w petitum kasacji przepisy miały zostać naruszone przez błędną wykładnię czy też niewłaściwe zastosowanie. Poza tym zarzuty skonstruowane zostały przy przyjęciu założenia, że projektowana budowa realizowana będzie bezpośrednio przy granicy z działką skarżących. Jednakże, zgodnie z tym na co już wskazano, przedmiotowe zamierzenie budowlane stanowi realizację nowego obiektu budowlanego, którego zewnętrzna ściana (bez otworów okiennych i drzwiowych) zwrócona w kierunku działki skarżących zaprojektowana została w odległości ponad 3 metrów od granicy. Podzielając skądinąd trafne wywody o możliwości wydania pozwolenia na budowę przy granicy nieruchomości (w zbliżeniu do granicy) wyjątkowo, gdy istnieją szczególnie uzasadnione przyczyny, o niedopuszczalności lekceważenia w takiej sytuacji interesów właścicieli nieruchomości sąsiednich należało mieć na względzie, że przedmiotowe zamierzenie budowlane nie zakłada budowy obiektu w granicy. Nie można skutecznie zarzucić Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu naruszenia przepisów art. 140 i art. 144 Kodeksu cywilnego w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy - Prawo budowlane, skoro w trakcie kontroli sądowej miał na uwadze ukształtowany od wielu lat sposób zabudowy obu nieruchomości graniczących ze sobą, wpływ zamierzenia budowlanego na użytkowanie działki sąsiedniej, a poczynione ustalenia doprowadziły do wniosku, że realizacja inwestycji nie naruszy usprawiedliwionego interesu skarżących kasacyjnie. W konsekwencji chybiony jest zarzut, by Sąd pierwszej instancji dopuścił się naruszenia art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, skoro nie zostało wykazane, że kontrolowana decyzja narusza istotę prawa własności skarżących oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji wobec braku podstaw do przyjęcia, że doszło do ograniczenia możliwości korzystania przez skarżących z konstytucyjnych wolności i praw. W tej sytuacji nie do obrony jest ostatni zarzut skargi kasacyjnej, mianowicie naruszenia przepisu art. 151 Ppsa przez oddalenie skargi przez Sąd pierwszej instancji, skoro brak było podstaw do uwzględnienia skargi z powodu naruszenia przepisów postępowania ( art.7, art. 77 i art. 80 Kpa ) w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa. Z tych wszystkich powodów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącym z urzędu orzeknie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, gdyż przepisy art. 203 i następne Ppsa nie stanowią podstawy do podjęcia rozstrzygnięcia w tym zakresie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło