I OZ 366/11
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-05-25
Skład orzekający: Maria Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, której przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, może domagać się ponownego przyznania tego prawa w sytuacji, gdy dotychczasowy adwokat nie spełnia jej oczekiwań co do sposobu prowadzenia sprawy?Ratio decidendi
Prawo pomocy, raz przyznane w zakresie ustanowienia adwokata, nie może być ponownie przyznane na tej samej podstawie prawnej, jeśli strona nie skorzystała z ustanowionego pełnomocnika z powodu niezadowolenia z jego sposobu reprezentacji. Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości żądania wyznaczenia innego adwokata w sytuacji, gdy dotychczasowy nie spełnia oczekiwań strony, jeśli prawo pomocy zostało już przyznane.Stan faktyczny
Skarżący R. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, mimo że prawo to zostało mu już przyznane postanowieniem z 19 czerwca 2008 r. Skarżący nie udzielił pełnomocnictw wyznaczonym adwokatom, oczekując od nich akceptacji własnej koncepcji czynności procesowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił ten wniosek, uznając go za bezzasadny. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie skarżącego na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wiśniewska, , , po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 30 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Sz 236/08 oddalające wniosek R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] stycznia 2008 r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 30 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Sz 236/08 oddalił wniosek R. S. z dnia [...] marca 2011 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] stycznia 2008 r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że w świetle zaistniałego w sprawie stanu faktycznego dotyczącego realizacji postanowienia Sądu z dnia 19 czerwca 2008 r. przyznającego prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata, nie ulega wątpliwości, że skarżący nie skorzystał z niego, bowiem nie udzielił wyznaczonym przez Dziekana ORA w Szczecinie kolejnym adwokatom właściwych pełnomocnictw. Skarżący bowiem oczekiwał od kolejnych adwokatów akceptacji i wykonania własnej koncepcji czynności procesowych. Mając na uwadze przebieg dotychczasowych postępowań wpadkowych wywołanych kolejnymi wnioskami skarżącego o przyznanie w niniejszej sprawie prawa pomocy, Sąd powołał się na stanowisko zawarte w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 165/11, rozpoznającego w niniejszej sprawie zażalenie skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15 grudnia 2010 r., w którym stwierdzono, że ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera przepisu, który upoważniałby stronę do żądania na drodze kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy wyznaczenia innego adwokata w sytuacji, gdy dotychczas wyznaczony adwokat nie spełnia jej oczekiwań. Nie można zatem żądać ponownego przyznania prawa pomocy, które skarżący już raz uzyskał.
Skoro nadal w niniejszej sprawie skarżący na podstawie postanowienia z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. akt II SA/Sz 236/08 ma przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, to jego kolejny wniosek jest bezzasadny.
W zażaleniu na powyższe postanowienie R. S. wniósł o uchylenie postanowienia i ustanowienie mu adwokata z urzędu. Skarżący podniósł, że do nieudzielania przez niego pełnomocnictw kolejno wyznaczonym przez Dziekana ORA w Szczecinie adwokatom dochodziło nie z jego winy, gdyż oczekiwał on od tych adwokatów "akceptacji i wykonywania czynności procesowych zgodnie z zasadami i prawem Demokratycznego Państwa Prawa". Podkreślił, że jako mocodawca sam określa podstawę pełnomocnictwa "z perspektywy zasad i prawa Demokratycznego Państwa Prawa".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej P.p.s.a.) prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W niniejszej sprawie, w toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji skarżącemu postanowieniem z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. akt II SA/Sz 236/08 zostało przyznane prawo pomocy obejmujące ustanowienie adwokata z urzędu i postanowienie to do chwili obecnej nie uległo zmianie. Dziekan ORA w Szczecinie - po przekazaniu mu w dniu 25 sierpnia 2008 r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie powyższego postanowienia - wyznaczył trzech kolejnych adwokatów i żaden z nich nie uzyskał zaufania skarżącego, który domagał się kolejnej zmiany pełnomocnika, bowiem nie odpowiadał mu sposób, w jaki miał być reprezentowany przez nich przed Sądem. Zaznaczyć należy, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznawał już zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 236/08, w którym oddalano kolejny wniosek skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu wobec faktu, że ma przyznane prawo pomocy w tym zakresie. W uzasadnieniu postanowienia z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 165/11 Naczelny Sąd Administracyjny uznał bowiem, że brak jest podstaw prawnych do ponownego przyznania skarżącemu prawa pomocy, które już raz uzyskał.
Należy podkreślić, że sytuacja prawna i faktyczna skarżącego co do przyznanego mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata nie uległa zmianie, zasadnie zatem Sąd pierwszej instancji przyjął, że brak jest podstaw prawnych do przyznania skarżącemu prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata z urzędu, skoro takie prawo zostało mu przyznane we wskazanym wcześniej postanowieniu z dnia 19 czerwca 2008 r.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie skarżącego za bezzasadne i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło