II SAB/Łd 48/09

Dnia 2 września 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka, Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.), Sędzia NSA Anna Stępień, Protokolant Asystent sędziego Marcin Olejniczak, Po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 września 2009 r. przy udziale - sprawy ze skargi Jó. W. na bezczynność Prokuratora Okręgowego w Ł. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej oddala skargę. LS W dniu 28.maja 2009r. J. W. wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Prokuratora Okręgowego w Ł. żądając nakazania temuż organowi udzielenia informacji, "jakimi aktami prawnymi posługuje się Prokuratura ustalając: 1. Ile osób maksymalnie może liczyć grupa przestępcza, 2. Kto może być posądzony o udział w grupie przestępczej, 3. Kogo posądzić nie wolno, bo pozostaje poza wszelkimi podejrzeniami, jak żona Cezara, 4. Ile godzin maksymalnie może trwać przesłuchanie świadka". W uzasadnieniu wskazał, iż pytania powyższe zadał w piśmie z dnia 31.grudnia 2008r. "w związku z postanowieniem o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie zniesławienia" go, wydanym przez Prokuraturę Rejonową w S. w sprawie o sygn.akt [...]. Podniósł, iż do daty złożenia skargi nie uzyskał oczekiwanych informacji, wskazując również na nieprawidłowe określenie go mianem "zawiadamiającego" w uzasadnieniu tegoż postanowienia oraz "posłużeniem się" wspomnianym dochodzeniem w celu umorzenia wątków w innej sprawie karnej, wszczętej z jego zawiadomienia (sygn.akt [...]). Skarga powyższa przekazana została Prokuratorowi Okręgowemu w Ł. w dniu 2.czerwca 2009r. w trybie art. 54 § 1 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a. W dopowiedzi na skargę Prokurator Okręgowy w Ł. wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, podnosząc, iż pisma kierowane przez skarżącego do jednostek prokuratury były pismami w prowadzonych postępowaniach, w żadnym z nich nie powoływał się zaś na przepisy ustawy z dnia 6.września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. nr 112, poz. 1198 ze zm.). Gdyby natomiast skarżący powołał się na przepisy tejże ustawy to z uwagi na to, iż wnioskowane informacje nie mogą być uznane za publiczne, a prokuratura nie ma obowiązku ich udostępniania, skierowałaby do wnioskodawcy odpowiedź informującą go o powyższym. W piśmie z dnia 29.lipca 2009r. skarżący, ustosunkowując się do treści odpowiedzi na skargę, wniósł o jej "odrzucenie" oraz przeprowadzenie dowodu z akt sprawy [...] Prokuratury Okręgowej w Ł., podnosząc, iż sprawa ta dotyczy przestępstwa prześladowania go z przyczyn politycznych, w związku z którą "do dnia dzisiejszego" nie trzymał żadnej decyzji o wszczęciu lub odmowie wszczęcia postępowania. Postanowieniem z dnia [...]., wydanym na rozprawie oddalono powyższy wniosek dowodowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z brzmieniem art. 1 §§ 1 i 2 ustawy z dnia 25. lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1- 4. Dopuszczalność skargi na bezczynność organu administracji publicznej występuje zatem wówczas, gdy organ zwleka z wydaniem decyzji, postanowienia albo aktu lub dokonaniem czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a sprawa ma charakter sprawy z zakresu administracji publicznej. W przypadku wniesienia skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie, w określonym przez prawo terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie lub inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że występują negatywne przesłanki do załatwienia sprawy poprzez wydanie decyzji. Dodatkowo w sprawach ze skarg na bezczynność organów administracji sąd orzeka, biorąc za podstawę stan prawny i faktyczny sprawy w dacie orzekania (ściślej rzecz ujmując w chwili zamknięcia rozprawy ) – por. J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 196). W rozpoznawanej sprawie kwestia zasadnicza sprowadzała się do odpowiedzi na pytanie czy żądana przez skarżącego informacja miała charakter informacji publicznej. Tylko bowiem przy przyjęciu, iż pytania postawione przez J. W. w piśmie z dnia 31.grudnia 2008r. dotyczyły informacji publicznej, możliwe było uwzględnienie skargi i zobowiązanie Prokuratora Okręgowego w Ł. do uczynienia zadość żądaniu skarżącego. Okoliczność natomiast, że skarżący we wspomnianym piśmie nie wskazał, iż jego żądanie znajduje oparcie w treści ustawy z dnia 6.września 2001r. o dostępie do informacji publicznej, nie stanowi o niedopuszczalności skargi. Strona ma też prawo kwestionować bezczynność organu w przypadku, gdy uznaje iż żądane informacje są informacjami publicznymi i powinny być udzielone w trybie wnioskowym na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej. W przypadku takiej skargi sąd dokonuje kwalifikacji żądanych informacji i w zależności od ich charakteru podejmuje rozstrzygnięcie. Stwierdzając lub nie bezczynność organu w zakresie informacji publicznej, ocenia wówczas prawidłowość dokonania przez organ kwalifikacji wniosków. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24.stycznia 2006r., sygn.akt I OSK 928/05, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 167166). Informacją publiczną jest zatem każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także odnosząca się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań w zakresie władzy publicznej. Informacja odnosi się przy tym do faktów. Informacją publiczną, w świetle przepisów art. 1 i 6 powołanej ustawy, jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ustawy. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12.grudnia 2006r., sygn.akt I OSK 123/06, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl) W sprawie, będącej przedmiotem kontroli, skarżący domagał się udzielenia odpowiedzi na pytania, które sprecyzował w piśmie z dnia 31.grudnia 2008r. (Ile osób maksymalnie może liczyć grupa przestępcza; kto może być posądzony o udział w grupie przestępczej; kogo posądzić nie wolno, bo pozostaje poza wszelkimi podejrzeniami, jak żona Cezara; Ile godzin maksymalnie może trwać przesłuchanie świadka). W skardze zakres żądanych informacji natomiast zmodyfikował, wnosząc o wskazanie "jakimi aktami prawnymi posługuje się Prokuratura", ustalając powyższe okoliczności. Dokonując oceny charakteru żądanych przez J. W. informacji, podzielić należy stanowisko organu, wyrażone w odpowiedzi na skargę, a sprowadzające się do konkluzji, iż nie stanowią one informacji publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 6.września 2001r. Dotyczy to przy tym zarówno informacji żądanych pierwotnie, jak i sprecyzowanych ostatecznie w skardze. Informacje o obowiązującym prawie są bowiem wprawdzie informacjami publicznymi, gdyż stanowią informację o działalności organów władzy publicznej, tryb ich udostępniania został wszakże uregulowany w ustawie z dnia 20.lipca 2000r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (tekst jednolity Dz.U. nr 190 z 2005r., poz. 1606 ze zm.), która przewiduje obowiązek ogłoszenia i udostępniania aktów we wskazany w tejże ustawie sposób (w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski B", dziennikach urzędowych ministrów kierujących działami administracji rządowej, dziennikach urzędowych urzędów centralnych oraz wojewódzkich dziennikach urzędowych), wyłączając tym samym obowiązek stosowania ustawy z dnia 14.czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm.). Nie stanowi natomiast informacji publicznej polemika z zapadłym rozstrzygnięciem czy żądanie dokonania przez organ wykładni prawa. Informacje publiczne odnoszą się bowiem do pewnych danych, nie są zaś środkiem ich kwestionowania. Nie mają więc charakteru informacji publicznej wnioski w sprawie indywidualnej jak żądania wyjaśnienia treści aktów czy polemika z dokonanymi ustaleniami. (por. M.Jaśkowska: "Dostęp do informacji publicznej w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego". Toruń 2002, str.35). W rozpoznawanej sprawie, żądanie skarżącego dotyczyło z jednej strony informacji o obowiązującym prawie (wskazanie "jakimi aktami prawnymi posługuje się Prokuratura"), z drugiej – zastosowania tego prawa w konkretnej sprawie, poprzez polemikę z dokonaną przez organ wykładnią norm prawnych, zawartą w wydanym orzeczeniu. Jak wskazano, Prokurator Okręgowy nie jest obowiązany informować stronę postępowania o treści obowiązujących przepisów prawa (pomijając obowiązki procesowe, związane z udzieleniem stosownych pouczeń). Nie miał również obowiązku udzielania skarżącemu informacji, stanowiących odpowiedź na pytania, sformułowane przezeń w piśmie z dnia 31.grudnia 2008r., bowiem nie stanowiły one informacji publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 6.września 2000r. o dostępie do informacji publicznej. Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono o oddaleniu skargi, wobec tego, że Prokurator Okręgowy w Ł. nie pozostaje w bezczynności. Oddalając wniosek dowodowy, zawarty w piśmie J. W. z dnia 27.lipca 2009r., oparto się natomiast na treści art. 106 § 3 p.p.s.a. Sąd administracyjny, co do zasady, nie przeprowadza bowiem postępowania dowodowego. Może jedynie dopuścić dowód z dokumentu, o ile jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Dowody, zgromadzone przez organy ścigania w aktach postępowań karnych (zarówno w sprawie [...] jak i w sprawie [...]) pozostają natomiast bez wpływu na ocenę prawną charakteru żądanych przez skarżącego informacji.