II FZ 277/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-07-08
Skład orzekający: Jan Rudowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, złożony na urzędowym formularzu, może być podpisany przez pełnomocnika strony, a jego podpisanie przez pełnomocnika stanowi przesłankę do pozostawienia wniosku bez rozpoznania?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy składany na urzędowym formularzu może być podpisany przez pełnomocnika strony. Podpisanie wniosku przez pełnomocnika nie stanowi przesłanki do pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że wniosek taki musi być podpisany przez stronę.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pozostawił bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez P. K. na formularzu PPF, ponieważ mimo wezwania nie został on podpisany przez stronę, a jedynie przez jej pełnomocnika. Pełnomocnik skarżącego wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie art. 257 p.p.s.a. poprzez uznanie, że podpis pełnomocnika jest niewystarczający. Podkreślono trudności w kontakcie ze skarżącym, który jest obcokrajowcem.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 września 2009 r. sygn. akt III SA/Wa 888/09.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Rudowski po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 września 2009 r. sygn. akt III SA/Wa 888/09 w zakresie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi P. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 18 marca 2009 r., nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 9 września 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pozostawił bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi P. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 18 marca 2009 r. w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki.
W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji, powołując się na art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zw. dalej w skrócie: p.p.s.a., podkreślił, że skarżący mimo wezwania nie podpisał wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego na formularzu PPF wniesionego i podpisanego przez pełnomocnika, a przez to nie uzupełnił braków formalnych wniosku, o co był wzywany przez Sąd.
Zażalenie od powyższego postanowienia wniósł pełnomocnik skarżącego domagając się uchylenia orzeczenia.
Orzeczeniu zarzucił naruszenie art. 257 p.p.s.a. poprzez uznanie przez Sąd pierwszej instancji, że podpisanie wniosku o przyznanie prawa pomocy przez pełnomocnika skarżącego stanowi przesłankę do pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Wskazano, że pełnomocnictwo udzielone R. O. dawało możliwość dokonywania wszystkich czynności w zakresie reprezentacji przed Sądem pierwszej instancji. W ocenie strony brak było jakiejkolwiek przyczyny uzasadnionej przepisami prawa, w świetle której czynności podjęte w związku z ubieganiem się o przyznanie prawa pomocy byłyby wyłączone z udzielonego pełnomocnictwa i wymagały podpisu wniosku przez skarżącego. Skarżący jest obcokrajowcem, który tylko okazjonalnie przebywa na terytorium Polski. Kontakt z nim jest utrudniony i niejednokrotnie nie ma technicznej możliwości uzyskania od niego podpisu na dokumencie.
Ponadto podkreślono, że Sąd pierwszej instancji w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 431/06 zaakceptował wniosek o przyznanie prawa pomocy podpisany przez pełnomocnika.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie skarżącego podlega uwzględnieniu.
W sprawie przedmiotem sporu była kwestia możliwości rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy (złożonego na formularzu PPF) podpisanego przez pełnomocnika strony. Sąd pierwszej instancji przyjął, że taki wniosek musi być podpisany przez stronę i tym samym zaskarżonym postanowieniem pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy podpisany przez pełnomocnika bez rozpoznania.
Dla oceny zasadności zarzutów zażalenia decydujące znaczenie ma treść uchwały Izby Ogólnoadministracyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2010 r., sygn. akt I OPS 11/09, w której stwierdzono, że wniosek o przyznanie prawa pomocy składany na urzędowym formularzu, o jakim mowa w § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245), może być podpisany także przez pełnomocnika strony.
Naczelny Sąd Administracyjny akceptuje poglądy wyrażone w uchwale z dnia 20 maja 2010 r., które znajdują zastosowanie również na tle stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy. Powoduje to konieczność uwzględnienia zażalenia w zakresie sformułowanego w nim zarzutu naruszenia art. 257 p.p.s.a. poprzez uznanie, ze podpisanie wniosku o przyznanie prawa pomocy przez pełnomocnika skarżącego stanowi przesłankę do pozostawienia wniosku bez rozpoznania i tym samym rozpoznanie przez Sąd pierwszej instancji wniosku strony o przyznanie prawa pomocy.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że zażalenie zasługuje na uwzględnienie, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło