II SA/Go 475/09

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-09-16

Skład orzekający: Grażyna Staniszewska, Mirosław Trzecki, Dariusz Skupień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obowiązek zapewnienia dodatkowego zapasu wody do celów przeciwpożarowych oraz zapewnienia wymaganej długości dojść ewakuacyjnych może być nałożony na wspólnotę mieszkaniową, mimo że budynek został oddany do użytku przed wejściem w życie przepisów regulujących te kwestie?
Ratio decidendi
Obowiązek zapewnienia dodatkowego zapasu wody do celów przeciwpożarowych oraz zapewnienia wymaganej długości dojść ewakuacyjnych może być nałożony na wspólnotę mieszkaniową, nawet w przypadku budynków istniejących przed wejściem w życie przepisów, jeśli zagrażają one życiu ludzi. Przepisy dotyczące bezpieczeństwa pożarowego stosuje się również do użytkowania budynków istniejących, jeśli stanowią one zagrożenie. Właściciel obiektu jest odpowiedzialny za zapewnienie bezpieczeństwa przeciwpożarowego.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa wniosła skargę na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej, która utrzymała w mocy decyzję Komendanta Miejskiego PSP nakładającą na wspólnotę obowiązek zapewnienia dodatkowego zapasu wody (100 m3) oraz zapewnienia wymaganej długości dojść ewakuacyjnych. Skarżąca podnosiła, że obowiązki te są niezgodne z prawem, niemożliwe do wykonania ze względów technicznych i finansowych, a także że powinny obciążać gminę. Organy straży pożarnej uznały obowiązki za zasadne, wskazując na zagrożenie życia ludzi i odpowiedzialność właściciela obiektu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędziowie Sędzia WSA Mirosław Trzecki Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Anna Lisowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2009 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ochrony przeciwpożarowej oddala skargę. Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości położonej przy ulicy [...], reprezentowana przez zarządcę wspólnoty, wniosła skargę na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z [...] kwietnia 2009r. nr [...], uchylającą w części zaskarżoną decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] lutego 2009r. nr [...] w zakresie pkt 1,6,7 i 8 w części dotyczącej terminów wykonania wskazanych tam obowiązków, wskazując w tym zakresie nowe terminy. Natomiast pozostałe rozstrzygnięcia zawarte w zaskarżonej decyzji Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w części dotyczącej pkt 2,3,4 utrzymano w całości w mocy. Wniesiona do Sądu skarga dotyczyła nałożonych na wspólnotę obowiązku z punktu 3,4 decyzji Komendanta Państwowej Straży Pożarnej z [...] lutego 2009r., utrzymanej w tym zakresie przez Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej. Nałożone obowiązki dotyczyły zapewnienia dla budynku dodatkowego zapasu wody zgromadzonego w jednym lub kilku zbiornikach o łącznej pojemności nie mniejszej niż 100 m3 oraz zapewnienie wymaganej długości dojść ewakuacyjnych do wymogów określonych w przepisach przeciwpożarowych. W sprawie był następujący stan faktyczny: Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej działając w oparciu o art. 23 ust. 1 i 2 pkt 5 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 roku o Państwowej Straży Pożarnej (tekst jednolity z 2006 roku, Dz. U. nr 96, poz. 667 ze zmianami) w związku z § 11 ust. 1 pkt 1a) i § 12 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 24 października 2005 roku w sprawie czynności kontrolno - rozpoznawczych przeprowadzanych przez Państwową Straż Pożarną (Dz. U. nr 225, poz. 1934) przeprowadził w dniu [...] stycznia 2009 roku czynności kontrolno - rozpoznawcze w obiekcie mieszkalnym należącym do Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości zlokalizowanym w [...]. W toku kontroli obiektu stwierdzono między innymi brak wyposażenia obiektu w instalację wodociągową przeciwpożarową, dalej brak dodatkowego zapasu wody zgromadzonego w jednym lub kilku zbiornikach o łącznej pojemności nie mniejszej niż 100 m3, a także przekroczenie o ponad 100 % dopuszczalnej długości drogi ewakuacyjnej. To ostatnie ustalenie (w zakresie drogi ewakuacyjnej) doprowadziło organ do uznania użytkowanego obiektu za zagrażający życiu ludzi, efektem czego było wydanie w dniu [...] lutego 2009 roku decyzji nr [...], w której Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej Nieruchomości wykonanie m.in. trzech obowiązków w terminie do [...] lutego 2010 roku. Jako podstawę prawną wydanej decyzji dla tych obowiązków wskazano: 1. dla pkt 2 przedmiotowej decyzji odnoszącej się do wyposażenia budynku w instalację wodociągową- zawory 52 zlokalizowane na klatkach schodowych - § 14, 15, 16, 17, 18 i 19 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 21 kwietnia 2006 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. nr 80, poz. 563); 2. dla pkt 3 przedmiotowej decyzji odnoszącego się do dodatkowego zapasu wody - § 20 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006 roku w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. nr 80, poz. 563); 3. dla pkt 4 przedmiotowej decyzji - § 256 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zmianami), w związku z §12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006 roku (Dz. U. nr 80, poz. 563). Od decyzji tej Zarząd Wspólnoty, wniósł odwołanie, wskazując w odniesieniu do pkt 2, 3 i 4 decyzji na brak możliwości wykonania przywołanych nakazów z przyczyn finansowych, organizacyjnych, formalnych i prawnych. Nadto w pozostałym zakresie wniósł o zmianę terminów wykonania nakazów wskazanych w przywoływanej decyzji. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej po przeanalizowaniu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie decyzją nr [...] z [...] kwietnia 2009 roku uchylił zaskarżoną decyzję Nr [...] Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w części dotyczącej zmiany terminów wykonania obowiązków wskazanych w pkt 1, 6, 7 i 8 decyzji i utrzymał w mocy postanowienie dotyczące punktów 2, 3 i 4 przedmiotowej decyzji. Na rozstrzygnięcia zawarte w decyzji Nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej, Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości, reprezentowana przez Zarząd Wspólnoty – K.K. wniosła w terminie ustawowym skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, domagając się jej uchylenia w zakresie § 2, w części dotyczącej utrzymania w mocy decyzji Nr [...] Komendanta Miejskiego PSP w zakresie pkt 3 i 4. Strona skarżąca zarzuciła decyzjom obu organów brak możliwości wykonania nałożonych obowiązków i niezgodność przyjętych rozstrzygnięć z prawem. W odniesieniu do konieczności wyposażenia obiektu w dodatkowy zapas wody zgromadzony w jednym lub kilku zbiornikach o łącznej pojemności nie mniejszej niż 100 m3 (pkt 3 decyzji organu I instancji) skarżąca podniósła, że: 1. nakaz ten jest niezgodny z przepisami prawa, 2. ich zastosowanie jest niemożliwe ze względów technicznych oraz braku praw do gruntów sąsiednich nieruchomości, 3. możliwe jest zastosowanie zapisu § 20 ust.4 przytoczonego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006 r. dopuszczającego stosowanie jednego wspólnego zbiornika. 4. instalacja wodociągowa przeciwpożarowa winna być zasilana z zewnętrznej sieci wodociągowej, albo bezpośrednio za pomocą pompowni przeciwpożarowej, 5. Gmina posiada przepompownie wody przy ulicy Wyszyńskiego w odległości około 100 m od obiektu Wspólnoty, 6. kompetencje do zapewnienia sieci przeciwpożarowych w mieście posiada Gmina, 7. zadaniem własnym gminy jest zaspokajanie zbiorowych potrzeb w tym w szczególności m.in. gospodarka wodna (art. 7 ust. 1 Ustawy o samorządzie gminnym), 8. zadaniem powiatu jest wykonywanie zadań publicznych w zakresie gospodarki wodnej i ochrony przeciwpożarowej (art. 4 ust. 1 Ustawy o samorządzie gminnym), 9. wreszcie decyzja w tym zakresie powinna być skierowana do Miasta. W odniesieniu do konieczności zapewnienia wymaganej długości dojścia ewakuacyjnego z budynku, w związku z ich przekroczeniem o ponad 100% w stosunku do wartości określonych przepisami techniczno - budowlanymi (pkt 4 decyzji organu I instancji) skarżąca podniósła, że: 1. nakaz ten jest niezgodny z przepisami prawa oraz kompetencją Wspólnoty, 2. przywołane w decyzji Komendanta Miejskiego PSP rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku obowiązuje przy projektowaniu, budowie, przebudowie oraz zmianie sposobu użytkowania obiektu, podczas gdy obiekt Wspólnoty jest użytkowany od 1976 roku, 3. na podstawie art. 7 ustawy prawo budowlane ww. przepis stosuje się do prac projektowych w zakresie budowy nadbudowy i zmiany sposobu użytkowania obiektu, 4. dojścia ewakuacyjne do obiektu Wspólnoty stanowią place między budynkami i są one mniejsze niż 50 m, a w związku z tym, że grunt tych działek należy do Gminy o statusie miejskim, dojścia ewakuacyjne winno zapewniać Miasto, 5. Wspólnota nie może rościć sobie praw do gruntów Miasta, którego to kompetencją jest zapewnienia bezpieczeństwa przeciwpożarowego, 6. decyzja w tym zakresie winna być również skierowana do Miasta, 7. ww. rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków i budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 207 ust. 2. W pkt 8 i 9 skargi powołano się na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wydane w sprawach II OSK 1333/05 oraz II OSK 654/05. W udzielonej odpowiedzi na skargę, Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej stwierdził, że zarzuty nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Odnosząc się zaś do każdego z zarzutów w kolejności, organ stwierdził w odniesieniu do obowiązku zapewnienia dodatkowego zapasu wody, że : Ad. 1. Skarga strony jest niezasadna, ponieważ wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006 roku w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 80, poz. 563), a dotyczące instalacji wodociągowej przeciwpożarowej oraz wymaganego zapasu wody do jej zasilania, odnoszą się do budynków mieszkalnych wysokich niezależnie od tego czy dotyczy to obiektów projektowanych czy też już istniejących w dniu wejścia w życie w/w. rozporządzenia. Ich realizacja powinna być samoistna i nie związana z koniecznością prowadzenia w budynku jakichkolwiek prac remontowych bądź jego przebudowy, czy zmiany sposobu użytkowania. Stanowisko to potwierdza Komenda Główna Państwowej Straży Pożarnej, która w piśmie znak: [...] z dnia [...] lutego 2004r. wskazuje na bezwzględną potrzebę wyposażenia istniejących wysokich i wysokościowych budynków mieszkalnych w nawodnione instalacje wodociągowe przeciwpożarowe. Ad. 2. Przytoczone przez skarżącą trudności w realizacji nakazu, wynikające z uwarunkowań lokalnych i technicznych, mogą powodować jedynie uruchomienie procedury przewidzianej w § 1 ust. 2 cyt. wyżej rozporządzenia MSWiA, tj. zapewnienie wymaganego poziomu bezpieczeństwa pożarowego poprzez zastosowanie rozwiązań zamiennych, o czym zobowiązany został pouczony zarówno w decyzji organu I jak i II instancji. Ad. 3. Przytoczony przez skarżącą zapis § 2 ust. 4 przywołanego już rozporządzenia jest jedną z możliwości likwidacji ujawnionej nieprawidłowości i w przypadku jej zastosowania, wg dopuszczonych rozwiązań, będzie w pełni akceptowany przez organy PSP. Ad. 4. Cytowane warunki zasilania instalacji wodociągowej przeciwpożarowej są zgodne z wytycznymi rozporządzenia MSWiA i z tej racji nie są przez organ kwestionowane. Ad. 5. Przekazaną informację dotyczącą lokalizacji przepompowni można wykorzystać i poddać weryfikacji w przypadku podjęcia przez Wspólnotę próby usunięcia nieprawidłowości. Ad. 6. W ustawie o samorządzie gminnym obowiązek zapewnienia przez Gminy sieci przeciwpożarowej ma jedynie charakter ogólny i tak rozumiane zadanie nie może być utożsamiane z obowiązkiem zapewnienia Wspólnocie dodatkowego zapasu wody. Ad.7. Przytoczony przez skarżącego art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym, wskazuje na zaspokajanie zbiorowych potrzeb Wspólnoty należących do zadań własnych gminy w tym zaopatrzenie w wodę i ochronę przeciwpożarową pod warunkiem, że ustawy szczególne nie stanowią inaczej (art. 18 ustawy). Tymczasem zgodnie z treścią ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 roku o ochronie przeciwpożarowej (tekst jednolity z 2002 roku Dz. U. nr 147, poz. 1229 ze zmianami) właściciel, zarządca lub użytkownik obiektu zapewniając jego ochronę przeciwpożarową jest obowiązany m. in. przestrzegać przeciwpożarowych wymagań budowlanych instalacyjnych i technicznych (art. 4 ust. 1 pkt 1). To Wspólnota Mieszkaniowa jest właścicielem obiektu i na niej ciąży obowiązek również w zakresie zapewnienia dodatkowego zapasu wody lub przyjęcie innego rozwiązania zamiennego gwarantującego bezpieczeństwo przeciwpożarowe jej członków. Ad. 8. W ustawie z dnia 5 czerwca 1998 roku o samorządzie powiatowym (tekst jednolity z 2001 roku, Dz. U. nr 142, poz. 1592 ze zmianami) w art. 4 ust. 1 pkt 12 wymieniono ponadgminne zadanie publiczne powiatu w postaci gospodarki wodnej, a w punkcie 16 ochrony przeciwpożarowej, przy czym te zapisy nie mają w niniejszej sprawie zastosowania i ich wskazywanie jest chybione. Ad. 9. W tym stanie rzeczy teza skarżącego, iż decyzja powinna być skierowana do Miasta jest w ocenie organu bezpodstawna. Odnosząc się zaś do zarzutów dotyczących obowiązku zapewnienia wymaganych długości dojść ewakuacyjnych, organ stwierdza, że przywołana w decyzji podstawa prawna jest właściwa a obowiązek w tym zakresie Wspólnoty również oczywisty. Ad. 1. Ze wskazanej jak wyżej ustawy o ochronie przeciwpożarowej (art. 4 ust. 1 pkt 3) wynika, że to na właścicielu obiektu ciąży obowiązek zapewnienia osobom przebywającym w tym obiekcie bezpieczeństwa i możliwość ewakuacji. W związku z powyższym dowodzenie niezgodności z prawem wydanej decyzji jest nieuzasadnione. Występowanie naruszeń granicznych norm enumeratywnie wymienionych w § 12 ust. l rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006 roku, potwierdzone w protokole kontroli, skutkuje uznaniem obiektu za zagrażający życiu ludzi. Fakt taki zaś w zgodzie z § 2 ust.1 przywołanego wyżej rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r., powoduje potrzebę stosowania jego zapisów w zakresie bezpieczeństwa pożarowego również do użytkowanych budynków istniejących. Szerzej okoliczności te omówione zostały w uzasadnieniu decyzji organu II instancji. Ad. 2. Na podstawie przytoczonej powyżej argumentacji uznać należy, że teza skarżącego jakoby wymagania te nie odnoszą się do budynków powstałych sprzed wejścia w życie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2002 r. jest całkowicie błędna. Ad. 3. Prawo budowlane oraz jego przepisy wykonawcze, w szczególnych przypadkach, a taki ma tutaj zastosowanie, odnoszą się również do obiektów istniejących. Ad. 4. Organy obu instancji nie odnoszą się do kwestii dostępu do obiektu, a wskazują na nieprawidłowość polegającą na przekroczeniu o ponad 100% dopuszczalną długość drogi (ewakuacyjnej zwanej dojściem ewakuacyjnym. Definicja dojścia ewakuacyjnego została określona w § 256 ust. 1 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury, natomiast jego maksymalna dopuszczalna długość w ust. 3 wskazanego wyżej paragrafu. Fakt nie zachowania tych wymogów niesie konieczność ich wymuszenia w formie nakazu. Ad. 5/6. Argumentacja skarżącego nie ma oparcia w faktach z uwagi na jej błędne założenia. Nie może bowiem właściciel posługując się zarzutami dotyczącymi ogólnych zadań Gminy uwolnić się od odpowiedzialności za stan bezpieczeństwa przeciwpożarowego swoich członków. Ad.7. Przytoczony zapis jest zgodny ze stanem prawnym jednak, jak już wspomniano w pkt 1 niniejszej odpowiedzi odnoszącym się do długości dojść ewakuacyjnych, w szczególnych przypadkach aktualne prawo ma zastosowanie również do użytkowanych obiektów istniejących, jeśli zagrażają one życiu ludzi. Odnośnie zaś przywołanych orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego (ad. 8 i 9 skargi) to zauważyć należy raz jeszcze, że organ nie kwestionuje faktu, że treść rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2006 r. generalnie nie odnosi się do budynków sprzed jego wejścia w życie, jednak z zastrzeżeniem ust. 2 § 207. W przedmiotowej sprawie z uwagi na okoliczność naruszenia przepisów w sposób zagrażający życiu ludzkiemu, konieczność zastosowania przepisów Rozporządzenia jest jednak w pełni uzasadniona. Z kolei przywołanie przez skarżącego orzeczenia wskazującego na możliwość zastosowania rozwiązań zamiennych jest o tyle zaskakująca, że organy I i II instancji w wydanych decyzjach konsekwentnie na taką ewentualność wskazywały, jednak jak dotąd skarżący z możliwości takiej nie skorzystał. Mając to wszystko na uwadze, organ wniósł o oddalenie skargi. Skarżąca w piśmie z [...] września 2009r., wskazała że nieprawdą jest, że odwołuje się od nakazu ujętego w punkcie 2 decyzji nr [...] z dnia [...] lutego 2009r. Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej, w zakresie uruchomienia instalacji wodociągowej przeciwpożarowej. Natomiast odwołuje się od decyzji w zakresie drogi ewakuacyjnej i zapewnienia dodatkowego zapasu wody o łącznej pojemności nie mniejszej niż 100m3. Ponadto podniosła, że organ w udzielonej odpowiedzi na skargę pominął regulacje zawarte w § 5 pkt 1, rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 16 czerwca 2003r.w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych, regulującego wymaganą ilość wody do celów przeciwpożarowych dla budynków użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego oraz innych obiektów budowlanych o takim przeznaczeniu, służących do zewnętrznego gaszenia pożaru. Dostarczenie wskazanej ilości wody zdaniem skarżącej jest zadaniem własnym Gminy. Wynika to także z § 13 ust. 3 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej, które określa przeciwpożarowe zaopatrzenie w wodę i drogi pożarowe. Wskazała także, że z § 4 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 16 czerwca 2003r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych ,,woda dla celów przeciwpożarowych dla obiektów, o których mowa w § 3 powinna być dostępna przede wszystkim z urządzeń służących do zaopatrywania w nią ludność". Skarżąca stwierdziła także, że w udzielonej odpowiedzi na skargę, organ pominął § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 21 kwietnia 2006r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, na podstawie art. 13 ust 1 ustawy o ochronie przeciwpożarowej, dotyczącej obowiązku drogi ewakuacyjnej poza budynkiem której zarządcą jest ZGKiM, a nie Wspólnota. Organ także pominął § 256 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Działając zatem w granicach kompetencji wynikającej z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej w dalszej części P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art.. 151 P.p.s.a. Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy, Sąd stwierdził, że skarga nie może być uwzględniona, gdyż ocena faktyczna i prawna przeprowadzonego postępowania nie daje podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Podstawę materialnoprawną decyzji organów stanowiły przepisy ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. Nr 88, poz. 400 ze zm.) jak również rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006r., w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 80, poz. 563), które zostało wydane na podstawie delegacji ustawowej, zawartej w art. 13 ust 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. z 2002, Nr 147, poz. 1229 z późn. zm.) oraz rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.). Pierwszy zarzut skargi dotyczył nałożenia na skarżącą Wspólnotę Mieszkaniową obowiązku zapewnienia dla budynku dodatkowego zapasu wody zgromadzonego w jednym lub kilku zbiornikach o łącznej pojemności nie mniejszej niż 100m3 . Obowiązek ten został nałożony na podstawie § 20 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów. Zgodnie z tą regulacją, do zasilania w wodę instalacji wodociągowej przeciwpożarowej, w budynkach wysokich i wysokościowych powinien być zapewniony dodatkowy zapas wody zgromadzonej w jednym lub kilku zbiornikach o łącznej pojemności nie mniejszej niż 100m3 . Z tej regulacji w sposób jednoznaczny wynika, że obowiązek związany jest z budynkiem a nie jego otoczeniem ponadto oprócz normalnego zasilania instalacji wodociągowej przeciwpożarowej, wymagany jest jeszcze ,,dodatkowy zapas wody". Podnoszenie więc przez skarżącą, że ten obowiązek powinien obciążać samorząd gminny lub powiatowy nie jest zasadny, gdyż jest on skierowany bezpośrednio do wymogów stawianych ze względów bezpieczeństwa dla budynku a nie jego otoczenia. Uprawnienie do wydania w tym zakresie decyzji dla organu wynika z art. 26 i 27 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2002, Nr 47, poz.1230 ze zm.). Obowiązek przestrzegania przeciwpożarowych wymogów techniczno-budowlanych, instalacyjnych i technologicznych, skierowany jest do właściciela obiektu, co wynika z art. 4 ust. 1 ustawy z 24 sierpnia 1991r. o ochronie przeciwpożarowej (tj. Dz. U. z 2002r., Nr 147, poz. 1229 ze zm.). Pewne modyfikacje obowiązku wynikającego z § 20 ust. 2 cytowanego powyżej rozporządzenia z dnia 21 kwietnia 2006r. są możliwe, co wynika z § 20 ust. 4 tego rozporządzenia. Organ słusznie w odpowiedzi na skargę podniósł, a to wynika także z uzasadnienia decyzji obu organów, że może to nastąpić ale na etapie wykonywania nałożonego obowiązku. Jednak w pierwszej kolejności należy ten obowiązek nałożyć. Nie można zastosować regulacji § 20 ust. 3 cytowanego rozporządzenia z 21 kwietnia 2006r., albowiem, budynek skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej jest zakwalifikowany do kategorii zagrożenie ludzi ZL IV (co wynika z punktu III protokołu z czynności kontrolno-rozpoznawczych z [...] stycznia 2009r. k. 10 v. akt sądowych). Ta regulacja dopuszcza zmniejszenie pojemności zbiorników, o których mowa w ust. 2 do 50m3, ale taka możliwość jest wykluczona w przypadku budynków zakwalifikowanych do kategorii zagrożenie ludzi ZL IV, a do tej kategorii został zakwalifikowany budynek skarżącej Wspólnoty. Drugi zarzut dotyczył zapewnienia przez Wspólnotę wymaganej długości dojść ewakuacyjnych do wymogów określonych w § 256 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.). Kwestionując nałożenie tego obowiązku, strona skarżąca podniosła, że rozporządzenie na podstawie którego nałożono obowiązek stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych, nie ma natomiast ono zastosowania do budynku Wspólnoty, który został przekazany do użytkowania w 1976 roku. Pogląd ten nie jest zasadny, zakres zastosowania art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991r. o Państwowej Straży Pożarnej, nie został w akcie normatywnym w żaden sposób ograniczony do tzw. budynków starych, czyli powstałych przed wejściem w życie tego przepisu. Co więcej w § 207 ust. 2 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zawarta została wyraźna wskazówka, iż przepisy dotyczące bezpieczeństwa pożarowego stosuje się również do użytkowania budynków istniejących, jeżeli zagrażają one życiu ludzi (tak też Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 kwietnia 2007r. w sprawie I OSK 745/06 ). Ten słuszny pogląd NSA skład orzekający podziela, za taką wykładnią przepisów przemawia również regulacja art. 32 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej zgodnie z którą, wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny. W rozpoznawanej sprawie obowiązki nakładane na wspólnotę wynikają z ochrony przeciwpożarowej, której także celem jest ochrona życia i zdrowia obywateli. Nie można przyjmować takiej interpretacji przepisów, z której będzie wynikać, że niektórzy obywatele mają lepszą ochronę przeciwpożarową natomiast inni mają gorszą, co miałoby wynikać jedynie z miejsca zamieszkiwania. W tym przypadku co podnosi strona skarżąca, to tym kryterium miałby być termin oddania do użytku budynku. Powodowałoby to taką sytuację, że niektórzy obywatele podlegaliby mniejszej ze strony państwa ochronie przeciwpożarowej, co powodowałoby dyskryminację ze względów na ich miejsce zamieszkania. W skardze strona powołała się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 listopada 2006r. w sprawie II OSK 1333/05, pogląd w nim zawarty jest słuszny, jednak nie dotyczył on kwestii dotyczącej ustawowych obowiązków wynikającej z ochrony przeciwpożarowej, a tylko legalności nałożenia obowiązku zamurowania otworu okiennego. Obowiązek dotyczący zapewnienia wymaganej długości dojść ewakuacyjnych z budynku, został nałożony na właścicieli budynku, co wynika z art. 4 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991r. o ochronie przeciwpożarowej oraz § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006r. Nie zasadny jest więc pogląd skarżącej, że powinien on być skierowany do Miasta. Skarżąca w piśmie z dnia [...] września 2009r., na jego drugiej stronie zacytowała § 256 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Jednak treść § 256 pkt wskazanego rozporządzenia jest inna niż podana przez stronę skarżącą. Strona powołała się w skardze na pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 marca 2006r. w sprawie II OSK 654/05 ( Lex nr 198353 ). Pogląd ten nie jest przez organy oraz sąd kwestionowany, słusznie organ podniósł, że istnieje możliwość zastosowania rozwiązań zamiennych, ale to je musi przy spełnieniu wymogów wskazanych w § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zaproponować strona skarżąca. Mając więc na uwadze powyższe na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło