VII SA/Wa 1060/09
WyrokWSA w Warszawie2009-10-07
Skład orzekający: Małgorzata Miron, Jolanta Zdanowicz, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, wydana na podstawie rozporządzenia uznanego za niezgodne z Konstytucją, powinna zostać uchylona?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, ponieważ podstawę prawną tych decyzji stanowiło rozporządzenie Rady Ministrów, które zostało uznane przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z Konstytucją. Utrata mocy obowiązującej tego rozporządzenia stanowi naruszenie przepisów prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, co sąd uwzględnia z urzędu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b PPSA.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi C.B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji, która nie stwierdziła u skarżącego choroby zawodowej zatrucia substancjami chemicznymi. Organ opierał się na orzeczeniach lekarskich i ocenie narażenia zawodowego, które wskazywały na brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Skarżący zarzucił, że rozstrzygnięcie oparto na nieprawdziwych dowodach.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2009 r. sprawy ze skargi C.B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] września 2008 r. działając na podstawie art. 104§1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm., dalej kpa) i art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity Dz.U. z 2006r. Nr 122 poz. 851 ze zm.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. Nr 132, poz. 1115)
- nie stwierdził u C.B. choroby zawodowej zatrucia ostrego albo przewlekłego lub ich następstw wywołanych przez substancje chemiczne.
W uzasadnieniu organ podał, iż na podstawie oceny narażenia zawodowego oraz orzeczenia lekarskiego Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] stwierdzono brak podstaw do rozpoznania u C.B. choroby zawodowej - zatrucia ostrego lub przewlekłego lub ich następstw wywołanych przez substancje chemiczne m.in. węglowodory alifatyczne i aromatyczne.
Na skutek odwołania C.B. od orzeczenia Ośrodka Medycyny Pracy w [...] jednostka orzecznicza II stopnia - Instytut Medycyny Pracy w [...] ponownie, po przeprowadzeniu badań lekarskich i oceny narażenia zawodowego, orzeczeniem z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] stwierdził brak podstaw do rozpoznania u C.B. choroby zawodowej pod postacią przewlekłego zatrucia substancjami chemicznymi lub jego następstw.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł C.B., po rozpatrzeniu którego Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...], decyzją z dnia [...] marca 2009r. nr [...], na podstawie art. 138§1 pkt 1 kpa
- utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że zgodnie z §2 cytowanego rozporządzenia Rady Ministrów przy rozpoznawaniu i stwierdzaniu chorób zawodowych uwzględnia się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy.
W przypadku skarżącego powyższa przesłanka nie została spełniona. Był on przebadany przez dwie uprawnione do orzekania w sprawach chorób zawodowych jednostki służby zdrowia. Lekarze orzecznicy po rozpatrzeniu zebranej dokumentacji nie znaleźli podstaw do stwierdzenia zawodowej etiologii rozpoznanego u C.B. schorzenia. Rozpoznane u pacjenta ograniczone uszkodzenie centralnego układu nerwowego o niejasnej etiologii po przeprowadzeniu obserwacji negatywnej w kierunku zatrucia przewlekłego wywołanego substancjami chemicznymi nie pozwoliło na bezsporne (lub z wysokim prawdopodobieństwem) orzeczenie, że choroba pacjenta spowodowana została działaniem szkodliwych dla zdrowia czynników występujących w środowisku pracy. Nie stwierdzono również, aby w czasie zatrudnienia kiedykolwiek rozpoznano u C.B. objawy ostrego lub podostrego zatrucia substancjami chemicznymi. Organ podniósł, iż rozpoznawanie chorób zawodowych stanowi zagadnienie medyczne i orzeczenia lekarskie uprawnionych jednostek służby zdrowia są wiążące dla organów inspekcji sanitarnej.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł C. B.
Wskazał, iż firma F. zmienia wyjaśnienia składane w sprawie, co pozostało niezauważone w prowadzonym postępowaniu, a rozstrzygnięcie organ oparł na nieprawdziwych dowodach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu, aczkolwiek nie z przyczyn w niej wskazanych.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji orzekającą o braku podstaw do stwierdzenia u C.B. choroby zawodowej zatrucia ostrego albo przewlekłego lub ich następstw wywołanych przez substancje chemiczne
Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 19 czerwca 2008r. w sprawie sygn. akt P 23/07 orzekł że:
1) art. 237 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z 26 czerwca 1974r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998r. nr 21, poz. 94 ze zm.) w zakresie, w jakim nie określają wytycznych dotyczących treści rozporządzenia oraz,
2) rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłoszenia podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzenia chorób zawodowych, oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. Nr 132 poz. 1115)
są niezgodne z art. 92 ust 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej
Zgodnie z art. 190 ust 1 Konstytucji RP orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Stan prawny ustalony wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego obowiązuje sądy w ten sposób, iż muszą one go uwzględnić niezależnie czy rozstrzygnięcie organu administracji zostało podjęte przed wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, czy też po jego ogłoszeniu.
Zgodnie z art. 145§1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. u. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie i uchyla ją w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
W niniejszej sprawie przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach stanowiące merytoryczną podstawę orzekania utraciły moc obowiązującą z dniem 3 lipca 2009r. tj. z upływem 12 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku Trybunału Konstytucyjnego w Dzienniku Ustaw RP.
Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niekonstytucyjności podstawy prawnej decyzji przesądza o naruszeniu przepisów prawa, dającym podstawę do wznowienia postępowania, co Sąd administracyjny orzekający w sprawie ma obowiązek uwzględnić z urzędu.
Z tych względów stwierdzenie przez Sąd naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit b ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Na podstawie art. 152 cytowanej ustawy orzeczono jak w punkcie II wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło