II OSK 142/10
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-11-04
Skład orzekający: Alicja Plucińska-Filipowicz, Krystyna Borkowska, Jerzy Bujko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, bez wskazania konkretnych przepisów proceduralnych lub materialnych, może być skutecznie oparta na podstawie naruszenia przepisów o postępowaniu?Ratio decidendi
Skarga kasacyjna oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych jest nieskuteczna, jeśli nie wskazuje konkretnych przepisów proceduralnych lub materialnych, których naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis ten ma charakter ustrojowy i nie może stanowić samodzielnej podstawy zarzutu naruszenia przepisów o postępowaniu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej A.B. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego uchylającą decyzję Prezydenta m.st. Warszawy o wymeldowaniu M.P. z pobytu stałego. Wojewoda uznał, że postępowanie pierwszoinstancyjne było prowadzone w niepełnym zakresie, a dowody były niedostateczne do oceny słuszności rozstrzygnięcia. WSA w Warszawie oddalił skargę A.B., podzielając stanowisko organu odwoławczego. A.B. wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Borkowska Sędzia NSA Jerzy Bujko ( spr. ) Protokolant Kamil Buliński po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2010 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 października 2009 r. sygn. akt IV SA/Wa 1007/09 w sprawie ze skargi A.B. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę kasacyjną
Wyrokiem z dnia 8 października 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A.B. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] kwietnia 2009 r. w przedmiocie wymeldowania.
W uzasadnieniu Sąd instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] lutego 2009 r., po przeprowadzeniu na wniosek właściciela lokalu A.B. postępowania wyjaśniającego, Prezydent m.st. Warszawy orzekł o wymeldowaniu M.P. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...]w Warszawie. W ocenie organu, została spełniona przesłanka uzasadniająca wymeldowanie w drodze decyzji administracyjnej, bowiem zainteresowana opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego bez dokonania obowiązku wymeldowania się. Stanowisko organ oparł o oświadczenia wnioskodawczyni i zainteresowanej oraz przeprowadzoną przez pracowników organu jak również Policję kontrolę meldunkową.
Od decyzji M.P. wniosła odwołanie do Wojewody Mazowieckiego, podnosząc przy tym, że zawarte w niej informacje nie są zgodne ze stanem faktycznym.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. Wojewoda Mazowiecki uchylił decyzję Prezydenta m. st. Warszawy z dnia [...] lutego 2009 r. i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda stwierdził, że Prezydent m.st. Warszawy przeprowadził postępowanie dowodowe w niepełnym zakresie, a tym samym wydał zaskarżoną decyzję w oparciu o niedostateczne dowody, bez wyjaśnienia wszystkich ważnych okoliczności sprawy. Zdaniem Wojewody, na podstawie tak zebranego materiału dowodowego nie jest w stanie ocenić słuszności rozstrzygnięcia podjętego przez organ I instancji.
Wojewoda Mazowiecki stwierdził, że sprzeczne wyjaśnienia A.B. i M.P. nie pozwalają na jednoznaczne stwierdzenie, że odwołująca opuściła sporny lokal z zamiarem zmiany miejsca zamieszkania. Wykonana dwukrotnie policyjna kontrola meldunkowa również przedstawia rozbieżne stany faktyczne. Przeprowadzane we wrześniu 2008 r. czynności służbowe przez funkcjonariuszy Policji pozwoliły na ustalenie, że M.P. zamieszkuje w przedmiotowym lokalu, natomiast w ustaleniach z grudnia 2008 r. przedstawione są odmienne informacje uzyskane od sąsiadów dotyczące widywania przez nich M.P.. Zdaniem Wojewody wątpliwości budzi również kwestia podnoszona przez pełnomocnika M.P. dotycząca uniemożliwienia dostępu przez właścicielkę lokalu do skrzynki pocztowej po jej uprzedniej wymianie w budynku. Fakt ten mógł mieć wpływ na prowadzone postępowanie administracyjne, a zwłaszcza na oględziny w lokalu nr [...] przy ul [...] 61 w Warszawie przeprowadzone bez udziału M.P.
Na powyższą decyzję Wojewody Mazowieckiego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła A.B..
Oddalając skargę Sąd I instancji wskazał, że organ odwoławczy zasadnie uznał, iż decyzja organu I instancji została wydana na podstawie niewystarczającego materiału dowodowego. Prezydent m. st. Warszawy oparł się w niej bowiem o sprzeczne wyjaśnienia A.B. i M.P., które nie pozwalają na jednoznaczne stwierdzenie, iż M.P. opuściła sporny lokal z zamiarem zmiany miejsca zamieszkania. Wykonana dwukrotnie policyjna kontrola meldunkowa również przedstawia rozbieżne stany faktyczne. Przeprowadzane we wrześniu 2008 r. czynności służbowe przez funkcjonariuszy Policji pozwoliły na ustalenie, że M.P. zamieszkuje w przedmiotowym lokalu, natomiast w ustaleniach z grudnia 2008 r. przedstawione są odmienne informacje uzyskane od sąsiadów dotyczące widywania przez nich M.P.. Wątpliwości budzi również kwestia dotycząca uniemożliwienia dostępu przez właścicielkę lokalu do skrzynki pocztowej po jej uprzedniej wymianie w budynku. Fakt ten mógł mieć wpływ na prowadzone postępowanie administracyjne, a zwłaszcza na oględziny w przedmiotowym lokalu.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca zarzucając naruszenie art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych poprzez niedostateczną kontrolę postępowania administracyjnego, co skutkowała brakiem uchylenia decyzji Wojewody Mazowieckiego, pomimo, że zawiera ona rozstrzygnięcie, które nie odpowiada prawu, a postępowanie prowadzące do jej wydania obciążone było wadami. Wskazała, że błędnie uznano, iż organ odwoławczy miał podstawy do przyjęcia, że decyzja organu I instancji została wydana w oparciu o niewystarczający do rozstrzygnięcia materiał dowodowy, a Wojewoda nie wykazał i pobieżnie uzasadnił, że organ I instancji naruszył prawo w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku oraz zaskarżonej decyzji Wojewody Mazowieckiego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na zarzucie naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie albo na zarzucie naruszenia przepisów o postępowaniu, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dla skutecznego podania należycie określonej podstawy kasacyjnej konieczne jest szczegółowe wskazanie naruszonego przez Sąd I instancji przepisu, uzasadnienie zarzutu jego obrazy, a w sytuacji oparcia skargi kasacyjnej na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. konieczne jest też wykazanie, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy (por. postanowienie SN z 11 marca 1997 r. sygn. akt III CKN 13/97, OSNC 1997, nr 8, poz. 114 i postanowienie NSA z 8 marca 2004 r. sygn. akt FSK 41/04, ONSAiWSA 2004, nr 1, poz. 9). Wymogi dotyczące należytego sformułowania podstaw zaskarżenia są uzasadnione między innymi obowiązkiem sporządzenia skargi kasacyjnej przez adwokata lub radcę prawnego (art. 175 § 1 w zw. z art. 176 p.p.s.a.).
Należy też zauważyć, że zgodnie z przepisem art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach kasacji i z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. Związanie granicami skargi kasacyjnej pozwala Sądowi tylko na badanie, czy – oprócz istnienia powodów nieważności – rzeczywiście doszło do naruszenia wskazanych w podstawie kasacyjnej przepisów. Sąd nie może też samodzielnie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej ani ich uściślać, czy w inny sposób korygować (por. uzasadnienie postanowienia SN z 16 października 1997 r., sygn. akt II CKN 4004/97, OSNC nr 4, poz. 59; wyrok NSA z 30 marca 2004 r. sygn. akt GSK 10/04, "Monitor Prawniczy" 2004, nr 9, s. 392).
Rozpoznawana w niniejszej sprawie skarga kasacyjna została oparta na zarzucie naruszenia przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Skarga ta nie wskazała przy tym, który z dwóch paragrafów tego artykułu został – zdaniem skarżącego – naruszony. Wymieniony przepis ma charakter normy ustrojowej i określa (§ 1), że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość, a następnie (w § 2) stwierdza, że kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Strona wnosząca skargę kasacyjną nie wykazała w jaki sposób doszło do naruszenia wymienionego przepisu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny zaskarżonym w sprawie wyrokiem. Sąd ten oddalił bowiem skargę A.B. na decyzję organu odwoławczego, podzielając w pełni ustalenia i prawne oceny tego organu prowadzące do wniosku, że wobec niewyjaśnienia istotnych dla wyniku sprawy okoliczności stanu faktycznego sprawa nie dojrzała jeszcze do definitywnego zakończenia. Sąd I instancji dokonał więc kontroli zaskarżonej w sprawie decyzji pod względem jej zgodności z prawem. Strona skarżąca nie wykazała przy tym, iż kontrola ta była wadliwa i wiązała się z naruszeniem przez Sąd któregoś z przepisów regulujących postępowanie. Należy przy tym zauważyć, że podany w podstawie zaskarżenia przepis jest na tyle ogólnikowy, iż bez sformułowania zarzutu obrazy konkretnych przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) nie można wyłącznie na nim skutecznie oprzeć zarzutu z art. 174 pkt 2 wymienionej ustawy. Skarga kasacyjna nie uzasadniła więc, że zaskarżony wyrok został wydany z obrazą przepisów proceduralnych, które to uchybienia mogły wpłynąć na jego treść. Dlatego podlega ona oddaleniu zgodnie z art. 184 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło