VI SA/Wa 1439/09

WyrokWSA w Warszawie2009-10-12

Skład orzekający: Andrzej Wieczorek, Ewa Marcinkowska, Halina Emilia Święcicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy jednostronne oświadczenia właścicieli pojazdów o przyznaniu prawa do dysponowania pojazdami oraz porozumienie o korzystaniu z pojazdu mogą być uznane za aktywa firmy w rozumieniu ustawy o rachunkowości i ustawy o transporcie drogowym, pozwalające na udzielenie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że jednostronne oświadczenia właścicieli pojazdów oraz porozumienie o korzystaniu z pojazdu, bez przedstawienia umów spełniających wymogi ustawy o rachunkowości (art. 3 ust. 4 lub 3 ust. 6), nie mogą być kwalifikowane jako aktywa firmy. W związku z tym przedsiębiorca nie wykazał posiadania sytuacji finansowej zapewniającej podjęcie i prowadzenie działalności gospodarczej, co uzasadniało odmowę udzielenia licencji na transport drogowy osób.
Stan faktyczny
Przedsiębiorca M. P. złożył wniosek o licencję na krajowy transport drogowy osób. Prezydent odmówił jej udzielenia, uznając, że przedsiębiorca nie wykazał odpowiedniej sytuacji finansowej, gdyż przedłożone dokumenty (oświadczenia właścicieli pojazdów, porozumienie o współpracy) nie stanowiły aktywów w rozumieniu ustawy o rachunkowości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Przedsiębiorca zaskarżył decyzję SKO do WSA, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2009 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób oddala skargę VI SA/Wa 1439/09 UZASADNIENIE M. P. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] marca 2009 r. w przedmiocie odmowy udzielenia licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. Do wydania powyższych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu [...] lutego 2009 r. do Urzędu W. wpłynął wniosek M. P. o udzielenie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. Wniosek ten został uzupełniony pismem z dnia [...] lutego 2009 r., do którego pełnomocnik wnioskodawcy załączył dodatkowe dokumenty poświadczające sytuację finansową przedsiębiorcy. W piśmie tym pełnomocnik zwrócił jednocześnie uwagę, że skoro w art. 5 ust. 5 ustawy o transporcie drogowym ustawodawca ustalił wariantowo możliwość wykazania sytuacji finansowej przedsiębiorcy, a nie wskazał dokładnie rodzaju aktywów, to w tym zakresie należy odwołać się do ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości i nauki ekonomi w celu zdefiniowania pojęcia dostępnych aktywów. Decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2009 r. Prezydent W. odmówił przedsiębiorcy M. P. udzielenia licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. W uzasadnieniu decyzji organ, powołując się na przepisy ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości stwierdził, iż przedsiębiorca nie spełnił warunku z art. 5 ust. 3 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym, albowiem nie przedstawił dokumentów potwierdzających dysponowanie odpowiednimi aktywami będącymi w zasobach jego firmy. W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik M. P. wniósł o jej uchylenie w całości i orzeczenie co do istoty sprawy przez organ odwoławczy, bądź przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu odwołania, powołując się na przepisy ustawy o rachunkowości, pełnomocnik podniósł, iż reprezentowany przez niego przedsiębiorca spełnił wymogi art. 3 ust. 4 ww. ustawy, a niezależnie od tego przedsiębiorca ten może skorzystać z wyłączenia przewidzianego w art. 3 ust. 6 tej ustawy. Podkreślił też, iż w przedmiotowej sprawie strony zawarły umowę o współpracy, w tym ustalenia dotyczące korzystania na czas nieokreślony ze środków transportowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] rozpoznając odwołanie decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 5 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, że zarówno organ I instancji, jak i odwołujący trafnie wskazali, iż dla ustalenia, czy określona rzecz może być zaliczona do aktywów w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym należy odwołać się do ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości. Organ I instancji dokonał jednocześnie prawidłowej oceny, iż przedłożone przez M. P. oświadczenia właścicieli samochodów osobowych, jak też porozumienie zawarte z J. D., nie spełniają żadnego z warunków art. 3 ust. 4 ustawy o rachunkowości. Wbrew natomiast twierdzeniu skarżącego, nie może być wobec niego zastosowany art. 3 ust. 6 ww. ustawy, albowiem jedynie ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych przewiduje w art. 23a - 231 odrębne zasady opodatkowania umów leasingu. Jednakże oświadczeń właścicieli pojazdów żadną miarą nie można uznać za umowę leasingu określoną w art. 23a - 231 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pełnomocnik M. P. zarzucił organowi: 1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik postępowania, poprzez: - błędną wykładnie i niewłaściwe zastosowanie art. 5 ust. 3 pkt 3 lit. a oraz lit. b ustawy o transporcie drogowym poprzez przyjęcie, że strona nie posiadała sytuacji finansowej zapewniającej podjęcie i prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego osób; - błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 5 ust. 5 pkt 2 lit a ustawy o transporcie drogowym poprzez przyjęcie, iż dokumenty przedstawione przez M. P. nie są dokumentami, z których wynika posiadanie przez skarżącego sytuacji finansowej, pozwalającej na udzielenie licencji na wykonywanie drogowego; - błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 3 ust. 1 pkt 12 ustawy o rachunkowości, poprzez przyjęcie, iż dokumenty przedstawione przez skarżącego nie potwierdzały, iż posiadał on aktywa w rozumieniu powyższego przepisu oraz art. 5 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o transporcie drogowym; - błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 10 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym, poprzez wydanie decyzji odmawiającej udzielenia przedsiębiorcy licencji na wykonywanie transportu drogowego osób, podczas gdy skarżący posiadał sytuację finansową, o której mowa w art. 5 ust. 3 pkt 3 lit. a i lit b oraz art. 5 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o transporcie drogowym, zatem spełnił przesłankę posiadania właściwej sytuacji majątkowej, będącą jednym z warunków udzielenia licencji na wykonywanie transportu drogowego osób; 2. naruszenie prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez: - naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. polegające na utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji, podczas gdy organ odwoławczy winien, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. albo art. 138 § 2 k.p.a. uchylić zaskarżoną decyzję; - naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. polegające na błędnych ustaleniach stanu faktycznego. Wniósł w związku z tym o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm prawem przypisanych. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego przywołując treść art. 5 ust. 5 ustawy o transporcie drogowym ponownie podniósł, iż ustawodawca ustalił wielowariantowo możliwość wykazania sytuacji finansowej przedsiębiorcy, a nie wskazał dokładnie rodzaju aktywów, zatem należy odwołać się do ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości w celu zdefiniowania pojęcia dostępnych aktywów. Odwołując się z kolei do przepisów ustawy o rachunkowości pełnomocnik skarżącego podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie strony zawarły umowę o współpracy, w tym ustalenia korzystania na czas nieoznaczony ze środków transportowych oraz gwarancji środków finansowych. Z istoty umowy na czas nieoznaczony wynika zaś, że przedmiot będzie używany w okresie dłuższym, niż okres jego walorów użytkowych. Zobowiązanie gwarancyjne daje pełne prawo do korzystania z przedmiotowego pojazdu także w zakresie rozporządzania w celu realizacji zabezpieczenia, o którym mowa w ustawie. Warunki alternatywne, wymienione w przepisach ustawy o rachunkowości, opisane w art. 3 ust. 4 zostały więc przez wnioskodawcę zachowane. Zarzut możliwości rozwiązania umowy nie jest natomiast trafny albowiem trwałość umowy nie stanowi warunku ustawowego. Zapisy umowy łączącej strony winny być oceną według zgodnej woli stron i celu dla jakiego jest zawarta, a nie poprzez pryzmat prawa administracyjnego. Wnioskodawca przedstawiając ewidencję środków trwałych zaliczonych do stanu przedsiębiorstwa spełnił zatem wymagania wykazania sytuacji majątkowej, o której mowa w ustawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 z 2002 r. poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga M. P. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], jak również utrzymana nią w mocy decyzja Prezydenta W. z dnia [...] marca 2009 r. nie naruszają prawa. Zgodnie z art. 5 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 z późn. zm.) osoba ubiegając się o wydanie licencji na wykonywanie transportu drogowego osób musi wykazać, że posiada sytuację finansową zapewniającą podjęcie i prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego określoną dostępnymi środkami finansowymi lub majątkiem w wysokości 9.000 euro – na pierwszy pojazd samochodowy przeznaczony do transportu drogowego oraz 9.000 euro – na każdy następny pojazd samochodowy. Posiadanie sytuacji finansowej zapewniającej podjęcie i prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego może być wykazane m.in. dokumentami potwierdzającymi dysponowanie środkami pieniężnymi w gotówce lub na rachunkach bankowych lub dostępnymi aktywami (art. 5 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy). Skarżący dla wykazania, że dysponuje odpowiednimi aktywami zapewniającymi podjęcie i prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego załączył do wniosku o udzielenie licencji pisemne oświadczenia właścicieli pojazdów samochodowych, że przyznają oni firmie skarżącego prawo dysponowania wymienionymi w tych oświadczeniach pojazdami w celu zarobkowego przewozu osób. Przedstawił też pisemne porozumienie zawarte z J. D. właścicielem pojazdu samochodowego [...] o nr rej. [...] przyznające mu prawo korzystania z tego pojazdu dla celów transportu drogowego oraz wpisania go do pozaksięgowej ewidencji środków trwałych. W oświadczeniu tym J. D. udzielił jednocześnie firmie skarżącego gwarancji do wysokości wartości środka trwałego w postaci samochodu osobowego. Skarżący przedstawił także wycenę pojazdów, które zostały przez niego wpisane do ewidencji środków trwałych, sporządzoną przez firmę L. Zarówno skarżący, jak i organ, dla zdefiniowania pojęcia "dostępnych aktywów" odwołali się do regulacji zawartych w ustawie z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694 z późn. zm.). Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 12 ww. ustawy przez aktywa - rozumie się kontrolowane przez jednostkę zasoby majątkowe o wiarygodnie określonej wartości, powstałe w wyniku przeszłych zdarzeń, które spowodują w przyszłości wpływ do jednostki korzyści ekonomicznych. Jeżeli natomiast jednostka przejęła do używania obce środki trwałe lub wartości niematerialne i prawne na mocy umowy, środki te i wartości zalicza się do aktywów trwałych korzystającego, jeżeli umowa spełnia co najmniej jeden z warunków określonych w art. 3 ust. 4 pkt 1-7 ustawy o rachunkowości. Oddane do używania korzystającemu środki trwałe lub wartości niematerialne i prawne zalicza się wówczas u finansującego do aktywów finansowych odpowiednio jako inne długoterminowe bądź krótkoterminowe aktywa (art. 3 ust. 5). Zgodnie natomiast z art. 3 ust. 6 ww. ustawy w przypadku gdy roczne sprawozdanie finansowe korzystającego nie podlega obowiązkowi badania i ogłaszania w myśl art. 64 ust. 1, to może on dokonywać kwalifikacji umów, o których mowa w ust. 4, według zasad określonych w przepisach podatkowych i nie stosować ust. 4 i 5. Odnosząc się do treści powyższych przepisów należy przypomnieć, że umowa to zgodne oświadczenie woli dwóch lub więcej osób, stwarzające wzajemne prawa i obowiązki. Skarżący nie przedstawił w toku postępowania administracyjnego umów zawartych z właścicielami pojazdów wpisanych przez niego do ewidencji środków trwałych, które dawałyby podstawę do zaliczenia tych pojazdów do aktywów jego firmy. Organy obu instancji dokonały prawidłowej oceny, iż załączone przez skarżącego do wniosku jednostronne oświadczenia właścicieli pojazdów nie mogą być kwalifikowane jako umowy, ani w świetle przepisu art. 3 ust. 5, ani w świetle przepisu art. 3 ust. 6 ustawy o rachunkowości. Skoro zatem skarżący nie wykazał, że posiada sytuację finansową zapewniającą podjęcie i prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego poprzez dysponowanie odpowiednimi aktywami, właściwy organ administracji był zobligowany, stosownie do art. 10 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym, odmówić udzielenia licencji. Za nieuzasadniony w ocenie Sądu należy uznać także zarzut naruszenia przez organ przepisów postępowania. Wbrew zarzutom skargi organ prawidłowo ustalił stan faktyczny w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy (art. 7, art. 77 k.p.a.), a także uzasadnił swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło