I OZ 863/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-11-18
Skład orzekający: Małgorzata Borowiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił wysokość utraconego zarobku rolnika w postępowaniu sądowym, uwzględniając dane publikowane przez GUS i stosując zobiektywizowane kryterium obliczenia dziennego dochodu?Ratio decidendi
Zażalenie nie jest zasadne, ponieważ Sąd pierwszej instancji, rozpoznając ponownie sprawę zwrotu kosztów postępowania, zastosował się do wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd prawidłowo uwzględnił udokumentowane koszty przejazdu oraz przyjął zobiektywizowane kryterium obliczenia dziennego dochodu rolnika, opierając się na danych GUS i przepisach dekretu o należnościach świadków, biegłych i stron w postępowaniu sądowym.Stan faktyczny
Strona J.B. w skardze na decyzję Ministra Infrastruktury wniosła m.in. o zwrot kosztów sądowych, w tym utraconego zarobku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pierwotnie uchylił decyzję Ministra, ale nie orzekł o kosztach. Po ponownym rozpoznaniu wniosku, WSA zasądził kwotę tytułem zwrotu kosztów, uwzględniając wpis, koszty dojazdu i utracony zarobek rolnika, obliczony na podstawie danych GUS. Strona J.B. wniosła zażalenie na to postanowienie, zarzucając naruszenie Konstytucji i przepisów dotyczących należności stron w postępowaniu sądowym.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogóinoadministracyjnej zażalenia J.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 września 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1440/09 w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania sądowego w sprawie ze skargi J.B. decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej postanawia: oddalić zażalenie.
J.B. w skardze na decyzję Ministra infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] wniósł m.in. o zasądzenie na jego rzecz od organu zwrotu kosztów sądowych, a na rozprawie w dniu 6 maja 2010 r. przedłożył samodzielnie sporządzony spis kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 maja 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1440/09 uchylił decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. W wyroku tym nie orzekł w kwestii zwrotu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
Na wniosek skarżącego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 22 czerwca 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1440/09 zasądził od Ministra Infrastruktury na rzecz J.B. kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Na skutek wniesionego przez J.B. zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2010 r. sygn. akt I OZ 624/10 uchylił zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia powołując się na treść art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej "P.p.s.a.", stwierdził, że do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście zalicza się poniesione przez stronę koszty przejazdów do sądu oraz równowartość utraconego zarobku. Wobec tego uznał, że Sąd pierwszej instancji błędnie przyjął, że koszty postępowania w niniejszej sprawie ograniczają się wyłącznie do kwoty zwrotu wpisu sądowego od skargi. Podkreślił, że Sąd pierwszej instancji ponownie rozpoznając sprawę obowiązany będzie dokonać oceny wniosku skarżącego mając na uwadze udokumentowane przez niego koszty przejazdu oraz przyjmując zobiektywizowane kryterium obliczenia dziennego dochodu rolnika prowadzącego indywidualne gospodarstwo.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 7 września sierpnia 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1440/09 zasądził od Ministra Infrastruktury na rzecz J.B. kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu w/w postanowienia wskazał, że w przedmiotowej sprawie do niezbędnych kosztów postępowania zalicza się, oprócz wpisu sądowego w wysokości [...] zł, kosztów dojazdu w wysokości [...] zł i wysokość utraconego dziennego zarobku w kwocie [...] zł.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji dla ustalenia kwoty utraconego zarobku rolnika może posłużyć wysokość przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym z 1 ha przeliczeniowego. Dane w tym zakresie są publikowane przez Prezesa GUS. Z aktualnego obwieszczenia z dnia 23 września 2009 r. w sprawie przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym z 1 ha przeliczeniowego w 2008 r. ( M. P. z 2009 r. Nr 62, poz. 829) wynika, że dochód ten wyniósł 2.056 zł. W związku z powyższym wskazał, że po przemnożeniu powyższej kwoty przez ilość hektarów przeliczeniowych użytków rolnych należących do skarżącego (9,6883 ha - zaświadczenie Urzędu Miejskiego w Sokółce złożone na rozprawie w dniu 6 maja 2010 r. ), a następnie podzieleniu otrzymanego wyniku przez ilość dni w roku - 365 dochód skarżącego z pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym z 1 ha przeliczeniowego użytków rolnych wynosi 54,57 zł dziennie.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 200 P.p.s.a. w związku z art. 205 § 1 tej ustawy, po podsumowaniu wszystkich elementów składających się na niezbędne koszty postępowania sądowego, zasądził na rzecz skarżącego kwotę 332,17 zł.
Zażalenie na powyższe postanowienia do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł J.B.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 32 ust. 1 Konstytucji poprzez przyznanie zwrotu utraconego zarobku w wysokości mniejszej niż żądana, uniemożliwiającej mu wynajęcie robotnika najemnego według stawek wynikających z wysokości płacy minimalnej oraz naruszenie art. 2 ust. 3 dekretu z dnia 26 października 1950 r. o należnościach świadków, biegłych i stron w postępowaniu sądowym (Dz. U. Nr 49, poz. 445 ze zm.) w związku z art. 205 § 3 P.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie jest zasadne.
Zgodnie z treścią art. 205 § 1 P.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym, zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe,
koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Suma kosztów przejazdu i równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać wynagrodzenia jednego adwokata lub radcy prawnego. Natomiast zasady ustalania wysokości przysługujących stronie należności, o których mowa między innymi w § 1 oraz tryb przyznawania i sposób wypłacania tych należności, określają przepisy odrębne (art. 205 § 3 P.p.s.a.).
Zasady ustalania wysokości należności związanych z osobistym działaniem strony w postępowaniu regulują przepisy dekretu z dnia 26 października 1950 r. o należnościach świadków, biegłych i stron w postępowaniu sądowym (Dz. U. Nr 49, poz. 445 ze zm.). Zgodnie z art. 13 w/w dekretu w przypadku, gdy obowiązujące przepisy przewidują przyznanie stronie należności z tytułu jej udziału w postępowaniu sądowym, przyznaje się je w wysokości przewidzianej dla świadków.
Zauważyć należy, że zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w sytuacji, o której mowa w art. 190 P.p.s.a., a zatem Sąd pierwszej instancji, któremu sprawa została przekazana, związany był wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 26 sierpnia 2010 r. sygn. akt I OZ 624/10. W tej sytuacji, kontrola zaskarżonego postanowienie sprowadza się przede wszystkim do oceny, czy ponownie rozpoznając sprawę zwrotu na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zastosował się do wskazań zawartych w w/w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, a w szczególności obowiązku dokonania oceny wniosku skarżącego mając na uwadze udokumentowane przez niego koszty przejazdu oraz przyjmując zobiektywizowane kryterium obliczenia dziennego dochodu rolnika prowadzącego indywidualne gospodarstwo.
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie stwierdza, iż wbrew odmiennym wywodom zaprezentowanym w zażaleniu, Sąd pierwszej instancji, zastosował się do wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zauważyć należy, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, w oparciu o dostępne Sądowi dokumenty oraz znane z urzędu informacje dotyczące dziennego dochodu rolnika prowadzącego indywidualne gospodarstwo rolne, w sposób bardzo szczegółowy przedstawiono wyliczenie kwoty należnej skarżącemu z tytuły zwrotu kosztów postępowania sądowego. A zatem w zasądzonej kwocie, zgodnie ze wskazaniami Naczelnego Sądu Administracyjnego, uwzględniono nie tylko koszty
wpisu sądowego, lecz także wysokość utraconego przez skarżącego dziennego zarobku oraz koszty jego dojazdu do sądu. W tej sytuacji jako nietrafny należy ocenić podniesiony w zażaleniu zarzut naruszenia art. 2 ust. 3 dekretu z dnia 26 października 1950 r. o należnościach świadków, biegłych i stron w postępowaniu sądowym (Dz. U. Nr 49, poz. 445 ze zm.) w związku z art. 205 § 3 P.p.s.a.
Natomiast ubocznie należy wyjaśnić, że zasada równości wobec prawa określona w art. 32 Konstytucji, ma charakter klauzuli generalnej i nie może być podstawą samodzielnej, materialnoprawnej podstawy do dochodzenia roszczeń. Natomiast przepis ten zawiera dyrektywę równego traktowania skierowaną przede wszystkim do prawodawcy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 2007 r. sygn. akt. I OSK 1902/06 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 2010 r. sygn. akt. i OSK 951/09 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 193 i art. 197 § 1 i 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło