VII SA/Wa 1051/09
WyrokWSA w Warszawie2009-10-15
Skład orzekający: Ewa Machlejd, Małgorzata Miron, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, będąca właścicielką nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji, posiada przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze od decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli inwestycja spełnia wymogi techniczno-budowlane i nie ogranicza zagospodarowania jej działki?Ratio decidendi
Właściciel nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze od pozwolenia na budowę, jeśli inwestycja spełnia wymogi techniczne i nie wpływa na sposób zagospodarowania jego działki. Podnoszone przez niego okoliczności, takie jak zacienienie czy utrudnienia w parkowaniu, świadczą o interesie faktycznym, a nie prawnym, który jest wymagany do legitymacji procesowej.Stan faktyczny
Skarżąca K. J. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody umarzającej postępowanie odwoławcze od pozwolenia na budowę dla sąsiedniej działki. Organy administracji dwukrotnie odmówiły stwierdzenia nieważności, uznając, że skarżąca nie posiada przymiotu strony, ponieważ inwestycja (dobudowa łazienki i ocieplenie) spełniała wymogi techniczne i nie naruszała jej interesu prawnego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa budowlanego, wskazując na brak uzasadnienia, nieprawidłowe przyznanie przymiotu strony oraz wydanie pozwolenia z rażącym naruszeniem prawa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę K. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), , Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2009 r. sprawy ze skargi K. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. znak [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 200 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta Miasta T. z dnia [...] sierpnia 2006 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Z. K. pozwolenia na dobudowę łazienki do istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z ociepleniem ścian zewnętrznych na działce nr [...] przy ul. [...] w T.
Wniosek o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji złożyła K. J. zarzucając, iż przez pozbawienie jej przymiotu strony postępowania naruszono normy prawa budowlanego oraz zasady postępowania administracyjnego.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. znak [...], wydaną na podstawie art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 i art. 157 § 1 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku K. J., odmówił stwierdzenia nieważności w/w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2006 r.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż przedmiotowa inwestycja została zaprojektowana w odległości 3 m., ścianą bez otworów, od sąsiedniej działki nr [...], stanowiącej własność K. J., a więc z zachowaniem wymogów określonych w § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690). W ocenie organu, nie można uznać, aby planowana inwestycja powodowała jakiekolwiek ograniczenia, zagrożenia, czy też inne uciążliwości dla działki nr [...], natomiast sam fakt posiadania przez wnioskodawczynię nieruchomości graniczącej bezpośrednio z działką inwestycyjną nie jest podstawą do przyznania jej przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę. Zdaniem organu, tym samym brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze od decyzji udzielającej pozwolenia na budowę.
Wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy złożyła K. J., zarzucając lakoniczność rozstrzygnięcia, brak merytorycznego uzasadnienia stanowiska organu oraz nieprawidłową interpretację stanu prawnego sprawy.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. znak [...], w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku K. J. o ponowne rozpoznanie sprawy, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ podał, że stosownie do art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118), przymiot strony w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę przysługuje inwestorowi oraz właścicielowi, użytkownikowi wieczystemu lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszar oddziaływania obiektu definiuje art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, zgodnie z którym jest to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu, wynikające z norm prawa materialnego, np. przepisów techniczno-budowlanych.
Organ wyjaśnił, iż przedmiotowa inwestycja została zaprojektowana z zachowaniem wymogów określonych w § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zgodnie z którym dopuszcza się usytuowanie budynku w odległości nie mniejszej niż 3 m. od granicy z sąsiednią działką budowlaną w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Ponieważ planowana inwestycja nie powoduje ograniczeń, ani zagrożeń w korzystaniu z nieruchomości wnioskodawczyni, organ wskazał, że wnioskodawczyni nie ma przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym kontroli pozwolenia na budowę oraz brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze od decyzji udzielającej pozwolenia na budowę.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła K. J., zarzucając:
- naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. przez brak wymaganego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji,
- naruszenie art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego przez przyjęcie, że brak jest podstaw do przyznania skarżącej przymiotu strony,
- bezpodstawną odmowę stwierdzenia nieważności decyzji, pomimo wydania jej z rażącym naruszeniem prawa, z uwagi na brak rozstrzygnięcia w pozwoleniu na budowę w przedmiocie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, tj. przeznaczenia lokali na wynajem.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpatrywanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły.
Sąd kontrolował decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2009 r. znak [...], utrzymującą w mocy decyzję tego organu z dnia [...] stycznia 2009 r. znak [...], odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2006 r. znak [...], umarzającej postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta Miasta T. z dnia [...] sierpnia 2006 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Z. K. pozwolenia na dobudowę łazienki do istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z ociepleniem ścian zewnętrznych na działce nr [...] przy ul. [...] w T.
Ocena przymiotu strony w postępowaniu nadzwyczajnym o stwierdzenie nieważności decyzji co do zasady powinna być oparta na treści przepisu art. 28 k.p.a. W przedmiotowej sprawie organ dokonał oceny przymiotu strony skarżącej zarówno w oparciu o przepis art. 28 k.p.a., jak i art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Nie ma jednoznacznych i uniwersalnych zasad w zakresie przymiotu strony i interesu prawnego na tle art. 28 k.p.a., które by można zastosować automatycznie w każdej sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej. Nie zawsze bowiem osoba, która miała przymiot strony w postępowaniu zwykłym musi mieć ten przymiot w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji i odwrotnie. W każdej sprawie te kwestie należy rozważyć indywidualnie, odpowiadając sobie na pytanie, jakiego interesu (prawnego czy faktycznego) mogłyby dotyczyć skutki ewentualnego stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji, to powinni też wyjaśnić skarżący jako wnioskujący o stwierdzenie nieważności decyzji (wyrok NSA z dnia 3 lutego 2007 r., sygn. akt II OSK 347/06, Lex 340207). Zgodnie z przepisem art. 28 k.p.a. stroną jest podmiot, którego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Kategoria interesu prawnego, na której oparta jest legitymacja procesowa w postępowaniu administracyjnym, należy do prawa materialnego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że interes prawny musi mieć postać kwalifikowaną, tj. stroną jest podmiot, którego własny interes prawny lub obowiązek podlega konkretyzacji w postępowaniu administracyjnym.
Decyduje więc to, czy istnieje przepis prawa materialnego, pozwalający zakwalifikować interes danej osoby, jako interes prawny, a nie jedynie interes faktyczny. Decyzja, którą organ kontrolował w postępowaniu nadzwyczajnym, dotyczyła umorzenia postępowania odwoławczego z przyczyn podmiotowych, tj. z braku przez K. J. przymiotu strony postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, wszczętego wnioskiem Z. K. Przepisem prawa materialnego, z którego skarżąca wywodzi swoje prawa jest art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Przepis ten stanowi, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
Podnoszone przez skarżącą okoliczności, dotyczące: zacienienia, ograniczenia dopływu światła, trudności w utrzymaniu czystości chodnika, przejazdu samochodów ciężarowych, parkowania w sposób utrudniający poruszanie się po chodnikach, zakłócania ciszy, trudności w dojeździe do posesji, które to utrudnienia wiążą się z faktyczną zmianą sposobu użytkowania obiektu, świadczą o interesie faktycznym skarżącej, nie stanowią natomiast interesu prawnego, który mógłby być wywiedziony z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
Sporne przedsięwzięcie inwestycyjne polegające na dobudowie łazienki i ociepleniu ścian zewnętrznych, spełniające wymogi warunków technicznych, nie wpływa na sposób zagospodarowania działki skarżącej, a obszar oddziaływania inwestycji ogranicza się do działki inwestora. Z akt sprawy wynika bowiem, iż przedmiotowa inwestycja została zaprojektowana ścianą bez otworów w odległości 3 m. od działki skarżącej, a więc z zachowaniem wymogów określonych w § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Inwestycja ta nie powoduje zatem ograniczeń w zagospodarowaniu i korzystaniu z sąsiedniej nieruchomości nr [...], stanowiącej własność skarżącej.
Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło