VII SA/Wa 1080/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2009 r. sprawy ze skargi T. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami i zatrzymania prawa jazdy I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w części określenia terminu poddania się sprawdzeniu kwalifikacji, II. w pozostałej części skargę oddala. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, 1071, ze zm.), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2009 r., Nr [...], którą: skierowano T. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami silnikowymi kategorii B w formie teoretycznego i praktycznego egzaminu, w terminie 2 miesięcy od dnia ustatecznienia decyzji, zatrzymano T. C. prawa jazdy kategorii B, nr [...], do czasu wykazania się posiadaniem wymaganych kwalifikacji, oraz nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg. W związku z otrzymaniem przez T. C. łącznie 28 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, wnioskiem z dnia 18 sierpnia 2008 r. Komendant [...] Policji wystąpił do Prezydenta [...] o sprawdzenie u wyżej wymienionego, kwalifikacji do kierowania pojazdem w ramach posiadanych uprawnień. Decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., uchyliło decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] października 2008 r., Nr [...], w przedmiocie skierowania T. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami silnikowymi, oraz przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania, bowiem nie została wyjaśniona kwestia naliczenia 4 punktów za przekroczenie prędkości w dniu 14 maja 2007 r. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Prezydent [...], na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b i art. 138 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908, ze zm.) oraz § 7 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 lutego 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U Nr 236, poz. 1998, ze zm.), wydał decyzję z dnia [...] lutego 2009 r., Nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że przeprowadzone postępowanie wyjaśniające potwierdziło informacje zawarte we wniosku Komendanta [...] Policji. Komendant po ponownym przeanalizowaniu sprawy uznał, że nie ma podstaw prawnych do anulowania wniosku o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji i jest on nadal aktualny. Z tego względu Prezydent [...] uznał, że skoro - jak wynika z akt sprawy – T. C. przekroczył limit 24 punktów, to zasadne jest wydanie decyzji na kontrolne sprawdzenie jego kwalifikacji. Ponadto w przypadku nie poddania się sprawdzeniu kwalifikacji Prezydent będzie zobowiązany do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami. Odwołanie od ww. decyzji wniósł T. C., wskazując, że postępowanie w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami zostało przeprowadzone z naruszeniem art. 35 § 3 oraz art. 7 k.p.a. Ponadto powołując się na zdarzenie z dnia 9 czerwca 2008 r. wskazał, że funkcjonariusze policji usiłowali zmusić go do przyjęcia mandatu karnego, posługując się zmanipulowanym dowodem w postaci zdjęcia z fotoradaru. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] Nr [...]. W uzasadnieniu organ II instancji stwierdził, że decyzja Prezydenta [...] jest słuszna, a zarzuty odwołania są nieuzasadnione. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] wskazało, że w toku postępowania administracyjnego, związanego ze skierowaniem na egzamin kontrolny oraz zatrzymaniem prawa jazdy, organy administracji nie mają żądnych kompetencji, aby podważać mandaty karne nałożone przez policję albo wyroki skazujące sądów powszechnych, nakładane i orzekane za popełnienie wykroczeń komunikacyjnych. Ponadto w piśmie z dnia 8 grudnia 2008 r. Komendant [...] Policji poinformował skarżącego, iż z chwilą przyjęcia mandatu karnego stał się on prawomocny, i z tego względu brak jest podstaw do wycofania wniosku o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Odnosząc się do kwestii zdarzenia drogowego z dnia 9 czerwca 2008 r., organ II instancji stwierdził, że nie jest ono objęte ramami niniejszego postępowania, ponieważ wniosek o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji obejmował wykroczenia popełnione w okresie od 1 grudnia 2006 r. do 14 października 2007 r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył T. C., wnosząc o "unieważnienie" zaskarżonej decyzji. Skarżący zarzucił Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu [...] całkowite zignorowanie zarzutów dotyczących legalności wydania decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami. W jego ocenie Komendant [...] Policji przeprowadził postępowanie wyjaśniające z naruszeniem art. 35 § 3 k.p.a. Ponadto wskazał, ze opisane zdarzenie manipulacji dowodami przez funkcjonariusza policji i nakłanianie do składania niekorzystnego oświadczenia miało miejsce w dniu 9 czerwca 2007 r., a nie jak błędnie podał w dniu 9 czerwca 2008 r. Okoliczność ta zatem jest istotna. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] podtrzymało swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny, sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu instancji w zakresie określenia terminu do złożenia egzaminu sprawdzającego kwalifikacje zostały wydane bez podstawy prawnej, co wyczerpuje dyspozycje art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W przedmiotowej sprawie skierowanie T. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami nastąpiło na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym. Przepis ten stanowi, że kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ww. ustawy. A zatem w jego treści mowa jest wyłącznie o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzanie jego kwalifikacji. Przepis ten, nie określa terminu sprawdzenia kwalifikacji ani też nie przyznaje organowi uprawnień do decydowania, w jakim czasie dana osoba zobowiązana jest poddać się stosownemu egzaminowi. Ponadto dopuszczalność określenia przez organ administracyjny terminu egzaminu nie wynika również z innych przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym. Z tego względu należy uznać, że zarówno decyzja Prezydenta [...] Nr [...], jak i zaskarżona decyzja, utrzymująca w całości decyzję Nr [...] –zostały wydane, w zakresie terminu, bez podstawny prawnej, co skutkuje stwierdzeniem nieważności wskazanych decyzji w części dotyczącej terminu. Decyzja administracyjna wydana bez podstawy prawnej podlega stwierdzeniu nieważności (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 7 sierpnia 2009 r. sygn. akt I OSK 1217/08, publ. LexPolonica nr 2077282, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; z dnia 13 sierpnia 2009 r., sygn. akt I OSK 1371/08, publ. LexPolonica nr 2077328, http://orzeczenia.nsa.gov.p). W pozostałej części Sąd oddalił skargę, ponieważ podniesione w niej zarzuty są bezzasadne. W niniejszej sprawie Prezydent [...], wydając na wniosek Komendanta [...] Policji z dnia 18 sierpnia 2008 r. decyzję o skierowaniu T. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, nie miał uprawnienia do badania prawidłowości orzeczenia, w związku z którym naliczone zostały kierowcy punkty karne. Na etapie postępowania administracyjnego dotyczącego skierowania na sprawdzenie kwalifikacji do kierowani pojazdami Prezydent [...] nie posiada kompetencji do badania zasadności nałożenia mandatu karnego wraz z punktami określonymi w art. 130 ust. 1 ustawy Prawo ruchu drogowego. Co więcej, organ ten jest związany wnioskiem, także w zakresie liczby otrzymanych przez kierowcę punktów (art. 130 ust. 1 pkt 1 ustawy), jeżeli wynikają one z ewidencji prowadzonej przez Policję. Ponadto organ ten nie jest uprawniony również do oceny w jakich okolicznościach mandat został nałożony. Tego rodzaju zarzuty mógł skarżący podnieść nie przyjmując mandatu karnego lub w postępowaniu przed sądem grodzkim. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 135 oraz art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.