II SA/Wa 829/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński, Sędziowie WSA Ewa Pisula-Dąbrowska (spraw), WSA Janusz Walawski, Protokolant Agnieszka Bieniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2009 r. sprawy ze skargi D. D. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy podjęcia zawieszonego postępowania 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające 2) stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości Postanowieniem z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 101 § 3 i art. 144 k.p.a. utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. znak: [...], którym to postanowieniem odmówiono podjęcia zawieszonego postępowania. Organ podał, że decyzją z dnia [...] marca 2004 r. Starosta Powiatu W. orzekł o utracie przez D. D. statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] lutego 2004 r. Od tej decyzji D. D. wniósł odwołanie, a następnie wnioskiem z dnia [...] marca 2004 r. wniósł o zawieszenie postępowania odwoławczego. Uzasadniając wniosek o zawieszenie postępowania podał, że wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na wadliwe czynności Powiatowego Urzędu Pracy w W.. Wojewoda [...] uwzględnił wniosek strony i postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2004 r. zawiesił postępowanie odwoławcze. Pismem [...] Urzędu Wojewódzkiego z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [....] D. D. został poinformowany, że w związku z upływem okresu 3 lat od daty zawieszenia postępowania odwoławczego oraz brakiem jego wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania, stosownie do art. 98 § 2 k.p.a. odwołanie wniesione w sprawie uważa się za wycofane. Pismem z dnia [...] maja 2009 r. D. D. wniósł o podjęcie zawieszonego postępowania podnosząc, że w postanowieniu o zawieszeniu, wbrew treści art. 101 § 2 k.p.a., nie zostało zawarte wynikające z art. 98 § 2 k.p.a. pouczenie, że jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o podjęcie zawieszonego postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Twierdził, że z winy organu (braku pouczenia) nie wiedział o skutkach wynikających z treści art. 98 § 2 k.p.a. i żądał podjęcia zawieszonego postępowania. Pismem z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] skierowanym do D. D. organ podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko. Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2007 r. D. D. wezwał Wojewodę [...] do usunięcia naruszenia prawa poprzez rozpoznanie jego wniosku z dnia [...] maja 2007 r. (o podjęcie zawieszonego postępowania). Minister Pracy i Polityki Społecznej postanowieniem z dnia [...] października 2007 r. nr [...], uznając powyższy wniosek za zażalenie w trybie art. 37 k.p.a., uznał je za niezasadne. Z związku z powyższym strona złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] maja 2007 r. o podjęcie zawieszonego postępowania odwoławczego. Wyrokiem z dnia 19 września 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zobowiązał Wojewodę [...] do rozpoznania wniosku D. D. o podjęcie zawieszonego postępowania. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] odmówił podjęcia zawieszonego postępowania. Minister Pracy i Polityki Społecznej postanowieniem z dnia [...] marca 2009 r. utrzymał powyższe postanowienie w mocy. W motywach uzasadnienia organ wskazał, że z datą zawieszenia postępowania rozpoczyna bieg 3 letni termin na zwrócenie się przez stronę o podjęcie postępowania. Brak takiego wniosku we wskazanym wyżej terminie powoduje, że zgodnie z art. 98 § 2 k.p.a. żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Organ podkreślił, że skarżący, wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania w przewidzianym wyżej terminie nie złożył. Powyższe postanowienie z dnia [...] marca 2009 r. stało się przedmiotem skargi D. D. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 98 § 2 w zw. 101 § 2 k.p.a. Podkreślił, że nie został pouczony, o 3 letnim terminie na złożenie wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania. Wywodził, że ustawodawca uzależnił skutek niezgłoszenia wniosku o podjęcie postępowania w terminie 3 lat, od prawidłowego pouczenia o treści art. 101 § 2 k.p.a. Twierdził, że nadal przysługuje mu prawo do żądania podjęcia zawieszonego postępowania albowiem nie został pouczony o skutkach uchybienia terminu. Podniósł również, że skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 19 września 2008 r. sygn. akt II SAB/Wr 51/07 zobowiązał organ do rozpoznania jego wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania, to tym samym postępowanie w sprawie jest lub "pozostaje" w toku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na swoje wcześniejsze ustalenia faktyczne oraz prawne. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 98 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. Jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane (§ 2). Stosownie natomiast do postanowień art. 101 § 2 k.p.a. w przypadku zawieszenia postępowania na żądanie stron lub jednej ze stron (art. 98 § 1) organ pouczy je o treści przepisu art. 98 § 2. Z powyższych przepisów wynika, że ustawodawca uzależnił możliwość uznania żądania wszczęcia postępowania za wycofane, od zaistnienia łącznie trzech przesłanek: 1. upływu trzech lat od daty zawieszenia postępowania na wniosek strony; 2. braku w wyżej wskazanym okresie wniosku strony o podjęcie zawieszonego postępowania; 3. pouczenia strony, w postanowieniu o zawieszeniu postępowania, o skutkach braku wniosku o podjęcie postępowania w ciągu trzech lat od jego zawieszenia. Oznacza to, że brak którejkolwiek z wyżej przytoczonych przesłanek uniemożliwia ziszczenie się skutku z art. 98 § 2 k.p.a. tj. uznania żądania wszczęcia postępowania za wycofane. Bezsporne jest, że skarżący złożył wniosek o zawieszenie postępowania administracyjnego i postępowanie to zostało na jego wniosek zawieszone. Niekwestionowane przez organ jest, że skarżący nie został pouczony o treści art. 101 k.p.a. Z wyjaśnień udzielonych przez organ wynika, że nie dysponuje on dowodem (zwrotnym potwierdzeniem odbioru) na okoliczność doręczenia skarżącemu postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. o zawieszeniu postępowania (pismo Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...], k. [...] akt sądowych oraz załączone do tego pisma wyjaśnienia Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] – w aktach administracyjnych sprawy). Podkreślenia wymaga fakt, że moment początkowy biegu 3-letniego terminu wyznacza data zawieszenia postępowania (ściślej data doręczenia (ogłoszenia) postanowienia o zawieszeniu postępowania na żądanie strony) (G. Łaszczyca, A. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom I. Komentarz do art. 1-103, LEX, 2007, wyd. II.). Skoro Wojewoda [...] pismem datowanym na [...] kwietnia 2007 r. nr [...] poinformował skarżącego o upływie trzyletniego terminu zakreślonego w art. 98 § 2 k.p.a., a w związku z tym o uznaniu odwołania za wycofane, to przyjął tym samym, że postanowienie o zawieszeniu zostało doręczone skarżącemu już w dniu jego wydania, na co brak jest dowodu. Reasumując rację ma skarżący twierdząc, że wbrew treści art. 101 § 2 k.p.a., nie został pouczony o skutkach niewniesienia w terminie 3 lat wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania. Podkreślenia wymaga fakt ze względu na niekorzystne dla strony skutki przepis art. 101 § 2 k.p.a. pełni funkcję gwarancyjną i stanowi konsekwencję kodeksowej zasady wyrażonej w art. 9 k.p.a., zobowiązującej organy do czuwania, aby strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 4 grudnia 2008 r. sygn. akt II SA/Gl 823/08, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl.). Brak stosownego pouczenia w postanowieniu o zawieszeniu postępowania (art. 101 § 2 k.p.a.) wywołuje zatem taki skutek, że nie zachodzi w sprawie jedna z przesłanek warunkujących zastosowanie art. 98 § 2 k.p.a. Ponownie rozpoznając wniosek skarżącego z dnia [...] maja 2007 r. organy administracji, biorąc pod uwagę fakt braku dowodu doręczenia skarżącemu postanowienia o zawieszeniu postępowania i braku dowodu na okoliczność pouczenia go o treści atr. 101 § 2 k.p.a ustalą, kiedy rozpoczął się bieg trzyletniego terminu do wniesienia wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania. Termin ten ustalą po wcześniejszym ustaleniu daty pouczenia skarżącego o skutkach zaniechania złożenia wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania. Dopiero kiedy ustalą w jakiej dacie doszło do pouczenia skarżącego o treści art. 101 § 2 k.p.a rozważą czy od tej daty upłynął trzyletni termin na wniesienie wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania. Jeżeli zaś termin ten nie został otwarty, nie rozpoczął swego biegu na skutek braku stosownego pouczenia uznać należy, iż wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania został wniesiony w terminie. Ze względu na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł, jak w sentencji. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienia orzeczono, na podstawie art. 152 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.