I SA/Wa 1215/09

WyrokWSA w Warszawie2009-11-12

Skład orzekający: Gabriela Nowak, Elżbieta Lenart, Bogdan Wolski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu o nadanie stopnia naukowego doktora, w którym stwierdzono naruszenie prawa autorskiego (plagiat), strona ma prawo do czynnego udziału w postępowaniu na zasadach ogólnych Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 10 § 1 k.p.a.?
Ratio decidendi
Postępowanie w sprawach o nadanie stopnia naukowego doktora ma charakter szczególny i przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się do niego jedynie w zakresie nieuregulowanym ustawą o stopniach naukowych. Ustawa ta nie przewiduje czynnego udziału kandydata w postępowaniu dowodowym ani wysłuchania go przed podjęciem uchwały, a jedynie powiadomienie o treści uchwały. W związku z tym zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. w takim postępowaniu jest chybiony, a sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej oceny recenzji.
Stan faktyczny
Skarżący R. K. wniósł skargę na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów, która utrzymała w mocy uchwałę Rady Naukowej Instytutu unieważniającą uchwałę o nadaniu mu stopnia doktora nauk i odmawiającą jego nadania z powodu plagiatu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a., w szczególności brak możliwości udziału w postępowaniu i wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Centralna Komisja i Sąd uznali, że postępowanie w sprawach o nadanie stopnia naukowego ma charakter szczególny i nie stosuje się do niego w pełni przepisów k.p.a., a skarżący miał możliwość zapoznania się z materiałami sprawy.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie: WSA Elżbieta Lenart WSA Bogdan Wolski (spr.) Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2009 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie nadania stopnia doktora naukowego oddala skargę. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania od uchwały Rady Naukowej Instytutu [...] Uniwersytetu [...] z dnia [...] lipca 2008 r., unieważniającej uchwałę z dnia [...] czerwca 2001 r. o nadaniu R. K. stopnia naukowego doktora nauk [...] oraz odmawiającej R. K. nadania stopnia naukowego doktora nauk [...] – utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. wznowiła postępowanie zakończone nadaniem w dniu [...] czerwca 2001 r. R. K. stopnia naukowego doktora nauk [...] w zakresie [...]. Rada Naukowa Instytutu [...] Uniwersytetu [...], po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, uchwałą z dnia [...] lipca 2008 r. unieważniła uchwałę z dnia [...] czerwca 2001 r. o nadaniu R. K. stopnia naukowego doktora nauk [...] oraz odmówiła nadania ww. stopnia doktora nauk [...]. Sekcja Nauk [...], po zapoznaniu się z odwołaniem i po wysłuchaniu opinii recenzentów Centralnej Komisji, wypowiedziała się za wnioskiem o utrzymanie w mocy zaskarżonej uchwały Rady Naukowej Instytutu [...] Uniwersytetu [...], której dotyczy odwołanie. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów wyjaśniła, że w postępowaniu dotyczącym złożonego odwołania powołano kolejno dwóch recenzentów, którzy przedstawili jednoznacznie negatywne opinie w kwestii zasadności odwołania. Ich ocenę podzieliła Sekcja Nauk [...]. Ustosunkowując się do naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów wskazała, że zgodnie z art. 29 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytułu w zakresie sztuki, w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Ponieważ ustawa wyczerpująco reguluje przebieg postępowania związanego z nadaniem stopnia doktora i nie przewiduje wysłuchania kandydata, przed podjęciem decyzji przez właściwy organ nie ma wprost zastosowania art. 10 § 1 k.p.a. R. K. został poinformowany pisemnie o wznowieniu postępowania. Z pisma Dziekana Wydziału [...] Uniwersytetu [...] z dnia [...] października 2008 r. wynika, że R. K. został telefonicznie poinformowany w dniu [...] czerwca 2008 r. o prowadzonym w Instytucie [...] postępowaniu i udostępniono ww. materiały w sprawie popełnionego plagiatu. R. K. korzystał osobiście z dokumentacji i robił z niej notatki. Zgodnie z § 8 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 15 stycznia 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu przeprowadzania czynności w przewodach doktorskim i habilitacyjnym oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora, posiedzenia rady, na których podejmowane są uchwały w sprawach nadanie stopnia doktora, mają charakter niejawny. R. K. wiedział o toczącym się postępowaniu, jego podstawach prawnych i zarzutach popełnienia plagiatu oraz zapoznał się z materiałami zgromadzonymi w sprawie i mógł się do nich odnieść. R. K. został powiadomiony o podjętych ostatecznie w przedmiotowej sprawie uchwałach. Organ stwierdził także, iż R. K. nie zaprzeczył faktom wykorzystania pracy innych autorów, tyle że powołuje okoliczności pośpiechu w przygotowaniu rozprawy doktorskiej i złych warunków technicznych (brak własnego komputera). Powołane okoliczności nie mają żądnego związku ze stawianymi zarzutami. R. K. wniósł skargę na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów zarzucając organowi oderwanie tej decyzji od stanu faktycznego i wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawem. Uzasadniając te zarzuty skarżący stwierdził, że w toku postępowania był pozbawiony jakiejkolwiek możliwości udziału w postępowaniu, w szczególności nie został poinformowany o zebraniu całego materiału dowodowego i możliwości wypowiedzenia się co do tego materiału (art. 10 k.p.a.). Ponadto uchwały wydane przez organ pierwszej instancji pozbawione były jakiegokolwiek uzasadnienia faktycznego i prawnego. Odwołującemu się nie zostały doręczone uchwały o unieważnieniu stopnia doktora, lecz jedynie pismo z dnia [...] lipca 2008 r. stanowiące zawiadomienie o unieważnieniu uchwały. Dopiero z uzasadnienia zaskarżonej niniejszą skargą decyzji odwołujący się wywnioskował, iż kwestionowana przez organ praca doktorska była rzekomo opiniowana przez recenzentów Centralnej Komisji. Recenzja ta nie została doręczona i odwołujący nie miał także możliwości zgłoszenia ewentualnych wniosków dowodowych umożliwiających zakwestionowanie rzekomo negatywnej opinii. Skarżący, odwołując się do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucił, że postępowanie administracyjne było od samego początku prowadzone wadliwie, z naruszeniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego i zasady państwa prawnego. Skarżący wskazał ponadto, że praca doktorska miała charakter autorski. Przy przepisywaniu mogło dojść do np. pominięcia kilku przypisów lub omyłkowo nie pojawiał się znak cytatu. Ewentualne rzekome naruszenia nie były jednakże celowe i zawinione. Tym samym rzekome naruszenia nie spełniają definicji plagiatu, którym niewątpliwie jest umyślne naruszenie prawa autorskich. Nie jest prawdziwa teza zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że odwołujący się nie zaprzeczył rzekomemu wykorzystaniu tekstów innych autorów. Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie decyzji, uchwał i postanowienia w całości. W odpowiedzi na skargę Centralna Komisji do Spraw Stopni i Tytułów wniosła o jej oddalenie w zakresie wniosku o uchylenie decyzji z dnia [...] kwietnia 2009 r. oraz odrzucenie skargi w zakresie pozostałych wniosków skarżącego. Uzasadniając powyższe stanowisko organ wyjaśnił między innymi, że opinie recenzentów były do wglądu dla zainteresowanego w siedzibie Komisji. Skarżący wiedział o toczącym się postępowaniu, o jego podstawach prawnych i zarzutach popełnienia plagiatu; zapoznał sie także z materiałami zgromadzonymi w sprawie i mógł się do nich odnieść. Skarżący został także powiadomiony o podjętych ostatecznie w sprawie uchwałach. Ponieważ procedura nie przewiduje obecności kandydata ani składnia przez niego wyjaśnień, czy zajmowanie stanowiska, w konsekwencji zarzut naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 10 § 1 k.p.a., jest chybiony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Ocena zaskarżonej decyzji w zakresie wynikającym z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") nie potwierdza, aby w toku postępowania administracyjnego doszło do naruszenia prawa w sposób mający wpływ na wynik sprawy i uzasadniający uchylenie tej decyzji. Na wstępie należy wyjaśnić, iż postępowanie w sprawach o nadanie tytułu naukowego ma wyjątkowy charakter wynikających ze specyfiki tych spraw. W pierwszej kolejności celowe jest zwrócenie uwagi na zawarte w art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595 ze zm., dalej: "ustawa") odesłanie jedynie do odpowiedniego stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w dodatku wyłącznie w zakresie nieuregulowanym w ustawie. W konsekwencji, jeżeli ustawa zawiera szczególną regulację, to nie ma podstaw do stosowania w tym zakresie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że niektóre przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego w ogóle nie znajdą zastosowania. W szczególności w postępowaniu tym, zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy następuje wyłącznie powiadomienie o treści uchwały, co prowadzi do wniosku, że takie powiadomienie nie musi spełniać wymogów określonych w art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Ten szczególny charakter postępowania prowadzonego na podstawie przepisów ustawy dotyczy również postępowania odwoławczego toczącego się przed Centralną Komisją do Spraw Stopni i Tytułów. W postępowaniu tym osoba, której dotyczy uchwała nie korzysta z praw strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 kwietnia 2007 r., I OSK 1661/06, niepubl.; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 października 2006 r., I SA/Wa 950/09, niepubl.). Postępowanie dowodowe prowadzone przed tym organem ograniczone jest jedynie do uzyskania recenzji, co wynika z art. 35 ust. 3 ustawy. Natomiast w ramach postępowania sądowego, z uwagi na zakres kognicji sądu administracyjnego wynikający z przepisów podanych na wstępie, nie jest możliwe dokonanie merytorycznej oceny recenzji stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów oraz dorobku naukowego osoby ubiegającej się o uzyskanie stopnia naukowego. Kontrola sądu administracyjnego ogranicza się do stwierdzenia czy w postępowaniu prowadzonym przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów jej organy nie naruszyły przepisów ustawy i statutu Centralnej Komisji, a także przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 maja 2008 r., I OSK 212/08, niepubl.). Ustawa zawiera także szczególną regulację co do przesłanek wznowienia postępowania dodając, oprócz wymienionych w Kodeksie postępowania administracyjnego, ujawnione okoliczności wskazujące na to, że stopień doktora lub doktora habilitowanego albo tytuł profesora został nadany na podstawie dorobku powstałego z naruszeniem prawa, w tym praw autorskich, lub dobrych obyczajów w nauce (art. 29 ust. 2 ustawy). Odnosząc przedstawione wyjaśnienia do postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją Sąd wskazuje, że Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. postanowiła z urzędu wznowić postępowanie w przewodzie doktorskim, zakończone uchwałą Rady Naukowej Instytutu [...] Uniwersytetu [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. o nadaniu R. K. stopnia naukowego doktora nauk [...]. W uzasadnieniu tego postanowienia wskazano, że rozprawa doktorska powstała z niedopuszczalnym wykorzystaniem prac innych autorów. R. K. został powiadomiony o prowadzonym postępowaniu, co znajduje potwierdzenie w odwołaniu R. K. z dnia 7 sierpnia 2008 r. W czerwcu 2008 r. udostępniono R. K. dokumentację Komisji powołanej przez Radę Instytutu [...]. W obecności pracownika Instytutu [...] Uniwersytetu [...], R. K. sporządził notatki z tej dokumentacji. Powyższe okoliczności wynikają z pisma Dziekana Wydziału [...] Uniwersytetu [...] z dnia [...] października 2008 r. Na posiedzeniu Rady Instytutu [...] Uniwersytetu [...] w dniu [...] lipca 2008 r., które zostało przeprowadzone w sposób określony w § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 15 stycznia 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu przeprowadzania czynności w przewodach doktorskim i habilitacyjnym oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora (Dz. U. Nr 15, poz. 128 ze zm.), po wcześniejszym powołaniu dwóch recenzentów, podjęto uchwałę o unieważnieniu uchwały Rady Naukowej Instytutu [...] Uniwersytetu [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. o nadaniu R. K. stopnia naukowego doktora nauk [...] oraz odmowie nadania stopnia nauk [...] w zakresie [...]. R. K. został powiadomiony o podjęciu tej uchwały oraz pouczony o prawie do wniesienia odwołania do Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów oraz terminie do wniesienia odwołania, co wynika z pisma Zastępcy Dyrektora Instytutu [...] Uniwersytetu [...] ds. naukowych z dnia [...] lipca 2008 r., którego doręczenie zostało potwierdzone w odwołaniu z dnia 7 sierpnia 2008 r. W postępowaniu odwoławczym prowadzonym przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów powołano dwóch recenzentów, którzy wskazali na niedostatki ocenianej rozprawy doktorskiej i niekwestionowanie przez doktoranta opinii zawartych we wcześniejszych recenzjach o przywłaszczeniu cudzych tekstów. Z powyższego nie wynika, aby w toku postępowania uchybiono przepisom w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonej decyzji. W szczególności organy nie naruszyły, przy odpowiednim zastosowaniu, z art. 10 § 1 k.p.a.. R. K. zapoznał się ze zgromadzoną dokumentację, przy czym z przepisów ustawy i rozporządzenia nie wynika konieczność doręczenia doktorantowi sporządzonych recenzji. . Z przepisów ustawy nie wynika także, aby wymagane było sporządzenie uzasadnienia uchwały odmawiającej nadania stopnia doktora. Zatem chybiony był zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. z uwagi na brak uzasadnienia uchwał podjętych przez Radę Instytutu [...] Uniwersytetu [...]. skarżący został powiadomiony o podjęciu uchwały w dniu [...] lipca 2008 r. w przedmiocie nadania stopnia doktora i pouczony o sposobie i terminie wniesienia odwołania. Skarżący kwestionuje stanowisko wynikające z recenzji i uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w których stwierdzono, iż w odwołaniu nie zaprzeczono wykorzystaniu pracy innych autorów. Analiza odwołania nie potwierdza stanowiska skarżącego, gdyż w odwołaniu wskazano wyłącznie na brak intencji co do zawłaszczenia prac innych autorów; nie zaprzeczono natomiast, że miały miejsce stwierdzone zapożyczenia. Sąd nie był uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] kwietnia 2009 r. Zakres kognicji Sądu ograniczony był bowiem jedynie, co zostało omówione na wstępie, do oceny czy w toku postępowania doszło do naruszenia prawa w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Zarzuty skarżącego co do naruszenia przepisów postępowania okazały się chybione, a rozstrzygając sprawę w granicach określonych w art. 134 ust. 1 p.p.s.a., Sąd nie stwierdził zaistnienia innych podstaw do uwzględnienia wniosków zawartych w pkt 1 skargi lub stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło