II FSK 571/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA (delegowana do NSA) - Jadwiga Danuta Mróz po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej K. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 listopada 2009 r., sygn. akt I SA/Kr 1430/09 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi K. M. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w K. działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia 27 lipca 2009 r. nr [...] przedmiocie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego postanawia oddalić skargę kasacyjną. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 listopada 2009 r. sygn. akt I SA/Kr 1430/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę K. M. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w K. działającego z upoważnienia Ministra Finansów Nr [...] z dnia 27 lipca 2009 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych. Z przedstawionego przez Sąd I instancji stanu faktycznego sprawy wynika, że w dniu 28 sierpnia 2009 r. K. M. wniósł skargę na indywidualną interpretację Dyrektora Izby Skarbowej w K. działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia 27 lipca 2009 r. dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu uzyskanego z tytułu umorzenia odsetek. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. działający z upoważnienia Ministra Minister Finansów wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej, albowiem strona skarżąca nie wezwała organu do usunięcia naruszenia prawa. Zaakcentował też, że zaskarżona indywidualna interpretacja przepisów prawa podatkowego (z dnia 27 lipca 2009 r.) została skarżącemu skutecznie doręczona w dniu 30 lipca 2009 r. i zawierała pouczenie, że stronie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację, w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł dowiedzieć się o jej wydaniu, do usunięcia naruszenia prawa. Sąd I instancji - uzasadniając rozstrzygnięcie - uznał, że wniesiona skarga jest niedopuszczalna. W pierwszej kolejności stwierdził, że zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Wyjaśnił przy tym, że przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przewidziany w ustawie (§ 2). Od zasady tej został jednak wprowadzony wyjątek w art. 52 § 3 P.p.s.a. Określa on możliwość wniesienia skargi w sytuacji, gdy ustawodawca nie przewidział środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi. Mianowicie skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4 a (a więc również pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach), można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Ponieważ w niniejszej sprawie, pomimo prawidłowego pouczenia przez organ wydający interpretację - skarżący wymogu tego nie dopełnił, albowiem nie wezwał Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa, to tym samym nie wyczerpał środków zaskarżenia. Niewyczerpanie przez stronę - przed wniesieniem skargi - środka zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym, skutkuje niedopuszczalnością skargi i jej odrzuceniem po myśli art. 58 § 1 pkt. 6 P.p.s.a. w związku z art. 52 § 3 P.p.s.a. Skargę kasacyjną (wniesioną w terminie) pełnomocnik skarżącego oparł na obu wymienionych w art. 174 podstawach kasacyjnych, zarzucając: - na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. - naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności "art. 145 § 1 ust. 1 pkt c)" P.p.s.a., a także art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 3 P.p.s.a. oraz art. 120,121,124 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., zwanej dalej O.p.). -na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. - naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie "art. 145 § 1 ust. 1 pkt a)" P.p.s.a., poprzez odrzucenie skargi, a także art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 3 P.p.s.a. Mając na uwadze wskazane naruszenie prawa pełnomocnik skarżącego wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu wywodził, że organy podatkowe uniemożliwiły skorzystanie z przysługującego podatnikowi prawa do uzyskania interpretacji podatkowej w jego sprawie. Takie działanie stanowi naruszenie podstawowych zasad postępowania podatkowego, przede wszystkim zasady praworządności, zasady zaufania do organu wynikającej z art. 121 O.p. oraz zasady przekonywania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej w K. działający z upoważnienia Ministra Finansów wniósł o jej oddalenie oraz o zasadzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie jest zasadna. Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie i naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest przedstawienie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów procesowych naruszonych przez sąd zaskarżonym postanowieniem i wyjaśnienie, na czym polegało niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja przepisów prawa materialnego, należy też wskazać na czym polegał istotny wpływ zarzucanego naruszenia przepisów prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd I instancji. W tym kontekście na szczególne podkreślenie zasługuje unormowanie zawarte w art. 183 P.p.s.a., mocą którego Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Oznacza to, że jest związany jej podstawami i wnioskami. Zatem nieudolnie sformułowane podstawy skargi kasacyjnej, nawet w przypadku wydania przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia z oczywistym naruszeniem przepisów prawa, nie mogą spowodować uwzględnienia takiej skargi kasacyjnej. W zarzutach skargi kasacyjnej strona przede wszystkim wskazała na domniemaną obrazę prawa przez Sąd, wskutek naruszenia "art. 145 § 1 ust 1 pkt c)" (zapewne chodzi o pkt. 1) lit. c) P.p.s.a. Przepis ten wymaga łącznego wystąpienia dwóch przesłanek, tj. (1) naruszenia przepisów postępowania przez organ oraz (2) istotnego wpływu tego naruszenia na rozstrzygnięcie sprawy. Strona w uzasadnieniu skargi kasacyjnej w ogóle nie wyjaśniła jakie przepisy postępowania podatkowego zostały przez organ naruszone i w jakim stopniu to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym strona nie wskazała na czym miałoby polegać naruszenie prawa przez Sąd, wskutek wydania zaskarżonego postanowienia. Natomiast pomiędzy zarzutami skargi kasacyjnej a jej uzasadnieniem Sąd nie dostrzegł związku. Odnośnie podniesionego przez stronę zarzutu naruszenia art. 52 § 3 P.p.s.a., wskazać należy, że ten przepis procedury sądowej zawiera wymóg skierowany do strony. Przepis ten naruszony być może jedynie przez stronę zamierzającą złożyć skargę do sądu administracyjnego. Skoro zatem skarżący - czego nie neguje - nie wezwał organu do usunięcia naruszenia prawa, a więc nie dostosował się do wymogu zawartego w art. 52 § 3 P.p.s.a., to Sąd I instancji działając zgodnie z tym prawem zobowiązany był skargę odrzucić. Tym samym prawidłowo zastosował art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. przewidziany dla takich sytuacji. Natomiast zarzut naruszenia prawa materialnego jest całkowicie niezrozumiały skoro na jego poparcie strona powołuje przepisy procedury sądowej. Wobec tego zarzut ten nie poddawał się kontroli sądu jako niewyczerpujący unormowań art. 174 pkt 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny materialnego prawa administracyjnego (podatkowego) nie stosuje. Zarzut ten dotyczy działania organu administracyjnego, który bądź to naruszył przepisy prawa materialnego przez jego błędna wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Natomiast zarzut pod adresem sądu dotyczyć może wyłącznie zaakceptowania takiego naruszenia prawa materialnego przez sąd, czego jednak autor skargi kasacyjnej nie wskazał ani nie uzasadnił. Z tych względów na podstawie art. 184 P.p.s.a. skargę kasacyjną należało oddalić. Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na mocy art. 182 § 1 P.p.s.a. Nie orzeczono o kosztach sądowych albowiem przepisy art. 203 i 204 P.p.s.a, które regulują kwestię zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu I instancji kończącego postępowanie w sprawie (patrz uchwała NSA z 4 lutego 2008 r. sygn. akt I OPS 4/07).