VII SA/Wa 885/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-11-13

Skład orzekający: Halina Kuśmirek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stronie przysługuje prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli jej skarga została odrzucona z powodu oczywistej bezzasadności, wynikającej z braku legitymacji procesowej?
Ratio decidendi
Prawo pomocy nie przysługuje stronie w przypadku oczywistej bezzasadności skargi, co obejmuje również sytuacje, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia z powodu braku legitymacji procesowej. Odrzucenie skargi z powodu braku zdolności procesowej skarżącego stanowi przesłankę do odmowy przyznania prawa pomocy na podstawie art. 247 PPSA.
Stan faktyczny
Wspólnota gruntowa wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Po wezwaniu do usunięcia braków formalnych, skarżący wskazali, że działają w imieniu Wspólnoty, która nie powołała spółki do reprezentacji. Sąd odrzucił skargę z powodu braku legitymacji procesowej skarżącego podmiotu. Następnie Wspólnota złożyła ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono Wspólnocie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Wspólnoty [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi Wspólnoty [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2009 r. znak : [...] w przedmiocie : umorzenia postępowania odwoławczego postanawia : odmówić Wspólnocie [...]prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W dniu 22 maja 2009 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga Wspólnoty [...] podpisana przez H. R., M. T., G. R., D. S., H. Z., W. M., D. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2009 r. znak : [...]. Zarządzeniem z dnia 26 maja 2009 r. wezwano ww. osoby do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni, pod rygorem uznania, że skargę wymienione osoby wniosły w imieniu własnym poprzez wskazanie czy skargę z dnia 28 kwietnia 2009 r. złożyły działając w imieniu własnym czy też w imieniu Wspólnoty [...] jako osoby uprawnione do udziału we Wspólnocie [...]. Ponadto wezwano Wspólnotę [...] do sprecyzowania skargi poprzez wskazanie czy została ona wniesiona przez Wspólnotę [...] czy przez Spółkę do sprawowania zarządu nad wspólnotą. W przypadku wniesienia skargi przez spółkę wezwano do złożenia dokumentu określającego sposób reprezentacji strony skarżącej - statutu spółki, w terminie 7 dni pod rygorem uznania, iż skarga została wniesiona przez Wspólnotę [...]. W odpowiedzi na wezwanie Sądu skarżący wskazali, iż skargę wnieśli w imieniu Wspólnoty [...] jako osoby uprawnione do udziału we wspólnocie [...], która jest wpisana w rejestrze pomiarowym z 1931 r. Podali, iż Wspólnotę [...] reprezentuje siedem osób, które podpisało skargę. Jednocześnie wskazali, że gdyby Sąd kwestionował legitymację procesową Wspólnoty [...] do udziału w procesie w charakterze strony, to wówczas wnoszą o potraktowanie skargi jako składanej w imieniu poszczególnych, wymienionych siedmiu osób. Jednocześnie do nadesłanego w dniu 9 czerwca 2009 r. (data stempla biura podawczego) pisma Wspólnota [...] dołączyła formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wobec treści ww. pisma zarządzeniem z dnia 25 czerwca 2009 r. uznano, że skarga została wniesiona przez Wspólnotę [...]. Tym samym wezwano osoby reprezentujące Wspólnotę w tym D.W. - Sołtysa [...] do nadesłania, zgodnie z art. 14.1.ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (Dz. U. z 1963 r. nr 28 poz. 169 ze zm.) statutu spółki z którego wynikałby sposób sprawowania zarządu nad wspólnotą, a także dokumentów z których wynika skład zarządu spółki i sposób jej reprezentacji, w terminie 7 dni, od daty doręczenia zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Po nadesłaniu odpowiedzi lub upływie wyznaczonego terminu sprawa miała zostać przedstawiona Sędziemu Sprawozdawcy celem podjęcia dalszych czynności w sprawie oraz rozpoznania złożonego przez Wspólnotę wniosku o przyznanie prawa pomocy. W odpowiedzi na ww. wezwanie Sądu podmioty, które wniosły skargę pismem z dnia 13 lipca 2009 r. poinformowały, że Wspólnota [...] nie powołała spółki do reprezentowania jej interesów. Nie posiada z tego względu statutu z którego wynikałby sposób sprawowania zarządu nad wspólnotą oraz dokumentów z których wynikałby skład zarządu i sposób jej reprezentacji. Ze względu na brak zdolności procesowej po stronie skarżącego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2009 r. odrzucił skargę Wspólnoty [...] [...]. Sąd stwierdził, że skargę wniosły nieuprawnione podmioty, gdyż skarżąca Wspólnota [...] nie jest należycie reprezentowana. Z tego względu, skarga Wspólnoty [...] [...], została na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej ustawą p.p.s.a. odrzucona. W dniu 7 października 2009 r. do Sądu wpłynął ponowny wniosek Wspólnoty [...]o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym podpisany i wypełniony przez sołtysa wsi [...] D. W.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Nie oceniając sytuacji finansowej wnioskodawcy należało stwierdzić, że w niniejszej sprawie zachodzi przesłanka, o której mowa w art. 247 ustawy p.p.s.a. stosownie do którego prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi. Ponadto z treści powołanego artykułu wynika, że badanie wniosku o przyznanie prawa pomocy winno być poprzedzone badaniem skargi pod kątem jej bezzasadności. Jednocześnie należy podnieść, że skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez głębszej analizy prawnej, nie ulega wątpliwości, że nie może zostać uwzględniona. Zastosowanie powyższego przepisu dopuszczalne jest jedynie wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na jej uwzględnienie. Należy przy tym wskazać, że ocena o bezzasadności skargi wyrażona w postanowieniu podjętym na podstawie powołanego art. 247 nie oznacza merytorycznego rozpoznania skargi (por. M. Niezgódka - Medek, Komentarz Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyd. Wolters Kluwer 2006, s. 558). Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Nie ulega bowiem wątpliwości, że skargę do Sądu wniósł podmiot nie posiadający legitymacji procesowej do jej wniesienia. Zgodnie bowiem z przepisem art. 14 i 15 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (Dz. U. z 1963 r., Nr 28, poz. 169, ze zm.) osoby uprawnione do udziału we wspólnocie gruntowej powinny utworzyć spółkę do sprawowania zarządu nad wspólnotą i do właściwego zagospodarowania gruntów wchodzących w skład tej wspólnoty (art. 14 ust. 1). Utworzenie spółki następuje w drodze uchwały powziętej większością głosów uprawnionych do udziału we wspólnocie przy obecności przynajmniej ich połowy (art. 14 ust. 2). Spółka jest osobą prawną i działa na podstawie statutu (art. 15 ust. 1). W niniejszej sprawie osoby które wniosły skargę poinformowały Sąd, że Wspólnota [...] nie powołała spółki do reprezentowania jej interesów. Z tego względu nie posiada statutu z którego wynikałby sposób sprawowania zarządu nad wspólnotą oraz dokumentów z których wynikałby skład zarządu Wspólnoty oraz sposób jej reprezentacji. Brak posiadania przez Wspólnotę Gruntową [...] legitymacji procesowej do wniesienia skargi do Sądu powoduje, że nie ma tym samym podstaw do rozpoznawania jej wniosku o przyznanie prawa pomocy. Stosownie bowiem do treści art. 247 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Zgodnie natomiast z poglądem wyrażonym w orzecznictwie sądów administracyjnych art. 247 może znaleźć zastosowanie w sytuacjach, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. post. NSA z 6 kwietnia 2006 r., sygn. I OZ 413/06, publ. Lex nr 299475). Oczywista niedopuszczalność skargi do sądu administracyjnego oznacza oczywistą bezzasadność skargi, w rozumieniu art. 247 powołanej ustawy, co z kolei powoduje, że stronie skarżącej nie przysługuje prawo pomocy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2004 r., sygn. OZ 377/04). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 247 ustawy p.p.s.a. Sąd postanowił jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło