I OSK 270/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jolanta Rajewska Sędziowie NSA: Monika Nowicka (spr.) Małgorzata Pocztarek Protokolant Katarzyna Myślińska po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 listopada 2009 r. sygn. akt II SA/Wa 1032/09 w sprawie ze skargi K. C. na postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia żądania sprostowania omyłki w decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 1998 r. oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 24 listopada 2009 r. ( sygn. akt II SA/Wa 1032/09) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K. C. na postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] wydane w przedmiocie odmowy sprostowania omyłki. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy: Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] – wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. i art. 13 ust. 7 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczpospolitej Polskiej (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 ze zm.) - po rozpatrzeniu zażalenia K. C., utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w Bydgoszczy z dnia [...]lutego 2009 r. nr [...] o odmowie sprostowania omyłki w decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w Bydgoszczy z dnia [...] kwietnia 1998 r. nr [...]. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ podał, że na wnioskiem z dnia 3 grudnia 2008 r. K. C. wystąpił o sprostowanie, na podstawie art. 113 § 1 k.p.a., oczywistej omyłki w decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w Bydgoszczy z dnia [...] kwietnia 1998 r. twierdząc, że w uzasadnieniu w/w decyzji błędnie przytoczono fragment z jego wniosku z dnia 3 lipca 1997 r. związanego z przydziałem kwatery. Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w Bydgoszczy, postanowieniem z dnia [...] lutego 2009 r. odmówił uwzględnienia powyższego wniosku stwierdzając, że decyzja z dnia [...] kwietnia 1998 r. nr [...] nie zawierała omyłki, która mogłaby być przedmiotem sprostowania w trybie art. 113 k.p.a. We wniesionym zażaleniu K. C. wyjaśnił, że w uzasadnieniu decyzji nr [...], organ błędnie zacytował zapis z jego wniosku z dnia 3 lipca 1997 r. poprzez posłużenie się zapisem: "§ 11 ust. 1 pkt 2 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 27 maja 1996 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej ( Dz. U. Nr 65, poz. 320 )". Rozpoznając sprawę w instancji odwoławczej, organ drugiej instancji stwierdził, że sprostowanie decyzji nie może prowadzić do ponownego rozstrzygnięcia sprawy, odmiennego od pierwotnego i z tego powodu utrzymał w mocy postanowienie Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w Bydgoszczy, Na powyższe postanowienie K. C. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której podniósł, że w uzasadnieniu decyzji Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Rejonowy w Bydgoszczy z dnia [...] kwietnia 1998 r. nr [...] mylnie podano, że we wniosku z dnia 3 lipca 1997 r. wnioskodawca powołał się na przepis § 11 ust. 1 pkt 2 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 27 maja 1996 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej ( Dz. U. Nr 65, poz. 320 ). W istocie rzeczy w piśmie swym skarżący zamieścił zapis w brzmieniu: "prgf. 11 pkt 2 oraz pkt 3". Powyższe zaś było o tyle istotne, że § 11 omawianego rozporządzenia dzieli się na ustępy, z których zarówno ustęp 1 jak i 2 dzielą się na punkty. Dodatkowo skarżący podnosił, że użycie przez niego powyższego ( nieprawidłowego) oznaczenia spowodowane było jego zastosowaniem przez Dowódcę Garnizonu Łódź, o czym świadczyła treść dokonanego przez Dowódcę zapisu na odwrocie kartki na której znajdował się wniosek żołnierza. W odpowiedzi na skargę Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wniósł o jej oddalenie, przywołując argumentację, jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Oddalając – na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) - skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podniósł, że - zgodnie z art. 113 § 1 k.p.a. - organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony sprostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Powołując się na stanowisko doktryny i orzecznictwa Sąd wyjaśnił, iż pojęcie "innej oczywistej omyłki" powinno być rozumiane ściśle, w sposób zawężający. Przedmiotem sprostowania nie mogą natomiast być mylne ustalenia faktyczne organu administracji lub mylne zastosowanie przepisu prawnego. Przechodząc na grunt sprawy niniejszej, Sąd stwierdził, że skarżący w swym wniosku z dnia 3 lipca 1997 r. - jako podstawę wydania decyzji - podał "§ 11 pkt 2 i 3" rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. Powołany natomiast przepis dzielił się na ustępy oraz na punkty. W związku z tym należało zgodzić się z organem, że skarżący przywołał przepis w sposób niepoprawny. Organ, rozpatrując jednak w 1998 r. sprawę, nie podjął wyjaśnienia tej kwestii tylko uznał, że prawidłową podstawą żądania K. C. był przepis "§ 11 ust. 1 pkt 2 i 3" cytowanego rozporzadzenia. Ponadto Sąd, nawiązując do faktu, że skarżący wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji nr [...] podniósł, że skoro - według skarżącego - błąd organu miał istotny charakter i wpływał na ważność decyzji, to nie można było zakwalifikować go jako oczywistą omyłkę - w rozumieniu art. 113 § 1 k.p.a. W złożonej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej K. C. zarzucił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie: 1. przepisów postępowania tj. art. 106 § 3 i § 4, art. 125 § 1 pkt 1, art. 126, art.135, art. 141 § 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( p.p.s.a.) oraz artykułu 113 § 1 k.p.a.; 2. przepisów prawa materialnego jakim jest są: art. 7, 8, 50 § 1, art. 106 § 1, art.113 § 1 i art. 225 § 1 k.p.a. oraz § 11 ust. 3 rozporządzenia MON z dnia 27 maja 1996 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP ( Dz. U. 65. poz. 320 ) Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wraz z zasadzeniem kosztów postępowania kasacyjnego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że Sąd - z naruszeniem art. 141 § 4 ustawy p.p.s.a.- ustalił, że (cyt). " Strona wskazała, iż w uzasadnieniu przedmiotowej decyzji organ błędnie przytoczył zapis z jej wniosku z dnia 3 lipca 1997 r., w sprawie przydziału kwatery ", choć wniosek K. C. dotyczył wyłącznie "trybu przydziału" a zatem i nie był wnioskiem w sprawie "przydziału kwatery". Podnoszono też, że Sąd z naruszeniem art. 106 § 4 p.p.s.a., nie zwrócił uwagi, iż postanowienie Prezesa WAM było wewnętrznie sprzeczne. Z jednej strony bowiem organ twierdził, że uwzględnienie oczywistych poprawek musiałoby za sobą pociągnąć wydanie decyzji odmiennej (czyli żadnej), a z drugiej strony stwierdzał, iż do żadnej pomyłki w tekście decyzji nie doszło. Zdaniem skarżącego kasacyjnie Sąd pierwszej instancji naruszył art. 135 ustawy p.p.s.a. bo poprzestał na uznaniu, iż organ nie miał prawa do posłużenia się zniekształconym cytatem, jakim jest zapis " żołnierz ten powołując się na przepis § 11 ust 1 pkt. 2 i 3 ", gdy oryginalny zapis brzmiał: " proszę o wszczęcie procedury zawartej w prgf. 11 pkt. 2 oraz pkt. 3". Niezastosowanie przez Sąd zatem przewidzianych ustawą środków do zrealizowania przez organ art. 113 § 1 k.p.a. ( co miało polegać na uwzględnieniu żądania K. C. było naruszeniem art. 135 ustawy p.p.s.a. Powyższe naruszenie skarżący wiązał z obrazą art. 7, ,8, 50 § 1, i art. 225 § 1 k.p.a., gdyż Sąd pozwolił, aby nadal funkcjonowała w obrocie prawnym decyzja zawierająca niezgodne z prawdą cytaty, których we wniosku K. C. z dnia 3 lipca 1997 r., nie było. Naruszenie przez Sąd Wojewódzki art. 106 § 3 wraz z art. 141 § 4 ustawy p.p.s.a polegało natomiast - wg wnoszącego skargę kasacyjną - na tym, że , że oddalając skargę Sąd przyjął, że pojęcie " innej oczywistej omyłki" z art. 113 § 1 k.p.a. powinno być rozumiane ściśle, w sposób zawężający, a nie wskazał cyt. "dowodu z dokumentu, co w tej sytuacji jest wymagane, czyli zgodnie prawem nie wyjaśnił, iż kwestia sprostowania cytatu jest niedopuszczalnym rozszerzeniem art. 113 § 1 k.p.a." Poza tym akcentowano, że Sąd Wojewódzki naruszył art. 125 § 1 pkt. 1 i 126 ustawy p.p.s.a. gdyż (cyt.) " oddalając materiał dowodowy związany z żądaniem K. C. z dnia 28 listopada 2008 r. dotyczący sprostowania omyłki, nie zawiesił tego procedowania pomimo wiedzy Sądu o konieczności uprzedniego przeprowadzenia postępowania dotyczącego wpływu sprostowania omyłki na ważność całej decyzji". Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej. Zarzuty w niej zawarte nie były zasadne. Skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach kasacyjnych tj. przewidzianych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., ale w istocie rzeczy większość z podniesionych w niej zarzutów dotyczyła legalności rozstrzygnięcia merytorycznego decyzji z dnia [...] kwietnia 1998 r. nr [...]a nie kwestii sprostowania omyłki. W przedmiotowej sprawie nie było istotne, czy prawidłowo, czy też błędnie, organ w decyzji z dnia 3 lipca 1997 r. podał, że wniosek K. C. był wnioskiem o przydział kwatery ( a nie, że dotyczył wyłącznie "trybu przydziału") a także, iż Sąd Wojewódzki poprzestał na uznaniu, że organ nie miał prawa do posłużenia się zniekształconym cytatem, jakim jest zapis " żołnierz ten powołując się na przepis § 11 ust 1 pkt. 2 i 3 ", gdy oryginalny zapis brzmiał: " proszę o wszczęcie procedury zawartej w prgf. 11 pkt. 2 oraz pkt. 3". Przedmiotowa sprawa nie dotyczyła bowiem prawidłowości w/w decyzji a polegała na ocenie, czy było dopuszczalne dokonanie zmiany treści uzasadnienia wspomnianej wyżej decyzji, w trybie przewidzianym dla prostowania oczywistej omyłki – w rozumieniu art. 113 § 1 k.p.a. Jak wynika z treści decyzji z dnia 3 kwietnia 1998 r. organ ustalił treść wniosku skarżącego w określony sposób. Nie było istotne w tej sprawie, czy prawidłowo wniosek ten został zinterpretowany. Ważne było, że Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w Bydgoszczy rozpoznał ten wniosek przy tak dokonanej jego interpretacji. Zmiana zatem treści wskazywanych przez skarżącego kasacyjnie wyrażeń, które zawiera uzasadnienie omawianej decyzji, nie była możliwa, gdyż organ decyzją tą rozstrzygał tak określony w tej decyzji wniosek. Z tego też powodu brak było podstaw do zarzucenia Sądowi Wojewódzkiemu, że oddalając skargę, naruszył przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w postaci: art. 106 § 3 i 4, 135 i 141 § 4. Niezasadnym było także formułowanie zarzutu dotyczącego zawieszenia postępowania ( art. 125 § 1 pkt 1 i art. 126 p.p.s.a.). Nawiasem mówiąc, wniosek o zwieszenie niniejszego postępowania do czasu zakończenia się postępowania o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] kwietnia 1998 r. Nr [...], został także zgłoszony przez K. C. podczas rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 16 lipca 2010 r. i nie został przez Sąd orzekający uwzględniony. Postępowanie o sprostowanie oczywistej omyłki nie jest bowiem merytorycznie powiązane z jakimkolwiek postępowanie nadzwyczajnym i dlatego nie zachodzi w tym przypadku problem prejudycjalności takich postępowań. Nietrafne były także zarzuty dotyczące obrazy prawa materialnego. Przepis art. 113 § 1 k.p.a. pozwala na prostowanie postanowieniem jedynie błędów pisarskich, błędów rachunkowych i innych oczywistych omyłek w wydanych decyzjach. Objęte wnioskiem o sprostowanie zapisy nie zaliczały się do żadnej z w/w kategorii. Sprostowaniu w tym trybie nie podlegają błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się: w stosowaniu prawa, ustalenia stanu faktycznego, jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej. Dlatego rozstrzygnięcie, co do istoty nie podlega prostowaniu w trybie art. 113 § 1 k.p.a. Z powyższych względów, biorąc pod uwagę, że skarga kasacyjna nie miała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji.