VII SA/Wa 880/09
WyrokWSA w Warszawie2009-12-01
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Jolanta Augustyniak – Pęczkowska, Jarosław Stopczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała organu samorządu pielęgniarek i położnych odmawiająca stwierdzenia nieważności uchwały o odmowie prawa wykonywania zawodu pielęgniarki, wydana z powodu niespełnienia wymogu co do ilości godzin kształcenia, została podjęta z rażącym naruszeniem prawa lub bez podstawy prawnej?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że uchwała organu samorządu pielęgniarek i położnych odmawiająca stwierdzenia nieważności uchwały o odmowie prawa wykonywania zawodu nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa ani bez podstawy prawnej. Organ prawidłowo ocenił, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ma charakter kasacyjny i nie rozstrzyga o istocie sprawy, a zarzucane naruszenia prawa nie miały charakteru kwalifikowanego, wymaganego do stwierdzenia nieważności.Stan faktyczny
D. P. złożyła skargę na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych odmawiającą stwierdzenia nieważności uchwały Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych o odmowie prawa wykonywania zawodu pielęgniarki oraz uchwały Naczelnej Rady utrzymującej ją w mocy. Skarżąca zarzuciła uchwałom naruszenie prawa, rażące naruszenie prawa oraz działanie bez podstawy prawnej. Sprawa dotyczyła oceny, czy ukończone przez skarżącą studia licencjackie spełniały wymogi ilości godzin kształcenia, aby uznać je za polską szkołę pielęgniarską.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska, Sędzia WSA Jarosław Stopczyński, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2009 r. sprawy ze skargi D. P. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych w W. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności uchwały skargę oddala
Uchwałą z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [...] Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych, działając na podstawie art. 24 ust. 2 i art. 32 ust. 3 ustawy z dnia 19 kwietnia 1991 r. o samorządzie pielęgniarek i położnych (Dz.U. Nr 41, poz. 178 z późn. zm.) w zw. z uchwałą nr [...] Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych z dnia [...] grudnia 2007 r. w sprawie upoważnienia Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych do działania w imieniu Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych, art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o zawodach pielęgniarki i położnej (t.j.: Dz.U. z 2001 r. Nr 57, poz. 602 z późn. zm.) oraz art. 156, art. 157 § 1 i 2, art. 158 § 1, art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) -zwanej dalej k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku D. P. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej uchwałą Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych nr [...] z dnia [...] maja 2008 r., którą odmówiono stwierdzenia nieważności uchwały Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. o odmowie stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki D. P., zam. [...], ul. [...] [...] oraz utrzymującej ją w mocy uchwały Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r.
- utrzymał w mocy uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych nr [...] z dnia [...] maja 2008 r.
Postępowanie administracyjne prowadzone w niniejszej sprawie miało następujący przebieg.
Uchwałą Nr [...] z dnia z dnia [...] kwietnia 2006 r. Okręgowa Rada Pielęgniarek i Położnych w [...] odmówiła D. P. stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki. Okręgowa Rada wskazała w uzasadnieniu, iż program studiów licencjackich na Wydziale Nauk o Zdrowiu Akademii Medycznej im. [...] w P. - kierunek pielęgniarstwo, studia niestacjonarne I stopnia, które ukończyła wnioskująca w latach 2002/2003-2004/2005 nie spełniał wymagań co do ilości godzin kształcenia, wobec wymaganej ilości 4600 godzin.
Na skutek wniesionego przez D. P. odwołania, Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych uchwałą Nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. utrzymała w mocy wymienioną uchwałę Okręgowej Rady, podtrzymując pogląd wyrażony przez organ pierwszej instancji.
1
D. P. nie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargi na wymienioną uchwałę Naczelnej Rady. Natomiast w piśmie z dnia 20 listopada 2007 r. wniosła o wznowienie postępowania w sprawie przyznania jej prawa wykonywania zawodu pielęgniarki, motywując to przyznaniem takiego prawa przez Okręgową Radę Pielęgniarek i Położnych w [...] osobom znajdującym się w takiej samej sytuacji prawnej co wnioskująca oraz faktem, że żaden przepis prawa nie upoważnia samorządu zawodowego do kwestionowania dyplomu wyższej uczelni, powołanej zgodnie z obowiązującymi przepisami i posiadającej uprawnienia do prowadzenia studiów wyższych.
Uchwałą Nr [...] z dnia [...] lutego 2008 r. Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych wznowiło odnośnie D. P. postępowanie w przedmiocie stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki. W wyniku przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia postępowania, wobec stwierdzenia braku takich przyczyn, Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych odmówiła uchylenia swojej uchwały Nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. utrzymującej w mocy uchwałę Nr [...] z dnia z dnia [...] kwietnia 2006 r. Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w [...] o odmowie stwierdzenia prawa wykonywania zawodu.
W piśmie z dnia 4 kwietnia 2008 r. D. P. wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie wznowienia postępowania oraz o stwierdzenie nieważności uchwał Nr [...] i Nr [...]. Jako podstawy stwierdzenia nieważności wskazała brak podstawy prawnej oraz rażące naruszenie prawa.
W związku ze wszczęciem postępowania o stwierdzenie nieważności wymienionych uchwał, postępowanie prowadzone w trybie wznowienia postępowania zostało zawieszone uchwałą Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych nr [...] z dnia [...] maja 2008 r.
Uchwałą nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych, , odmówiło stwierdzenia nieważności uchwał objętych wnioskiem D. P. Odnośnie pierwszej ze wskazanych we wniosku przesłanek, czyli wydania decyzji bez podstawy prawnej, uznało, iż przesłanka ta powołana została oczywiście bezzasadnie. Zarówno bowiem Okręgowa Rada Pielęgniarek i Położnych w [...], jak również Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych podejmując uchwały w sprawie stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki działały zgodnie z przyznanymi im ustawowo kompetencjami, a zatem istniała podstawa prawna do wydania tych uchwał. Zgodnie z art. 11 § 1 ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych, zawód pielęgniarki, położnej może wykonywać osoba posiadająca prawo
wykonywania zawodu stwierdzone przez okręgową radę pielęgniarek i położnych. W tym przypadku, okręgowa rada oceniając wniosek D. P. uznała, iż nie spełnia ona jednej z wymienionych w § 2 tego artykułu przesłanek stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki i w związku z tym odmówiła stwierdzenia tego prawa. Naczelna Rada jest natomiast organem powołanym - zgodnie z art. 31 § 1 pkt 5 ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych - do rozpatrywania odwołań od uchwał okręgowych rad.
Jeżeli chodzi o drugą ze wskazanych we wniosku przesłanek, tj. wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa, Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych wskazało, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności nie ma na celu merytorycznego rozpatrzenia sprawy (jak to ma miejsce w przypadku postępowania prowadzonego w wyniku wniesienia odwołania od decyzji), lecz jedynie ocenę czy decyzja obarczona jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. W przypadku przesłanki rażącego naruszenia prawa wada ta (naruszenie prawa) ma mieć przy tym szczególnie duży ciężar gatunkowy. Nie chodzi tu więc o każde naruszenie prawa przy wydawaniu decyzji. Nie każda zatem decyzja sprzeczna z prawem może być wyeliminowana z obrotu prawnego w tym trybie.
W dalszej części uzasadnienia uchwały Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych wskazało, iż D. P. w swoim wniosku o stwierdzenie nieważności powołała się na ocenę prawną wyrażoną w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 1427/06, która nie jest wiążąca w postępowaniu toczącym się w tej sprawie. Wskazało również, że przywołany wyrok nie jest prawomocny, albowiem Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych złożyła skutecznie skargę kasacyjną od tego wyroku. Ponadto stwierdziło, iż stanowisko Sądu wyrażone w przedmiotowym wyroku nie jest trafne, gdyż właściwe organy samorządu zawodowego pielęgniarek i położnych są zobowiązane stwierdzać prawo wykonywania zawodu pielęgniarki lub położnej tylko tym osobom, które spełniają przewidziane art. 11 ust. 2 ustawy o zawodzie pielęgniarki i położnej ściśle określone wymogi. W świetle powyższego, ani Okręgowa Rada, ani Naczelna Rada nie zakwestionowały samego dyplomu, a jedynie dokonały sprawdzenia, czy skarżąca zadośćuczyniła prawnemu wymogowi przewidzianemu w art. 11 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy, a więc czy posiada ona dyplom ukończenia polskiej szkoły pielęgniarskiej.
Uzasadniając swe stanowisko Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i położnych zauważyło, iż pojęcie polskiej szkoły pielęgniarskiej jest pojęciem
ustawowym, określonym w art. 7 ust 2 ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej. Zgodnie z tym przepisem, szkołą taką jest m.in. prowadząca kształcenie w zawodzie pielęgniarki szkoła wyższa, prowadząca kształcenie w formie studiów magisterskich jednolitych lub uzupełniających albo studiów wyższych zawodowych (licencjackich). Nie można uznać, iż użycie sformułowania "prowadząca kształcenie w zawodzie pielęgniarki" pozbawione jest tu znaczenia prawnego. Zdaniem Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych, dla prawidłowego odczytania konsekwencji prawnych wynikających z przedmiotowego sformułowania, interpretacji art. 7 ust 2 ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej należy dokonywać przy jednoczesnym odwołaniu się do treści art. 8c ust 1 - 3 przedmiotowej ustawy. W świetle art. 8c ust 1 tej ustawy, szkoła wyższa zamierzająca prowadzić kształcenie w zawodzie pielęgniarki jest obowiązana uzyskać akredytację potwierdzającą właśnie spełnienie określonych standardów kształcenia. Oznacza to, z jednej strony, iż bez otrzymania akredytacji nie jest możliwe, zgodne z prawem, prowadzenie przez daną szkolę wyższą kształcenia w zawodzie pielęgniarki, z drugiej zaś, że oceniając czy dana szkoła prowadzi kształcenie w zawodzie pielęgniarki nie można abstrahować od kwestii spełnienia przez nią określonych standardów kształcenia.
Biorąc powyższe pod uwagę Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych uznało, iż obowiązkiem organów samorządu było zbadanie czy dyplom przedstawiony przez skarżącą jest dyplomem ukończenia polskiej szkoły pielęgniarskiej. Organy prawidłowo dokonały tego poprzez analizę czy w świetle obowiązujących standardów nauczania, w odniesieniu do kształcenia odbytego przez skarżącą uczelnia prowadziła kształcenie w zawodzie pielęgniarki.
W ocenie organu, w świetle materiału dowodowego zebranego w sprawie, poza jakąkolwiek wątpliwością jest fakt, iż ukończone przez skarżącą studia nie spełniały na żadnym ich etapie wymaganych standardów nauczania. Błędne jest zatem przyjęcie, iż skarżąca odbyła kształcenie w zawodzie pielęgniarki, a zatem ukończyła polską szkołę pielęgniarską w rozumieniu art. 7 ust. Ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej, a w konsekwencji spełnia wymagania określone w art. 11 ust 2 pkt 2 tej ustawy, tj. posiadanie dyplomu polskiej szkoły.
Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych podkreśliło, iż mimo tego, że uzyskanie przez szkołę akredytacji ma znaczenie dla oceny czy dana szkoła jest polską szkołą pielęgniarską, samo przyznanie takiej akredytacji na pewnym etapie prowadzonego kształcenia nie może niejako sanować rażących uchybień przeprowadzonego procesu edukacji. Przyznanie akredytacji ze swej istoty (tj. dla
należytej realizacji celów, jakie stoją za wprowadzeniem tejże instytucji dla krajowego porządku prawnego) może bowiem oddziaływać jedynie co do kształcenia mającego się rozpocząć po dacie uzyskania akredytacji.
Mając na uwadze powyższe organ działający w trybie nadzoru stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie nie można mówić o naruszeniu prawa, a tym bardziej o naruszeniu rażącym, które stanowi podstawę stwierdzenia nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Organ nie stwierdził przy tym w odniesieniu do wydania kontrolowanych uchwał żadnej z pozostałych podstaw stwierdzenia nieważności wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a.
Na marginesie Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych wskazało, iż D. P. ubiegała się o stwierdzenie prawa wykonywania zawodu na podstawie dyplomu ukończenia szkoły wyższej prowadzącej, w jej przypadku, kształcenie w formie wyższych studiów zawodowych (licencjackich), a nie studiów magisterskich, jak miało to miejsce w sprawie, w której wydany został wyrok powoływany przez wnioskodawczynię. W takiej sytuacji mamy do czynienia z nieco odmiennym stanem prawnym, albowiem zgodnie z art. 7 ust. 4 ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej kształcenie w szkole pielęgniarskiej, o której mowa w ust. 32 pkt. 3 lit. B (szkoły wyższej prowadzącej kształcenie w formie wyższych studiów zawodowych), trwa co najmniej 3 lata i obejmuje co najmniej 4600 godzin kształcenia zawodowego, w tym kształcenie kliniczne stanowi co najmniej jedną drugą, a zajęcia teoretyczne co najmniej jedną trzecią wymiaru kształcenia. Kwestia minimalnej liczby godzin kształcenia jest więc określona ustawowo.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie sygn. akt. VII SA/Wa 2075/06, w której stan faktyczny był podobny jak w przypadku sprawy D. P. (skarżąca legitymowała się dyplomem ukończenia studiów licencjackich), wyrokiem z dnia 19 lutego 2007 r. skargę oddalił uzasadniając swe rozstrzygnięcie tym, iż przedstawiony przez skarżącą dyplom ukończenia studiów z tytułem licencjata pielęgniarstwa określający liczbę godzin dydaktycznych w wysokości mniejszej niż 4600 oznacza, iż nie spełniała ona wymogu określonego w art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej.
Po rozpoznaniu wniosku D. P. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej uchwałą nr [...] zapadła zaskarżona uchwała Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i położnych z dnia [...] czerwca 2008 r. W jej uzasadnieniu organ podzielił w pełni stanowisko wyrażone w uchwale z dnia [...] maja 2008 r. i stwierdził, że D. P. nie przedstawiła w swoim wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy
okoliczności faktycznych bądź twierdzeń, które mogłyby wpłynąć na zmianę stanowiska Prezydium w niniejszej sprawie.
Skargę na uchwałę z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [...] Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych złożyła D. P. wnosząc o jej uchylenie jako wydanej z naruszeniem prawa oraz uchylenie uchwały Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. jako wydanej z naruszeniem prawa. Ponadto wniosła o stwierdzenie nieważności uchwały Okegowej Rady Pielęgniarek i Położnych w [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. o odmowie stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki D. P. oraz utrzymującej ją w mocy uchwały Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. Zaskarżonym uchwałom zarzuciła:
- w odniesieniu do uchwały nr [...] Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych z dnia [...] czerwca 2008 r. oraz uchwały nr [...] z dnia [...] maja 2008 r.
1. naruszenie prawa wobec podjęcia uchwał przez Prezydium Naczelnej Rady
Pielęgniarek i Położnych - nie zaś przez Naczelną Radę Pielęgniarek i Położnych;
2. naruszenie prawa poprzez wydanie ich z rażącym naruszeniem prawa oraz bez
podstawy prawnej.
- w odniesieniu do uchwał - Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w
[...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. o odmowie stwierdzenia prawa
wykonywania zawodu pielęgniarki D. P. oraz utrzymującej ją w mocy uchwały
Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r.
1. naruszenie prawa poprzez wydanie ich z rażącym naruszeniem prawa oraz bez
podstawy prawnej;
2. naruszenie art. 2. w związku z art. 7. Konstytucji RP wobec działania organów
samorządu zawodowego bez właściwej podstawy prawnej;
3. naruszenie art. 32. Konstytucji RP poprzez nierówne traktowanie przez władze
publiczne , w tym też nierówne traktowanie przez podmioty wykonujące funkcje w
imieniu władzy publicznej;
4. naruszenie art. 6. k.p.a. - wobec podejmowania uchwał przez organy samorządu
zawodowego w zakresie przekraczającym kompetencje przyznane ustawowo;
5. naruszenie art. 7. k.p.a. - poprzez naruszenie zasad praworządności oraz słusznego
interesu obywateli przez organy samorządu zawodowego.
6. W odpowiedzi na skargę organ wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej uchwale.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 §1 pkt 1 ppsa).
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie została uwzględniona.
Wymienione uchwały zostały wydane w postępowaniu nieważnościowym.
Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie sądowym, utrwalony jest pogląd, iż organ administracji wszczynając postępowanie w sprawie nieważności decyzji administracyjnej "wszczyna postępowanie w nowej sprawie", w które nie orzeka jednak co do istoty sprawy rozstrzygniętej w kwestionowanej decyzji, lecz orzeka jako organ kasacyjny W związku z tym w swej decyzji rozstrzyga wyłącznie co do nieważności decyzji albo jej niezgodności z prawem, a nie jest władny rozstrzygać o innych kwestiach dotyczących istoty sprawy" (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz wyd. 5, Warszawa 2003, s. 703-704 i powołane tam wyroki). Ten pogląd doktryny skład orzekający w niniejszej sprawie podziela.
Tryb stwierdzenia nieważności decyzji jest nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego, którego przesłanki zastosowania zostały enumeratywnie wymienione w art. 156 § 1 Kpa. Tryb ten jest wyjątkiem od wyrażonej w art. 16 Kpa zasady ogólnej trwałości decyzji administracyjnej, a organ administracji publicznej orzekający w tym trybie, posiada jedynie uprawnienia kasacyjne tzn. rozstrzyga tylko i wyłącznie w kwestii istnienia bądź nieistnienia - w dacie wydania kontrolowanej w trybie stwierdzenia nieważności decyzji - przesłanek z art. 156 § I Kpa, nie rozstrzyga zaś o istocie sprawy będącej przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie zwykłym. Aby stwierdzić nieważność badanej decyzji należy bezspornie ustalić zaistnienie jednej z przesłanek enumeratywnie wymienionych w art 156 §1 Kpa.
Pozostaje w sprawie okolicznością bezsporną, iż zarówno Uchwała Nr [...] z dnia z dnia [...] kwietnia 2006 r. Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w [...]
oraz utrzymująca ją w mocy uchwała Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki, z przyczyn w nich wskazanych naruszają prawo lecz naruszenie to nie ma charakteru kwalifikowanego i nie wypełnia dyspozycji art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 7 sędziów z dnia 13 maja 2009r. ( sygn. akt II OPS 2/08) stwierdził, iż "w toku postępowania o stwierdzenie prawa wykonywania zawodu pielęgniarki, organy samorządu zawodowego pielęgniarek, przy ustalaniu przesłanki posiadania dyplomu ukończenia polskiej szkoły pielęgniarskiej wydanego przez szkołę wyższą posiadającą akredytację, o którym mowa w art. 11 ust. 2 2 ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o zawodach pielęgniarki i położnej (Dz. U. z 2001 r. Nr 57, poz. 602 ze zm) nie mogą badać czy szkoła ta spełniała wymagane standardy kształcenia", a takie właśnie ustalenia legły u podstaw negatywnej dla skarżącej uchwały Nr [...] z dnia z dnia [...] kwietnia 2006 r. Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w [...].
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w sytuacji, w której po przeprowadzeniu stosownego postępowania przed Krajową Radą Akredytacyjną Szkolnictwa Medycznego, mającego na celu przede wszystkim sprawdzenie, czy wyższa szkoła ubiegająca się o akredytację spełnia standardy kształcenia na kierunku pielęgniarstwo bądź położnictwo, szkoła wyższa uzyskała akredytację, co potwierdza certyfikat wydany przez ministra właściwego do spraw zdrowia, obowiązuje domniemanie prawidłowości i legalności tego certyfikatu. Posiadanie akredytacji stwarza domniemanie, że kierunek studiów prowadzonych przez daną szkołę wyższą odpowiada standardom kształcenia przewidywanym dla tego kierunku przez obowiązujące przepisy. Skoro nadanie certyfikatu akredytacji następuje w drodze decyzji administracyjnej, to tak długo, jak nie nastąpi jej cofnięcie, bądź we właściwym, nadzwyczajnym trybie postępowania administracyjnego nie zostanie ona uchylona albo nie nastąpi stwierdzenie jej nieważności, przysługuje jej, stosownie do art. 16 k.p.a., domniemanie legalności i prawidłowości. Posiada więc ona moc wiążąca erga omnes.
Mając jednak na uwadze ,iż kontrolowana uchwała zapadła w postępowaniu o stwierdzenie nieważności należy uznać, iż nie narusza ona prawa co czyni skargę bezzasadną
Należy w tym miejscu wyjaśnić, że o rażącym naruszeniu prawa decydują 3 przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze -skutki, które wywołuje decyzja (m.in.
8
orzeczenie NSA z 9 lutego 2005 r. OSK 1134/04 Lex 165717). Przy tym oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. W sytuacji, gdy ocena naruszenia prawa opiera się na wykładni przepisów prawa, nie można uznać, iż kontrolowane orzeczenie narusza prawo w stopniu "rażącym". Nie można przyjąć, iż jest to przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Należy oddzielić przypadki naruszenia prawa spowodowane wykładnią przepisów lub nieodpowiednim ich zastosowaniem od rażącego naruszenia prawa.
Skład orzekający w sprawie niniejszej podziela poglądy wyrażone w wyrokach NSA z dnia 4 grudnia 1986 r (sygn. akt IV SA 716/86), że: "Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa zachodzi wówczas gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu a rozstrzygnięciem objętym decyzją", z 29 czerwca 1987 r. (sygn. akt II SA 2145/86), że "cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą. Nie chodzi tu bowiem o wykładnię prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny", a także w wyroku z 21 października 1992 r. (sygn. akt V SA.86/92,publ. NSA 1993 r., nr 1, poz. 23), w którym Sąd wyraził pogląd iż: "rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156. § 1 pkt 2 kpa. zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywiste sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa".
W konsekwencji stwierdzić trzeba, że jeżeli przepis prawa dopuszcza rozbieżną interpretację, mniej lub bardziej uzasadnioną, to wybór jednej z takich interpretacji, nie może być oceniany jako rażące naruszenie prawa. Zarzut rażącego naruszenia prawa musi wynikać z przesłanek nie budzących wątpliwości. Tam natomiast, gdzie zastosowanie przepisu prawa wymaga jego interpretacji i subsumcji do konkretnego stanu faktycznego, nie może być mowy rażącym naruszeniu prawa
Skoro więc rozumienie przepisu( art. 11 ust 2 pkt 2 ustawy z dnia 5 lipca 1996r. o zawodach pielęgniarki i położnej) powodował poważne wątpliwości zarówno wśród organów samorządu zawodowego jak i sadów administracyjnych , które rozwiać musiał Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7 sędziów, to nie można mówić o oczywistym naruszenie tego przepisu, a - co za tym idzie - naruszenia tego przepisu nie można
traktować jako podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art.156 § 1 pkt 2 kpa.
Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego podjęcia uchwał przez Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych, nie zaś przez Naczelną Radę Pielęgniarek i Położnych, należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 1991 r. o samorządzie pielęgniarek i położnych Prezydium Naczelnej Rady działa w imieniu Naczelnej Rady w sprawach określonych jej .uchwałą, z wyjątkiem uchwalenia budżetu. Obie uchwały Prezydium zostały wydane na tej właśnie podstawie, co wskazano w treści uchwał( vide uchwała nr [...] Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych z dnia [...] grudnia 2007 r. w sprawie upoważnienia Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych do działania w imieniu Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych).
Z tych wszystkich względów zarzuty skargi należy uznać za nieuzasadnione.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł w wyroku w trybie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi}
10
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło