III SA/Kr 137/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek (spr.) Sędziowie NSA Grażyna Danielec WSA Elżbieta Kremer Protokolant Agnieszka Sotnicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi D. W. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 23 grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne I. uchyla zaskarżoną decyzję II. orzeka, że uchylona decyzja nie może być wykonana Z notatki urzędowej z dnia [...] 2008 r. sporządzonej przez Dzielnicowego Zespołu Dzielnicowych K.P. wynika, iż w dniu [...] 2008 roku na drodze [...] pomiędzy miejscowościami A. a B. w przydrożnym rowie znajdował się samochód osobowy m-ki [...] nr rej. [...], obok którego stał mężczyzna z widocznymi obrażeniami twarzy. Innych osób nie zauważono. Mężczyzna ten – D. W. lat 21 okazał legitymację służbową nr [...] wydaną przez Komendę Wojewódzką Policji na jego nazwisko id. [...] f-sz [...]. D. W. oświadczył, że to on był kierowcą wymienionego wyżej pojazdu, którym jechał sam, bez pasażerów. Z ust tego funkcjonariusza była wyczuwalna woń alkoholu, a po przebadaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu stwierdzono wynik 0,55 mg/l. Do notatki dołączono protokół użycia urządzenia kontrolno – pomiarowego, podpisany przez D. W., który do protokołu oświadczył, że spożywał piwo. Jednocześnie dokonano pobrania krwi D. W. i w aktach administracyjnych zalegają protokoły pobrania krwi, w których stwierdzono wyczuwalny zapach alkoholu z ust wraz z e wskazaniem na podstawie obserwacji i wywiadu, iż badany D. W. "jest pod wpływem alkoholu". Ze sprawozdania z dnia [...] 2008 roku z przeprowadzonych przez Laboratorium Kryminalistyczne Komendy Wojewódzkiej Policji badań na zawartość alkoholu krwi pobranej od D. W. - stwierdzono w nadesłanej próbce krwi 0,97 ‰ alkoholu. W dniu [...] lipca 2008 roku Komendant Powiatowy Policji wydał "Skierowanie na badania psychologiczne nr [...]" D. W. z powodu kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu. Jako podstawę prawną skierowania wskazano art. 124 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 roku, Nr 108, poz. 908). W pouczeniu zawartym w skierowaniu o prawie wniesienia odwołania nie wypełniono druku w zakresie organu do jakiego można byłoby skierować odwołanie pozostawiając puste miejsce. Skierowanie to doręczono D. W. w dniu 23 września 2008 roku. Od powyższego skierowania D. W. wniósł odwołanie opatrzone datą 3 października 2008 roku do Starostwa Powiatowego, które odnotowało jego wpływ w dniu 8 października 2008 roku bez adnotacji, czy w tym dniu złożono pismo osobiście, czy też nadesłano pocztą - bez dołączenia koperty z datą nadania odwołania. W postanowieniu z dnia [...] 2008 roku o przekazaniu odwołania Komendantowi Wojewódzkiemu Policji jako właściwemu do jego rozpatrzenia Starosta nie wyjaśnił kwestii zachowania przez odwołującego się terminu do wniesienia odwołania. Kwestii tej nie wyjaśnił również organ odwoławczy – Komendant Wojewódzki Policji wydając Decyzję Nr [...] w dniu 23 grudnia 2008 roku po rozpatrzeniu odwołania D. W. W odwołaniu opatrzonym – jak wskazano wyżej – datą 3 października 2008 roku D. W. podniósł, że obecnie toczy się w komisariacie Policji postępowanie przygotowawcze, w którym nie został jeszcze przesłuchany w jakimkolwiek charakterze. Nie zostało udowodnione, iż to on dokonał zarzuconego mu czynu, brak jest dowodów wskazujących jednoznacznie na jego sprawstwo, a skoro jego wina nie została udowodniona, to brak jest podstaw do kierowania go na przedmiotowe badania psychologiczne. Decyzją Nr [...] z dnia 23 grudnia 2008 r. Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy zaskarżona decyzję Komendanta Powiatowego Policji podnosząc, że zgromadzone materiały w sprawie prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości obligowały Komendanta Powiatowego Policji do skierowania D. W. na badania psychologiczne określone w art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. a oraz art. 125 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, przy czym szczegółowe warunki i tryb kierowania na tego rodzaju badania określa Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005 roku (Dz. U. Nr 69, poz. 622). Nadto zaznaczono, że Prokurator Rejonowy prowadzący postępowanie przygotowawcze do sygn. akt [...] wydał w dniu [...] października 2008 roku postanowienie o przedstawieniu zarzutów D. W. o przestępstwo z art. 178a § 1 kk oraz przesłuchał D. W. w charakterze podejrzanego. Z powyższą decyzją nie zgodził się D. W., który w uzasadnieniu skargi powtórzył argumenty zawarte w odwołaniu i dodał, że zgodnie z § 2 Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005 roku w sprawie badań psychologicznych kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami oraz wykonujących pracę na stanowisku kierowcy – decyzję o skierowaniu na badania psychologiczne wydaje komendant powiatowy (miejski, rejonowy) policji w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia, w którym osoba kierowała pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie jak alkohol. Skarżący zarzucił, że został zatrzymany w dniu [...] 2008 roku, a decyzja o skierowaniu go na badania została wydana 12 września 2008 roku, tj. ponad 2 miesiące później. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Jednocześnie organ odwoławczy zaznaczył, że termin określony w § 2 Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005 roku jest terminem instrukcyjnym, którego przekroczenie nie wywołuje żadnych skutków prawnych. Na poparcie tego twierdzenia organ II instancji powołał się na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 3 marca 2008 roku w sprawie o sygn. akt I OSK 197/07. Przesyłką z daty nadania do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie 29 października 2009 roku – skarżący nadesłał kserokopie dwóch postanowień prokuratora Prokuratury Rejonowej z daty [...] marca 2009 roku wydanych w sprawie [...]. Pierwsze to Postanowienie o umorzeniu śledztwa przeciwko D. W. o przestępstwo z art. 178a § 1 kk – wobec uznania, że brak jest danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia czynu, przy czym z uzasadnienia tego postanowienia wynika, że przeprowadzone ekspertyzy kryminalistyczne wskazują, iż samochodem kierowała kobieta z kręgu rodziny skarżącego, natomiast skarżący podróżował najprawdopodobniej jako pasażer na tylnym siedzeniu, którą to wersję zdarzenia przedstawił na swoją obronę. Drugie postanowienie, to Postanowienie o zwrocie D. W. zatrzymanego prawa jazdy wobec umorzenia postępowania w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Stosownie do treści art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) - Kodeks postępowania administracyjnego (kpa) organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązany jest do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jak też obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, skarga jest uzasadniona, chociaż nie ze względów w niej podanych. Przede wszystkim należy stwierdzić, że decyzja - skierowanie na badania psychologiczne nr [...] D. W. z powodu kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu wydana przez Komendanta Powiatowego Policji nosi datę wydania [...] lipca 2008 roku, a nie jak twierdzi skarżący datę 12 września 2008 r., a więc termin określony w § 2 Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005 roku został zachowany. Ma rację organ II instancji twierdząc, że nawet gdyby termin ten nie został przez organ zachowany, to z racji tego, iż jest on terminem instrukcyjnym, przekroczenie go nie wywołuje skutków prawnych. Słusznie więc organ powołał stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 3 marca 2008 roku w sprawie o sygn. akt I OSK 197/07 (opubl. LEX nr 505375), w którym – w szczególności w pkt 2 i 3 tezy tego orzeczenia - problem ten został wyjaśniony: "2. Terminy, o jakich mowa w § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005 r. w sprawie badań psychologicznych kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami oraz wykonujących prace na stanowisku kierowcy (Dz. U. Nr 69, poz. 622) oraz w § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 2, poz. 15) są terminami instrukcyjnymi. 3. Naruszeniu terminów instrukcyjnych nie można przypisać sankcji nieważności. Tym samym decyzji wydanej z przekroczeniem takich terminów nie można skutecznie przypisać cech rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a." Sąd zwraca uwagę, że przede wszystkim nie została wyjaśniona kwestia zachowania przez D. W. terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji i tę okoliczność organ odwoławczy ustali wszelkimi dostępnymi sposobami mając na względzie fakt, iż pisma kierowane do urzędów są w różny sposób rejestrowane, a także urzędy pocztowe dysponują możliwością ustalenia czy i kiedy przesyłka od konkretnego nadawcy do konkretnego adresata została nadana i doręczona drogą pocztową. W drugiej kolejności organ II instancji wyjaśni kwestie związane z kierowaniem przez skarżącego pojazdem w dniu [...] 2008 roku, a to wobec okoliczności, że skarżący był wówczas funkcjonariuszem Policji i złożył oświadczenie, że to on kierował w stanie nietrzeźwości czy po użyciu alkoholu samochodem, a więc albo świadomie wprowadził w błąd organy ścigania, co jest w przypadku funkcjonariuszy Policji niedopuszczalne, albo zmienił wersję o osobie kierowcy uznając się za pasażera na użytek postępowania karnego prowadzonego przeciwko niemu, co również może podważać jego wiarygodność jako funkcjonariusza Policji. Organ odwoławczy ustali także, czy przedstawione przez skarżącego w kserokopiach opisane wyżej postanowienia prokuratorskie są prawomocne. W oparciu o powyższe ustalenia, rozważania i wywody – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdza, że brak wyjaśnienia kwestii zachowania przez D. W. terminu do wniesienia odwołania jest naruszeniem przepisów postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Nadto Sąd stwierdza, że po wydaniu zaskarżonej decyzji mogły ujawnić się okoliczności (naprowadzone przedłożonymi kserokopiami postanowień prokuratorskich) wskazujące na naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Z tego względu Sąd na mocy powołanych przepisów i art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" i lit "b" p.p.s.a. orzekł - jak w pkt I wyroku. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł, że uchylona decyzja organu II instancji nie może być wykonana – jak w pkt II wyroku.