II SA/Ol 708/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Sędzia WSA Irena Szczepkowska Protokolant Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2009 r. na rozprawie sprawy ze skargi F. W. w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia "[...]" w sprawie o sygn. akt "[...]" postanawia odrzucić skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 8 lipca 2004 r. w sprawie 2 IV SA 340/03 oddalił skargę F. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Budowlanego z dnia "[...]". Decyzją tą została utrzymana w mocy decyzja z dnia "[...]’ wydana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nakazująca T. W. i F. W. rozbiórkę nadbudowanej części budynku na istniejącym budynku gospodarczym znajdującym się w Ś. na działce nr "[...]". W dniu 30 lipca 2009 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wpłynęła skarga F. W. o wznowienie postępowania zakończonego cytowanym wyżej wyrokiem z dnia 8 lipca 2004 r. Jako podstawy wznowienia postępowania zakończonego wydaniem wyroku przez sąd administracyjny skarżący wskazał art. 271 pkt 2 i art. 273 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), wskazując na to, że: - strona pozbawiona była możliwości działania, - strona nie była należycie reprezentowana przed sądem, - strona nie miała zdolności sądowej, - wyrok został oparty na dokumentach podrobionych i przerobionych. Skarżący powołując się nadto na przepisy kodeksu postępowania cywilnego wskazał, że od 7 lutego 2001 r. do 2 lutego 2006 r. miał całkowicie zniesioną możliwość rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem na dowód czego przedłożył kartę leczenia szpitalnego i postanowienia o umorzeniu postępowania. F. W. podniósł, że w związku z powyższym nie mógł występować sam przed sądem, nie był w stanie bronić swych praw i składać wniosków dowodowych. Dlatego też wyrok oparto na podrobionych i przerobionych dokumentach przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i innych funkcjonariuszy publicznych. Na rozprawie w sądzie w dniu 8 grudnia 2009 r. skarżący stwierdził, że żadne postępowanie dotyczące fałszowania i podrabiania dokumentów nie zostało zakończone, zaś on sam uważa się za osobę zdrową od lutego 2006 r., bo od tego czasu nie był badany psychiatrycznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Wznowienie postępowania sądowego polega na ponownym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem w przypadku zajścia ustawowych przyczyn wznowienia oraz zachowania terminu do wniesienia skargi. Wznowienie postępowania jest instytucją wyjątkową, bo przysługuje tylko od ściśle określonych orzeczeń i jest oparte na wąsko określonych podstawach. Zgodnie z treścią art. 277 p.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą wznowienia jest pozbawienie możliwości działania lub brak należytej reprezentacji – od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. W niniejszej sprawie w ocenie sądu choć skarżący powołał ustawowe przesłanki wznowienia postępowania to jednak nie zachował warunku formalnego, bo uchybił trzymiesięcznemu terminowi do złożenia skargi. Na rozprawie sąd rozstrzyga przede wszystkim (art. 281 p.p.s.a.) o dopuszczalności wznowienia i odrzuca wniosek, jeżeli termin do wniesienia skargi nie został zachowany. W pierwszej kolejności należy się odnieść do powoływanej przez skarżącego przesłanki zarzucającej wydanie wyroku w oparciu o dokumenty przerobione lub podrobione. Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu z dnia 7 czerwca 2005 r. w sprawie II GSK 90/05 (postanowienie niepublikowane) stwierdził, że wznowienia postępowania na podstawie podrobienia lub przerobienia dokumentu, na którym zostało oparte orzeczenie, można żądać jedynie wówczas, gdy zostało to ustalone prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba, że postępowanie nie może być wszczęte lub zostało umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów (art. 274 p.p.s.a.). Nie stanowi więc podstawy wznowieniowej, o której mowa w art. 273 § 1, subiektywne przekonanie strony o podrobieniu czy przerobieniu dokumentu. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w całej rozciągłości podziela przedstawiony wyżej pogląd, w takiej sytuacji termin do wznowienia postępowania (trzy miesiące) biegnie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia karnego wydanego przez sąd lub prokuratora. Na rozprawie skarżący stwierdził, że do tej pory żadne postępowanie dotyczące podrabiania dokumentów nie zostało zakończone. W takim stanie faktycznym możliwość popełnienia przestępstw wynika wyłącznie z podejrzeń, domysłów i przypuszczeń F. W., a nie jakiegokolwiek prawomocnego orzeczenia. Dlatego też w takiej sytuacji nie można stwierdzić, aby termin do wznowienia postępowania w ogóle zaczął swój bieg, a skoro termin ten nie rozpoczął jeszcze swojego biegu (nie wiadomo czy kiedykolwiek to nastąpi), to nie można było na tej podstawie skutecznie wnieść skargi o wznowienie postępowania. Ujmując to w najbardziej czytelny sposób należy stwierdzić, że skarga była przedwczesna. Przechodząc obecnie do pozostałych przesłanek podnoszonych przez skarżącego (pozbawienie możliwości działania, brak należytej reprezentacji przed sądem i brak zdolności sądowej), w sposób jednoznaczny trzeba podnieść, iż skarżący o wydaniu wyroku w sprawie 2 IV SA 340/03 wiedział od 8 lipca 2004 r., to jest od jego wydania przez sąd, bo przecież F. W. brał udział w rozprawie. Poza sporem musi pozostawać także to, iż wyrok ten uprawomocnił się dopiero 12 kwietnia 2007 r., jednak od uprawomocnienia się wyroku do złożenia skargi pod koniec lipca 2009 r. upłynęły ponad dwa lata, a termin do skutecznego złożenia skargi wynosi trzy miesiące i w takim przypadku upłynął 12 lipca 2007 r. Skarżący nie był pozbawiony możliwości działania, bo zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem m. in. wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2005 r. sygn. III SA/Wa 2866/05 (niepublikowany ) o pozbawieniu strony możliwości działania można mówić wtedy, gdy nie dano jej w ogóle możliwości działania. Bez wątpienia taka sytuacja nie zaistniała w sprawie zakończonej wydaniem wyroku w dniu 8 lipca 2004 r. Jednoznacznie należy również stwierdzić, że F. W. nie był pozbawiony zdolności sądowej, występował przed sądem jako strona. Zauważyć należy także, że skarżący posiadał nie tylko zdolność sądową, ale i zdolność procesową jako osoba fizyczna posiadająca pełną zdolność do czynności prawnych. Dziwić jedynie może zarzut braku należytej reprezentacji przed sądem, ponieważ skarżący występował na rozprawie osobiście, a o przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie adwokata zwrócił się w czasie późniejszym. Na marginesie sprawy zaznaczyć należy, że w poprzednio prowadzonym postępowaniu ( II SA/Ol 455/08 ) dotyczącym wznowienia postępowania zakończonego wyrokiem z dnia 8 lipca 2003 r. skarżącemu zostało przyznane na jego wniosek prawo pomocy, jednak F. W. pełnomocnictwo cofnął. Przedstawione okoliczności przekonują, iż termin do złożenia skargi o wznowienie postępowania sadowego rozpoczął swój bieg od dnia uprawomocnienia się wyroku w sprawie 2 IV SA 340/03 czyli od dnia 12 kwietnia 2007 r. i skutecznie skargę o wznowienie postępowania można było złożyć w terminie trzymiesięcznym licząc od tej daty. W świetle powyższych rozważań niczego w sprawie nie zmienia fakt powoływania się przez skarżącego na orzeczenia o umorzeniu postępowań karnych z powodu stwierdzenia u niego całkowitego zniesienia rozpoznania znaczenia czynu i możliwości pokierowania swoim postępowaniem. Sam skarżący konsekwentnie w skardze i na rozprawie stwierdził, że pozbawiony możliwości działania był do 2 lutego 2006 r., dlatego też zbędnym jest obecnie czynienie obszernych rozważań dotyczących tego, że skarga nie została wniesiona w trzymiesięcznym terminie od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia. Wystarczy tu proste zestawienie dwóch dat mianowicie 2 lutego 2006 r. jako ustania przeszkody w ocenie skarżącego oraz dnia 30 lipca 2009 r. jako daty złożenia skargi. W tym miejscu należy jednocześnie wskazać, że rozpoznanie przez biegłych psychiatrów na użytek postępowania karnego u skarżącego choroby pod postacią zaburzenia urojeniowego i tym samym stwierdzenie zniesienia zdolności do rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem nie może być utożsamiane z pozbawieniem możliwości działania w innym postępowaniu. Opinie sadowo-psychiatryczne wydawane są na użytek konkretnego postępowania karnego i odnoszą się do stanu psychicznego danej osoby w określonym czasie, przy uwzględnieniu rodzaju przestępstwa zarzucanego tej osobie i mogą mieć zastosowanie w zasadzie wyłącznie na użytek konkretnej sprawy karnej a nie innych spraw. W postępowaniu przed sądem administracyjnym przepisy kodeksu postępowania cywilnego nie mają zastosowania, dlatego też nie ma potrzeby ich omawiania choć skarżący powołał się na nie wnosząc skargę. Biorąc powyższe pod uwagę na podstawie 58 § 1 pkt 2 w zw. z art. 281 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało odrzucić.