II SAB/Ol 61/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Szczepkowska po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B.J. na bezczynność Rady Gminy L. w przedmiocie zmiany uchwały dotyczącej zasad przyznawania i wysokości diet postanawia odrzucić skargę. Rada Gminy L. podjęła w dniu 25 marca 2004 r. uchwałę nr XIII/77/04 w sprawie zasad przyznawania i wysokości diet oraz zwrotu kosztów podróży służbowych przysługujących przewodniczącym organów wykonawczych jednostek pomocniczych Gminy. Następnie, uchwałami z dnia 30 marca 2005 r., 31 stycznia 2006 r., 29 grudnia 2006 r. i z dnia 28 sierpnia 2008 r. zmieniała powyższą uchwałę w części dotyczącej określenia wysokości miesięcznej diety sołtysów za udział w pracach Rady Gminy. W dniu 7 maja 2009 r. B.J., na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, wezwał Radę Gminy do zmiany powyższej uchwały, argumentując, że uchwała ta pozbawia go - jako sołtysa sołectwa T. - diety przysługującej z racji sprawowania mandatu radnego rady gminy. W dniu 26 października 2009 r. B.J. wniósł skargę na bezczynność Rady Gminy L. w uchwaleniu zmiany przedmiotowej uchwały i wniósł o zobowiązanie Rady do zmiany przepisów tego aktu. Podniósł, że pomimo upływu dwumiesięcznego terminu od doręczenia wezwania Radzie, nie otrzymał żadnej odpowiedzi. Ponadto wywiódł, że uchwała nr XIII/77/04 narusza prawo, pozbawiając go prawa do diety. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy L. wniosła o odrzucenie skargi lub jej oddalenie. W uzasadnieniu podano, że skarżący skierował do Rady Gminy wezwanie do usunięcia naruszenia jego interesu prawnego i zmiany uchwały, lecz na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym nie skorzystał z możliwości złożenia skargi do sądu administracyjnego w ustawowym terminie. Zarzucono, że skarżący nie wypełnił wymogu uprzedniego wezwania Rady Gminy do usunięcia naruszenia prawa polegającego na bezczynności. Zauważono ponadto, że przesłanką wystąpienia ze skargą na bezczynność Rady Gminy jest wykazanie istnienia po jej stronie ustawowego obowiązku wydania określonego aktu. Zdaniem Rady w świetle obowiązujących przepisów nie istnieje po stronie rady gminy obowiązek ustanowienia i zmiany zasad, na jakich przewodniczącemu organu wykonawczego jednostki pomocniczej będzie przysługiwała dieta oraz zwrot kosztów podróży służbowej. Powyższe powoduje, że niedopuszczalna jest skarga na bezczynność w przedmiocie podjęcia zmiany przedmiotowej uchwały. Z ostrożności procesowej Rada podniosła też, że bezzasadny jest zarzut braku regulacji. Zaznaczono, że przedmiotowa uchwała funkcje w obrocie prawnym od wielu lat i nie została wzruszona przez uprawniony podmiot, nie była też zaskarżona do sądu administracyjnego w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Rada podkreśliła ponadto, że w Sejmie trwa proces legislacyjny dotyczący zmiany art. 37b tej ustawy, który ma gwarantować prawo do diet wszystkim osobom pełniącym funkcje sołtysa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje. Przed przystąpieniem do rozpoznania skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność. Merytoryczne badanie legalności aktów administracyjnych poddanych kognicji sądu jest bowiem możliwe jedynie wówczas, gdy skarga na nie jest dopuszczalna, tzn. gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, skargę wniósł uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została wniesiona w terminie. Stosownie bowiem do art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skarga niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Skarga B.J. jest niedopuszczalna. Zakres kognicji sądów administracyjnych został określony w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 tej ustawy kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4, tj. w sprawach skarg na decyzje administracyjne; postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W przytoczonych przepisach prawa chodzi wyłącznie o sytuacje, w których organy administracji pozostają w bezczynności w rozpatrywaniu indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej, w których wszczęto postępowanie administracyjne. Szczególne rozwiązanie zawiera przepis art. 101a ust. 1 w związku z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.), dopuszczający zaskarżenie do sądu administracyjnego niewykonania przez organ gminy czynności nakazanych prawem. Skarga na bezczynność organów gminy może zatem dotyczyć działalności uchwałodawczej w takim zakresie, w jakim obowiązujące przepisy prawa nakładają na organy gminy obowiązek podjęcia uchwały lub wydania zarządzenia. Niedopuszczalna jest natomiast skarga na bezczynność rady gminy w przedmiocie nakazania organowi gminy wykonania określonej czynności prawnej, gdy jej wykonanie nie jest obowiązkowe. Przedmiotem zaskarżenia w rozpoznawanej sprawie jest bezczynność Rady Gminy w Lubawie polegająca na zaniechaniu zmiany uchwały tego organu gminy z dnia 25 marca 2004 r., nr XIII/77/04. Powołane w skardze przepisy art. 25 ust. 4-10 i art. 37b ustawy o samorządzie gminnym nie stanowią o obowiązku gminy podjęcia uchwały w tym zakresie. Zgodnie z art. 37b ust. 1 rada gminy może ustanowić zasady, na jakich przewodniczącemu organu wykonawczego jednostki pomocniczej oraz członkom rady dzielnicy (osiedla), rady sołeckiej, będzie przysługiwała dieta lub zwrot kosztów podróży służbowej. Zaś art. 25 ust. 4, 6 i 8 stanowią o dietach i zwrocie kosztów podróży służbowych przysługujących radnemu. Skoro więc rada gminy nie jest na podstawie tych przepisów prawa zobowiązana do podjęcia uchwały w sprawie zasad przyznawania i wysokości diet oraz zwrotu kosztów podróży służbowych przysługujących m.in. sołtysowi, to nie można mówić o jej bezczynność w tym zakresie. Przedmiot skargi nie należy także do żadnej ze spraw wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd odrzucił skargę, gdyż sprawa nie podlega kognicji sądu administracyjnego.