II GSK 382/10

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-03-10

Skład orzekający: Zofia Borowicz, Stanisław Gronowski, Ludmiła Jajkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak jednej strony arkusza wniosku o przyznanie pomocy finansowej, mimo potwierdzenia wpływu kompletnego wniosku przez organ, stanowi podstawę do odmowy przyznania pomocy bez wezwania do uzupełnienia braków, czy też należy wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia braku w trybie § 10 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r.?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że brak jednej strony arkusza wniosku o przyznanie pomocy finansowej stanowi inny rodzaj nieprawidłowości niż niewypełnienie wniosku we wszystkich wymaganych polach. W takiej sytuacji organ powinien wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia braków w trybie § 10 ust. 3 rozporządzenia z 2007 r., a nie odmawiać przyznania pomocy na podstawie § 10 ust. 1 tego rozporządzenia. Sąd podkreślił, że przepisy dotyczące środków unijnych mają na celu wspieranie rozwoju obszarów wiejskich i umożliwienie ubiegania się o wsparcie jak największej liczbie podmiotów.
Stan faktyczny
M. G. złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmówiła przyznania pomocy, uznając wniosek za niekompletny z powodu braku jednej strony arkusza. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił rozstrzygnięcie Agencji, uznając, że potwierdzenie wpływu wniosku powinno rodzić domniemanie jego kompletności, a brak strony powinien skutkować wezwaniem do uzupełnienia braków. Agencja wniosła skargę kasacyjną, kwestionując zastosowanie przez WSA przepisów k.p.a. i błędną wykładnię przepisów rozporządzenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Borowicz Sędzia NSA Stanisław Gronowski (spr.) Sędzia del. WSA Ludmiła Jajkiewicz Protokolant Beata Kołosowska po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2011 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 11 grudnia 2009 r. sygn. akt V SA/Wa 578/09 w sprawie ze skargi M. G. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z budżetu Unii Europejskiej oddala skargę kasacyjną Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 11 grudnia 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 578/09, wydanym w sprawie ze skargi M. G. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z budżetu Unii Europejskiej, uchylono zaskarżone rozstrzygnięcie. Wyrok zapadł na tle następującego stanu faktycznego sprawy: M. G., zwany dalej "skarżącym", w dniu 5 czerwca 2008 r. złożył do W. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, zwana dalej "Agencją", wniosek o przyznanie pomocy finansowej w adaptacji budynku mieszkalnego na potrzeby agroturystyki w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich (PROW) na lata 2007-2013 w zakresie działania 311 "Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej". Złożenie wniosku zostało potwierdzone pismem Agencji znak P-20/135, podpisanym przez jej pracownika B. B. Pismem z dnia [...] października 2008 r. nr [...] Agencja odmówiła skarżącemu przyznania wnioskowanej pomocy w związku z niewypełnieniem złożonego wniosku we wszystkich wymaganych polach zgodnie z instrukcją. Skarżący wezwał Agencję do usunięcia naruszenia prawa, w którym stwierdził, że jego wniosek był poprawnie sporządzony i kompletny, co wynika z posiadanej przez skarżącego kopii złożonego wniosku. Pismem z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...], Agencja odmówiła skarżącemu przyznania wnioskowanej pomocy finansowej z uwagi na niespełnienie warunków określonych w § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 200 poz. 1442 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem z 2007 r." Stosownie do tego przepisu, jeżeli wniosek o przyznanie pomocy został złożony po terminie lub nie został wypełniony we wszystkich wymaganych pozycjach, lub nie dołączono do niego co najmniej jednego z dokumentów, których niedołączenie skutkuje nieprzyznaniem pomocy, Agencja nie przyznaje pomocy. Następnie Agencja wyjaśniła, że pola oznaczone we wniosku jako wymagane nie zostały przez skarżącego wypełnione zgodnie z § 9 ust. 1 ww. rozporządzenia (brak strony części II.A. Informacji o powierzchni działek ewidencyjnych wchodzących w skład gospodarstwa wskazanego we wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych i płatności cukrowej). Pismem z dnia 17 grudnia 2008 r. skarżący wezwał Agencję do usunięcia naruszenia prawa. Według Agencji nie doszło do naruszenia przepisów prawa. Zdaniem organu w stosunku do skarżącego nie mógł być zastosowany przepis § 10 ust. 3 rozporządzenia z 2007 r., zgodnie z którym, jeżeli wniosek o przyznanie pomocy nie spełnia innych niż określone w ust. 1 i 2 wymagań, Agencja wzywa wnioskodawcę, w formie pisemnej, do usunięcia braków w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania, chyba że zachodzą niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy. Natomiast brak części wniosku w powyższym zakresie spełnia przesłanki określone w § 10 ust. 1 rozporządzenia z 2007 r. Po bezskutecznym wezwaniu Agencji do usunięcia naruszenia prawa skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., który skargę tę uwzględnił wyrokiem z dnia 11 grudnia 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 578/09, o czym była mowa na wstępie. Zdaniem Sądu pierwszej instancji zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do jednoznacznego przyjęcia stanowiska Agencji, według którego skarżący w dniu 9 maja 2008 r. złożył niekompletny wniosek o przyznanie pomocy w ramach działania 311 "Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej" (mylnie wskazując na wniosek w ramach działania 123 "Zwiększenie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej"), niespełniający wymogu z § 10 ust. 1 rozporządzenia z 2007 r. W ocenie Sądu wydanie skarżącemu przez organ potwierdzenia złożenia wniosku pozwala na przyjęcie domniemania kompletności wniosku, co do ilości stron. Niezależnie od powyższego, zdaniem Sądu pierwszej instancji, pracownik organu powinien w momencie przyjmowania wniosku wychwycić występujący w nim brak strony nr 16 (tj. części II.A. Informacji o powierzchni działek ewidencyjnych wchodzących w skład gospodarstwa wskazanego we wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych i płatności cukrowej), tym bardziej, że jest to część wniosku wypełniana przez wszystkich wnioskodawców, a jej niewypełnienie skutkuje nieprzyznaniem pomocy finansowej. Sąd powołując się na stanowisko wyrażone w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 grudnia 2008 r. o sygn. akt II GSK 466/08 stwierdził, że w omawianej sytuacji wyciągnięcie negatywnych dla strony konsekwencji w wyniku późniejszej kontroli nie daje się pogodzić z zasadą dotyczącą potrzeby uwzględnienia przy załatwianiu sprawy słusznego interesu obywateli zawartą w art. 7 k.p.a. W związku z tym w przypadku niewychwycenia braku jednej ze stron wniosku w chwili jego składania Agencja była zobowiązana wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia tego braku w trybie § 10 ust. 3 ww. rozporządzenia. Agencja wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarga kasacyjna, oparta na podstawach wskazanych w art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwaną dalej: "p.p.s.a.", zarzuca: 1. Naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj.: a) § 10 ust.1 rozporządzenia z 2007 r.; b) art. 21 ust. 3 oraz art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427, ze zm.), zwaną dalej: "ustawą o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich"; c) art. 7 k.p.a. 2. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 106 § 3 p.p.s.a., w związku z art. 21 ust. 3 i art. 22 ust. 2 zd. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, oraz art. 145 i 151 p.p.s.a., w związku z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), zwanej dalej "p.u.s.a.". Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. W myśl ust. 2, w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Zgodnie art. 21 ust. 3 powołanej ustawy strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Stosownie do art. 22 ust. 2 wspomnianej ustawy, do postępowań w sprawach przyznania pomocy na podstawie umowy prowadzonych przez podmioty wdrażające nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących właściwości miejscowej organów, wyłączenia pracowników organu, doręczeń i wezwań, udostępniania akt, a także skarg i wniosków, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Przepisy art. 21 ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio. W myśl art. 106 § 3 p.p.s.a. Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Stosownie do art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. Według skargi kasacyjnej w ramach wniosku o przyznanie pomocy muszą być złożone wszystkie ustalone w urzędowym formularzu arkusze, na których znajdują się wymagane pozycje, a brak jednego arkuszu formularza powoduje odmowę przyznania pomocy finansowej bez wzywania do uzupełnienia tego braku. Zdaniem organu Sąd pierwszej instancji, przywołując ogólnie sformułowane pojęcie spraw dotyczących "środków unijnych", nie przeanalizował kwestii wyłączenia zastosowania w sprawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego przez art. 22 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, jak również nie uwzględnił treści przepisu § 10 ust. 1 rozporządzenia z 2007 r., także w kontekście specyficznego trybu postępowania przyjętego przez prawodawcę w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Przepisy szczególne, które Agencja miała obowiązek zastosować w sprawie nakazują, aby w przypadku wystąpienia określonych braków odmawiać przyznania pomocy bez wzywania do czynności uzupełniających. Sąd pierwszej instancji nie zwrócił uwagi na tę zasadniczą różnicę trybów postępowania, odwołując się m.in. do art. 7 k.p.a., który w sprawie nie miał zastosowania. Uzasadniając zarzut naruszenia art. 21 ust. 3 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich skarga kasacyjna wskazała, że na etapie postępowania przed Agencją skarżący nie udowodnił, ani nawet szczegółowo nie rozwinął tezy o faktycznym dołączeniu brakującej strony wniosku, zaś nie może być dowodem na tę okoliczność samo potwierdzenie wpływu wniosku przez Agencję. W ocenie organu Sąd, przyjmując domniemanie kompletności złożonego wniosku, nie zastosował i nie dokonał właściwej wykładni wspomnianego przepisu. Według skargi kasacyjnej Sąd pierwszej instancji, dopuszczając w dniu 11 grudnia 2009 r. dowód uzupełniający z nadesłanej przez skarżącego kopii wniosku o przyznanie pomocy finansowej, naruszył przepis art. 106 § 3 p.p.s.a. Zdaniem organu dowód, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a., może służyć wyłącznie do oceny prawidłowości ustalenia wynikającego z akt administracyjnych stanu faktycznego przez organ administracyjny. Nie może natomiast mieć na celu ustalania samego stanu faktycznego. Skarżący, który niejednokrotnie polemizował z Agencją, zarzucając naruszenie prawa, dopiero podczas rozprawy powołał określone oświadczenia i środki dowodowe na poparcie tez, które wcześniej nie należały do istoty postępowania. Skarżący przed organem, podejmując obronę swego stanowiska, nie przywołał dowodów materialnych, zaś dokumentacja skarżącego była przeglądana i weryfikowana przez kilku niezależnych pracowników Agencji. Uprawdopodobnienie faktu złożenia przez skarżącego kompletnego wniosku powinno nastąpić na etapie postępowania przed Agencją, ewentualnie przed upływem terminu do złożenia przez organ odpowiedzi na skargę do sądu administracyjnego. Ponadto, zdaniem skargi kasacyjnej, Sąd pierwszej instancji nie wskazał trafnie naruszenia przepisów prawa przez Agencję. Natomiast zachodzą podstawy, aby wnioskować, bazując na uzasadnieniu wyroku, że orzekł o sprawie również uwzględniając własną interpretację swego rodzaju "zasad słuszności", opierając się na przesłankach, które w części przynajmniej wykraczały poza zakres kontroli rozstrzygnięcia administracyjnego pod kątem jego legalności. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie jest oparta na usprawiedliwionych podstawach. Na wstępie niniejszych rozważań podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd pierwszej instancji. W sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania. Do kontroli subsumpcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego można przejść dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony. Stąd, wobec postawienia w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia prawa materialnego oraz przepisów postępowania, jako pierwszy należało poddać ocenie zarzut naruszenia przepisów postępowania. W zakresie naruszenia przepisów postępowania skarga kasacyjna zarzuciła m.in. naruszenie art. 145 p.p.s.a. w związku z art. 1 § 2 p.u.s.a. Artykuł 145 p.p.s.a. składa się z dwóch paragrafów, przy czym skarga kasacyjna nie wskazuje, który z nich został naruszony, co jest jej istotnym mankamentem, nie pozwalającym na rozpatrzenie skargi kasacyjnej w tym zakresie. Można wskazać, że w uzasadnieniu skargi kasacyjnej powołuje się § 1 wspomnianego artykułu, składający z się kolejnych trzech jednostek redakcyjnych. Natomiast przepis art. 1 § 2 p.u.s.a. jest regulacją o charakterze ustrojowym i może być skutecznie wskazywany jako naruszony w ramach drugiej podstawy kasacyjnej jedynie w powiązaniu z konkretnie oznaczonymi przepisami ustawy procesowej. W świetle zasady związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej, o której wyżej mowa, powinnością wnoszącego ten środek odwoławczy jest precyzyjne określenie przepisów prawa, których naruszenia dopuścił się Sąd pierwszej instancji. Nie jest rolą Naczelnego Sądu Administracyjnego stawianie jakichkolwiek hipotez i rozważanie domysłów co do kierunku i zakresu zaskarżenia wyroku sądu pierwszej instancji. Poza przypadkiem nieważności postępowania wykluczone jest, aby Naczelny Sąd Administracyjny z urzędu zajmował się tym co nie zostało expressis verbis wskazane (zarzucone) w skardze kasacyjnej. Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 1 § 2 p.u.s.a. Stosownie do art. 1 § 1 p.u.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Natomiast przepis art. 1 § 2 p.u.s.a nakazuje sądom administracyjnym w ramach dokonywanej kontroli stosować środki przewidziane ustawą. Zatem, naruszenie przepisów mogłoby polegać na wykroczeniu poza właściwość sądu albo zastosowaniu środka nieznanego ustawie. W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji nie naruszył żadnego z powołanych wyżej przepisów, gdyż dokonał kontroli działania organów administracji w toku rozpoznawania sprawy. W ocenie Sądu pierwszej instancji, w sytuacji braku jednej ze stron wniosku o przyznanie pomocy w chwili jego złożenia, organ powinien zastosować § 10 ust. 3 rozporządzenia z 2007 r., zgodnie z którym Agencja wzywa wnioskodawcę, w formie pisemnej, do usunięcia braków wniosku w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania, chyba że zachodzą niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy. Z powyższych względów zarzut naruszenia przepisów ustrojowych nie może zostać uznany jako uzasadniony. Brak jest także podstaw dla uwzględnienia skargi kasacyjnej w części odnoszącej do zarzutu naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 21 ust. 3 i art. 22 ust. 2 zdanie 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Jak wynika z akt sądowych sprawy, Sąd pierwszej instancji postanowieniem z dnia 11 grudnia 2009 r. przeprowadził, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., dowód z nadesłanego przez skarżącego wniosku na okoliczności podniesione w skardze. Jednakże w uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji w ogóle nie odniósł się do tego dowodu i nie przesądził jego wyniku, a więc, czy wniosek skarżącego był kompletny, czy też nie. W rezultacie dowód ten nie stanowił podstawy faktycznej rozstrzygnięcia zapadłego w zaskarżonym wyroku. Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało bowiem uchylone z powodu naruszenia przez organ przepisu § 10 ust. 3 wspomnianego rozporządzenia, a nie z powodu, że organ błędnie przyjął fakt niekompletności wniosku skarżącego, gdy w rzeczywistości był on kompletny, w której to kwestii, o czym wskazano, Sąd pierwszej instancji nie wypowiedział się. Na marginesie można dodać, że ustalony przez organ stan faktyczny sprawy, a w szczególności niekompletność wniosku, był przez skarżącego kwestionowany w całym etapie postępowania administracyjnego. Organ nic nie uczynił, aby tą sporną okoliczność wyjaśnić w sposób niebudzący wątpliwości, np. przez dopuszczenie dowodu z dokumentu w postaci kopii wniosku skarżącego. Ograniczył się natomiast do zanegowania stanowiska skarżącego w omawianej kwestii. Ponadto, trudne do zrozumienia jest powiązanie przez organ naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a. z art. 21 ust. 3 i art. 22 ust. 2 zdanie 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Przepisy te bowiem odnoszą się do odmiennych materii, a ponadto dotyczą kompetencji różnych organów, to jest odpowiednio sądu i organu administracji publicznej, co oczywiście nie ogranicza możliwości kontroli organu przez sąd administracyjny. W każdym razie przepisy art. 21 ust. 3 i art. 22 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich nie mogły stanowić dla organu przeszkody w ustaleniu istotnych okoliczności sprawy niezbędnych dla jej prawidłowego załatwienia, a w szczególności zbadania, czy rzeczywiście wniosek był kompletny, jak to twierdził skarżący. Odnosząc się do podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego, tj. § 10 ust. 1 rozporządzenia z 2007 r. Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do zakwestionowania stanowiska Sądu pierwszej instancji. Jak już wskazano, stosownie do treści § 10 ust. 1 rozporządzenia z 2007 r., jeżeli wniosek o przyznanie pomocy został złożony po terminie lub nie został wypełniony we wszystkich wymaganych pozycjach, lub nie dołączono do niego co najmniej jednego z dokumentów, których niedołączenie skutkuje nieprzyznaniem pomocy, Agencja nie przyznaje pomocy. Przepis art. 22 ust. 3 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, dotyczący odmowy przyznania pomocy, stosuje się odpowiednio. Według skargi kasacyjnej z konieczności wypełnienia wniosku we wszystkich wymaganych pozycjach wynika twierdzenie, że w ramach wniosku muszą być złożone wszystkie ustalone w urzędowym formularzu arkusze, na których znajdują się wymagane pozycje, a brak jednego arkuszu formularza powoduje odmowę przyznania pomocy finansowej bez wzywania do uzupełnienia tego braku. Na tle rozpoznawanej sprawy wykładnia przepisu § 10 ust. 1 rozporządzenia z 2007 r. dokonana przez organ jest nieprawidłowa i pozostaje w szczególności w sprzeczności z literalnym jego brzmieniem, a także i celem. Należy bowiem wyraźnie odróżnić sytuację, kiedy wniosek nie został wypełniony we wszystkich wymaganych polach, od sytuacji, w której brakuje jednej strony arkuszu wniosku. Pojęcia te na gruncie rozporządzenia z 2007 r. nie są tożsame i nie można ich stosować wymiennie, zwłaszcza mając na uwadze odmienne skutki prawne jakie niosą za sobą wspomniane braki. Stosownie do treści § 10 ust. 3 rozporządzenia z 2007 r., jeżeli wniosek o przyznanie pomocy nie spełnia innych niż określone w ust. 1 i 2 wymagań, Agencja wzywa wnioskodawcę, w formie pisemnej, do usunięcia braków w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania, chyba że zachodzą niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy. Zatem, przepis § 10 ust. 3 rozporządzenia z 2007 r., dotyczący wzywania do usunięcia braków wniosku, stosuje się w odniesieniu do innych nieprawidłowości w dokumentacji wniosku niż wynikające z § 10 ust. 1 i 2 rozporządzenia z 2007 r. Za inną nieprawidłowość, w rozumieniu powyższych regulacji, należy uznać brak jednej strony wniosku. W tym przypadku nie ma więc podstaw do stosowania wykładni rozszerzającej przy ocenie pojęć użytych w § 10 ust. 1 rozporządzenia z 2007 r., bowiem przyznane wsparcie finansowe powinno realizować cele określone w art. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1), do którego nawiązuje art. 1 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich oraz w art. 5 ust. 1 i 2 tej ustawy. Celem omawianej regulacji jest m.in. poprawa jakości życia na obszarach wiejskich oraz popierania różnicowania działalności gospodarczej, a tym samym umożliwienie ubiegania się o wsparcie finansowe jak największej liczbie podmiotów w ramach działań wymienionych w art. 5 ww. ustawy. Przechodząc do zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów art. 21 ust. 3 oraz art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, w żadnej części uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie była przedmiotem rozważań kwestia powinności organu w świetle powyższych przepisów, a w szczególności, aby organ naruszył te przepisy. W każdym zaś razie, nie z powodu naruszenia przez organ powyższych przepisów uchylone zostało zaskarżone rozstrzygnięcie, lecz z powodu naruszenia przepisu § 10 ust. 3 rozporządzenia z 2007 r., o czym była już mowa. Z tych względów nie jest oparty na usprawiedliwionej podstawie zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji zarzuconych w skardze kasacyjnej przepisów art. 21 ust. 3 oraz art. 22 ust. 2 powołanej ustawy. Natomiast zgodzić się należy ze stanowiskiem wyrażonym w skardze kasacyjnej, iż w sprawie nie miał zastosowania art. 7 k.p.a., w myśl którego w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Materia tego przepisu stanowi bowiem w znacznej mierze przedmiot regulacji zawartej w przepisach art. 21 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Tym niemniej, w świetle art. 174 pkt 2 p.p.s.a., powyższy mankament uzasadnienia Sądu pierwszej instancji nie miał jakiegokolwiek wpływu na treść rozstrzygnięcia, gdyż o uchyleniu zaskarżonego rozstrzygnięcia zadecydowało naruszenie przez organ przepisu § 10 ust. 3 rozporządzenia z 2007 r. Z tych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji, oddalając skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło