II OSK 688/10

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-04-19

Skład orzekający: Leszek Leszczyński, Paweł Miładowski, Elżbieta Kremer

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo oddalił skargę na postanowienie odrzucające zarzuty w sprawie egzekucji obowiązku wyłączenia budynku z użytkowania, w szczególności w kontekście następstwa prawnego zobowiązanego i niewykonalności obowiązku?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok, uznając, że uzasadnienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego było zbyt ogólnikowe i nie wykazało w sposób wystarczający, w jaki sposób obowiązki nałożone na zarządcę nieruchomości przechodzą na aktualnego właściciela. Brak wystarczającego uzasadnienia uniemożliwił kontrolę instancyjną w zakresie zarzutów dotyczących następstwa prawnego i błędnej wykładni przepisów.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Spółki z o.o. od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił skargę na postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego odrzucające zarzuty w sprawie egzekucji obowiązku wyłączenia budynku mieszkalnego z użytkowania. Obowiązek ten został nałożony ostateczną decyzją na Administrację Nieruchomościami. Spółka z o.o. nabyła nieruchomość po wydaniu decyzji. W toku postępowania egzekucyjnego Spółka podniosła zarzuty dotyczące m.in. błędu co do osoby zobowiązanej i niewykonalności obowiązku. Organy administracji i WSA uznały zarzuty za bezzasadne, jednak NSA uchylił wyrok WSA z powodu wadliwości uzasadnienia.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania. Zasądził od Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością kwotę 460 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Leszek Leszczyński Sędzia NSA Paweł Miładowski /spr./ Sędzia del. WSA Elżbieta Kremer Protokolant asystent sędziego Dominika Człapińska po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 grudnia 2009 r. sygn. akt II SA/Łd 929/09 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. na postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2009 r. nr [...] znak: [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w przedmiocie wyłączenia z użytkowania budynku mieszkalnego 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania, 2. zasądza od Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. kwotę 460 zł (czterysta sześćdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, wyrokiem z dnia 18 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Łd 929/09, po rozpoznaniu skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. na postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] września 2009 r., nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w przedmiocie wyłączenia z użytkowania budynku mieszkalnego, skargę oddalił. Jak wskazano w uzasadnieniu wyroku, z dokumentów załączonych do akt administracyjnych wynika, że na mocy ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] kwietnia 2007 roku, Administracja Nieruchomościami Łódź – Śródmieście zobowiązana została do wyłączenia z użytkowania budynku mieszkalnego zlokalizowanego w Łodzi przy ul. [...]. Mocą tej decyzji zobowiązano także Administrację Nieruchomościami do wykonania doraźnych zabezpieczeń zagrożonych elementów budynku poprzez podstemplowanie, odłączenia budynku od sieci infrastruktury technicznej, zabezpieczenia obiektu przed dostępem osób postronnych oraz do umieszczenia w widocznych miejscach przy wejściu do budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa dla ludzi i mienia oraz o zakazie wstępu do obiektu. Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy odpisu zwykłego księgi wieczystej, [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. jest właścicielem nieruchomości przy ul. [...] na mocy umowy sprzedaży z dnia [...] grudnia 2007 roku. Z treści pisma Administracji Nieruchomościami z dnia [...] sierpnia 2008 roku wynika, że dzień [...] września 2008 roku został wyznaczony ostatecznym terminem przejęcia nieruchomości przez nowego właściciela. Z tą też datą Administracja Nieruchomościami przestała zarządzać nieruchomością. W tej sytuacji organ I instancji pismem z dnia [...] września 2008 roku zawiadomił nowego właściciela nieruchomości, że w przypadku nie wywiązania się z nałożonych obowiązków zostanie wszczęte postępowanie egzekucyjne. Nowy właściciel nie wykonał obowiązków wynikających z ostatecznej decyzji, zatem organ I instancji w dniu [...] marca 2009 roku wystosował upomnienie. Z racji tego, że upomnienie było bezskuteczne, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi skierował sprawę na drogę egzekucji administracyjnej, wystawiając w dniu [...] kwietnia 2009 roku tytuł wykonawczy, zawierający klauzulę o skierowaniu do egzekucji administracyjnej. W sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego strona zobowiązana zgłosiła zarzuty, wskazując na naruszenie art. 33 pkt 4, art. 33 pkt 5 i art. 33 pkt 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 roku odrzucił zarzuty [...] w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego wyłączenia z użytkowania budynku mieszkalnego przy ul. [...] w Ł. W zażaleniu na powyższe postanowienie strona wskazała, że w sprawie doszło do naruszenia art. 34 § 1, 2 i 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, bowiem strona nie otrzymała postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela, na które przysługuje jej zażalenie, a otrzymała wyłącznie postanowienie w sprawie zarzutów. Postanowienie narusza też art. 33 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 124 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż zachodzi błąd co do osoby zobowiązanej. W treści decyzji wskazano, że podmiotem zobowiązanym do wyłączenia budynku z użytku jest Administracja [...], a nie [...] Sp. z o.o.. Zdaniem strony naruszony został także art. 33 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na ustaleniu, że właściciel może odciąć prąd, wodę i wyrzucić na bruk lokatorów gminy, którym gmina zobowiązana jest zapewnić lokale mieszkalne na podstawie wyroku o eksmisję. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi postanowieniem z dnia [...] września 2009 roku, nr 386/2009 utrzymał w mocy kwestionowane w zażaleniu rozstrzygnięcie I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że bezspornym w sprawie jest, że decyzja organu nadzoru budowlanego nakładająca obowiązek wyłączenia budynku z użytku jest decyzją ostateczną, a zatem egzekwowalną. Z akt sprawy wynika, że strona zobowiązana nie wykonała nałożonego na nią obowiązku, w związku z czym obowiązek ten zgodnie z art. 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, podlega egzekucji administracyjnej. Zasadne zatem było skierowanie sprawy do egzekucji administracyjnej. Postępowanie egzekucyjne, zdaniem organu odwoławczego, zostało przeprowadzone zgodnie z obowiązującą procedurą określoną w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wierzyciel – Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego doręczył zobowiązanemu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Wystawiony tytuł wykonawczy został sporządzony, wbrew stanowisku strony, zgodnie z dyspozycją art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ustosunkowując się do zarzutu zażalenia dotyczącego braku wydania postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela w sprawie egzekucji, organ wyjaśnił, że w sprawie nie było obowiązku uzyskania takiego stanowiska, gdyż wierzyciel i organ egzekucyjny to ta sama jednostka organizacyjna. Następnie organ wskazał, że w sprawie nie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanej. Fakt zajmowania budynku przez osoby upoważnione do otrzymania lokalu zamiennego i socjalnego od gminy nie świadczy, wbrew stanowisku strony, o niewykonalności obowiązku. Potwierdzenia nie znajduje też zarzut dotyczący nieprawidłowego sporządzenia tytułu wykonawczego. Tytuł wykonawczy został sporządzony zgodnie z dyspozycją art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W skardze do sądu administracyjnego na powyższe postanowienie [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. wniosła o jego uchylenie wskazując na naruszenie art. 33 pkt 4, 5 i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 124 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem strony, w sprawie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego, gdyż w decyzji podmiotem zobligowanym do realizacji obowiązku wyłączenia budynku z użytku jest Administracja [...], a w tytule wykonawczym zobowiązano stronę skarżącą. W sprawie zachodzi niewykonalność obowiązku, na innym niż strona skarżąca podmiocie ciąży obowiązek dostarczenia lokali dla lokatorów budynku. Tytuł wykonawczy doręczony stronie nie zawiera wskazania wierzyciela, podstawy prawnej i podmiotu, do którego należy złożyć zarzuty. W sprawie doszło także do naruszenia art. 124 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż organ nie zawarł w postanowieniu uzasadnienia faktycznego i prawnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi skargę oddalił. W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji podkreślił, że przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu było postanowienie o odrzuceniu zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w celu wykonania obowiązku wyłączenia budynku z użytkowania. Obowiązek wyłączenia z użytkowania obiektu wynika z ostatecznej decyzji organu nadzoru budowlanego. Z poczynionych przez organy egzekucyjne ustaleń bezsprzecznie wynika, że obowiązek wyłączenia budynku użytku, nie został wykonany. Fakt ten nie jest również kwestionowany przez stronę skarżącą. W takiej sytuacji organ I instancji wystosował do strony upomnienie wraz z wezwaniem do wykonania obowiązku i zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Pomimo upomnienia, obowiązek nadal nie został wykonany. W tej sytuacji organ I instancji skierował do strony tytuł egzekucyjny oraz postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Strona skarżąca wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu wyroku podkreślono, że strona skarżąca jako podstawę zarzutu, w toku postępowania egzekucyjnego wskazywała na niemożliwość wykonania obowiązku z uwagi na to, że w budynku zamieszkują osoby, którym gmina zobowiązana jest dostarczyć lokale zamienne. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Podmiotem zobowiązanym do wykonania obowiązku jest strona skarżąca. Zgodnie z treścią art. 1a pkt 20 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zobowiązanym jest bowiem osoba prawna albo jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej albo osoba fizyczna, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym lub obowiązku o charakterze niepieniężnym. Skoro podmiotem zobowiązanym do wykonania obowiązku jest strona skarżąca, tylko na ten podmiot może być stroną postępowania egzekucyjnego i tylko na ten podmiot mogą być w jego toku nałożone obowiązki. W zaistniałym stanie faktycznym Sąd uznał zatem, że strona skarżąca, jako podmiot zobowiązany na mocy decyzji organu nadzoru budowlanego, nie może bronić się zarzutem, że organ gminy nie przedstawił do dyspozycji lokatorów innych lokali socjalnych. Zdaniem strony, w sprawie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanej do wykonania obowiązku, gdyż w decyzji organu nadzoru budowlanego wskazano Administrację Nieruchomościami, a postępowanie egzekucyjne prowadzone jest w stosunku do strony skarżącej. Ustosunkowując się do tego zarzutu Sąd uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Z dokumentów załączonych do akt administracyjnych wynika, że strona skarżąca po wydaniu decyzji przez organ nadzoru budowlanego, na mocy umowy cywilno – prawnej, nabyła prawo własności do budynku podlegającego wyłączeniu. W tej sytuacji strona skarżąca wstąpiła do prowadzonego postępowania w miejsce podmiotu zobowiązanego do wyłączenia budynku z użytku. W prawie obowiązującą regułą jest, że uprawnienia i obowiązki mają charakter osobisty. Od tej reguły art. 30 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepis ten stanowi, że w sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w razie zbycia prawa lub śmierci strony w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni. Po zakończeniu postępowania administracyjnego nie wygasa reguła następstwa prawnego, które należy wyprowadzić z regulacji materialnoprawnej prawa administracyjnego w związku z przepisami prawa cywilnego Sąd pierwszej instancji podzielił pogląd wyrażony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zgodnie z którym nawet gdyby obiekty zostały wzniesione przez poprzednich właścicieli, to następcy prawni dotychczasowego właściciela, uzyskując prawo własności nieruchomości, weszli w prawa i obowiązki wiążące się z tą nieruchomością, zatem do nich kieruje się wszelkie rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał również, że wbrew temu co napisała strona skarżąca, w tytule wykonawczym wskazano dane identyfikujące podmiot zobowiązany w postępowaniu i wymieniono podstawę prawną obowiązku, gdyż określono decyzję organu nadzoru budowlanego z której treści wynika obowiązek wyłączenia budynku z użytkowania. Owszem, organ nie podał organu, do którego należy wnieść zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Tym niemniej, strona skarżąca w toku postępowania egzekucyjnego była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. W tej sytuacji naruszenie to, w ocenie składu orzekającego, pozostaje bez wpływu na rozstrzygniecie w sprawie. Konkludując powyższe rozważania, Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła [...] Sp. z o.o. z siedziba w Ł., zaskarżając tenże wyrok w całości i zarzucając naruszenie przez Sąd przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj: 1. art. 134 § 1 p.p.s.a. przez rozstrzygniecie sprawy bez wszechstronnej kontroli legalności zaskarżonego aktu, ograniczając się do pobieżnej i fragmentarycznej oceny sprawy, w zakresie istotnych okoliczności sprawy np: kto jest zobowiązanym, braków tytułu wykonawczego, niewykonalności obowiązku 2. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 1 i art. 3 § 1 § 2 pkt.2 p.p.s.a. oraz przepisów wskazanych w dalszej części zarzutu, polegające na: a) fragmentarycznym a nie wyczerpującym uzasadnieniu wyroku, co do podstawy prawnej i jej wyjaśnienia, w zakresie przyjętego przez Sąd następstwa prawnego [...] sp. z o.o. w Ło. ,co do praw i obowiązków wynikających z Decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...].04.2007 r. nr [...], na skutek błędnej wykładni przepisów: – art.1a pkt .20 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez przyjęcie, że zobowiązanym jest także osoba, która nie wykonała obowiązku nałożonego na inną osobę, w sytuacji gdy przepis wskazuje jako osobę zobowiązaną osobę, która nie wykonała obowiązku nałożonego na nią; – art. 30 § 4 k.p.a. polegającą na błędnym ustaleniu, że skarżąca spółka jest następcą prawnym zobowiązanego, wskazanego w Decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi nr [...], tj. Administracji [...] w Ł., w związku ze zbyciem nieruchomości na rzecz spółki przez właścicieli, nie zobowiązanych ww. decyzją, podczas gdy ze sprawy nie wynika ,że spółka nabyła własność od zobowiązanej administracji ,a przepis dotyczy sytuacji wejścia przez nabywcę w prawa i obowiązki zbywcy, a nie w prawa i obowiązki osoby trzeciej, tj. Administracji [...] w Ł., a ponadto zbycie nie nastąpiło w toku postępowania w przedmiocie wydania ww. Decyzji, tylko po jego zakończeniu, – art. 33 ust. 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przez przyjęcie, że nie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego, ponieważ ma zastosowanie ww. przepis o następstwie prawnym, gdy w tej sprawie przepis art. 30 § 4 k.p.a. nie ma zastosowania; które to uchybienia skutkują brakiem prawidłowej kontroli przez Sąd stanowiska organu, objętego zaskarżonym postanowieniem, a także utrudnieniem kontroli stanowiska Sądu pierwszej instancji ,co do tej kwestii, przez Naczelny Sąd Administracyjny i stronę. b) braku wskazania w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej i uzasadnienia, co do nieuwzględnienia zarzutu niewykonalności obowiązku z uwagi na zamieszkiwanie lokatorki Gminy Miejskiej Łódź, w budynku, którego dotyczy sprawa, poprzestając na wskazaniu art. 33 ust 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i dokonaniu jego błędnej wykładni, polegającej na uznaniu, że właściciel, który nie jest zobowiązany do zapewnienia lokalu zastępczego lokatorce Gminy Miejskiej Łódź, zajmującej lokal w budynku, może wyłączyć budynek z użytkowania, podczas gdy obowiązek wyłączenia budynku z użytkowania jest niewykonalny do czasu zapewnienia przez zobowiązaną Gminę Miejską Łódź, lokalu zastępczego. c) brak wskazania w uzasadnieniu wyroku pełnej podstawy prawnej oraz fragmentaryczne uzasadnienie w zakresie zarzuconej przez stronę, niekompletności tytułu wykonawczego, a poprzestanie na wskazaniu przepisów art. 33 ust 10 w zw. z art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i jednocześnie błędne uznanie, że stwierdzone braki tytułu wykonawczego tj. nie wskazanie wierzyciela, nie wskazanie podstawy prawnej, nie wskazanie organu, do którego należy wnieść zarzuty, nie są wystarczające do uznania zarzutów przeciwko egzekucji, gdyż strona miała profesjonalnego pełnomocnika i dobrze wniosła zarzuty, podczas gdy wskazane przepisy nie warunkują ustalenia wad tytułu wykonawczego od tego czy strona jest zastąpiona przez pełnomocnika ,ani od tego czy z powodu braków w tytule wykonawczym strona i tak dobrze wniosła zarzuty. d) braku wskazania w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej, nie uznania zarzutu i brak jej wyjaśnienia, w zakresie zarzutu naruszenia art. 124 § 2 k.p.a., w sytuacji gdy Sąd dokonał kontroli legalności działania administracji publicznej w tej sprawie, nie znając uzasadnienia faktycznego i prawnego organu , z powodu braku tego uzasadnienia w zaskarżonym skargą postanowieniu oraz sam także, nie uzasadnił dlaczego pozytywnie ocenił braki w uzasadnieniu kontrolowanego postanowienia. 3. art.151 p.p.s.a przez jego zastosowanie do sprawy, zamiast przepisu art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a, w sytuacji gdy skarga winna być uwzględniona z powodu naruszenia przepisów postępowania, które miało wpływ na wynika sprawy wskazanych w zarzucie nr 1. 4. art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i art. 156 § 1 pkt 2 i 4 k.p.a. przez ich niezastosowanie w sytuacji gdy, w ocenie skarżącego, zachodzą przyczyny wskazane w przepisie art. 156 § 1 pkt 2 i 4 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie w zakresie w jakim zmierzała do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi. Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Zasadnymi okazały się zarzuty skargi kasacyjnej odnoszące się do ogólnikowości uzasadnienia Sądu pierwszej instancji, tj. naruszenia art. 141 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Podkreślenia wymaga mianowicie fakt, że adresatem decyzji zobowiązującej do wyłączenia z użytkowania budynku mieszkalnego zlokalizowanego przy ul. [...] w Ł., była Administracja [...], która pełniła rolę zarządcy tej nieruchomości, nie zaś jej właściciela. O ile Sąd pierwszej instancji w sposób niewadliwy przedstawił argumentację dotyczącą wstąpienia następcy prawnego właściciela nieruchomości w obowiązki nałożone na poprzedniego właściciela nieruchomości, określone decyzją administracyjną , to w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie wykazano w jaki sposób obowiązki nałożone na zarządcę nieruchomością przechodzą na aktualnego właściciela. Jak podnosi się w doktrynie postępowania sądowoadministracyjnego uzasadnienie wyroku jest aktem o doniosłym znaczeniu społecznym, a przede wszystkim procesowym, ma ono bowiem dać rękojmię, że sąd będzie staranniej zastanawiał się nad rozstrzygnięciem; ma umożliwić wyższej instancji zorientowanie się, czy przesłanki, na których oparł się sąd niższej instancji, są trafne; ma służyć w razie wątpliwości ustaleniu granic powagi rzeczy osądzonej i innych skutków wyroku, a także przekonaniu stron co do trafności motywów wydanego rozstrzygnięcia (A. Miączyński: Znaczenie i rola uzasadnienia orzeczenia sądowego w sprawach cywilnych, "Państwo i Prawo" 1970, z. 11, s. 20; W. Sanetra: Kilka uwag o uzasadnieniach orzeczeń Sądu Najwyższego, "Przegląd Sądowy" 2002, nr 9, s. 48-62; M. Bogusz: Powaga rzeczy osądzonej w nowym postępowaniu sądowoadministracyjnym, "Państwo i Prawo" 2004, z. 6, s. 87-98). Uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego spełnia kilka funkcji. Nie tylko legitymizuje wyrok, to znaczy ujawnienia racje, które stały za orzeczeniem rozstrzygającym o legalności decyzji organu administracji, ale również ma za zadanie przekonać strony postępowania o słuszności i trafności wydanego rozstrzygnięcia. Aby orzeczenie spełniało skutecznie powyższe funkcje, powinno nie tylko zawierać w sobie, w sensie formalnym, wszystkie wymienione w art. 141 § 4 p.p.s.a. elementy. Niezbędne jest również, aby wszystkie te elementy tworzyły pewną niesprzeczną względem siebie całość. Adresatem uzasadnienia wyroku jest również Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli. Orzeczenie sądu I instancji nie będzie się poddawało kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego nie tylko wtedy, gdy nie będzie zawierało wymaganych prawem części (np. przedstawienia stanu sprawy, czy też podstawy prawnej rozstrzygnięcia), ale także i wówczas, gdy będą one co prawda obecne, niemniej jednak obejmować będą treści podane w sposób lakoniczny, niejasny, czy też nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego orzeczenia sądu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 czerwca 2010 r. II OSK 986/09, Lex 597986). Brak stosowanego uzasadnienia w tym zakresie czyni niemożliwym poddanie kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku. Sąd pierwszej instancji nie ustalił również, czy prawdą jest że zarząd sprawowany w imieniu poprzedniego właściciela nieruchomości ustał, a jeśli tak to czy ustanie tego zarządu jest skuteczne. Wskazana ogólnikowość uzasadnienia wyroku w ww. zakresie sprawiła, że zaskarżony wyrok nie poddawał się kontroli instancyjnej w zakresie zarzutów skargi kasacyjnej naruszenia przepisów art. 1a pkt 20, art. 33 ust. 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 30 § 4 k.p.a. Niezasadnym okazał się zarzut skargi kasacyjnej braku wskazania w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej i uzasadnienia, co do nieuwzględnienia zarzutu niewykonalności obowiązku z uwagi na zamieszkiwanie lokatorki Gminy Miejskiej Łódź. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji powołując się na treść przepisu art. 1 a pkt 20 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji niewadliwie wskazał, iż nieprzedstawienie przez organ gminy do dyspozycji lokatorów innych lokali socjalnych, nie czyni nałożonego obowiązku niewykonalnym. O ile prawdą jest, że podmiotem właściwym do zapewnienia lokali socjalnych jest organ gminy, to sam obowiązek wyłączenia z użytkowania budynku mieszkalnego ani nie może przejść na ten organ, ani też nie wskazuje to o jego niewykonalności. W celu realizacji obowiązku podmiot na którego obowiązek taki został nałożony może zwrócić się do organu gminy o udzielenie pomocy w zakresie wynikającym z kompetencji tego organu. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło